III AUa 1504/13

Sygn. akt III AUa 1504/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 sierpnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSA Marek Żurecki (spr.) Sędziowie SSA Jolanta Ansion SSA Irena Goik Protokolant Ewa Bury po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2013r. w Katowicach sprawy z odwołania J. K. ( J. K. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o prawo do emerytury na skutek apelacji ubezpieczonej J. K. od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku z dnia 6 lutego 2013r. sygn. akt IX U 1305/12 1. zmienia zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję organu rentowego w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonej J. K. prawo do emerytury od dnia 28 maja 2012r., 2. zasądza od organu rentowego na rzecz ubezpieczonej kwotę 150 zł (sto pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym. /-/SSA I.Goik /-/SSA M.Żurecki /-/SSA J.Ansion Sędzia Przewodniczący Sędzia Sygn. akt III AUa 1504/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 3.08.2012 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił J. K. prawa do emerytury określonej w art.184 w zw. z art.32 ustawy z dnia 17.12.1998 roku o emeryturach i rentach z FUS na wniosek ubezpieczonej z dnia 31.05.2012 roku, albowiem w ocenie organu rentowego wnioskodawczyni ( ur. (...) ) posiadając na dzień 1.01.1999 roku ponad 20 lat okresu składkowego i nieskładkowego nie udowodniła jakiegokolwiek okresu pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy odmówił uznania za okres pracy w szczególnych warunkach okresów zatrudnienia: 1) od 15.08.1978 roku do 24.03.1979 roku w Przedsiębiorstwie Budownictwa (...) w O. na stanowisku technika budowy, 2) od 26.03.1979 roku do 31.07.1980 roku w Przedsiębiorstwie Budownictwa (...) w O. na stanowisku technika budowy, 3) od 1.08.1980 roku do 1.01.1999 roku w (...) Zarządzie (...) w K. na stanowiskach: specjalisty ds. konserwacji i eksploatacji melioracji, specjalisty ds. rozliczeń i realizacji inwestycji, inspektora ds. melioracji szczególnych. Organ rentowy podał, że ubezpieczona nie przedstawiła świadectw wykonywania pracy w szczególnych warunkach za wskazane okresy zatrudnienia a ponadto podniósł, że ubezpieczona w okresach: od 1.05.1984 roku do 5.07.1984 roku i od 1.05.1986 roku do 31.07.1988 roku była zatrudniona w niepełnym wymiarze czasu pracy zaś w okresach: od 7.07.1982 roku do 30.04.1984 roku i od 6.07.1984 roku do 13.09.1985 roku korzystała z urlopu wychowawczego a od 7.07.1993 roku do 31.08.1993 roku przebywała na urlopie bezpłatnym. W odwołaniu od decyzji skarżąca wnosząc o zmianę decyzji i przyznanie prawa do emerytury podniosła, że z uwagi na likwidację przedsiębiorstw, w których była zatrudniana w latach od 1978 do 1980, nie mogła uzyskać świadectw wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Skarżąca twierdziła, że w całym spornym okresie zatrudnienia wykonywała prace, o których mowa w dziale X poz.1 wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (tj. prace przy zakładaniu urządzeń melioracyjnych). Na poparcie swych twierdzeń ubezpieczona wnosiła o przeprowadzenie dowodu z zeznań 3 wskazanych współpracowników z okresu zatrudnienia w (...) Zarządzie (...) . Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku wyrokiem z dnia 6.02.2013 roku oddalił odwołanie skarżącej od zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że na podstawie zeznań świadków: B. P. , S. M. i G. S. są podstawy dla przyjęcia, że ubezpieczona w trakcie zatrudnienia w (...) Zarządzie (...) w K. w okresach: - od 1.08.1980 roku do 6.07.1982 roku, - od 14.09.1985 roku do 30.04.1986 roku, - od 1.08.1988 roku do 6.07.1993 roku, - od 1.09.1993 roku do 31.12.1998 roku, nadzorowała bezpośrednio na terenach budów prace ekip prowadzących prace melioracyjne w szczególności pracę kopaczy zakładających sieci drenarskie - co uzasadnia zakwalifikowanie takiej pracy wg poz.24 działu XIV wykazu A do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 roku - jako nadzoru inżynieryjno-technicznego nad pracami wymienionymi w poz. Działu X tego wykazu. Przyjmując powyższe Sąd stwierdził jednak, że po zliczeniu wymienionych okresów pracy w szczególnych warunkach ubezpieczona nie legitymuje się wymaganym co najmniej 15-letnim okresem pracy w szczególnych warunkach, albowiem do uznanych okresów nie można doliczyć zatrudnienia w (...) Zarządzie (...) w niepełnym wymiarze czasu pracy, okresów korzystania z urlopu wychowawczego i urlopu bezpłatnego. Sąd stwierdził również, że ewentualne uznanie za okres pracy w szczególnych warunkach zatrudnienia od 15.07.1978 roku do 31.07.1980 roku nie sprawi, że skarżąca spełni sporny warunek posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach na dzień wejścia w życie ustawy o emeryturach i rentach. W apelacji ubezpieczona zarzuciła wyrokowi dowolną i błędną ocenę zeznań świadków przesłuchanych w sprawie poprzez odmowę uznania za okres pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia w (...) Zarządzie (...) wykonywanego w ½ i ¾ wymiarze czasu pracy a nadto poprzez odmowę uznania okresu zatrudnienia z lat 1978-1980, jako pracy wskazanej w dziale XIV poz.24 wykazu A do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 roku. Apelująca podnosiła, że okresy jej zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy powinny zostać uwzględnione, gdyż faktyczny czas pracy znacznie przekraczał wymiar czasu pracy określony w umowach o pracę, co wynikało z zeznań świadka S. M. . Ponadto apelująca zarzuciła bezpodstawność odmowy doliczenia do uznanych przez Sąd okresów pracy w szczególnych warunkach - okresów urlopów wychowawczych, które zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 18.05.2011 roku I UZP 1/11 są traktowane jako okresy zatrudnienia pracowniczego. Sąd Apelacyjny uwzględnił apelację. Przyjmując i podzielając istotne ustalenie Sądu pierwszej instancji zgodnie z którym ubezpieczona w okresie zatrudnienia w (...) Zarządzie (...) w K. , trwającym łącznie od 1.08.1980 roku do 31.12.1998 roku (18 lat i 5 miesięcy), wykonywała prace na stanowiskach dozoru inżynieryjno-technicznego nad pracami melioracyjnymi jako wymienionymi w wykazie A stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (co pozwalało na zakwalifikowanie pracy ubezpieczonej wg poz.24 działu XIV tego wykazu) Sąd Apelacyjny odmiennie niż Sąd Okręgowy uznał, że okres tego zatrudnienia powinien zostać pomniejszony jedynie o okresy korzystania przez ubezpieczoną z urlopu bezpłatnego od 7.07.1993 roku do 31.08.1993 roku (tj. 1 miesiąca i 24 dni) oraz o okresy zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy: od 1.05.1984 roku do 5.07.1984 roku (2 miesiące i 5 dni) oraz od 1.05.1986 roku do 31.07.1988 roku (2 lata i 3 miesiące) a więc łącznie o okres około 2 lat i 7 miesięcy. Sąd Apelacyjny nie dostrzegł natomiast podstaw dla dalszego pomniejszania okresu zatrudnienia ubezpieczonej jako pracy w szczególnych warunkach o okresy urlopów wychowawczych wykorzystanych przez ubezpieczoną w latach 1982 do 1985. Trafnie zauważa apelująca, że zgodnie z uchwałą 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 18.05.2011 roku I UZP 1/11 (OSNP-2012 zeszyt 1-2 poz.14) okresy urlopu wychowawczego - wykorzystane przed dniem 1.01.1999 roku są od 28.01.1972 roku okresami podlegania ubezpieczeniu społecznemu z tytułu pozostawania w stosunku pracy i jako takie podlegają wliczeniu do stażu, od którego zależy prawo do wcześniejszej emerytury. Sąd uwzględniając powyższy istotny pogląd Sądu Najwyższego rozstrzygający o pracowniczym charakterze tytułu do ubezpieczenia w czasie korzystania z urlopu wychowawczego przez pracownika oraz kierując się utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyrokach: z dnia 23.04.2010 II UK 313/09 (OSNP 2011/19-20/260) i z dnia 13.07.2011 I UK 12/11, zgodnie z którym wykazanie w dniu 1.01.1999 określonego w art.184 ustawy o emeryturach i rentach okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach wyłącza ponowne ustalenie tego okresu po osiągnięciu wieku emerytalnego wynikającym z art.32 ust.1a pkt 1 tej ustawy obowiązującym po dniu 1.07.2004 roku - przyjął, że w przypadku ubezpieczonej brak jest podstaw dla nieuwzględnienia okresów urlopu wychowawczego do spornego w sprawie okresu pracy w szczególnych warunkach. W konsekwencji należało stwierdzić, że apelująca posiadała na dzień 1.01.1999 roku wymagany ponad 15-letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach a spełniając pozostałe przesłanki wieku, posiadania ponad 20-letniego okresu składkowego i nieskładkowego i rozwiązania stosunku pracy, nabyła z dniem osiągnięcia 55 lat życia prawo do spornego świadczenia. W związku z tym Sąd orzekł o zmianie wyroku i decyzji na podstawie art.386 § 1 k.p.c. /-/SSA I. Goik /-/SSA M. Żurecki /-/SSA J. Ansion Sędzia Przewodniczący Sędzia JM