III AUa 2088/12

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2013-02-28
SAOSubezpieczenia społeczneprawo do emeryturyŚredniaapelacyjny
emeryturaZUSzatrudnienie za granicąrepatriacjaustawa o emeryturach i rentachumowa międzynarodowaprawo pracyubezpieczenia społeczne

Sąd Apelacyjny oddalił apelację ubezpieczonego, potwierdzając, że okresy zatrudnienia za granicą mogą być zaliczone do emerytury tylko po uzyskaniu statusu repatrianta, a nowa umowa z Ukrainą nie weszła jeszcze w życie.

Ubezpieczony J. G. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do emerytury, argumentując, że należy mu doliczyć okres pracy na Ukrainie. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, wskazując, że brak jest podstaw do zaliczenia okresów pracy za granicą bez statusu repatrianta. Sąd Apelacyjny podtrzymał to stanowisko, dodając, że nowa umowa o zabezpieczeniu społecznym z Ukrainą nie weszła jeszcze w życie, co uniemożliwia uwzględnienie wniosku na jej podstawie.

Sprawa dotyczyła prawa ubezpieczonego J. G. do emerytury, któremu Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmawiał przyznania świadczenia z powodu niespełna 3-letniego okresu składkowego i nieskładkowego w Polsce. Ubezpieczony domagał się doliczenia ponad 40-letniego okresu pracy na Ukrainie. Sąd Okręgowy w Katowicach oddalił odwołanie, opierając się na uchwale Sądu Najwyższego (I UZP 6/08), która stanowi, że okresy zatrudnienia za granicą mogą być zaliczone do emerytury tylko po uzyskaniu przez wnioskodawcę statusu repatrianta w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Sąd Apelacyjny w Katowicach podzielił to stanowisko, oddalając apelację ubezpieczonego. Dodatkowo, sąd odniósł się do argumentu apelacji dotyczącego umowy o zabezpieczeniu społecznym między Polską a Ukrainą, wskazując, że umowa ta, mimo podpisania, nie weszła jeszcze w życie z powodu nieukończonej procedury ratyfikacyjnej, co uniemożliwiało jej zastosowanie w sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, okresy zatrudnienia za granicą mogą być zaliczone do emerytury tylko pod warunkiem uzyskania przez wnioskodawcę statusu repatrianta w odrębnym postępowaniu administracyjnym, zgodnie z ustawą o repatriacji.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na uchwale Sądu Najwyższego (I UZP 6/08), która jednoznacznie uzależnia zaliczenie okresów zatrudnienia za granicą od uzyskania statusu repatrianta. Brak takiego statusu uniemożliwia uwzględnienie okresów pracy na Ukrainie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznaubezpieczony/odwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.instytucjaorgan rentowy/odwołany

Przepisy (6)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 114 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Organ rentowy może odmówić ponownego rozpatrzenia wniosku, jeśli nie przedstawiono nowych dowodów ani okoliczności.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 6 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa warunki zaliczania okresów zatrudnienia za granicą, uzależniając je od statusu repatrianta.

ustawa o repatriacji

Ustawa o repatriacji

Reguluje procedurę uzyskania statusu repatrianta, który jest warunkiem zaliczenia okresów zatrudnienia za granicą.

Pomocnicze

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 8

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Dotyczy możliwości uwzględnienia żądań ubezpieczonego na podstawie przepisów ustawy.

Konstytucja art. 67

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa zakres prawa do zabezpieczenia społecznego, ale jego realizacja jest szczegółowo regulowana ustawami.

Dz.U. poz.1378

Ustawa o ratyfikacji Umowy między Rzeczpospolitą Polską a Ukrainą o zabezpieczeniu społecznym

Potwierdza, że umowa o zabezpieczeniu społecznym z Ukrainą nie weszła w życie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Okresy zatrudnienia za granicą mogą być zaliczone do emerytury tylko po uzyskaniu statusu repatrianta. Nowa umowa o zabezpieczeniu społecznym z Ukrainą nie weszła w życie i nie może być podstawą do przyznania emerytury. Zakres prawa do zabezpieczenia społecznego jest określony ustawowo, a nie tylko konstytucyjnie.

Odrzucone argumenty

Możliwość zaliczenia okresów pracy na Ukrainie bez statusu repatrianta. Zastosowanie nowej umowy o zabezpieczeniu społecznym z Ukrainą, która została podpisana. Odwołanie do art. 67 Konstytucji jako samodzielnej podstawy do przyznania emerytury.

Godne uwagi sformułowania

brak podstaw dla doliczenia okresów zatrudnienia na Ukrainie w myśl art.6 ust.1 pkt 9 ustawy o emeryturach i rentach organ rentowy może uznać okresy zatrudnienia za granicą jedynie pod warunkiem, że wnioskodawca został uznany za repatrianta w odrębnym postępowaniu na podstawie przepisów ustawy o repatriacji zawarta pomiędzy Polską i Ukrainą w dniu 18.05.2012 roku umowa o zabezpieczeniu społecznym nie weszła dotąd w życie

Skład orzekający

Marek Żurecki

przewodniczący-sprawozdawca

Jolanta Pietrzak

sędzia

Irena Goik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania okresów zatrudnienia za granicą do stażu emerytalnego, warunków uzyskania statusu repatrianta oraz stosowania umów międzynarodowych w sprawach ubezpieczeniowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku statusu repatrianta i nieobowiązywania umowy międzynarodowej. Może być mniej istotne w przypadkach, gdy status repatrianta został uzyskany lub umowa weszła w życie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i międzynarodowym prawie pracy, ponieważ precyzuje warunki zaliczania okresów pracy za granicą i stosowania umów międzynarodowych.

Emerytura z Ukrainy? Sąd wyjaśnia, kiedy praca za granicą liczy się do stażu.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 2088/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 lutego 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSA Marek Żurecki (spr.) Sędziowie SSA Jolanta Pietrzak SSA Irena Goik Protokolant Sebastian Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2013 r. w Katowicach sprawy z odwołania J. G. ( J. G. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o prawo do emerytury na skutek apelacji ubezpieczonego J. G. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 5 czerwca 2012 r. sygn. akt X U 987/12 oddala apelację. /-/ SSA J. Pietrzak /-/ SSA M. Żurecki /-/ SSA I. Goik Sędzia Przewodniczący Sędzia Sygn. akt III AUa 2088/12 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach wyrokiem z dnia 5 czerwca 2012 roku oddalił odwołanie J. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 7 marca 2012 roku ponownie odmawiającej ubezpieczonemu ( ur. w (...) r.) prawa do emerytury w oparciu o art.114 ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998 roku o emeryturach i rentach z FUS. Sąd wskazał, że organ rentowy decyzją z dnia 25.10.2011 roku odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury, albowiem wnioskodawca legitymował się niespełna 3 letnim okresem składkowym i nieskładkowym przebytym w Polsce, a skoro nie posiada ustalonego statusu repatrianta to brak jest podstaw dla doliczenia okresów zatrudnienia na Ukrainie w myśl art.6 ust.1 pkt 9 ustawy o emeryturach i rentach. W dniu 14.02.2012 roku ubezpieczony ponowił wniosek o przyznanie emerytury. Organ rentowy podnosząc, że wnioskodawca nie przedstawił nowych dowodów ani nie wskazał nowych okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji z dnia 25.10.2011 roku, odmówił ponownie ubezpieczonemu prawa do emerytury zgodnie z art.114 ust.1 ustawy o emeryturach i rentach. Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw dla uwzględnienia odwołania podnosząc, że ustawa o emeryturach i rentach z FUS pozwala na zaliczenie do okresów składkowych okresów zatrudnienia za granicą osób, które w tym czasie nie były obywatelami polskimi, jeżeli powróciły do kraju po 22.07.1944 roku i zostały uznane za repatriantów. Kwestię uzyskania statusu repatrianta natomiast reguluje ustawa z dnia 9.11.2000 roku o repatriacji , która stanowi, że organem właściwym do wydania decyzji o uznaniu za repatrianta jest właściwy wojewoda. Zgodnie zaś z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 11.12.2008 roku sygn. I UZP 6/08 organ rentowy może uznać okresy zatrudnienia za granicą jedynie pod warunkiem, że wnioskodawca został uznany za repatrianta w odrębnym postępowaniu na podstawie przepisów ustawy o repatriacji . Zatem, skoro ubezpieczony nie złożył wniosku o wszczęcie tego rodzaju postępowania nie ma podstaw dla uwzględnienia ponad 40-letniego okresu pracy na Ukrainie. W apelacji od wyroku ubezpieczony, wnosząc o jego zmianę i przyznanie prawa do emerytury, odwołał się do przepisu art.67 Konstytucji oraz zawartej w dniu 18.05.2012 roku umowy o zabezpieczeniu społecznym między Polską i Ukrainą. Sąd Apelacyjny nie uwzględnił apelacji, albowiem podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji w kwestii możliwości uwzględnienia skarżącemu okresów zatrudnienia za granicą na podstawie art.6 ust.1 pkt 9 ustawy o emeryturach i rentach uzależnionej od uzyskania statusu repatrianta w odrębnym postępowaniu administracyjnym przewidzianym w przepisach ustawy z dnia 9.11.2000 roku o repatriacji , które to stanowisko znajduje potwierdzenie w orzeczeniach Sądu Najwyższego (uchwała 7 sędziów z dnia 11.12.2008 I UZP 6/08, uchwała z 9.05.2007 I UZP 1/07). Odnosząc się do argumentów apelacji odwołującego się do art.67 Konstytucji należy zwrócić uwagę, że zakres prawa do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego określa ustawa. W związku z tym roszczeń ubezpieczonego nie można rozpatrywać z pominięciem przepisów ustawy z dnia 17.12.1998 roku o emeryturach i rentach z FUS. Ponadto należy zauważyć, że zawarta pomiędzy Polską i Ukrainą w dniu 18.05.2012 roku umowa o zabezpieczeniu społecznym nie weszła dotąd w życie, albowiem ustawą z dnia 10.10.2012 roku o ratyfikacji Umowy między Rzeczpospolitą Polską a Ukrainą o zabezpieczeniu społecznym sporządzonej w Kijowie w dniu 18.05.2012 roku Sejm wyraził zgodę na dokonanie przez Prezydenta RP ratyfikacji tej umowy (Dz.U. poz.1378). Do chwili wydania niniejszego wyroku procedura ratyfikacyjna nie została zakończona. W związku z tym nie zaistniała możliwość uwzględnienia żądań ubezpieczonego w oparciu o art.8 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. /-/ SSA J. Pietrzak /-/ SSA M. Żurecki /-/ SSA I. Goik Sędzia Przewodniczący Sędzia JM

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI