III AUa 1936/14

Sąd Apelacyjny we WrocławiuWrocław2015-04-15
SAOSubezpieczenia społeczneemeryturyŚredniaapelacyjny
emeryturaubezpieczenia społeczneorgany bezpieczeństwa państwaIPNustawa lustracyjnasłużbaMOWUSWZwiad

Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił apelację B.H. od wyroku Sądu Okręgowego, utrzymując w mocy decyzję obniżającą jej emeryturę policyjną z powodu służby w organach bezpieczeństwa państwa.

B.H. odwołała się od decyzji obniżającej jej emeryturę policyjną, argumentując, że okres służby w organach bezpieczeństwa państwa nie powinien być podstawą do takiego obniżenia. Sąd Okręgowy oddalił jej odwołanie, a Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Sąd uznał, że okres służby od 1 lipca 1968 r. do 31 lipca 1990 r. w organach bezpieczeństwa państwa, w tym w Wydziale (...) Komendy Wojewódzkiej MO we Wrocławiu oraz w (...) w Z., stanowił podstawę do zastosowania przepisów obniżających emeryturę.

Sprawa dotyczyła odwołania B.H. od decyzji organu rentowego, która ponownie ustaliła wysokość jej świadczenia emerytalnego od dnia 1 sierpnia 2011 r. na kwotę 814,65 zł. Obniżenie emerytury wynikało z informacji Instytutu Pamięci Narodowej, zgodnie z którą wnioskodawczyni pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa w latach 1968-1990. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze oddalił odwołanie B.H., a Sąd Apelacyjny we Wrocławiu utrzymał ten wyrok w mocy, oddalając apelację. Sąd Apelacyjny podkreślił, że okresy służby od 1 lipca 1968 r. do 17 grudnia 1971 r. oraz od 16 października 1983 r. do 31 lipca 1990 r. zostały już prawomocnie uznane za służbę w organach bezpieczeństwa państwa. W niniejszym postępowaniu oceniano jedynie okres od 18 grudnia 1971 r. do 15 października 1983 r., kiedy to wnioskodawczyni pełniła służbę jako podoficer ewidencji operacyjnej - telegrafista szyfrant w (...) w Z. Sąd uznał, powołując się na art. 2 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa, że (...) w Z. stanowiło organ bezpieczeństwa państwa, a tym samym praca wnioskodawczyni w tym okresie również podlega obniżeniu emerytury. Apelacja zarzucała naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących emerytur funkcjonariuszy oraz ustawy lustracyjnej, a także niewyjaśnienie charakteru wykonywanej pracy i rozbieżności w informacjach IPN. Sąd Apelacyjny uznał te zarzuty za nieuzasadnione, opierając się na przepisach ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, okres służby od 1 lipca 1968 r. do 31 lipca 1990 r. w organach bezpieczeństwa państwa, w tym w (...) w Z., stanowi podstawę do obniżenia emerytury policyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że okres służby od 18 grudnia 1971 r. do 15 października 1983 r. w (...) w Z. stanowił służbę w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu ustawy lustracyjnej, co zgodnie z art. 15b ustawy emerytalnej skutkuje obniżeniem emerytury do 0,7% podstawy wymiaru za każdy rok tej służby. Wcześniejsze okresy służby zostały już prawomocnie uznane za służbę w organach bezpieczeństwa państwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W.

Strony

NazwaTypRola
B. H.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W.organ_państwowyorgan rentowy

Przepisy (3)

Główne

u.e.f.p. art. 15b § 1

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin

W przypadku osoby, która pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa, emerytura wynosi 0,7% podstawy wymiaru za każdy rok służby w organach bezpieczeństwa państwa w latach 1944-1990.

u.l. art. 2 § 1

Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów

Określa, które instytucje są uznawane za organy bezpieczeństwa państwa. Wskazano, że Zwiad (...) stanowił organ bezpieczeństwa państwa.

Pomocnicze

u.e.f.z. art. 15b

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy zawodowych oraz ich rodzin

Przepis dodany ustawą z dnia 23 stycznia 2009 r., który wprowadził obniżenie emerytury dla osób służących w organach bezpieczeństwa państwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Okres służby od 18 grudnia 1971 r. do 15 października 1983 r. w (...) w Z. stanowił służbę w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu ustawy lustracyjnej. Okresy służby od 1 lipca 1968 r. do 17 grudnia 1971 r. oraz od 16 października 1983 r. do 31 lipca 1990 r. zostały prawomocnie uznane za służbę w organach bezpieczeństwa państwa.

Odrzucone argumenty

Okres służby w organach bezpieczeństwa państwa nie powinien być podstawą do obniżenia emerytury policyjnej. Charakter pracy w Wydziale (...) Komendy Wojewódzkiej MO we W. oraz w (...) w Z. nie był skierowany przeciwko wolnościowym dążeniom Narodu Polskiego. Istniały rozbieżności w informacjach udzielonych przez IPN odnośnie okresów pracy B. H.

Godne uwagi sformułowania

W tym zakresie sprawa korzysta z powagi rzeczy osadzonej. Sąd Apelacyjny podziela pogląd przedstawiony w szczegółowym wywodzie Sądu I instancji, zawarty w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, iż (...) w Z. stanowiła pododdział graniczny (...) , wykonujący zadania operacyjne.

Skład orzekający

Grażyna Szyburska-Walczak

przewodniczący-sprawozdawca

Stanisława Kubica

sędzia

Barbara Staśkiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obniżania emerytur policyjnych dla osób, które pełniły służbę w organach bezpieczeństwa państwa, w tym w jednostkach takich jak (...) w Z."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji służby w organach bezpieczeństwa państwa w określonych okresach i jednostkach, z uwzględnieniem prawomocnych orzeczeń w zakresie wcześniejszych okresów służby.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnego tematu służby w organach bezpieczeństwa PRL i jej wpływu na emerytury, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych oraz dla osób zainteresowanych historią.

Emerytura policyjna obniżona przez służbę w PRL: Sąd Apelacyjny rozstrzyga.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 1936/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 kwietnia 2015 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Grażyna Szyburska-Walczak (spr.) Sędziowie:SSA Stanisława Kubica SSA Barbara Staśkiewicz Protokolant: Marcin Guzik po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2015 r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z wniosku B. H. przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W. o wysokość emerytury na skutek apelacji B. H. od wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 lipca 2014 r. sygn. akt VII U 1079/12 oddala apelację. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 22 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze oddalił odwołanie B. H. od decyzji Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA w W. , ponownie ustalającej wysokość przysługującego wnioskodawczyni świadczenia emerytalnego od dnia 1 sierpnia 2011 r. na kwotę 814,65 zł w oparciu o informację o przebiegu służby wystawioną w dniu 31 maja 2011 r. przez Instytut Pamięci Narodowej we W. . Rozstrzygniecie to Sąd oparł o następująco ustalony stan faktyczny: B. H. , ur. (...) , na mocy decyzji organu rentowego z dnia 4 stycznia 1991 r. otrzymała prawo do emerytury policyjnej od dnia 1 grudnia 1990 r. Wnioskodawczyni w okresie od 1 lipca 1968 r. do 31 lipca 1990 r. pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa. W okresie od 1 lipca 1968 r. do 14 września 1983 r. wnioskodawczyni pełniła służbę jako podoficer ewidencji operacyjnej - telegrafista-szyfrant Wydziału (...) w Komendzie Wojewódzkiej MO we W. w (...) w Z. , a następnie w okresie od 15 września 1983 r. do 15 października 1983 r. pozostawała w dyspozycji Szefa WUSW w referacie (...) WUSW w Z. . Od 16 października 1983 r. do 31 lipca 1990 r. B. H. pełniła służbę jako starszy referent w (...) w WUSW w J. (...) w Z. . Instytut Pamięci Narodowej w dniu 5 czerwca 2009 r. stwierdził, że B. H. od dnia 1 lipca 1968 r. do dnia 17 grudnia 1971 r. i w okresie od 16 października 1983 r. do 31 lipca 1990 r. pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów . W oparciu o tą informację, decyzją z dnia 20 listopada 2009 r., organ rentowy przeliczył przysługujące wnioskodawczyni świadczenie emerytalne od dnia 1 stycznia 2010 r. Wskaźnik podstawy emerytury wnioskodawczyni za okres pracy w organach bezpieczeństwa państwa obniżono z 2,6% podstawy wymiaru do 0,7% za każdy rok służby we wskazanym okresie. Ponownie ustalona wysokość emerytury stanowiła łącznie 55,28% podstawy wymiaru i wynosiła 1.272,90 zł. Odwołanie wnioskodawczyni od opisanej decyzji zostało oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2011 r. (sygn. akt III U 2391/10). Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 października 2012 r. (sygn. akt III A Ua 1978/11) oddalił apelację wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego. Organ rentowy ponownie otrzymał z IPN informację z dnia 31 maja 2011 r. o przebiegu służby wnioskodawczyni, z której wynikało, że wnioskodawczyni oprócz okresów wskazanych w poprzedniej informacji, także w latach 1971-1983 pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa, o której mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. Według nowej informacji łączny okres tej służby to okres od 1 lipca 1968 r. do 31 lipca 1990 r. W oparciu o opisaną informację organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy uznał odwołanie za nieuzasadnione. O uznaniu okresów pracy wnioskodawczyni od 1 lipca 1968 r. do 7 grudnia 1971 r. i od 16 października 1983 r. zadecydował Sąd Okręgowy Warszawie w wyroku z dnia 16 czerwca 2011 r. oraz Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 29 października 2012 r. W tym zakresie sprawa korzysta z powagi rzeczy osadzonej. Sąd Okręgowy podzielił jednak stanowisko Sądu Apelacyjnego w Warszawie, że okres służby wnioskodawczyni w (...) w Z. stanowił służbę w organach bezpieczeństwa państwa o jakim mowa w art. 2 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 18.10.2006 r. (...) stanowiły pododdziały graniczne wykonujące działania operacyjne (...) . (...) do dnia 31 lipca 1990 r. stanowił organ bezpieczeństwa państwa w rozumieniu ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów . Tym samym okres służby wnioskodawczyni od dnia 18 grudnia 1971 r. do 15 października 1983 r., w (...) na stanowisku oficera ewidencji operacyjnej - telegrafisty, stanowi służbę w organach bezpieczeństwa państwa, o jakich mowa w art. 2 ust. 1 pkt 7 ustawy lustracyjnej. Zaskarżona decyzja jest zatem prawidłowa. Apelację od wyroku Sądu Okręgowego złożyła wnioskodawczyni, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 15 b w związku z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin oraz art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnieniu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944- 1990 oraz treści tych dokumentów poprzez przyjęcie, iż w okresie od 1 lipca 1968 r. do 31 lipca 1990 r. B. H. pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa, a tym samym decyzja o ponownym obniżeniu przysługującego jej świadczenia emerytalnego jest prawidłowa, jak również niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności niewyjaśnienie charakteru wykonywanej przez wnioskodawczynię pracy w Wydziale (...) Komendy Wojewódzkiej MO we W. , a następnie w (...) w Z. oraz w (...) w Z. , która nie była pracą skierowaną przeciwko wolnościowym dążeniom Narodu Polskiego, a także niewyjaśnienie przyczyn, dla których IPN udzielił dwóch rozbieżnych informacji odnośnie okresów pracy B. H. . Wskazują na powyższe zarzuty B. H. wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie jej odwołania, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zarzuty apelacji, kwestionujące zasadność stanowiska Sądu I instancji w zakresie uznania pracy wnioskodawczyni w okresie od 1 lipca 1968 r. do 31 lipca 1990 r. za okresy służby w organach bezpieczeństwa państwa, o jakich mowa w art. 2 ust. 1 pkt 7 ustawy dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (tekst jednolity: Dz.U. z 2013 r., poz. 1388), są nieuzasadnione. Podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowi art. 15b ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy zawodowych oraz ich rodzin (tekst jednolity: Dz.U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zmian.) dodany ustawą z dnia 23 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin oraz ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. nr 24, poz. 145). W myśl powołanego przepisu, w przypadku osoby, która pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., emerytura wynosi: 1) 0,7% podstawy wymiaru - za każdy rok służby w organach bezpieczeństwa państwa w latach 1944-1990; 2) 2,6% podstawy wymiaru - za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt. 1, 1a oraz pkt. 2-4. Trafnie uznał Sąd Okręgowy zasadność dokonanego przez organ rentowy obniżenia emerytury. W pierwszej kolejności wskazać należy, że okres pracy wnioskodawczyni od 1 lipca 1968 r. do 17 grudnia 1971 r. oraz od 16 października 1983 r. do 31 lipca 1990 r. został uznany za okres służby w organach bezpieczeństwa państwa prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2011 r. oraz wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2012 r. W tym zakresie sprawa korzysta z powagi rzeczy osądzonej, co oznacza, że w niniejszym postępowaniu wnioskodawczyni nie może się domagać uznania, że wskazane okresy pracy nie mogą stanowić podstawy do obniżenia przysługującego jej świadczenia emerytalnego. Ocenie w niniejszym postępowaniu podlegać może zatem wyłącznie okres pracy wnioskodawczyni od 18 grudnia 1971 r. do 15 października 1983 r., kiedy to wnioskodawczyni była podoficerem ewidencji operacyjnej - telegrafistą szyfrantem (...) w Z. . W art. 2 ust. 1 pkt. 7 ustawy z dnia 18 października 2006 r. wskazano, iż organem bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu ustawy, jest Zwiad (...) . Sąd Apelacyjny podziela pogląd przedstawiony w szczegółowym wywodzie Sądu I instancji, zawarty w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, iż (...) w Z. stanowiła pododdział graniczny (...) , wykonujący zadania operacyjne. Analiza przepisów dokonana przez Sąd Okręgowy jest prawidłowa, a wnioski z niej wyciągnięte logiczne i trafne. Zatem skoro (...) w Z. funkcjonowała w ramach (...) , to praca wnioskodawczyni w spornym okresie stanowiła pracę w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 5 powyższej ustawy. Z powyższych względów stwierdzić należy, że zarzuty apelacji kwestionujące zasadność ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego wnioskodawczyni, wg nowo obowiązującego współczynnika, nie zasługują na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów apelacji i na podstawie art. 385 apelację wnioskodawczyni oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI