Orzeczenie · 2025-07-15

III AUa 1090/24

Sąd
Sąd Apelacyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2025-07-15
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury wojskoweWysokaapelacyjny
emerytura wojskowasłużba w strefie działań wojennychpodwyższenie emeryturywysługa emerytalnaprawo ubezpieczeń społecznychWojskowe Biuro Emerytalneżołnierze zawodowi

Sprawa dotyczyła sporu o wysokość emerytury wojskowej M. W. Decyzją z 13.02.2024 r. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w Z. przyznał M. W. emeryturę w wysokości 3 403,28 zł, zaliczając okresy służby w warunkach szczególnych (w strefie działań wojennych) w wymiarze 1 roku i 28 dni, co skutkowało podwyższeniem świadczenia o 6,50%. M. W. odwołał się od tej decyzji, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących podwyższania emerytur wojskowych i wnosząc o uwzględnienie 1% podwyżki z tytułu służby w strefie działań wojennych do 7,50%. Sąd Okręgowy w Zielonej Górze wyrokiem z 14.10.2024 r. zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając M. W. prawo do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem podwyższenia świadczenia o 7% (za 14 miesięcy służby w strefie działań wojennych). Sąd Okręgowy uznał, że organ rentowy błędnie zinterpretował przepisy dotyczące sposobu liczenia okresów służby w strefie działań wojennych. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, rozpoznając apelację Wojskowego Biura Emerytalnego, oddalił ją. Sąd Apelacyjny potwierdził, że sposób obliczenia okresów służby w strefie działań wojennych zastosowany przez Sąd Okręgowy jest prawidłowy. Podkreślono, że do wyliczenia zwiększenia wysługi należy stosować art. 15 ust. 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 15.07.2011 r. Sąd Apelacyjny uznał, że rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 10.02.2012 r. w sprawie trybu postępowania, w części dotyczącej sposobu obliczenia wysługi emerytalnej, zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i nie powinno znaleźć zastosowania. Sąd Apelacyjny potwierdził, że okresy służby w strefie działań wojennych należy liczyć jako rozpoczęte miesiące, co w przypadku M. W. dało łącznie 14 miesięcy, skutkując podwyższeniem emerytury o 7% podstawy wymiaru.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących podwyższania emerytur wojskowych za służbę w strefie działań wojennych, w szczególności sposób liczenia okresów służby oraz kwestia ważności rozporządzeń wykonawczych wydanych z przekroczeniem delegacji ustawowej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej grupy żołnierzy zawodowych, ale zasady dotyczące wykładni przepisów i ważności aktów wykonawczych mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Jak należy interpretować i stosować przepisy dotyczące podwyższania emerytury wojskowej za okresy służby w strefie działań wojennych, w szczególności sposób liczenia "każdego rozpoczętego miesiąca"?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podwyższenie emerytury wojskowej następuje o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rozpoczęty miesiąc pełnienia służby w strefie działań wojennych, przy czym "rozpoczęty miesiąc" nie jest tożsamy z miesiącem kalendarzowym, a okresy służby należy traktować odrębnie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że rozporządzenie MON dotyczące sposobu liczenia wysługi emerytalnej zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i nie powinno mieć zastosowania. Podstawą do wyliczenia podwyższenia emerytury jest art. 15 ust. 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia RM. Sąd potwierdził prawidłowość wyliczenia Sądu Okręgowego, który ustalił 14 miesięcy służby w strefie działań wojennych.

Czy rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.02.2012 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych, w zakresie § 26 ust. 1 dotyczącym sposobu obliczenia wysługi emerytalnej, zostało wydane z zachowaniem delegacji ustawowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10.02.2012 r. w § 26 ust. 1, w zakresie sposobu obliczenia wysługi emerytalnej, zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego zawartego w art. 37 ustawy z 1993 r. i nie powinno znaleźć zastosowania.

Uzasadnienie

Delegacja ustawowa z art. 37 ustawy z 1993 r. dotyczy określenia trybu postępowania i właściwości organów, a nie materii materialnoprawnej. Kwestie materialnoprawne, w tym sposób obliczenia wysługi emerytalnej za służbę w strefie działań wojennych, powinny być regulowane przez Radę Ministrów na podstawie delegacji z art. 15 ust. 6a ustawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
M. W.

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznawnioskodawca
Wojskowe Biuro Emerytalne w Z.instytucjaorgan emerytalny

Przepisy (7)

Główne

u.z.e.ż.z. art. 15 § ust. 3

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Emeryturę wojskową podwyższa się o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rozpoczęty miesiąc pełnienia służby na froncie w czasie wojny lub w strefie działań wojennych.

rozp. RM art. 4 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur wojskowych

Doprecyzuje zasady podwyższania emerytury wojskowej o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rozpoczęty miesiąc pełnienia służby w strefie działań wojennych w polskich kontyngentach wojskowych.

Pomocnicze

u.z.e.ż.z. art. 15 § ust. 6a pkt 4

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Delegacja ustawowa dla Rady Ministrów do wydania aktu wykonawczego określającego szczegółowe warunki podwyższania emerytury m.in. za okres służby w strefie działań wojennych.

u.z.e.ż.z. art. 37

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Delegacja do określenia trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego.

rozp. MON art. 26 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Przepis ten, dotyczący sposobu obliczania wysługi emerytalnej, został uznany za wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i nie powinien być stosowany.

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowa interpretacja art. 15 ust. 3 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia RM w zakresie liczenia okresów służby w strefie działań wojennych. • Rozporządzenie MON z 10.02.2012 r. w § 26 ust. 1 zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego i nie powinno być stosowane.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu rentowego oparta na błędnej wykładni przepisów dotyczących sposobu liczenia okresów służby w strefie działań wojennych. • Zastosowanie § 26 ust. 1 rozporządzenia MON, które nie powinno być stosowane.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Apelacyjny nieco inaczej niż sąd pierwszej instancji dokonał subsumpcji prawa materialnego do ustalonego i niespornego między stronami stanu faktycznego. • Za niedopuszczalne sąd drugiej instancji uznaje określenie szczegółowych warunków obliczania podstawy wymiaru emerytury wojskowej – w kontekście uwzględniania i sposobu obliczenia okresów pełnienia służby na froncie w czasie wojny lub w strefie działań wojennych – w drodze ww. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej, wydanego w oparciu o przepis art. 37 ustawy z 1993 r. • Delegacja ustawowa z art. 37 ustawy zaopatrzeniowej żołnierzy zawodowych odnosi się do określenia trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego, jak też sposobu i terminów wypłaty świadczeń z tego zaopatrzenia, a zatem do wydania przepisów wykonawczych o charakterze stricte proceduralnym. • Rozpoczęty miesiąc tej służby nie należy utożsamiać z miesiącem kalendarzowym.

Skład orzekający

Wiesława Stachowiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podwyższania emerytur wojskowych za służbę w strefie działań wojennych, w szczególności sposób liczenia okresów służby oraz kwestia ważności rozporządzeń wykonawczych wydanych z przekroczeniem delegacji ustawowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy żołnierzy zawodowych, ale zasady dotyczące wykładni przepisów i ważności aktów wykonawczych mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii wyliczania świadczeń emerytalnych dla żołnierzy, którzy służyli w strefach działań wojennych, oraz porusza problematykę hierarchii aktów prawnych i przekroczenia delegacji ustawowej przez rozporządzenia wykonawcze.

Czy rozporządzenie MON może ograniczyć prawa żołnierzy do wyższej emerytury? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

emerytura: 3403,28 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst