III AUa 229/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuZakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z 27 września 2023 r. ustalił roczną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne dla W. S. za rok 2022 na kwotę 599.645,55 zł. Organ rentowy argumentował, że przedsiębiorca nie mógł uwzględnić dodatniej różnicy remanentowej ani doliczyć zapłaconej składki zdrowotnej do dochodu. W. S. odwołał się od tej decyzji. Sąd Okręgowy w Olsztynie wyrokiem z 21 marca 2024 r. zmienił decyzję ZUS, ustalając podstawę wymiaru składki na 311.766,30 zł. Sąd uznał, że stan faktyczny nie był sporny, a kwestia dotyczyła wykładni przepisów. Sąd pierwszej instancji wskazał, że art. 81 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w powiązaniu z art. 24 ust. 1-2b ustawy o PIT, pozwala na uwzględnienie różnic remanentowych. Ponadto, Sąd Okręgowy zinterpretował art. 36 ustawy z 9 lutego 2022 r. jako przepis techniczny, mający na celu wyrównanie sytuacji przedsiębiorców niezależnie od formy prowadzenia księgowości, co miało złagodzić skutki Polskiego Ładu. ZUS wniósł apelację, zarzucając błędną wykładnię art. 36 ustawy nowelizującej w zw. z art. 24 ust. 2 ustawy o PIT, twierdząc, że przepis ten dotyczy jedynie podmiotów prowadzących księgi przychodów i rozchodów. Sąd Apelacyjny w Białymstoku oddalił apelację, podzielając stanowisko Sądu Okręgowego. Sąd odwoławczy podkreślił, że art. 36 ustawy z 9 lutego 2022 r. ma zastosowanie do wszystkich przedsiębiorców rozliczających się podatkiem liniowym, bez względu na rodzaj prowadzonych ksiąg, a odesłanie do art. 24 ust. 2 ustawy o PIT ma charakter techniczny. Sąd uznał, że taka interpretacja jest zgodna z celem ustawodawcy, który chciał zapobiec drastycznemu zwiększeniu obciążeń przedsiębiorców i zapewnić równe traktowanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie podstawy wymiaru składki zdrowotnej dla przedsiębiorców opodatkowanych podatkiem liniowym, uwzględnianie różnic remanentowych, interpretacja przepisów Polskiego Ładu dotyczących składek.
Dotyczy specyficznej sytuacji przedsiębiorców opodatkowanych podatkiem liniowym i rozliczających się za rok 2022, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą z 9 lutego 2022 r.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przedsiębiorca prowadzący księgi rachunkowe, opodatkowany podatkiem liniowym, może pomniejszyć dochód o różnicę remanentową przy ustalaniu rocznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedsiębiorca prowadzący księgi rachunkowe, opodatkowany podatkiem liniowym, może pomniejszyć dochód o różnicę remanentową przy ustalaniu rocznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że art. 36 ustawy z 9 lutego 2022 r. ma charakter techniczny i odnosi się do sposobu obliczenia różnicy remanentowej, a nie do grupy podatników. Przepis ten ma zastosowanie do wszystkich przedsiębiorców rozliczających się podatkiem liniowym, niezależnie od formy prowadzenia księgowości, w celu złagodzenia skutków Polskiego Ładu i zapewnienia równego traktowania.
Jaki jest zakres zastosowania art. 36 ustawy z dnia 9 lutego 2022 r. o zmianie ustawy - Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw w kontekście ustalania podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Art. 36 ustawy z dnia 9 lutego 2022 r. ma zastosowanie do wszystkich podatników (na skali podatkowej lub podatku liniowym), bez względu na rodzaj prowadzonych ksiąg podatkowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że odesłanie w art. 36 do art. 24 ust. 2 ustawy o PIT ma charakter techniczny i dotyczy sposobu obliczenia różnicy remanentowej. Celem przepisu było zapobieżenie drastycznemu zwiększeniu obciążeń przedsiębiorców i zapewnienie równego traktowania, co wyklucza różnicowanie sytuacji podatników ze względu na formę prowadzenia księgowości.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. S. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.ś.o.z. art. 81 § 2
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą, opodatkowanych podatkiem liniowym, stanowi dochód z działalności gospodarczej ustalony za rok kalendarzowy jako różnica między przychodami a kosztami uzyskania przychodów, pomniejszony o kwotę opłaconych składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.
u.p.d.o.f. art. 24 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
U podatników, którzy prowadzą księgi rachunkowe, za dochód z działalności gospodarczej uważa się dochód wykazany na podstawie prawidłowo prowadzonych ksiąg, zmniejszony o dochody wolne od podatku i zwiększony o wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodów, zaliczone uprzednio w ciężar kosztów uzyskania przychodów.
u.p.d.o.f. art. 24 § 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
U podatników osiągających dochody z działalności gospodarczej i prowadzących księgi przychodów i rozchodów dochodem z działalności jest różnica pomiędzy przychodem a kosztami uzyskania powiększona o różnicę pomiędzy wartością remanentu końcowego i początkowego towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadków, jeżeli wartość remanentu końcowego jest wyższa niż wartość remanentu początkowego, lub pomniejszona o różnicę pomiędzy wartością remanentu początkowego i końcowego, jeżeli wartość remanentu początkowego jest wyższa.
u.z.k.s.h. art. 36
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw
Przy ustalaniu w 2022 r. podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne nie powiększa się dochodu, o którym mowa w art. 81 ust. 2 i ust. 2c pkt 1 i 3 ustawy zmienianej w art. 10, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, o różnicę określoną w art. 24 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 83 § 1 pkt 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.ś.o.z. art. 81 § 6
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.p.d.o.f. art. 30c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 36 ustawy z 9 lutego 2022 r. ma zastosowanie do wszystkich przedsiębiorców rozliczających się podatkiem liniowym, niezależnie od formy prowadzenia księgowości. • Odesłanie w art. 36 do art. 24 ust. 2 ustawy o PIT ma charakter techniczny i dotyczy sposobu obliczenia różnicy remanentowej. • Celem art. 36 było złagodzenie skutków Polskiego Ładu i zapewnienie równego traktowania przedsiębiorców.
Odrzucone argumenty
Art. 36 ustawy z 9 lutego 2022 r. dotyczy wyłącznie przedsiębiorców prowadzących księgi przychodów i rozchodów, a nie tych prowadzących księgi rachunkowe.
Godne uwagi sformułowania
Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do ustalenia, czy odwołujący W. S., rozliczający się na zasadzie podatku liniowego, mógł pomniejszyć dochód o różnice remanentowe celem ustalenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne. • Wykładnia językowa art. 36 ustawy z 9 lutego 2022 r. może prowadzić do wniosku, że przepis ten odnosi się wyłącznie do różnicy remanentowej, która została opisana w art. 24 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o podatku dochodowym. • Mając jednak na uwadze wykładnię celowościową ww. przepisu należy uznać, że chodziło o zapobieżenie sytuacji, w której krótki okres wprowadzenia przepisów (...) miałby prowadzić do drastycznego zwiększenia obciążeń przedsiębiorców składką zdrowotną. • Zakładając racjonalność ustawodawcy, trudno doszukać się przesłanek, które mógłby różnicować sytuację podatników tylko i wyłącznie ze względu na rodzaj prowadzonych ksiąg podatkowych.
Skład orzekający
Sławomir Bagiński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy wymiaru składki zdrowotnej dla przedsiębiorców opodatkowanych podatkiem liniowym, uwzględnianie różnic remanentowych, interpretacja przepisów Polskiego Ładu dotyczących składek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedsiębiorców opodatkowanych podatkiem liniowym i rozliczających się za rok 2022, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą z 9 lutego 2022 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej i aktualnej kwestii dla wielu przedsiębiorców – sposobu obliczania składki zdrowotnej po zmianach wprowadzonych Polskim Ładem. Interpretacja sądu ma istotne znaczenie praktyczne.
“Przedsiębiorco, czy wiesz, że możesz uwzględnić różnicę remanentową przy składce zdrowotnej? Sąd Apelacyjny wyjaśnia!”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.