III AUa 1281/12

Sąd Apelacyjny w PoznaniuPoznań2013-03-21
SAOSubezpieczenia społecznerentyŚredniaapelacyjny
rentaniezdolność do pracyZUSwznowienie postępowaniadowodyterminyubezpieczenia społeczne

Sąd Apelacyjny oddalił apelację ubezpieczonej, uznając, że nie przedstawiła ona nowych dowodów potwierdzających niezdolność do pracy przed kluczowymi datami wymaganymi do przyznania renty.

E. W. domagała się wznowienia postępowania w sprawie odmowy renty z tytułu niezdolności do pracy, twierdząc, że przedstawiła nowe dowody potwierdzające jej stan zdrowia sprzed dat uprawniających do świadczenia. Sąd Okręgowy oddalił jej odwołanie, a Sąd Apelacyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Sąd uznał, że przedstawione przez wnioskodawczynię dokumenty nie dowodzą istnienia częściowej niezdolności do pracy przed 12 grudnia 1996 r. ani całkowitej niezdolności do pracy przed 19 sierpnia 1999 r., co było warunkiem koniecznym do przyznania renty.

Sprawa dotyczyła wniosku E. W. o wznowienie postępowania w przedmiocie odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Decyzją z dnia 15 lipca 2010 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił jej prawa do renty, a decyzja ta uprawomocniła się. E. W. wniosła o ponowne ustalenie prawa do świadczenia, powołując się na nowe dowody i okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji. Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił jej odwołanie, uznając, że nie przedstawiła ona dowodów potwierdzających powstanie niezdolności do pracy przed kluczowymi datami (12.12.1996 r. dla częściowej niezdolności, 19.08.1999 r. dla całkowitej). Sąd Apelacyjny w Poznaniu, rozpoznając apelację E. W., w pełni zaakceptował ustalenia faktyczne i rozważania prawne sądu pierwszej instancji. Podkreślił, że zgodnie z art. 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ponowne ustalenie prawa do świadczeń wymaga przedłożenia nowych dowodów lub ujawnienia okoliczności istniejących przed wydaniem prawomocnej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń. Sąd stwierdził, że wnioskodawczyni nie przedstawiła dokumentacji medycznej z okresów sprzed wskazanych dat, a nawet sama przyznała, że uległa ona zaginięciu. Legitymacja ubezpieczeniowa z adnotacjami o zwolnieniach lekarskich nie dowodziła niezdolności do pracy w rozumieniu przepisów, a zaświadczenie lekarskie z 2012 r. nie mogło być ocenione z powodu braku materiałów źródłowych z okresów sprzed 1996/1999 r. W konsekwencji, apelacja została uznana za bezzasadną i oddalona na podstawie art. 385 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko jeśli te nowe dowody lub okoliczności faktycznie istniały przed wydaniem decyzji i mają wpływ na prawo do świadczeń.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że dla nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy kluczowe jest udowodnienie powstania niezdolności do pracy przed określonymi datami. Nowe dowody muszą odnosić się do tych właśnie okresów, a nie tylko do aktualnego stanu zdrowia czy okresów późniejszych. Brak takich dowodów skutkuje oddaleniem wniosku o ponowne ustalenie prawa do świadczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P.

Strony

NazwaTypRola
E. W.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P.instytucjapozwany

Przepisy (6)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 114 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość.

Pomocnicze

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Ciężar dowodu spoczywa na stronach, a sąd może dopuścić dowód nieprzeprowadzony przez stronę.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadku oddalenia odwołania, sąd w postanowieniu orzeka o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału dowodowego zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 12

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 13

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przedłożenia przez wnioskodawczynię nowych dowodów lub ujawnienia okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji z dnia 15 lipca 2010 r., które świadczyłyby o istnieniu u niej częściowej niezdolności do pracy przed dniem 12.12.1996 r. lub całkowitej niezdolności do pracy przed 19.08.1999 r. Przedłożona dokumentacja medyczna dotyczy aktualnego stanu zdrowia lub okresów późniejszych, a nie okresów kluczowych dla nabycia prawa do renty. Legitymacja ubezpieczeniowa z adnotacjami o zwolnieniach lekarskich nie jest dowodem niezdolności do pracy w rozumieniu przepisów ustawy.

Odrzucone argumenty

Twierdzenie wnioskodawczyni o przedłożeniu nowych dowodów i okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji z dnia 15 lipca 2010 r., które świadczyłyby o istnieniu u niej częściowej niezdolności do pracy przed dniem 12.12.1996 r. lub całkowitej niezdolności do pracy przed 19.08.1999 r.

Godne uwagi sformułowania

nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość nie przedłożono dokumentacji lekarskiej z tych okresów nie nosi legitymacja ubezpieczeniowa złożona w kserokopii z adnotacjami o udzielanych zwolnieniach lekarskich – jest to wyłącznie dowód na czasową niezdolność do pracy nie zaś na niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów art.12 i 13 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Skład orzekający

Ewa Cyran

przewodniczący

Marek Borkiewicz

sędzia

Marta Sawińska

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego w sprawach świadczeń rentowych, w szczególności wymogu przedłożenia dowodów dotyczących okresu sprzed wydania decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów dotyczących dat powstania niezdolności do pracy dla nabycia prawa do renty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy związane z udowadnianiem prawa do świadczeń rentowych, zwłaszcza gdy kluczowe dowody zaginęły lub dotyczą niewłaściwych okresów. Jest to ważne dla prawników zajmujących się ubezpieczeniami społecznymi.

Czy zagubione dokumenty przekreślają szansę na rentę? Sąd wyjaśnia, co trzeba udowodnić.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 1281/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 marca 2013 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Ewa Cyran Sędziowie: SSA Marek Borkiewicz SSA Marta Sawińska (spr.) Protokolant: inspektor ds. biurowości Beata Tonak po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2013 r. w Poznaniu sprawy z wniosku E. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. o wznowienie postępowania w przedmiocie prawomocnej decyzji odmawiającej renty z tytułu niezdolności do pracy na skutek apelacji wnioskodawczyni E. W. od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 14 sierpnia 2012 r. sygn. akt VIII U 1919/12 oddala apelację. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 29 lutego 2012 r. pozwany Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. odmówił E. W. ponownego ustalenia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w sprawie zakończonej prawomocną decyzją z dnia 15 lipca 2010 r., którą orzeczono brak prawa do wnioskowanego świadczenia . Od decyzji tej ubezpieczona odwołała się do Sądu Okręgowego w Poznaniu. Wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2012 r. odwołanie oddalono. U podstaw powołanego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne: E. W. ur. (...) uprawniona była do renty inwalidzkiej II grupy od dnia 23 stycznia 1993 r. do 31 maja 1994 r. Kolejnymi decyzjami z 11.09.1998 r. i 25.10.2000 r. pozwany odmawiał prawa do renty, oraz wznowienia postępowania administracyjnego (decyzja z dnia 30 lipca 2004 r. , 24.08.2006 r., 2.06.2008 r.). W sprawach tych częściowo zapadały rozstrzygnięcia sądowe w I i II instancji. Orzeczeniem z dnia 23 czerwca 2008 r. (...) Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności odwołująca zaliczona została do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe, niepełnosprawność istnieje od czerwca 2004 r., a ustalony jej stopień datuje się od 2 czerwca 2008 r. W dniu 17 lutego 2010 r. odwołująca ponowiła wniosek o świadczenie rentowe. W dziesięcioleciu poprzedzającym datę wniosku nie legitymuje się ona wymaganym co najmniej 5-letnim okresem składkowym i nieskładkowym. Powinna udowodnić powstanie częściowej niezdolności do pracy przed dniem 12 grudnia 1996 r. (18 miesięcy od ustania ubezpieczenia), zaś – całkowitej niezdolności do pracy przed dniem 19 sierpnia 1999 r. (w tym dziesięcioleciu ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy). Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 25 czerwca 2010 r. ustaliła, że E. W. jest trwale częściowo niezdolna do pracy , przy czym niezdolność ta powstała po dniu 12 grudnia 1996 r. Decyzją z dnia 15 lipca 2010 r. pozwany odmówił przyznania odwołującej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, decyzja ta uprawomocniła się wobec jej niezaskarżenia. W dniu 1 grudnia 2011 r. E. W. wniosła o ponowne ustalenie prawa do świadczenia rentowego w trybie wznowienia postępowania. Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2012 r. pozwany organ rentowy wszczął postępowanie w sprawie zakończonej prawomocną decyzją z dnia 15 lipca 2010 r. Główny Lekarz Orzecznik w opinii z dnia 22 lutego 2012 r. stwierdził, że przedłożona przez odwołującą dokumentacja lekarska nie wskazuje na nowe okoliczności dotyczące stanu zdrowia istniejące przed 12 grudnia 1996 r., jak również przed 19 sierpnia 1999 r. Dotyczy wyłącznie aktualnego stanu zdrowia ubezpieczonej. W tak ustalonym – na podstawie niekwestionowanych dokumentów złożonych do akt sprawy i akt rentowych pozwanego – stanie faktycznym sąd I instancji uznał wniesione odwołanie za bezzasadne. Sąd przywołał brzmienie art.114 ust.1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 153 poz.1227 ze zm.), zgodnie z którym prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość. Sąd powoływał się także na deklaratoryjny charakter decyzji organu rentowego i brak przymiotu powagi rzeczy osądzonej po jej stronie. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy sąd naprowadzał równocześnie, że nowe dowody lub okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji z dnia 15 lipca 2010 r. a mające wpływa na prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy nie zostały przez odwołującą wskazane. E. W. nie naprowadziła bowiem nowych dowody lub okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji z dnia 15 lipca 2010 r. , które świadczyłyby o istnieniu u niej częściowej niezdolności do pracy przed dniem 12.12.1996 r. lub całkowitej niezdolności do pracy przed 19.08.1999 r. Ciężar ich udowodnienia spoczywał na odwołującej w myśl art.232 k.p.c. Powyższe skutkować musiało oddaleniem odwołania w oparciu o treść art.477 14 §2 k.p.c. Apelację od powołanego orzeczenia wywiodła E. W. domagając się zmiany zaskarżonego orzeczenia i przyznania świadczenia rentowego. W treści wniesionego środka zaskarżenia naprowadzała, że przedłożyła nowe dowody i okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji z dnia 15 lipca 2010 r. , które świadczyłyby o istnieniu u niej częściowej niezdolności do pracy przed dniem 12.12.1996 r. lub całkowitej niezdolności do pracy przed 19.08.1999 r. Z wypisu orzeczenia z 17.03 1993 r. wynika jej inwalidztwo III grupy, z kolei orzeczeniem z 30.11.2005 r. Lekarz Orzecznik ZUS uznał ją za częściowo niezdolną do pracy . Nadciśnienie tętnicze występuje u niej od 1988 r. a cukrzyca od 1994 r., przebyła także dwa udary niedokrwienne w 2001 i 2004 r. Potwierdza to treść zaświadczenia lekarskiego z 30.01.2012 r. Pozwany organ rentowy wniósł o oddalenie apelacji wnioskodawczyni. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja E. W. jest nieuzasadniona. Na wstępie Sąd Apelacyjny wskazuje, że w pełni akceptuje ustalenia faktyczne poczynione na etapie postępowania pierwszo instancyjnego, co czyni zbędnym ich ponowne w tym miejscu szczegółowe przywoływanie. Prawidłowo wskazał Sąd Okręgowy materialno prawne podstawy wniosku ubezpieczonej o ponowne ustalenie prawa do renty. Zgodnie z unormowaniem art.114 ust.1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. Nr 153 poz.1227 ze zm.), prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość. Istotne w sprawie było, iż dla nabycia prawa do renty ubezpieczona była zobowiązana wykazać powstanie częściowej niezdolności do pracy przed dniem 12 grudnia 1996 r. (18 miesięcy od ustania ubezpieczenia), zaś – całkowitej niezdolności do pracy przed dniem 19 sierpnia 1999 r. (w tym dziesięcioleciu ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy). Tymczasem – jak słusznie ocenił sąd I instancji – do wniosku o wznowienie postępowania rentowego nie przedłożono dokumentacji lekarskiej z tych okresów, zresztą – jak wskazywała sama odwołująca – uległa ona zaginięciu. W żadnym razie cech takich nie nosi legitymacja ubezpieczeniowa złożona w kserokopii z adnotacjami o udzielanych zwolnieniach lekarskich – jest to wyłącznie dowód na czasową niezdolność do pracy nie zaś na niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów art.12 i 13 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Podobnie – w braku materiałów źródłowych ocenić należy zaświadczenie lekarskie z 30 stycznia 2012 r. Powoływane orzeczenia organów orzecznictwa lekarskiego ZUS dotyczyły bądź kwalifikacji rentowej w latach 1993-1994 bądź orzekania na bieżąco a więc nie w odniesieniu do roku 1996 i 1999 . Mając na względzie całość przywoływanej argumentacji orzeczono o oddaleniu apelacji E. W. jako bezzasadnej w oparciu o treść art.385 k.p.c. SSA Marta Sawińska SSA Ewa Cyran SSA Marek Borkiewicz

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI