III AUa 1044/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił apelację wdowy domagającej się renty rodzinnej po zmarłym mężu, uznając, że nie spełnia ona ustawowych przesłanek.
Wnioskodawczyni T.B. odwołała się od decyzji odmawiającej przyznania renty rodzinnej po zmarłym mężu J.B., argumentując trudną sytuacją materialną i zdrowotną. Sąd Okręgowy w Radomiu oddalił jej odwołanie, wskazując na niespełnienie przesłanek z art. 70 ustawy o emeryturach i rentach. Sąd Apelacyjny w Lublinie podzielił to stanowisko, podkreślając, że wnioskodawczyni nie osiągnęła wymaganego wieku 50 lat ani nie wychowywała dziecka uprawnionego do renty rodzinnej po zmarłym mężu w rozumieniu przepisów.
Sprawa dotyczyła prawa do renty rodzinnej dla wdowy T.B. po zmarłym mężu J.B. Wnioskodawczyni wcześniej otrzymywała rentę rodzinną wraz z synem A.B., jednak po zakończeniu przez syna nauki i ukończeniu przez niego 18 lat, renta została wstrzymana. Organ rentowy odmówił przyznania renty, a Sąd Okręgowy w Radomiu oddalił odwołanie, uznając, że wnioskodawczyni nie spełnia przesłanek określonych w art. 70 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W szczególności nie osiągnęła ona wieku 50 lat w chwili śmierci męża ani w ciągu 5 lat od jego śmierci, ani też nie wychowywała dziecka uprawnionego do renty rodzinnej w rozumieniu przepisów (syn ukończył 18 lat i nie był osobą całkowicie niezdolną do pracy). Sąd Apelacyjny w Lublinie, rozpoznając apelację wnioskodawczyni, podzielił ustalenia i wnioski Sądu Okręgowego. Oddalił apelację, stwierdzając, że wnioskodawczyni nie wykazała spełnienia warunków do przyznania renty rodzinnej. Sąd zaznaczył, że jeśli stan zdrowia wnioskodawczyni powodował niezdolność do pracy przed upływem 5 lat od śmierci męża lub od zaprzestania wychowywania syna, może ona złożyć ponowny wniosek do organu rentowego z odpowiednią dokumentacją medyczną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wdowa nie spełnia przesłanek do przyznania renty rodzinnej, jeśli nie osiągnęła wieku 50 lat w chwili śmierci męża lub w ciągu 5 lat od jego śmierci, ani nie wychowuje dziecka (poniżej 16/18 lat lub całkowicie niezdolnego do pracy) uprawnionego do renty po zmarłym mężu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 70 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, który precyzuje warunki nabycia prawa do renty rodzinnej przez wdowę. Wnioskodawczyni nie spełniła żadnego z tych warunków, ponieważ nie osiągnęła wymaganego wieku ani nie wychowywała dziecka w rozumieniu ustawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddala apelację
Strona wygrywająca
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. B. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego | organ_państwowy | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
ustawa emerytalna art. 70 § 1 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym mężu, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole - 18 lat życia, lub jeżeli sprawuje pieczę nad dzieckiem całkowicie niezdolnym do pracy oraz do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolnym do pracy, uprawnionym do renty rodzinnej.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 70 § 1 pkt 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli w chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat lub była niezdolna do pracy.
ustawa emerytalna art. 70 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do renty rodzinnej nabywa również wdowa, która osiągnęła wiek 50 lat lub stała się niezdolna do pracy po śmierci męża, nie później jednak niż w ciągu 5 lat od jego śmierci lub od zaprzestania wychowywania osób wymienionych w ust. 1 pkt 2.
ustawa emerytalna art. 68
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy prawa do renty rodzinnej dla dziecka.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 477 § 14 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przez wnioskodawczynię przesłanek z art. 70 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy emerytalnej. Zaprzestanie wychowywania syna w rozumieniu ustawy emerytalnej po ukończeniu przez niego 18 lat i rozpoczęciu nauki poza miejscem zamieszkania. Brak osiągnięcia przez wnioskodawczynię wieku 50 lat w wymaganych terminach.
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja materialna i zdrowotna wnioskodawczyni. Renta rodzinna została wstrzymana po zakończeniu nauki przez syna. Opinie przedstawiciela KRUS były fałszywe i jednostronne.
Godne uwagi sformułowania
Zaprzestanie wychowywania syna w rozumieniu art. 70 ust 1 pkt 2 ustawy emerytalnej nastąpiło z chwilą ukończenia 18 roku życia a nie z chwilą wstrzymania wypłaty renty rodzinnej dla niego. O ile więc zdaniem wnioskodawczyni jej stan zdrowia przed datą (...) , (tj. datą upływu 5 lat od uzyskania przez syna pełnoletniości) powodował niezdolność do pracy (w rozumieniu przepisów rentowych), która trwa do chwili obecnej może wykazywać tą okoliczność składając do organu rentowego ponowny wniosek wraz ze stosowną dokumentacją medyczną.
Skład orzekający
Małgorzata Pasek
przewodniczący
Krystyna Smaga
sędzia
Elżbieta Czaja
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do renty rodzinnej dla wdowy, w szczególności w kontekście wieku, wychowywania dzieci i niezdolności do pracy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i szczegółowych przepisów ustawy emerytalnej. Może być mniej istotne w przypadkach, gdy wdowa spełniała inne przesłanki (np. wiek 50 lat).
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych ze względu na szczegółową analizę przesłanek do renty rodzinnej. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca, chyba że podkreśli się aspekt ludzki trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej wnioskodawczyni.
“Czy trudna sytuacja życiowa wystarczy, by otrzymać rentę rodzinną? Sąd wyjaśnia kluczowe warunki.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III AUa 1044/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 kwietnia 2016 r. Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący - Sędzia SA Małgorzata Pasek Sędziowie: SA Krystyna Smaga SA Elżbieta Czaja (spr.) Protokolant: protokolant sądowy Joanna Malena po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2016 r. w Lublinie sprawy T. B. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o prawo do renty rodzinnej na skutek apelacji T. B. od wyroku Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 24 września 2015 r. sygn. akt VI U 337/15 oddala apelację. Elżbieta Czaja Małgorzata Pasek Krystyna Smaga Sygn. akt III AUa 1044/15 UZASADNIENIE T. B. odwołała się od decyzji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Placówki Terenowej w R. z dnia 17 lutego 2015 roku odmawiającej przyznania renty rodzinnej po zmarłym mężu J. B. . Organ rentowy w odpowiedzi na odwołania wnosił o jego oddalenie uzasadniając swoje stanowisko faktem braku spełnienia przesłanek z art. 70 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( Dz. U. 1998 r. Nr 162 poz. 1118 ze zm.). Wyrokiem z dnia 24 września 2015 roku Sąd Okręgowy w Radomiu oddalił odwołanie. Podstawą wyroku były następujące ustalenia: Mąż wnioskodawczyni J. B. zmarł w dniu (...) w wieku 38 lat. Wnioskodawczyni decyzją z dnia 31 stycznia 2003 r. miała wraz z synem A. B. przyznane prawo do renty rodzinnej po zmarłym w dniu (...) mężu i ojcu J. B. . Wnioskodawczyni urodziła się w dniu (...) i w dniu śmierci męża miała 24 lata wychowywała syna A. B. ur. (...) Prawo do renty rodzinnej na siebie nabyła na podstawie art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 1998 r. Nr 162 poz. 1118 ze zm.). Syn wnioskodawczyni nabył takie prawo w oparciu o art. 68 powołanej wyżej ustawy. Po zakończeniu nauki w szkole renta rodzinna na rzecz wnioskodawczyni została wstrzymana. Zgodnie bowiem z art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym mężu, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole 18 lat życia, lub jeżeli sprawuje pieczę nad dzieckiem całkowicie niezdolnym do pracy oraz do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolnym do pracy, uprawnionym do renty rodzinnej. Renta rodzinna dla wnioskodawczyni nie przysługuje również w oparciu o art. 70 ust. 1 pkt 1 ustawy emerytalnej z uwagi na to, że w chwili śmierci męża nie osiągnęła wieku 50 lat. Wieku tego nie osiągnęła również w okresie 5 lat od jego śmierci, ani też sama ani jej syn A. nie są osobami niezdolnymi do pracy. Wnioskodawczyni nie osiągnęła również wieku 50 lat od zaprzestania wychowywania syna A. . Wiek 18 lat ukończył on bowiem z dniem (...) a uprawnień do renty rodzinnej pozbawiony został od dnia 1września 2006 r. decyzją z dnia 19 sierpnia 2006 r. Zaprzestanie wychowywania syna w rozumieniu art. 70 ust 1 pkt 2 ustawy emerytalnej nastąpiło z chwilą ukończenia 18 roku życia a nie z chwilą wstrzymania wypłaty renty rodzinnej dla niego. Prawa do renty rodzinnej dla dziecka wnioskodawczyni zabezpieczone są przez art. 68 ustawy emerytalnej nawet do 25 roku życia o ile kontynuuje naukę w szkole. Przesunięcie okresu wychowywania do 25 lat w sytuacji kontynuowania nauki pozostawałoby w sprzeczności z treścią art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej i czyniło górną granicę wychowywania płynną. W odniesieniu do realiów niniejszej sprawy wskazać należy iż syn wnioskodawczyni nie jest osobą niezdolną do pracy. Z akt ubezpieczeniowych KRUS wynika, że naukę podjął w Zespole Szkół (...) w W. /k. 4 akt KRUS/ a więc z uwagi na odległość ponad 80 kilometrów zamieszkiwał na stancji lub w internacie. Drugim miejscem nauki było Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych w C. a więc jeszcze dalej, bo w odległości ponad 170 km od miejsca zamieszkania. Także tam musiał korzystać z internatu bądź stancji. Nie zamieszkiwał więc z matką a zatem kontynuowała wychowania syna w wieku powyżej 18 lat w rozumieniu art. 70 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 powołanej wyżej ustawy emerytalnej. Z tych przyczyn Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 2 kpc w związku z art. 65, 68 ust. 1 i 70 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity - Dz. U. z 2004 r., Nr 39, poz. 353, z późn. zm.) oddalił odwołanie. Powyższy wyrok został zaskarżony apelacją w całości przez wnioskodawczynię. Apelacja nie zawiera skonkretyzowanych zarzutów, skarżąca podnosi, że przy wydawaniu wyroku Sąd oparł się o opinii przedstawiciela KRUS, opinie te były fałszywe i jednostronne, renta rodzinna została wstrzymana po zakończeniu nauki przez syna. Wnioskodawczyni powołuje się na trudną sytuację materialną (brak majątku i zdrowotną - przebyty nowotwór piersi i planowaną operację ). Skarżąca wnosiła o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny zważył. Apelacja jest niezasadna. Ustalenia Sądu I instancji i wyprowadzone na ich podstawie wnioski Sąd Apelacyjny podziela i przyjmuje za własne. Sprawia to, że nie zachodzi potrzeba powtarzania szczegółowych ustaleń faktycznych oraz dokonanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku interpretacji przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie niniejszej. Zgodnie z art 70 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 1998 r. Nr 162 poz. 1118 ze zm.). wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli: 1) w chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat lub była niezdolna do pracy albo 2) wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym mężu, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole - 18 lat życia, lub jeżeli sprawuje pieczę nad dzieckiem całkowicie niezdolnym do pracy oraz do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolnym do pracy, uprawnionym do renty rodzinnej. Prawo do renty rodzinnej nabywa również wdowa, która osiągnęła wiek 50 lat lub stała się niezdolna do pracy po śmierci męża, nie później jednak niż w ciągu 5 lat od jego śmierci lub od zaprzestania wychowywania osób wymienionych w ust. 1 pkt 2. Wnioskodawczyni była uprawniona do renty rodzinnej na podstawie art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy. Po zakończeniu przez syna nauki w szkole renta rodzinna na rzecz wnioskodawczyni została wstrzymana, - zgodnie z art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli wychowuje co najmniej jedno z dzieci, uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym mężu, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole 18 lat życia. Renta rodzinna dla wnioskodawczyni nie przysługuje również w oparciu o art. 70 ust. 1 pkt 1 ustawy emerytalnej z uwagi na to, że w chwili śmierci męża nie osiągnęła ona wieku 50 lat. Wieku tego nie osiągnęła również w okresie 5 lat od jego śmierci. Nie zostało też podnoszone by ona sama bądź jej syn A. były osobami niezdolnymi do pracy. Wnioskodawczyni nie osiągnęła również wieku 50 lat od zaprzestania wychowywania syna A. . Wiek 18 lat ukończył on bowiem z dniem (...) Reasumując wnioskodawczyni nie wykazała by spełniła warunki do przyznania renty rodzinnej. Podnoszone w apelacji argumenty dotyczące złej sytuacji materialnej pozostają bez wpływu na powyższą ocenę. Jedynie ubocznie Sąd Apelacyjny zaznacza, mając na uwadze podnoszone przez wnioskodawczynie w apelacji argumenty dotyczące stanu jej zdrowia, że w świetle cytowanych przepisów ustawy, prawo do renty rodzinnej nabywa również wdowa, która stała się niezdolna do pracy po śmierci męża, nie później jednak niż w ciągu 5 lat od jego śmierci lub od zaprzestania wychowywania osób wymienionych w ust. 1 pkt 2 (w tym przypadku syna). O ile więc zdaniem wnioskodawczyni jej stan zdrowia przed datą (...) , (tj. datą upływu 5 lat od uzyskania przez syna pełnoletniości) powodował niezdolność do pracy (w rozumieniu przepisów rentowych), która trwa do chwili obecnej może wykazywać tą okoliczność składając do organu rentowego ponowny wniosek wraz ze stosowną dokumentacją medyczną. Mając powyższe na względzie Sąd Apelacyjny orzekł, na podstawie art. 385 k.p.c. , jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI