III AUa 1470/11

Sąd Apelacyjny we WrocławiuWrocław2012-01-12
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny
emeryturaubezpieczenia społecznewarunki szczególnestaż pracyZUSprawo emerytalneapelacja

Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawcy w sprawie o wcześniejszą emeryturę, uznając, że nie spełnił on wszystkich wymaganych prawem przesłanek, w tym nie rozwiązał stosunku pracy.

G. K. domagał się przyznania wcześniejszej emerytury, twierdząc, że przepracował 15 lat w szczególnych warunkach. Sąd Okręgowy oddalił jego odwołanie, wskazując na niespełnienie wymogów formalnych, w tym nieudokumentowanie 15 lat pracy w szczególnych warunkach oraz nieprzekazanie środków z OFE. Sąd Apelacyjny podtrzymał to rozstrzygnięcie, podkreślając, że wnioskodawca nie rozwiązał stosunku pracy, co jest warunkiem koniecznym do uzyskania wcześniejszej emerytury, a tym samym nie spełnił wszystkich przesłanek ustawowych.

Sprawa dotyczyła wniosku G. K. o przyznanie wcześniejszej emerytury. Wnioskodawca twierdził, że przepracował 15 lat w szczególnych warunkach, pracując jako cieśla-zbrojarz przy robotach wodno-kanalizacyjnych i budowie rurociągów. Sąd Okręgowy we Wrocławiu oddalił jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ponieważ wnioskodawca nie udokumentował wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, nie rozwiązał stosunku pracy oraz przystąpił do OFE. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, rozpoznając apelację G. K., podzielił ustalenia i wykładnię przepisów dokonaną przez Sąd I instancji. Kluczowym argumentem Sądu Apelacyjnego było stwierdzenie, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich przesłanek warunkujących przyznanie prawa do wcześniejszej emerytury, a w szczególności nie rozwiązał stosunku pracy, co jest wymogiem ustawowym (art. 184 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Wobec niespełnienia tej kluczowej przesłanki, badanie pozostałych warunków stało się bezprzedmiotowe, a żądanie ustalenia jedynie przymiotu szczególnych warunków pracy uznano za niedopuszczalne w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych. W konsekwencji apelacja została oddalona jako bezzasadna.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niespełnienie którejkolwiek z przesłanek, w tym obowiązku rozwiązania stosunku pracy, wyłącza możliwość przyznania prawa do wcześniejszej emerytury.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wszystkie przesłanki warunkujące przyznanie prawa do wcześniejszej emerytury ze względu na pracę w warunkach szczególnych muszą być spełnione łącznie. Niespełnienie obowiązku rozwiązania stosunku pracy przez wnioskodawcę oznacza, że nie spełnił on wszystkich wymogów ustawowych, co skutkuje bezzasadnością jego roszczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala apelację

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
G. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

u.e.r. FUS art. 184 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa warunki przyznania prawa do wcześniejszej emerytury dla mężczyzn urodzonych po 31 grudnia 1948 r., w tym wymóg osiągnięcia wieku 60 lat, 25-letniego okresu zatrudnienia (w tym co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze) na dzień wejścia w życie ustawy emerytalnej.

u.e.r. FUS art. 184 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa dodatkowe warunki przyznania emerytury, w tym nieprzystąpienie do OFE lub przekazanie środków na dochody budżetu państwa oraz rozwiązanie stosunku pracy.

Pomocnicze

r.R.M. § § 2, 3 i 4 ust. 1 pkt 1 i 3

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Wymienia stanowiska i rodzaje prac zaliczane do prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, które mogą być podstawą do ubiegania się o wcześniejszą emeryturę.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia apelacji przez sąd drugiej instancji, jeśli jest bezzasadna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez wnioskodawcę wszystkich przesłanek ustawowych do przyznania wcześniejszej emerytury, w szczególności obowiązku rozwiązania stosunku pracy. Bezzasadność roszczenia wnioskodawcy o świadczenie emerytalne z uwagi na niespełnienie wymogów formalnych.

Odrzucone argumenty

Zarzut sprzeczności ustaleń Sądu ze zgromadzonym materiałem dowodowym w zakresie udokumentowania 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach. Domaganie się przez wnioskodawcę ustalenia przez Sąd przymiotu szczególnych warunków pracy.

Godne uwagi sformułowania

wszystkie przesłanki warunkujące przyznanie prawa do wcześniejszej emerytury ze względu na pracę w warunkach szczególnych muszą być spełnione łącznie niespełnienie którejkolwiek z nich wyłącza możliwość przyznania prawa do tego świadczenia w tej sytuacji w istocie zbędnym stało się badanie spełnienia przez wnioskodawcę pozostałych przesłanek do uzyskania prawa do emerytury kwestia posiadania przez wnioskodawcę wymaganego stażu pracy w warunkach szczególnych stała się bezprzedmiotowa żądanie jedynie wyroku ustalającego przymiot szczególnych warunków pracy niedopuszczalne w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych roszczenie o świadczenie wyprzedza roszczenie o ustalenie

Skład orzekający

Danuta Rychlik-Dobrowolska

przewodniczący

Danuta Owsiana

sędzia sprawozdawca

Barbara Ciuraszkiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności łącznego spełnienia wszystkich przesłanek do uzyskania wcześniejszej emerytury, w tym obowiązku rozwiązania stosunku pracy, oraz niedopuszczalności dochodzenia samego ustalenia przesłanki bez świadczenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów dotyczących wcześniejszych emerytur i warunków pracy, które mogły ulec zmianie w wyniku późniejszych nowelizacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych, ponieważ precyzuje warunki uzyskania wcześniejszej emerytury i kolejność dochodzenia roszczeń.

Czy praca w szczególnych warunkach wystarczy do wcześniejszej emerytury? Sąd wyjaśnia kluczowe wymogi.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 1470/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 stycznia 2012 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu Wydział III Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Danuta Rychlik-Dobrowolska Sędziowie: SSA Danuta Owsiana (spr.) SSA Barbara Ciuraszkiewicz Protokolant: Monika Horabik po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2012 r. we Wrocławiu sprawy z wniosku G. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. o wcześniejszą emeryturę na skutek apelacji G. K. od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 2 września 2011 r. sygn. akt VIII U 1205/11 oddala apelację. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 2 września 2011 r. sygn. akt VIII U 1205/2011 Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu oddalił odwołanie G. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia 28 czerwca 2011 r. , która organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury. Rozstrzygnięcie Sąd wydał w oparciu o następująco ustalony stan faktyczny sprawy: G. K. (ur. 11.09.1950 r.), w dniu 29.04.2011 r. złożył w organie rentowym wniosek o przyznanie świadczenia emerytalnego. Decyzją z dnia 28.06.2011 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przyznania świadczenia, z uwagi na fakt, iż wnioskodawca nie udokumentował 15-letniego okresu pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, nie rozwiązał stosunku pracy oraz przystąpił do OFE i nie przekazał zgromadzonych środków na dochody budżetu państwa. Za sporny okres, tj. od 01.04.1977 r. do 30.04.1986 r. we (...) Przedsiębiorstwie (...) , wnioskodawca przedłożył świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych, w którym poświadczono, że wykonywał roboty wodno - kanalizacyjne oraz przy budowie rurociągów w głębokich wykopach na stanowisku cieśla - zbrojarz. W świadectwie powołano dwa punkty zarządzenia resortowego - punkt 2 działu V poz. l załącznika do zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 01.08.1983 r., który wymienia stanowisko betoniarz-zbrojarz, a więc już stanowisko łączone oraz punkt 4 tego zarządzenia, w którym wymienione jest stanowisko cieśla. Wynika więc z tego, że G. K. pracował na stanowiskach: zbrojarz, betoniarz i cieśla. W toku postępowania Sąd przesłuchał wnioskodawcę, który podniósł, że od 2002 r. do chwili obecnej pozostaje w zatrudnieniu w Miejskiej Spółdzielni (...) we W. . Nie rozwiązał stosunku pracy, bowiem Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie uznał spornego okresu zatrudnienia, co skutkuje brakiem wymaganego okresu do spełnienia warunku otrzymania wcześniejszej emerytury. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd I instancji, powołując się na treść art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (teks jedn. Dz.U. z 2009 r., nr 153, poz. 1227 z późn. zm.) oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. nr 8, poz. 43 z późn. zm.) oraz na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego uznał, że wnioskodawca nie wykazał 15-letniego okresu pracy w warunkach szczególnych, a ponadto nie rozwiązał stosunku pracy przed złożeniem wniosku o emeryturę. W tej sytuacji Sąd Okręgowy oddalił odwołanie wnioskodawcy. Z wyrokiem nie zgodził się wnioskodawca wywodząc apelację i zaskarżając wyrok w całości. Wyrokowi skarżący zarzucił sprzeczność ustaleń Sądu ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w szczególności wnioskodawca domagał się ustalenia przez Sąd , że w okresie od 1.04.1977 r. do 30.04.1986 r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace w szczególnych warunkach we (...) Przedsiębiorstwie (...) , a tym samym, że legitymuje się wymaganym 15-letnim okresem pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Wobec tak przedstawionych zarzutów apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Wnioskodawca nie przeczył, iż od 2002 r. do nadal pozostaje w stosunku pracy (vide: zaświadczenie o przebiegu zatrudnienia na k. 41 akt rentowych). Sąd Apelacyjny zważył: Apelacja wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji zastosował właściwe przepisy prawne, które przytoczył i przeanalizował w pisemnym uzasadnieniu wyroku. Sąd Apelacyjny przychyla się do ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd Okręgowy oraz do dokonanej przez Sąd I instancji wykładni przepisów. Przechodząc do rozważań w pierwszej kolejności podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r., nr 153, poz. 1227 z późn. zm.) w zw. § 2, 3 i 4 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. nr 8, poz. 43 z późn. zm.) ubezpieczonemu – mężczyźnie urodzonemu po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura jeżeli osiągnął wiek emerytalny ( 60 lat) oraz w dniu wejścia w życie ustawy emerytalnej ( 1 stycznia 1999 r.) osiągnął 25-letni okres zatrudnienia, a w tym co najmniej 15 lat stażu pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. Emerytura, o której mowa w cytowanych przepisach przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na dochody budżetu państwa oraz rozwiązania stosunku pracy – w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem ( art. 184 ust. 2 ustawy emerytalnej). Z cytowanych przepisów wynika zatem, że wszystkie przesłanki warunkujące przyznanie prawa do wcześniejszej emerytury ze względu na pracę w warunkach szczególnych muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie którejkolwiek z nich wyłącza możliwość przyznania prawa do tego świadczenia. W rozpoznawanej sprawie zostało wykazane, że wnioskodawca na dzień złożenia wniosku o prawo do świadczenia emerytalnego, jak również w trakcie postępowania sądowego, nie rozwiązał stosunku pracy. Sam wnioskodawca potwierdził tę okoliczność, będąc słuchanym przez Sądem. Oznacza to, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich przesłanek określonych w art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , warunkujących łącznie przyznanie prawa do emerytury. Skutkiem powyższego ustalenia jest stwierdzenie, że roszczenie wnioskodawcy o emeryturę jest bezzasadne, a więc oddalenie jego odwołania. W tej sytuacji w istocie zbędnym stało się badanie spełnienia przez wnioskodawcę pozostałych przesłanek do uzyskania prawa do emerytury. Kwestia posiadania przez wnioskodawcę wymaganego stażu pracy w warunkach szczególnych stała się bezprzedmiotowa (wobec nie rozwiązania przez niego stosunku pracy), a żądanie jedynie wyroku ustalającego przymiot szczególnych warunków pracy niedopuszczalne. W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych roszczenie o świadczenie wyprzedza roszczenie o ustalenie, skutkiem czego nie jest możliwe wydanie wyroku ustalającego istnienie którejś z przesłanek prawa do świadczenia. Z wywodów apelacji można wnioskować, iż wnioskodawca dążył właśnie jedynie do ustalenia. Tym samym zarzuty podniesione przez wnioskodawcę w apelacji nie zasługiwały na uwzględnienie. W tej sytuacji Sąd Apelacyjny, podzielając stanowisko Sądu I instancji, na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację wnioskodawcy, jako bezzasadną. R.S.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI