Orzeczenie · 2025-01-16

III AUA 232/23

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Miejsce
Katowice
Data
2025-01-16
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny
emeryturaZUSpodstawa wymiaruwskaźnik wysokości podstawy wymiaruzarobkiokresy składkoweokresy nieskładkoweprawo emerytalneubezpieczenia społeczne

Sprawa dotyczyła odwołań S. K. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiających przeliczenia jego emerytury. Ubezpieczony domagał się uwzględnienia nowych dowodów dotyczących zarobków z lat 1979-1991 oraz zastosowania nowej kwoty bazowej. Po szeregu decyzji organu rentowego i wyroków sądów niższych instancji, w tym Sądu Okręgowego w Katowicach, sprawa trafiła do Sądu Apelacyjnego w Katowicach. Sąd Apelacyjny, analizując kolejne etapy postępowania, uchylił częściowo wyrok Sądu Okręgowego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania w zakresie dotyczącym decyzji z 14 kwietnia 2015r. Wskazał, że ubezpieczony może kwestionować wysokość zarobków podaną przez zakład pracy i że Sąd I instancji nie rozpoznał w pełni istoty sprawy w tym zakresie. Po ponownym rozpoznaniu sprawy przez Sąd Okręgowy, który ponownie oddalił odwołania, Sąd Apelacyjny ostatecznie oddalił apelację ubezpieczonego. Sąd Apelacyjny uznał, że opinia biegłej mgr S. K. (2) jest miarodajna i wykazała, że wysokość wynagrodzenia za lata 1979-1991, po uwzględnieniu przedłożonej dokumentacji, jest tożsama z wynagrodzeniem wynikającym z zaświadczenia pracodawcy, z wyjątkiem 1982r., gdzie wyliczone wynagrodzenie było niższe. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury za poszczególne lata, przy uwzględnieniu tych zarobków, pozostał bez zmian i był niższy od dotychczasowego oraz niższy niż 250%. W związku z tym, Sąd Apelacyjny stwierdził brak podstaw do przeliczenia świadczenia na podstawie przepisów art. 110, 110a i 111 ustawy emerytalnej, ponieważ warunkiem ponownego ustalenia wysokości świadczenia jest wykazanie wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru niż poprzednio obliczony.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie podstawy wymiaru emerytury na podstawie zarobków z przeszłości, możliwość kwestionowania zaświadczeń Rp-7 w postępowaniu sądowym, warunki przeliczenia emerytury.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów ustawy emerytalnej i interpretacji dowodów z przeszłości.

Zagadnienia prawne (3)

Czy nowe dowody dotyczące zarobków z lat 1979-1991 mogą stanowić podstawę do przeliczenia emerytury, jeśli nie prowadzą do wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nowe dowody dotyczące zarobków z lat 1979-1991 nie stanowią podstawy do przeliczenia emerytury, jeśli nie prowadzą do wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru niż dotychczasowy.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że warunkiem ponownego ustalenia wysokości świadczenia jest wykazanie wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru niż poprzednio obliczony. Przedłożona dokumentacja nie spełniła tego wymogu.

Czy ubezpieczony może kwestionować wysokość zarobków podaną przez zakład pracy w zaświadczeniu Rp-7 w postępowaniu sądowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych ubezpieczony może kwestionować wysokość zarobków podaną przez zakład pracy w zaświadczeniu Rp-7.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że w postępowaniu sądowym nie istnieją ograniczenia dowodowe jak w postępowaniu przed organem rentowym, co pozwala ubezpieczonemu na kwestionowanie zaświadczeń pracodawcy i powoływanie się na przedłożoną dokumentację.

Czy można zastosować nową kwotę bazową przy przeliczeniu emerytury, jeśli nowy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie jest wyższy od poprzedniego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie można zastosować nowej kwoty bazowej przy przeliczeniu emerytury, jeśli nowy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie jest wyższy od poprzedniego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny podkreślił, że przepisy art. 110 i 111 ustawy emerytalnej wymagają, aby wskaźnik wysokości podstawy wymiaru był wyższy od poprzednio obliczonego, aby można było zastosować nową kwotę bazową.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
S. K. (1)osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (15)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 110 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Warunkiem ponownego obliczenia emerytury jest wskazanie podstawy wymiaru składki przypadającej po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.

u.e.r.f.u.s. art. 110a § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Umożliwia ponowne przeliczenie emerytury, gdy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia do 250% jest wyższy niż 250%.

u.e.r.f.u.s. art. 111 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Ponowne obliczenie emerytury, gdy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.

u.e.r.f.u.s. art. 114 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość.

Pomocnicze

u.e.r.f.u.s. art. 110 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Warunek wyższego wskaźnika nie jest wymagany, jeśli emeryt nie pobierał świadczenia lub okres wymagany do ustalenia podstawy przypada w całości po przyznaniu prawa do świadczenia, a wskaźnik wynosi co najmniej 130%.

u.e.r.f.u.s. art. 110 § 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Okres ostatnich 20 lat kalendarzowych obejmuje okres przypadający bezpośrednio przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie wysokości świadczenia.

u.e.r.f.u.s. art. 111 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Podstawa wymiaru emerytury ustalona na nowo mnoży się przez kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia.

u.e.r.f.u.s. art. 112 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Zwiększenie świadczenia poprzez doliczenie nieuwzględnionych okresów składkowych lub nieskładkowych.

u.e.r.f.u.s. art. 113

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Procedura ponownego ustalenia wysokości emerytury lub renty poprzez doliczenie nieuwzględnionych okresów.

k.p.c. art. 386 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 199 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia pozwu, gdy sprawa o to samo roszczenie jest w toku lub została prawomocnie osądzona.

k.p.c. art. 355 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do umorzenia postępowania.

k.p.c. art. 286

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość zażądania przez sąd dodatkowej opinii od biegłych.

k.p.c. art. 374

Kodeks postępowania cywilnego

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nowe dowody dotyczące zarobków z lat 1979-1991 nie prowadzą do wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury. • Brak podstaw do zastosowania nowej kwoty bazowej, gdy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie wzrósł. • Opinia biegłej mgr S. K. (2) jest miarodajna i nie wymaga uzupełnienia.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie nowej kwoty bazowej z daty złożenia wniosku o przeliczenie. • Niewłaściwe ustalenie okresów składkowych i nieskładkowych. • Błędne wyliczenia biegłej S. K. (2) i potrzeba dopuszczenia dowodu z trzeciej opinii biegłego.

Godne uwagi sformułowania

nie można podzielić stanowiska, że biegły dokonał kontroli wyliczeń wynagrodzenia skarżącego za lata 1979-1991. • w sprawie o ustalenie wysokości świadczenia (podstawy wymiaru) ubezpieczony może kwestionować wysokość zarobków podaną przez zakład pracy w wystawionym zaświadczeniu o zatrudnieniu i wynagrodzeniu. • nie można zatem podzielić stanowiska, że biegły dokonał kontroli wyliczeń wynagrodzenia skarżącego za lata 1979-1991. • nie ma uzasadnienia wniosek o powołanie kolejnego biegłego (biegłych) w sytuacji, gdy złożona już opinia jest niekorzystna dla strony.

Skład orzekający

Antonina Grymel

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy wymiaru emerytury na podstawie zarobków z przeszłości, możliwość kwestionowania zaświadczeń Rp-7 w postępowaniu sądowym, warunki przeliczenia emerytury."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy emerytalnej i interpretacji dowodów z przeszłości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonego procesu przeliczania emerytury i interpretacji przepisów, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych. Brak jednak elementów zaskakujących czy szeroko interesujących.

Czy stare dokumenty o zarobkach mogą podnieść Twoją emeryturę? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst