III AUa 1760/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS dotyczącej wysokości świadczenia, uznając, że praca na stanowisku elektromontera nie spełniała kryteriów pracy górniczej przodkowej uprawniającej do zastosowania wyższego przelicznika.
Sprawa dotyczyła odwołania J.S. od decyzji ZUS w sprawie wysokości świadczenia, gdzie kluczowe było ustalenie, czy praca wykonywana przez ubezpieczonego na odkrywce kopalni węgla brunatnego jako elektromontera kwalifikuje się jako praca górnicza przodkowa, uprawniająca do zastosowania przelicznika 1,8. Sąd Okręgowy przychylił się do stanowiska ubezpieczonego, jednak Sąd Apelacyjny, podzielając argumentację ZUS, zmienił wyrok, uznając, że praca ta miała charakter pomocniczy i nie spełniała precyzyjnych kryteriów określonych w przepisach, co skutkowało oddaleniem odwołania.
Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał sprawę z odwołania J.S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. dotyczącą wysokości świadczenia. Sąd Okręgowy w Gliwicach wyrokiem z dnia 12 czerwca 2012 r. zmienił decyzję ZUS, zaliczając ubezpieczonemu okres pracy od 1 lipca 1991 r. do 16 listopada 2006 r. na stanowisku elektromontera na odkrywce, bezpośrednio w przodku, z zastosowaniem przelicznika 1,8, uznając ją za pracę górniczą. Sąd Okręgowy oparł się na zeznaniach świadków i dokumentach potwierdzających wykonywanie pracy górniczej, odpowiadającej pracy rzemieślnika zatrudnionego w przodku. ZUS wniósł apelację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie prawa materialnego, argumentując, że praca ubezpieczonego miała charakter pomocniczy dla maszyn podstawowych i nie spełniała ścisłych kryteriów pracy przodkowej, które uprawniają do zastosowania wyższego przelicznika. Sąd Apelacyjny przychylił się do stanowiska ZUS, stwierdzając, że ubezpieczony nie pracował bezpośrednio przy wydobyciu ani nie był rzemieślnikiem bezpośrednio przy maszynach podstawowych, a jedynie wykonywał prace pomocnicze. W związku z tym, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie ubezpieczonego, uznając, że nie spełnił on przesłanek do zastosowania przelicznika 1,8.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, praca ta nie spełnia precyzyjnych kryteriów pracy górniczej przodkowej określonych w przepisach, które wymagają bezpośredniego udziału w urabianiu złoża lub pracy rzemieślnika bezpośrednio przy maszynach podstawowych.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że praca elektromontera, mimo wykonywania jej na odkrywce i w przodku, miała charakter pomocniczy dla maszyn podstawowych (koparek i zwałowarek) i nie polegała na bezpośrednim urabianiu złoża. Analiza przepisów, w tym Zarządzenia MIPS z 1994 r., wykazała, że do zastosowania wyższego przelicznika wymagane jest ścisłe spełnienie określonych warunków, których ubezpieczony nie wykazał.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku i oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. S. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 51 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa warunki zaliczania okresów pracy do stażu ubezpieczeniowego i wymiaru świadczeń, w tym stosowanie przeliczników dla prac górniczych.
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 50d § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy przelicznika 1,8 dla prac górniczych wykonywanych stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Pomocnicze
Zarządzenie MIPS art. Załącznik nr 3 § poz. 7
Zarządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej
Precyzuje stanowiska pracy na odkrywce, które kwalifikują się do zaliczenia pracy w wymiarze półtorakrotnym (przelicznik 1,8), wskazując na rzemieślników zatrudnionych bezpośrednio w przodku przy obsłudze maszyn górniczych.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Praca elektromontera na odkrywce nie spełnia precyzyjnych kryteriów pracy górniczej przodkowej wymaganych do zastosowania przelicznika 1,8. Ubezpieczony nie pracował bezpośrednio przy urabianiu złoża ani nie był rzemieślnikiem bezpośrednio przy maszynach podstawowych. Zapisy w aktach osobowych i świadectwach pracy nie potwierdzają wykonywania prac bezpośrednio związanych z wydobyciem.
Odrzucone argumenty
Praca elektromontera na odkrywce, wykonywana bezpośrednio w przodku, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, kwalifikuje się jako praca górnicza przodkowa. Praca ubezpieczonego odpowiadała pracy rzemieślnika zatrudnionego w przodku, co uzasadnia zastosowanie przelicznika 1,8.
Godne uwagi sformułowania
Uszło bowiem uwadze Sądu I instancji, że punkt 7 załącznika nr 3 wykazu stanowisk wymienionych w Zarządzeniu MIPS z 23 grudnia 1994 roku jest określony bardzo precyzyjnie... Natomiast ubezpieczony nie pracował w przodku bezpośrednio przy wydobyciu, na koparkach i zwałowarkach, nie była to też praca rzemieślnika bezpośrednio przy maszynach podstawowych...
Skład orzekający
Ewa Piotrowska
przewodniczący-sprawozdawca
Jolanta Ansion
sędzia
Maria Małek - Bujak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania okresów pracy górniczej do świadczeń emerytalnych i rentowych, zwłaszcza w kontekście prac pomocniczych i przelicznika 1,8."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji elektromontera na odkrywce i ścisłej interpretacji przepisów z lat 90. XX wieku. Może być mniej relewantne dla nowszych stanowisk lub innych rodzajów kopalń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i pracy, ponieważ dotyczy precyzyjnej interpretacji przepisów dotyczących pracy górniczej i jej wpływu na wysokość świadczeń.
“Czy praca elektromontera na odkrywce to praca górnicza? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III AUa 1760/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 czerwca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSA Ewa Piotrowska (spr.) Sędziowie SSA Jolanta Ansion SSA Maria Małek - Bujak Protokolant Sebastian Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2013 r. w Katowicach sprawy z odwołania J. S. ( J. S. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o wysokość świadczenia na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach z dnia 12 czerwca 2012 r. sygn. akt VIII U 1929/11 zmienia zaskarżony wyrok i oddala odwołanie. /-/ SSA J. Ansion /-/ SSA E. Piotrowska /-/ SSA M. Małek-Bujak Sędzia Przewodniczący Sędzia Sygn. akt: III AUa 1760/12 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem dnia 12 czerwca 2012 roku Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach w punkcie 1 zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 29 sierpnia 2011 roku w ten sposób, że zaliczył ubezpieczonemu J. S. okres jego pracy od 1 lipca 1991 roku do 16 listopada 2006 roku na stanowisku rzemieślnika zatrudnionego na odkrywce bezpośrednio w przodku z zastosowaniem przelicznika 1,8, a w punkcie 2 zasądził od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy ustalił, że w okresie od 15 sierpnia 1980r. do 14 stycznia 2007r. ubezpieczony J. S. był zatrudniony w Kopalni (...) S.A. w R. na stanowiskach: elektromontera, elektromontera pozostałych urządzeń, elektromontera rozdzielni i sieci elektroenergetycznych oraz elektromontera maszyn i urządzeń górniczych w przodku. Wykonywał prace na odkrywce, bezpośrednio w przodku, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na koparkach i zwałowarkach wykonując prace elektryczne, co potwierdził jego zakład pracy w świadectwie wykonywania pracy górniczej z dnia 24 maja 2011r. oraz w piśmie z dnia 3 sierpnia 2011r., a także w piśmie z dnia 5 stycznia 2012r. W spornych okresach pomimo zatrudnienia na wyżej wymienionych stanowiskach ubezpieczony faktycznie wykonywał pracę górniczą bezpośrednio na odkrywce, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, która zakresem obowiązków odpowiadała pracy na stanowisku rzemieślnika zatrudnionego na odkrywce bezpośrednio w przodku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Do jego obowiązków należała obsługa urządzeń czy stacji zasilających koparki i zwałowarki, które znajdowały się bezpośrednio na odkrywce lub zwałowiskach w bezpośrednim sąsiedztwie koparek i zwałowarek,. Praca jego polegała na utrzymywaniu ciągłego ruchu urządzeń zasilających tzn. załączenia, wyłączenia w trakcie zmiany, konserwacja tych urządzeń pod względem sprawności. Ubezpieczony pracę wykonywał bezpośrednio w przodku przez wszystkie dniówki robocze w miesiącu i nie był delegowany do prac poza przodkiem. Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadzała się do określenia charakteru pracy ubezpieczonego na odkrywce w kontekście zastosowania właściwego przelicznika do pracy górniczej. Ubezpieczony kwestionował przyjęty przez organ rentowy przelicznik 1,2 do jego pracy górniczej w spornym okresie domagając się prawa do zastosowania przelicznika 1,8. Sąd I instancji, rozpoznając sprawę powołał się na art. 51 ust. 1 oraz art. 50d ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS i uznał, w oparciu o te przepisy, akta emerytalne i osobowe ubezpieczonego oraz zeznania ubezpieczonego i świadków, że odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie, albowiem jego praca w spornym okresie - od 1 lipca 1991 roku do 16 listopada 2006 roku wykonywana na odkrywce kopalni węgla brunatnego, kwalifikuje się jako praca przodkowa, związana bezpośrednio z urabianiem i ładowaniem urobku, była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako praca górnicza, która powinna być liczona na wysokość świadczenia przelicznikiem 1,8. Apelację od wyroku wniósł organ rentowy. Zaskarżając wyrok Sądu I instancji w całości apelujący zarzucił mu błąd w ustaleniach faktycznych przez niesłuszne przyjęcie, że odwołujący w okresie od 1 lipca 1991 roku do 16 listopada 2006 roku wykonywał pracę górniczą przodkową, co spowodowało naruszenie prawa materialnego - art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS przez przyznanie odwołującemu prawa do przelicznika górniczego 1,8 za powołany wyżej okres. W oparciu o podniesione zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu apelujący wskazał, że zgodnie z zapisami w aktach osobowych ubezpieczony był zatrudniony w KWB (...) : - od 15 sierpnia 1980 roku do 21 kwietnia 1982 roku jako elektromonter, - od 8 maja 1984 roku do 30 czerwca 1991 roku jako elektromonter pozostałych urządzeń, - od 1 lipca 1991 roku do 14 stycznia 2007 roku jako elektromonter rozdzielni i sieci elektroenergetycznych. Ponadto, do wniosku o przyznanie emerytury ubezpieczony dołączył Protokół Komisji Weryfikacyjnej z dnia 12 grudnia 2008 roku i świadectwo wykonywania pracy górniczej z 21 marca 2011 roku. Z tych dokumentów wynika, że we wskazanych okresach ubezpieczony wykonywał pracę rzemieślnika zatrudnionego na odkrywce bezpośrednio w przodku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, wykonującego prace elektryczne, a stanowisko to jest wymienione w Zarządzeniu MIPS z 23.12.1994 roku w Załączniku nr 3 poz.7. Apelujący podniósł, że urobek jest wydobywany przez maszyny podstawowe, a z opisu prac wykonywanych przez ubezpieczonego wynika, że wykonywał on prace pomocnicze dla maszyn podstawowych. Nie wszystkie rozdzielnie elektryczne mieszczą się we wkopie, a są one rozmieszczone na całym terenie kopalni. Z kolei remonty i konserwacja maszyn podstawowych, czyli koparek wielonaczyniowych i zwałowarek odbywa się gdy są one wyłączone z uwagi na wymogi bezpieczeństwa i nie wykonują one wtedy czynności urabiania i zwałowania węgla. Zatem okoliczność, że prace ubezpieczonego były wykonywane we wkopie (na odkrywce) nie przesądza automatycznie, że są to prace przy urabianiu złoża, a tylko takie prace dają prawo do stosowania przelicznika górniczego 1,8. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja podlega uwzględnieniu. Przy takim zgromadzonym materiale dowodowym Sąd Apelacyjny w całości podziela stanowisko organu rentowego zawarte w apelacji uznając, że dokonana przez Sąd I instancji ocena tego materiału jest błędna. Uszło bowiem uwadze Sądu I instancji, że punkt 7 załącznika nr 3 wykazu stanowisk wymienionych w Zarządzeniu MIPS z 23 grudnia 1994 roku jest określony bardzo precyzyjnie, pozwalając na zaliczenie pracy w wymiarze półtorakrotnym tylko rzemieślnikom zatrudnionym na odkrywce bezpośrednio w przodku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na koparkach i zwałowarkach wykonujący prace górnicze, mechaniczne i elektryczne i hydrauliczne, przy obsłudze konserwacji, montażu i demontażu tych maszyn i urządzeń. Natomiast ubezpieczony nie pracował w przodku bezpośrednio przy wydobyciu, na koparkach i zwałowarkach, nie była to też praca rzemieślnika bezpośrednio przy maszynach podstawowych, czego zresztą w toku procesu nie kwestionował. Dlatego też Sąd Apelacyjny uznał, że ubezpieczony nie spełnił przesłanek pozwalających na przyznanie mu prawa do przelicznika półtorakrotnego, określonych w art. 51 ust. 1 oraz art. 50d ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS i na mocy art. 386 § 1 k.p.c. zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie. /-/ SSA J. Ansion /-/ SSA E. Piotrowska /-/ SSA M. Małek-Bujak Sędzia Przewodniczący Sędzia ek
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI