III AUa 118/18

Sąd Apelacyjny w RzeszowieRzeszów2019-02-28
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyWysokaapelacyjny
ubezpieczenia społeczneemeryturawarunki szczególnepracalaborantZUSorzecznictwoprawo pracy

Sąd Apelacyjny oddalił apelację ZUS, potwierdzając prawo do emerytury w obniżonym wieku dla pracownicy zatrudnionej w warunkach szczególnych jako laborantka.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił M. C. prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych, twierdząc, że nie udowodniła 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Sąd Okręgowy pierwotnie oddalił odwołanie, ale po uchyleniu wyroku i ponownym rozpoznaniu sprawy przyznał świadczenie, uznając pracę laborantki na instalacjach doświadczalnych za pracę w szczególnych warunkach. Sąd Apelacyjny oddalił apelację ZUS, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji i podkreślając fachowość biegłego oraz wcześniejsze orzecznictwo.

Sprawa dotyczyła prawa M. C. do emerytury w obniżonym wieku z tytułu pracy w warunkach szczególnych. ZUS odmówił przyznania świadczenia, uznając, że wnioskodawczyni nie udowodniła wymaganego okresu 15 lat pracy w szczególnych warunkach, a jej praca na stanowisku laboranta w okresie od 1979 do 1998 roku nie spełniała tych kryteriów. Sąd Okręgowy w Krośnie początkowo oddalił odwołanie, opierając się na opinii biegłego, który stwierdził brak instalacji doświadczalnej w laboratorium. Sąd Apelacyjny uchylił ten wyrok, wskazując na potrzebę wyjaśnienia kwestii instalacji doświadczalnej i rozbieżności między opiniami biegłych. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Sąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, przyznając emeryturę. Sąd oparł się na opinii nowego biegłego, który potwierdził, że praca wnioskodawczyni na obsługiwanych przez nią urządzeniach (miksery, walcarki, prasy wulkanizacyjne, wanna solna) stanowiła pracę na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 1983 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie oddalił apelację ZUS, uznając wyrok sądu pierwszej instancji za trafny i oparty na prawidłowych ustaleniach faktycznych oraz ocenie prawnej. Sąd podkreślił większą fachowość biegłego W. P. i fakt dokonania przez niego oględzin, a także uwzględnienie wyjaśnień pracodawcy. Sąd odwoławczy odwołał się również do licznych wcześniejszych orzeczeń Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie i Sądu Najwyższego, które potwierdzały kwalifikację pracy laborantów w tym zakładzie jako pracy w warunkach szczególnych, wskazując na narażenie na czynniki szkodliwe dla zdrowia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, praca laboranta na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 1983 r. i Działem IV poz. 41 Wykazu A, może być uznana za pracę w warunkach szczególnych, nawet jeśli stanowisko "laborant" nie jest wprost wymienione w wykazach, a interpretacja "instalacji doświadczalnej" opiera się na terminologii naukowej i technologii chemicznej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że praca wnioskodawczyni na urządzeniach takich jak miksery, walcarki, prasy wulkanizacyjne i wanna solna, służących do badania mieszanek gumowych w celu uzyskania określonych parametrów, stanowiła pracę na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym. Kluczowe było uznanie fachowości biegłego, który dokonał oględzin i uwzględnił wyjaśnienia pracodawcy, a także odwołanie się do wcześniejszego orzecznictwa potwierdzającego taką kwalifikację pracy laborantów w tym zakładzie, zwłaszcza w kontekście narażenia na czynniki szkodliwe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

M. C. (1)

Strony

NazwaTypRola
M. C. (1)osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J.instytucjapozwany

Przepisy (10)

Główne

u.e.r. FUS art. 184 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

rozp. RM z 7.02.1983 r. art. § 4

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Praca na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym (Dział IV poz. 41 Wykazu A) jest pracą w szczególnych warunkach.

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania przez sąd pierwszej instancji w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasady oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasady obciążania stron kosztami postępowania.

rozp. MS z 28.09.2002 r.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Podstawa do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego.

zarz. Nr 7 M.P.Ch. i L. art. Dział IV poz. 41 pkt 1

Zarządzenie Nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego

Uszczegółowienie prac na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym.

u.e.r. FUS art. 32 § 4

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Definicja pracy w warunkach szczególnych, z uwzględnieniem narażenia na czynniki szkodliwe.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca laboranta na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym spełnia kryteria pracy w warunkach szczególnych. Opinia biegłego specjalisty z zakresu technologii chemicznej, poparta oględzinami i wyjaśnieniami pracodawcy, jest miarodajna. Wcześniejsze orzecznictwo sądów potwierdza kwalifikację pracy laborantów w tym zakładzie jako pracy w warunkach szczególnych. Narażenie na czynniki szkodliwe dla zdrowia uzasadnia przyznanie dodatkowego urlopu i dodatku szkodliwego, co potwierdza szczególny charakter pracy.

Odrzucone argumenty

Stanowisko laboranta nie jest wprost wymienione w wykazach prac w warunkach szczególnych. Laboratorium nie posiadało "instalacji doświadczalnej" w rozumieniu przepisów. Opinia biegłego inż. M. M. wykluczająca istnienie instalacji doświadczalnej była bardziej trafna. Praca wnioskodawczyni nie była tożsama z pracą w laboratorium badawczo-kontrolnym.

Godne uwagi sformułowania

"Decydujące znaczenie ma ustalenie, czy praca wnioskodawczyni była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wyłącznie czynności zaliczanych do pracy w szczególnych warunkach." "Sąd Apelacyjny uznał, że wobec zachodzącej rozbieżności stanowisk biegłych co do istnienia w laboratorium w którym pracowała wnioskodawczyni instalacji doświadczalnej zachodzi konieczność wyjaśnienia tej kwestii." "Sąd Okręgowy w Krośnie pozyskał od zakładu pracy wnioskodawczyni dodatkowe wyjaśnienia zawierające m.in. przyjmowaną przez pracodawcę definicję instalacji doświadczalnej, ze wskazaniem urządzeń na jakich pracowała odwołująca się." "Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, rozpoznający apelację pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w J., zważył co następuje: Apelacja jest nieuzasadniona i jako taka podlega oddaleniu." "Polski porządek prawny nie opiera się na prawie precedensowym (common law) ale jest systemem prawa stanowionego, to jednak wydanie w sprawie wnioskodawczyni innego jak ww. sprawach wyroku pozostawałoby w sprzeczności z poczuciem sprawiedliwości społecznej."

Skład orzekający

Irena Mazurek

przewodniczący-sprawozdawca

Barbara Gonera

sędzia

Ewa Preneta-Ambicka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja pracy laboranta jako pracy w warunkach szczególnych, interpretacja pojęcia \"instalacji doświadczalnej\" w przemyśle chemicznym, ocena dowodów z opinii biegłych w sprawach o świadczenia emerytalne."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pracownika w konkretnym zakładzie i specyficznego rodzaju instalacji. Interpretacja pojęcia "instalacji doświadczalnej" może być przedmiotem dalszych sporów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak złożone mogą być kryteria przyznawania emerytur z tytułu pracy w warunkach szczególnych i jak ważna jest szczegółowa analiza dowodów oraz orzecznictwo.

Czy praca laboranta w laboratorium to praca w "szczególnych warunkach"? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Sektor

przemysł chemiczny

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III AUa 118/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 lutego 2019 r. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Irena Mazurek (spr.) Sędziowie: SSA Barbara Gonera SSA Ewa Preneta-Ambicka Protokolant st. sekr. sądowy Anna Kuźniar po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2019 r. na rozprawie sprawy z wniosku M. C. (1) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w J. o emeryturę z tytułu pracy w warunkach szczególnych na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 4 grudnia 2017 r. sygn. akt IV U 273/15 I. oddala apelację , II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w J. na rzecz wnioskodawczyni M. C. (1) kwotę 240 zł ( słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym . Sygn. akt III AUa 118/18 UZASADNIENIE wyroku z dnia 28 lutego 2019 r. Decyzją z dnia 31 stycznia 2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. odmówił wnioskodawczyni M. C. (1) prawa do emerytury w obniżonym wieku z tytułu pracy w warunkach szczególnych , dochodzonego wnioskiem z dnia 15 stycznia 2013 r. trybie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz.U .z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.). Powołując w podstawie prawnej decyzji art. 184 ww. ustawy w zw. z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze Dz.U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) organ rentowy stwierdził, że wnioskodawczyni nie spełnia wszystkich koniecznych przesłanek nabycia prawa do dochodzonego świadczenia emerytalnego ponieważ nie udowodniła , wymaganych na dzień 1 stycznia 1999 r., 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze , a jedynie 1 rok 9 miesięcy i 13 dni . Jednocześnie organ rentowy podawał , że nie uznał za pracę w warunkach szczególnych zatrudnienia wnioskodawczyni na stanowisku laboranta w okresie od 7 marca 1979 r. do 31 grudnia 1998 r. w (...) Zakładach (...) „ przy uzasadnieniu ,że laboranci nie wykonują stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wyłącznie czynności zaliczanych do pracy w szczególnych warunkach. Wyrokiem z dnia 12 marca 2014 r. ( sygn. akt IV U 232/13) Sąd Okręgowy w K. , po rozpoznaniu odwołania M. C. (1) od ww. decyzji ZUS , oddalił odwołanie , przyjmując za pozwanym organem rentowym ,że odwołująca się nie wykazała koniecznych do nabycia prawa do emerytury w obniżonym wieku 15 lat pracy w warunkach szczególnych. W tym bowiem względzie , dokonując oceny charakteru zatrudnienia wnioskodawczyni w (...) Zakładach (...) „ na stanowisku laboranta , sąd pierwszej instancji , w oparciu o opinię biegłego inż. M. M. specjalisty z zakresu bhp – uznał , że nie była to praca w warunkach szczególnych ponieważ w Laboratorium nie była zainstalowana instalacja doświadczalna o jakiej mowa w Dziale IV poz. 41 Wykazu A załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. Nr 8, poz.43 ze zm.) , do której to pozycji przyporządkował pracę wnioskodawczyni w kwalifikowanym w świadectwie pracy jej pracodawca . Niezależnie od tego Sąd Okręgowy – także w oparciu o ww. opinię biegłego - podkreślał , że pomimo uprawnienia wnioskodawczyni do dodatkowego 6 dniowego urlopu czy pobierania dodatku szkodliwego ,warunki pracy w laboratorium były mniej szkodliwe niż te występująca na linii technologicznej (produkcyjnej). W podstawie prawnej wyroku powołany został art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS , a także art. 477 14 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie ,po rozpoznaniu apelacji wnioskodawczyni M. C. (1) , wyrokiem z dnia 11 grudnia 2014 r. (sygn. akt III AUa 536/14 ) uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 12 marca 2014 r. przekazując sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi z pozostawieniem mu także rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego, na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. i i art. 108 § 2 k.p.c. Sąd drugiej instancji podzielił bowiem zarzut zaskarżenia niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy (co stanowiło o uznaniu zaskarżonego wyroku za co najmniej przedwczesny ) , a to wobec ujawnionego w postępowaniu apelacyjnym faktu wydania w innej sprawie z odwołania laboranta (...) Zakładów (...) „ L. M. (1) ( sygn. akt IV U 1433/13) krańcowo odmiennej opinii innego biegłego sądowego z zakresu bhp inż. A. B. , co ostatecznie skutkowało potwierdzeniem przez Sąd Okręgowy Krośnie uprawnienia wyżej wymienionej do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych. W tej sytuacji Sąd Apelacyjny uznał, że wobec zachodzącej rozbieżności stanowisk biegłych co do istnienia w laboratorium w którym pracowała wnioskodawczyni instalacji doświadczalnej zachodzi konieczność wyjaśnienia tej kwestii w pierwszym rzędzie przez samego pracodawcę , który wydał wnioskodawczyni kwalifikowane świadectwo pracy z takim a nie innym przyporządkowaniem jej pracy do pracy w warunkach szczególnych ,przy następczym zweryfikowaniu tego stanowiska w drodze opinii jeszcze innego biegłego. Sąd Okręgowy w Krośnie, po ponownym rozpoznaniu sprawy wyrokiem z dnia 4 grudnia 2017 r. (sygn. akt IV U 273/15) zmienił zaskarżoną decyzję ZUS przyznając M. C. (1) prawo do emerytury w obniżonym wieku z tytułu pracy w warunkach szczególnych od dnia 26 stycznia 2013 r. , przy zasądzeniu od pozwanego organu rentowego na rzecz wnioskodawczyni kwoty 180 tytułem zwrotu kosztów procesu. Stosując się do zaleceń Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie zawartych w uzasadnieniu ww. wyroku z dnia 11 grudnia 2014 r. III AUa 536/14 Sąd Okręgowy w Krośnie pozyskał od zakładu pracy wnioskodawczyni dodatkowe wyjaśnienia zawierające m.in. przyjmowaną przez pracodawcę definicję instalacji doświadczalnej, ze wskazaniem urządzeń na jakich pracowała odwołująca się ( miksery ,walcarki , prasy wulkanizacyjne, wanna solna ), przy stanowczej konkluzji, że M. C. (1) zajmując się badaniem mieszanek gumowych wykonywała pracę w na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym w rozumieniu prac wymienionych w Dziale IV poz. 41 Wykazu A załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. Nr 8 poz. 43 ze zm.) W tej sytuacji sąd pierwszej instancji zdecydował o przeprowadzeniu dowodu z opinii , powołanego do jej wydania w przedmiotowej sprawie biegłego , (który opiniował także w ww. sprawie L. M. (2) przed Sądem Apelacyjnym w Rzeszowie w sprawie o sygn. akt III AUa 79/15) - pracownika naukowego Wydziału Chemicznego, Katedry (...) Chemicznej i Procesowej Politechniki (...) dr. hab. inż. W. P. , który po dokonaniu bezpośrednich oględzin miejsca pracy wnioskodawczyni ostatecznie potwierdził prawidłowość stanowiska pracodawcy, iż praca M. C. (1) była pracą na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym. Przyjmując pełną miarodajność tego dowodu osobowego (przy podkreśleniu fachowości opiniującego , zupełności opinii ) z jednoczesnym odrzuceniem stanowiska biegłego inż. M. M. ( jako bliżej nieuzasadnionego gdy idzie o wykluczenie istnienia w laboratoriom instalacji doświadczalnej Sąd Okręgowy w Krośnie – opierając się na ww. opinii biegłego dr. hab. inż. W. P. stwierdził , że brak jest legalnej prawnej definicji pojęcia instalacji doświadczalnej w przemyśle chemicznym ,stąd posiłkując się terminologię naukową stosowaną w technologii chemicznej należy przyjąć , że jest to zarówno zestaw wielu powiązanych ze sobą urządzeń (aparatów ) jak i jedno pojedyncze urządzenie służące do przeprowadzenia określonego procesu badawczego w danej skali. Stąd w przypadku laboratorium w którym pracowała odwołująca się omawianą instalacja doświadczalną były wszystkie występujące tam a obsługiwane przez nią urządzenia służące do badania właściwości chemicznych i fizykochemicznych mieszanek gumowych w celu osiągnięcia jednego celu badawczego to jest uzyskania założonych w specyfikacji technicznej parametrów tych mieszanek pod kątem dalszego ich wykorzystania w produkcji. Tym samym (wbrew temu co założył biegły inż. M. M. ) instalację doświadczalną w laboratorium stanowiły zarówno prasy wulkanizacyjne, wanna solna i jak i inne urządzenia służące do badań chemiczno-fizycznych jak np. wytłaczarki , które to urządzenia były o parametrach standardowych, a nie zminiaturyzowanych prowadząc do narażenia laborantów na czynniki szkodliwe dla zdrowia , co rekompensować miały :dodatek szkodliwy oraz dodatkowy 6 dniowy urlop. Jednocześnie wielkość wsadu wulkanizowanych w laboratorium mieszanek stanowi o skali doświadczalnej mieszczącej się w przedziale wielkolaboratoryjnej, ćwierć lub półtechnicznej ( co przewiduje poz.41 pkt 1 Działu IV Wykazu zarządzenia resortowego tj. zarządzenia Nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r. – Dz. Urz. MG. 1987.4.7.) Uznając tym samym ostatecznie, że praca wnioskodawczyni w spornym okresie czasu była pracą w warunkach szczególnych – przy jej przyporządkowaniu, tak jak uczynił to pracodawca w kwalifikowanym świadectwie pracy , do Działu IV poz. 41 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. Nr 8 poz. 43 ze zm.) - sąd pierwszej instancji stwierdził, że odwołująca się M. C. (1) , na dzień złożenia wniosku emerytalnego , spełniła wszystkie konieczne warunki nabycia prawa do dochodzonego świadczenia .W podstawie prawnej wyroku powołany został art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, a także art. 477 ( 14) § 2 k.p.c. , zaś w zakresie przyjętego rozstrzygnięcia o kosztach procesu art. 98 § 1 k.p.c. oraz § 12 ust. 2 w zw. z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r., poz. 490 ) . Wyrok Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 4 grudnia 2017 r. zaskarżony został przez pozwany Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. , który w apelacji z dnia 10 stycznia 2018 r., wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie odwołania wnioskodawczyni , zarzucił zarówno naruszenie prawa procesowego tj. art. 233 § 1 k.p.c. przez wybiórczą ocenę dowodów polegającą na bezzasadnym uznaniu przewagi mocy dowodowej opinii biegłego dr. hab. inż. W. P. , a w konsekwencji naruszenie prawa materialnego tj. art. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS przez nieuzasadnione przyjęcie, że wnioskodawczyni spełniła wszystkie warunki nabycia prawa do dochodzonego świadczenia emerytalnego . W uzasadnieniu wniesionego środka odwoławczego skarżący w szczególności podkreślał, że stanowisko pracy wnioskodawczyni tj. stanowisko laboranta nie jest wymienione zarówno w przepisach rozporządzeniach Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. Nr 8 poz. 43 ze zm.) jak też w przepisach zarządzenia resortowego tj. zarządzenia Nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r. – Dz. Urz. MG. 1987.4.7.) , a uznanie przez biegłego , że laboratorium było instalacją doświadczalną jest swoistym nadużyciem bo w tej sytuacji praca każdego laboranta musiałaby być uznana za pracę w warunkach szczególnych. Jednocześnie skarżący zarzucał , że biegły nie wskazał na jakich urządzeniach pracowała wnioskodawczyni , nie określał ich zastosowania ani też nie uzasadnił bliżej dlaczego te urządzenia w jego rozumieniu stanowią instalację doświadczalną . W końcu organ rentowy odnosząc się do tożsamej sprawy L. M. (1) zauważał, że pracowała ona w laboratorium badawczo-kontrolnym kontrolnym podczas gdy wnioskodawczyni M. C. (1) w laboratorium zwalniania mieszanek. Wnioskodawczyni M. C. (1) w odpowiedzi na apelację z dnia 5 lutego 2018 r. wniosła o jej o oddalenie na koszt skarżącego, podkreślając prawidłowość zarówno ustaleń faktycznych jak i oceny prawnej sprawy sądu pierwszej instancji. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, rozpoznający apelację pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w J. , zważył co następuje : Apelacja jest nieuzasadniona i jako taka podlega oddaleniu . Zaskarżony bowiem wyrok Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 4 grudnia 2017 r. jest – wbrew zarzutom zaskarżenia – w ocenie tut. Sądu ,wyrokiem trafnym , odpowiadającym prawu , opartym na prawidłowych ustaleniach faktycznych dokonanych w ramach swobodnej oceny dowodów , bez przekroczenia zakreślonych w tym względzie przez art.233 § 1 k.p.c. ram. To zaś powoduje ,że ustalenia te jak i w konsekwencji ocenę prawną sprawy sądu pierwszej instancji sąd odwoławczy uznaje za własne , co czyni zbędnym ich powielanie w uzasadnieniu przedmiotowego rozstrzygnięcia (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1998 r. I PKN 339/98, OSNP 1999/24/776) . Odnosząc się więc w tej sytuacji jednie pokrótce do zarzutów zaskarżenia stwierdzić należy ,że dokonana przez Sąd Okręgowy ocena dowodów nie była wybiórcza , bo przyznanie przewagi mocy dowodowej opinii biegłego dr. hab. inż. W. P. , nad opinią biegłego z zakresu bhp inż. M. M. zostało należycie uzasadnione z właściwym zaakacentowaniem nie tylko większej fachowości tego pierwszego z wymiennych biegłych w zakresie wiedzy o technologii chemicznej , koniecznej do zdefiniowania istotnego dla wyniku sporu pojęcia instalacji doświadczalnej w przemyśle chemicznym , ale także faktu dokonania przez niego przed wydaniem opinii ( czego nie uczynił biegły M. ) bezpośrednich oględzin laboratorium , nadto z uwzględnieniem dodatkowych wyjaśnień i informacji pracodawcy wnioskodawczyni m.in. co do rodzaju obsługiwanych przez nią urządzeń , czym także nie dysponował drugi z opiniujących . W tej zaś sytuacji stwierdzenie przez biegłego dr. hab. inż. W. P. ,że instalacją doświadczalną były wszystkie występujące w laboratorium , a obsługiwane przez odwołującą się urządzenia służące do badania właściwości chemicznych i fizykochemicznych mieszanek gumowych w celu osiągnięcia jednego celu badawczego tj. uzyskania założonych w specyfikacji technicznej parametrów tych mieszanek pod kątem dalszego ich wykorzystania w produkcji , przy stosownej specyfikacji tych urządzeń zwartej w odrębnej uprzedniej informacji pracodawcy , czyniło już zbędnym ich szczegółowe wymienianie w opinii, co bezzasadnie zarzuca skarżący . Z kolei tak mocno akcentowane przez skarżącego zawarte w omawianej opinii stwierdzenie biegłego ,że nie zna laboratorium zwalniania mieszanek , a jedynie laboratorium badawczo- kontrolne nie ma znaczenia dla wyniku sprawy , skoro opis wykonywanych przez wnioskodawczynię czynności jak też rodzaj urządzeń , którymi posługiwała się ona w procesie badawczym był tożsamy . Co więcej wyniki innych tego rodzaju postępowań sądowych ( o czym poniżej) wskazują ,że laboranci Zakładów (...) „ pracowali w tych samych warunkach w laboratorium zwalniania mieszanek , które następnie zmieniło jedynie nazwę na laboratorium kontrolno- badawcze. Odnosząc się zaś w tym miejscu do zawartych w uzasadnieniu apelacji twierdzeń skarżącego o braku zajmowanego przez wnioskodawczynię stanowiska laboranta w wykazie prac w warunkach szczególnych zarówno w zarządzeniu resortowym jak i wykazie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. należy zauważyć, że jest to ewidentne nieporozumienie , skoro przykładowo pod pozycją 24 czy 25 Działu XIV powołanego wykazu nie wymieniono wprost na przykład stanowiska brakarza czy ślusarza , a przecież tego rodzaj okresy zatrudnienia są uznawane przez ZUS za pracę w warunkach szczególnych. Oznacza to ,że zajmowanie stanowiska laboranta samodzielnie nie przesądza jeszcze o charakterze świadczonej pracy , która tym samym pod pewnymi warunkowymi może być kwalifikowana jako praca w warunkach szczególnych ( por. m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 15 września 2015 r. ,III AUa 1956/14, Lex nr 1856875 , w którym pracę laboranta zakwalifikowano do kontroli jakości produkcji )- w tym więc wypadku jako praca na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym , co przewiduje Dział IV poz. 41 Wykazu A załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. Nr 8, poz.43 ze zm.) . Niezależnie od powyższych wywodów należy zauważyć , że przedmiotowa sprawa jest jedną z wielu jakie zawisły przed Sądem Apelacyjnym Rzeszowie , w której spór koncentrował się na ocenie charakteru zatrudnienia laboranta Zakładów (...) „ jako pracy w warunkach szczególnych przy dokonanym przez pracodawcę w kwalifikowanym w świadectwie pracy jej przyporządkowania do wymienionej w Dziale IV poz. 41 Wykazu A załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. Nr 8 , poz.43 ze zm.) ,a więc jako pracy na instalacjach doświadczalnych w przemyśle chemicznym , co uszczegółowione zostało w zarządzeniu resortowym Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987 r. pod poz. 41 pkt 1 Działu IV Wykazu jako prace na stanowiskach bezpośredniej obsługi i nadzoru urządzeń i instalacji doświadczalnych skali wielkolaboratoryjnej, ćwierć i półtechnicznej , w produkcji doświadczalnej oraz w pracach aplikacyjnych i wdrożeniowych w procesach technologicznych przemysłu chemicznego , co oznaczało konieczność odkodowania tych pojęć przy ich następczej implikacji do prac wykonywanych przez odwołującą się . Uprzednio zaś rozpoznane przez tut. Sąd Apelacyjny sprawy tego rodzaju to sprawy z odwołania : L. M. (1) ( sygn. akt III AUa 79/15) , Z. R. (sygn. akt III AUa 181/16) , K. R. ( sygn. akt III AUa 815/16) , A. R. (sygn. akt III AUa 797/16) , czy M. H. (sygn. akt III AUa 795/16 ) ,w których ostatecznie potwierdzono prawidłowość naprowadzonej wyżej kwalifikacji pracy laborantów Zakładów (...) „ jako pracy w warunkach szczególnych , przy oparciu się- podobne jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie - na opinii biegłego dr. hab. inż. W. P. ( dodatkowo odnotować należy ,że stanowisko ww. biegłego co do oceny charakteru pracy laborantów (...) Zakładów (...) „ nie było odosobnione , bo w innych tego rodzaju sprawach tożsame konkluzje wyrazili także biegli z zakresu bhp. inż. B. i inż. S. ) . Co istotne , w pierwszej z wyżej powołanych spraw L. M. (1) , Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 5 grudnia 2016 r. sygn. akt III UK 35/16 oddalił skargę kasacyjną ZUS , a z kolei w sprawie Z. R. postanowieniem z dnia 2 czerwca 2017 r. sygn. akt III UK 223/16 Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej organu rentowego do rozpoznania. W pozostałych zaś wyżej wskazanych sprawach organ rentowy nie wywodził już skarg kasacyjnych .Co więcej wyniki dotychczasowych postępowań sądowych w sprawach tego rodzaju wykazują, że sam pozwany organ rentowy początkowo nie miał wątpliwości co do prawidłowej kwalifikacji pracy laborantów (...) Zakładów (...) „ jako pracy warunkach szczególnych przyznając im emerytury bez konieczności występowania przez nich na drogę sądową, co dotyczyło m.in. K. L. , A. P. , J. P. , czy A. S. . Powyższe zaś okoliczności nie mogły też pozostać zupełnie obojętne dla wyniku przedmiotowego sporu , bo jakkolwiek polski porządek prawny nie opiera się na prawie precedensowym ( common law) ale jest systemem prawa stanowionego , to jednak wydanie w sprawie wnioskodawczyni innego jak ww. sprawach wyroku pozostawałoby w sprzeczności z poczuciem sprawiedliwości społecznej , którą winien także kierować się sąd orzekający w ramach obwiązującego porządku prawnego. Należy też zauważyć ,że w ostatnim czasie Sąd Najwyższy , dokonując oceny charakteru zatrudnienia laborantów jako pracy w warunkach szczególnych (por. m.in. wyroki : z dnia 5 grudnia 2016 r. sygn. akt III UK 35/16 i 2 lipca 2015 r. sygn. akt III UK 206/14) w istotny sposób akcentuje narażenie na czynniki szkodliwe dla zdrowia tych zatrudnionych , odsyłając w tym względzie do legalnej definicji pojęcia pracy w warunkach szczególnych zawartej w art. 32 ust. 4 ustawy o emeryturach rentach z FUS , a w przedmiotowej sprawie -podobnie jak w wyżej wymienionych już prawomocnie zakończonych - bezsporne jest ,że laboranci (...) Zakładów (...) „ narażeni byli na tego rodzaju czynniki szkodliwe dla zdrowia i to w stopniu , który uzasadniał przyznanie im prawa do dodatkowego 6 dniowego urlopu ,czy dodatku szkodliwego. Z tych wszystkich wyżej naprowadzonych względów należało w postępowaniu apelacyjnym potwierdzić uprawnienie M. C. (1) do dochodzonej emerytury stwierdzając , że spełniła ona wszystkie konieczne ku temu przesłanki przewidziane w art. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS , co równocześnie skutkowało oddaleniem apelacji ZUS na podstawie art. 385 k.p.c. ( pkt I sentencji wyroku) . Tak przyjęty końcowy wynik sprawy uzasadniał z kolei obciążenie skarżącego organu rentowego poniesionymi przez wnioskodawczynię w postępowaniu apelacyjnym kosztami zastępstwa procesowego w kwocie 240 zł , o czym orzeczono jak w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. , przy uwzględnieniu minimalnej stawki wynagrodzenia fachowego pełnomocnika odwołującej się przewidzianej w § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( tekst jednolity Dz.U. z 2018 r.,poz.265). ZARZĄDZENIE 1/ (...) (...) D. P. (...) (...) - (...) J. - (...) . P. M. , 2 / (...) 3/ (...) – (...) (...) (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI