III AUa 1392/12

Sąd Apelacyjny w ŁodziŁódź2013-03-19
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny
emeryturawarunki szczególneokres składkowyrozwiązanie stosunku pracyZUSprawo pracyubezpieczenia społeczneustawa emerytalna

Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, przyznając prawo do emerytury od 2 lutego 2012 roku, zamiast od 31 stycznia 2012 roku, z uwagi na datę rozwiązania stosunku pracy.

Sąd Okręgowy przyznał J. K. prawo do emerytury od 31 stycznia 2012 r., uznając, że wykazał on wymagany 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy złożył apelację, zarzucając błędne ustalenie daty przyznania prawa do emerytury, wskazując, że warunek rozwiązania stosunku pracy został spełniony dopiero 1 lutego 2012 r. Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną i zmienił wyrok, przyznając prawo do emerytury od 2 lutego 2012 r., czyli od dnia następującego po rozwiązaniu stosunku pracy.

Sprawa dotyczyła odwołania J. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do emerytury z powodu niewykazania 15-letniego okresu pracy w warunkach szczególnych. Ubezpieczony domagał się uwzględnienia okresów pracy jako kierowcy samochodów ciężarowych. Sąd Okręgowy w Łodzi przyznał mu prawo do emerytury od 31 stycznia 2012 r., uznając spełnienie wymogów. Organ rentowy w apelacji zarzucił naruszenie przepisów dotyczących daty przyznania emerytury, wskazując, że warunek rozwiązania stosunku pracy został spełniony dopiero 1 lutego 2012 r. Sąd Apelacyjny, analizując art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, stwierdził, że prawo do emerytury powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków, w tym rozwiązania stosunku pracy. Ponieważ J. K. rozwiązał umowę o pracę 1 lutego 2012 r., prawo do emerytury powstało od dnia następnego, tj. 2 lutego 2012 r. W związku z tym Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok, przyznając prawo do emerytury od 2 lutego 2012 r.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Prawo do emerytury przysługuje od dnia następującego po dniu rozwiązania stosunku pracy, jeśli ten warunek jest konieczny do nabycia prawa.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że zgodnie z art. 184 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, rozwiązanie stosunku pracy jest warunkiem koniecznym do przyznania prawa do wcześniejszej emerytury. Prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków, a skoro rozwiązanie umowy nastąpiło 1 lutego 2012 r., prawo do emerytury powstało od 2 lutego 2012 r.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

J. K.

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznaubezpieczony/wnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł.instytucjaorgan rentowy
(...)spółkaostatni pracodawca

Przepisy (3)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 184 § 1 i 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Emerytura przysługuje po osiągnięciu wieku emerytalnego i spełnieniu warunków dotyczących okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, a także nieprzystąpienia do OFE i rozwiązania stosunku pracy.

Pomocnicze

u.e.r.f.u.s. art. 129 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków, a wypłata następuje od dnia powstania prawa, nie wcześniej niż od miesiąca zgłoszenia wniosku.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji może zmienić zaskarżony wyrok.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Warunek rozwiązania stosunku pracy został spełniony 1 lutego 2012 r., co skutkuje powstaniem prawa do emerytury od 2 lutego 2012 r.

Odrzucone argumenty

Prawo do emerytury powinno być przyznane od 31 stycznia 2012 r. (argument Sądu Okręgowego).

Godne uwagi sformułowania

Uwadze Sądu I instancji umknął jednak fakt, że w niniejszej sprawie wniosek dotyczył przyznania prawa do emerytury na podstawie art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, który odmiennie niż art. 129 ust. 1 reguluje datę początkową nabycia prawa do emerytury. Warunkiem koniecznym przyznania prawa do wcześniejszej emerytury w dacie wydania zaskarżonej decyzji było rozwiązanie stosunku pracy. Oznacza to, że dopóki nie nastąpiło rozwiązanie stosunku pracy, to prawo do emerytury nie powstało.

Skład orzekający

Lucyna Guderska

przewodniczący

Jolanta Wolska

sprawozdawca

Ewa Chądzyńska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie daty powstania prawa do emerytury w przypadku spełnienia warunku rozwiązania stosunku pracy po osiągnięciu wieku emerytalnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących emerytur z tytułu pracy w warunkach szczególnych (art. 184 ustawy o EMR).

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa emerytalnego, jakim jest ustalenie daty nabycia prawa do świadczeń, co jest istotne dla wielu ubezpieczonych.

Kiedy dokładnie nabywasz prawo do emerytury? Kluczowa data rozwiązania stosunku pracy.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: III AUa 1392/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 marca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Lucyna Guderska Sędziowie: SSA Jolanta Wolska (spr.) SSA Ewa Chądzyńska Protokolant: stażysta Przemysław Trębacz po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2013 r. w Łodzi sprawy J. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddziałowi w Ł. o emeryturę, na skutek apelacji organu rentowego od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 2 lipca 2012 r., sygn. akt: VIII U 1083/12; zmienia zaskarżony wyrok w ten tylko sposób, że przyznaje J. K. prawo do emerytury od 2 lutego 2012 roku. Sygn. akt: III AUa 1392/12 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. decyzją z dnia 15 lutego 2012 roku odmówił J. K. prawa do emerytury, z uwagi na niewykazanie wymaganego, co najmniej 15 - letniego okresu pracy w warunkach szczególnych. W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony wniósł o jej zmianę oraz o uwzględnienie jako pracy w warunkach szczególnych następujących okresów zatrudnienia w charakterze kierowcy samochodów ciężarowych o ładowności powyżej 3,5 tony: od 4 września 1967 r. do 31 lipca 1985 r., od 1 sierpnia 1985 r. do 30 czerwca 1991 r., od 1 lipca 1991 r. do 1 lutego 2012 r. Organ rentowy domagał się oddalenia odwołania. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi wyrokiem z dnia 2 lipca 2012 r. zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał J. K. prawo do emerytury od dnia 31 stycznia 2012 r. Przy uwzględnieniu przeważającej części spornych między ubezpieczonym a organem rentowym okresów pracy w warunkach szczególnych, Sąd Okręgowy ustalił, że J. K. wykazał 15 – letni okres pracy w warunkach szczególnych, a zatem przysługuje mu od 31 stycznia 2012 r., to jest od osiągnięcia wieku emerytalnego, prawo do emerytury przewidzianej w art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( tekst jednolity: Dz.U. Nr 153 z 2009 r., poz. 1227 ze zm. ). W apelacji organ rentowy zaskarżył powyższy wyrok w zakresie daty ustalenia prawa do emerytury, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 184 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS, przez błędne ustalenie prawa do emerytury od 31 stycznia 2012 r., podczas gdy warunek rozwiązania stosunku pracy został przez wnioskodawcę spełniony dopiero z dniem 1 lutego 2012 r. Wskazując na powyższe zarzuty, apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyznanie ubezpieczonemu prawa do emerytury w obniżonym wieku od dnia 2 lutego 2012 r., tj. od rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą (...) SA w B. . Z dniem 1 lutego 2012 r. J. K. rozwiązał umowę o pracę z ostatnim pracodawcą, tj. (...) SA w B. ( dowód: świadectwo pracy – k. 6 – 7 akt sądowych ). Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja jest zasadna. Wyrok Sądu Okręgowego podlega zmianie w zakresie daty początkowej nabycia przez wnioskodawcę prawa do emerytury. Zgodnie z art. 184 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( tekst jednolity: Dz. U. Nr 153 z 2009r., poz. 1227 ze zm. ), ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy ( tj. na dzień 1 stycznia 1999r.) osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27. Emerytura, o której mowa w art. 184 ust. 1 cyt. ustawy, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego oraz rozwiązania stosunku pracy - w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem – art. 184 ust. 2. W myśl art. 100 ust. 1 w zw. z art. 129 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków do nabycia tego prawa, jednakże świadczenie wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek. Z ustaleń poczynionych przez Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny wynika, że wniosek o emeryturę J. K. złożył w dniu 16 stycznia 2012 r., a 1 lutego 2012 r. rozwiązał umowę o pracę z ostatnim pracodawcą, tj. z (...) SA w B. . Sąd Okręgowy zmieniając zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, przyznał J. K. , na podstawie art. 184 w związku z art. 129 ust. 1 ustawy, prawo do emerytury od osiągnięcia wieku emerytalnego ( 60 lat życia ), tj. od 31 stycznia 2012 r. Uwadze Sądu I instancji umknął jednak fakt, że w niniejszej sprawie wniosek dotyczył przyznania prawa do emerytury na podstawie art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, który odmiennie niż art. 129 ust. 1 reguluje datę początkową nabycia prawa do emerytury. Warunkiem koniecznym przyznania prawa do wcześniejszej emerytury w dacie wydania zaskarżonej decyzji było rozwiązanie stosunku pracy. Oznacza to, że dopóki nie nastąpiło rozwiązanie stosunku pracy, to prawo do emerytury nie powstało. Skoro zatem wnioskodawca rozwiązał stosunek pracy w dniu 1 lutego 2012 r., to prawo do emerytury powstało od dnia następnego, tj. 2 lutego 2012 r. W związku z powyższym, Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. zmienił zaskarżony wyrok w ten tylko sposób, że przyznał J. K. prawo do emerytury od dnia 2 lutego 2012 r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI