Orzeczenie · 2013-03-27

III AUA 1323/12

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Miejsce
Katowice
Data
2013-03-27
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaapelacyjny
emeryturaZUSpraca górniczaprzelicznikiustawa o emeryturach i rentachubezpieczenia społecznesąd apelacyjnywykładnia prawa

Sprawa rozpatrywana przez Sąd Apelacyjny w Katowicach dotyczyła odwołania ubezpieczonego K. A. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. w przedmiocie wysokości emerytury. Ubezpieczony domagał się obliczenia emerytury z uwzględnieniem przeliczników pracy górniczej, podczas gdy ZUS ustalił wysokość świadczenia zgodnie z art. 184 ustawy o emeryturach i rentach, jako 80% emerytury obliczonej na podstawie art. 53 i 20% na podstawie art. 26 ustawy. Sąd Okręgowy w Gliwicach uwzględnił odwołanie, przyznając prawo do emerytury z uwzględnieniem przeliczników górniczych w części obliczanej według art. 53 ustawy. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację ZUS, zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie. Sąd Apelacyjny oparł swoje rozstrzygnięcie na wykładni językowej i systemowej art. 183 ustawy o emeryturach i rentach, stwierdzając, że nie ma podstaw do stosowania przeliczników pracy górniczej (art. 52 ustawy) do części emerytury obliczanej na podstawie art. 53 ustawy, dla ubezpieczonych urodzonych po 31 grudnia 1948 roku, którzy osiągnęli wiek uprawniający do emerytury w latach 2009-2013. Podkreślono, że przepisy te podlegają wykładni ścisłej, a art. 183 nie przewiduje takiej możliwości. Dodatkowo wskazano, że ubezpieczony nie wykazał co najmniej 5-letniego okresu pracy górniczej pod ziemią do dnia 1 stycznia 1999 roku, co eliminowałoby możliwość zastosowania przeliczników górniczych zgodnie z art. 52 ustawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących ustalania wysokości emerytur dla osób z pracą górniczą, w szczególności stosowania przeliczników pracy górniczej do części świadczenia obliczanej według różnych artykułów ustawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej grupy ubezpieczonych urodzonych po 1948 roku, nabywających prawo do emerytury w latach 2009-2013 na podstawie art. 184 ustawy.

Zagadnienia prawne (1)

Czy do części emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy o emeryturach i rentach z FUS można zastosować przeliczniki pracy górniczej, o których mowa w art. 52 tej ustawy, w przypadku ubezpieczonych urodzonych po 31 grudnia 1948 roku, którzy nabyli prawo do emerytury na podstawie art. 184 ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie ma podstaw do stosowania przeliczników pracy górniczej do części emerytury obliczanej na podstawie art. 53 ustawy, zgodnie z art. 183 ustawy.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny oparł się na ścisłej wykładni językowej i systemowej art. 183 ustawy, który nie przewiduje możliwości stosowania przeliczników z art. 52 do części świadczenia obliczanej według art. 53. Podkreślono, że przepisy dotyczące zabezpieczenia społecznego podlegają wykładni ścisłej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.

Strony

NazwaTypRola
K. A.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (15)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach art. 184

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 53

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 26

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 183

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis ten stanowi, że emerytura przyznana na wniosek osoby ubezpieczonej, urodzonej po dniu 31.12.1948 roku, która osiągnęła wiek uprawniający do emerytury w roku kalendarzowym 2009, wynosi 80% emerytury obliczonej na podstawie art.53 oraz 20% emerytury obliczonej na podstawie art.26. Nie ma podstaw do stosowania przeliczników pracy górniczej z art.52 do części świadczenia obliczanej według art.53.

Pomocnicze

ustawa o emeryturach i rentach art. 52

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepisy dotyczące przeliczników pracy górniczej, które nie mogą być stosowane do części emerytury obliczanej na podstawie art. 53.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa o emeryturach i rentach art. 39

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 51

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 50a

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 50c

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 183a

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 46

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 32

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 27

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 50e

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy regulujące system zabezpieczenia społecznego podlegają wykładni ścisłej. • Z treści art. 183 ustawy o emeryturach i rentach nie wynika możliwość stosowania przeliczników pracy górniczej (art. 52) do obliczania wysokości emerytury w części ustalanej według zasad wskazanych w art. 53 ustawy. • Ubezpieczony nie wykazał co najmniej 5-letniego okresu pracy górniczej pod ziemią do dnia 1.01.1999 roku, co eliminowałoby możliwość zastosowania przeliczników górniczych zgodnie z art. 52 ustawy.

Odrzucone argumenty

Możliwość zastosowania przeliczników górniczych do części emerytury obliczonej według art. 53 ustawy, ze względu na fakt, że ubezpieczony legitymuje się okresem pracy górniczej i spełnił wymogi do emerytury na podstawie art. 184 ustawy.

Godne uwagi sformułowania

przepisy regulujące system zabezpieczenia społecznego ze względu na swoją istotę i konstrukcję podlegają wykładni ścisłej. • Nie powinno się więc stosować do nich wykładni celowościowej, funkcjonalnej lub aksjologicznej w opozycji do wykładni językowej jeżeli ta istotnie prowadzi do jednoznacznych rezultatów interpretacyjnych. • Stąd poddawanie wykładni rozszerzającej lub zawężającej wyczerpująco i kazuistycznie określonych przez ustawodawcę przepisów określających uprawnienia do świadczeń jest nieuprawnione.

Skład orzekający

Marek Żurecki

przewodniczący-sprawozdawca

Irena Goik

sędzia

Jolanta Pietrzak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania wysokości emerytur dla osób z pracą górniczą, w szczególności stosowania przeliczników pracy górniczej do części świadczenia obliczanej według różnych artykułów ustawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy ubezpieczonych urodzonych po 1948 roku, nabywających prawo do emerytury w latach 2009-2013 na podstawie art. 184 ustawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii dla wielu emerytów, jaką jest sposób obliczania świadczeń i możliwość uwzględnienia pracy w szczególnych warunkach. Wykładnia przepisów przez sąd apelacyjny jest kluczowa dla zrozumienia praw ubezpieczonych.

Emerytura górnicza: czy przeliczniki zawsze się należą?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst