III AUA 1032/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku E.H. o ponowne przeliczenie emerytury na podstawie art. 26c ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Ubezpieczona twierdziła, że jej emerytura przyznana w 2019 roku jest emeryturą kapitałową i powinna zostać przeliczona po osiągnięciu 65. roku życia. Organ rentowy, a następnie Sąd Okręgowy, odmówili uwzględnienia wniosku, argumentując, że art. 26c ustawy emerytalnej dotyczy wyłącznie osób, które pobierały okresową emeryturę kapitałową, co z kolei wymagało członkostwa w Otwartym Funduszu Emerytalnym (OFE). E.H. nie była członkiem OFE, w związku z czym nie posiadała subkonta w ZUS i nie mogła skorzystać z dobrodziejstw art. 26c. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację, podzielił stanowisko sądów niższych instancji. Podkreślono, że przepisy dotyczące emerytur kapitałowych i ich przeliczania są ściśle powiązane z uczestnictwem w OFE. Sąd wskazał, że ubezpieczona nie przedstawiła nowych dowodów ani okoliczności, które uzasadniałyby ponowne przeliczenie emerytury w trybie nadzwyczajnym. Apelująca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, kwestionując sprawiedliwość przepisów różnicujących osoby, które przystąpiły do OFE, od tych, które tego nie zrobiły. Sąd Apelacyjny stwierdził, że obowiązujące przepisy, w tym te dotyczące podziału składki emerytalnej i prowadzenia subkonta, są jasne i nie budzą wątpliwości interpretacyjnych. Podkreślono, że Trybunał Konstytucyjny nie uznał tych zasad za niezgodne z Konstytucją. Wobec braku spełnienia przez E.H. przesłanek określonych w art. 26c ustawy emerytalnej, apelacja została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przeliczania emerytur dla osób niebędących członkami OFE oraz zasady funkcjonowania okresowej emerytury kapitałowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji osoby urodzonej po 1948 r., która nie przystąpiła do OFE. Nie stanowi przełomu w orzecznictwie, lecz potwierdza utrwaloną linię interpretacyjną.
Zagadnienia prawne (2)
Czy osoba, która nie była członkiem Otwartych Funduszy Emerytalnych (OFE), może ubiegać się o ponowne przeliczenie emerytury na podstawie art. 26c ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do ponownego przeliczenia emerytury na podstawie art. 26c ustawy emerytalnej przysługuje wyłącznie osobom, które pobierały okresową emeryturę kapitałową, co wymagało członkostwa w OFE i posiadania subkonta w ZUS.
Uzasadnienie
Przepis art. 26c ustawy emerytalnej odnosi się do osób pobierających okresową emeryturę kapitałową. Okresowa emerytura kapitałowa jest finansowana ze środków zewidencjonowanych na subkoncie, które jest prowadzone dla członków OFE. Osoba niebędąca członkiem OFE nie posiada subkonta i nie może nabyć prawa do okresowej emerytury kapitałowej, a tym samym nie może skorzystać z procedury przeliczenia emerytury opisanej w art. 26c.
Czy przepisy dotyczące podziału składki emerytalnej i prowadzenia subkonta w ZUS, które różnicują traktowanie osób będących członkami OFE od tych, które nimi nie są, są zgodne z Konstytucją?
Odpowiedź sądu
Tak, zasady te nie zostały uznane za niezgodne z Konstytucją, co potwierdził Trybunał Konstytucyjny.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny w wyroku K 1/14 z dnia 4 listopada 2015 r. dokonał oceny reformy emerytalnej, w tym kapitałowej części systemu, i nie stwierdził niezgodności z Konstytucją obowiązujących zasad.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. H. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (13)
Główne
u.e.i.r. z FUS art. 114 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa przesłanki uchylenia lub zmiany prawomocnej decyzji organu rentowego, w tym przedłożenie nowych dowodów lub ujawnienie nowych okoliczności.
u.e.i.r. z FUS art. 26c § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Reguluje ponowne obliczenie emerytury dla osób pobierających okresową emeryturę kapitałową po osiągnięciu wieku 65 lat.
Pomocnicze
u.e.i.r. z FUS art. 24
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa wiek emerytalny dla kobiet i mężczyzn.
u.e.i.r. z FUS art. 25 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa podstawę obliczenia emerytury.
u.e.i.r. z FUS art. 26 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa sposób obliczenia emerytury poprzez podzielenie podstawy obliczenia przez średnie dalsze trwanie życia.
u.s.u.s. art. 40a § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Reguluje prowadzenie subkonta przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
u.e.k. art. 7 § ust. 1-3
Ustawa o emeryturach kapitałowych
Określa, że okresowa emerytura kapitałowa przysługuje ze środków zewidencjonowanych na subkoncie i jest finansowana z FUS.
u.e.k. art. 8 § ust. 1-2
Ustawa o emeryturach kapitałowych
Określa przesłanki nabycia prawa do okresowej emerytury kapitałowej (ukończenie 60 lat i odpowiednia kwota środków na subkoncie).
u.e.k. art. 9
Ustawa o emeryturach kapitałowych
Określa przypadki wygaśnięcia prawa do okresowej emerytury kapitałowej.
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa zasady postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
u.s.u.s. art. 22 § ust. 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Dotyczy podziału składki emerytalnej.
u.s.u.s. art. 111 § ust. 1-6
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Reguluje obowiązek podziału składki i przystąpienia do OFE dla różnych roczników.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do ponownego przeliczenia emerytury na podstawie art. 26c ustawy emerytalnej przysługuje wyłącznie osobom pobierającym okresową emeryturę kapitałową. • Pobieranie okresowej emerytury kapitałowej wymaga członkostwa w Otwartym Funduszu Emerytalnym (OFE) i posiadania subkonta w ZUS. • Ubezpieczona nie była członkiem OFE, w związku z czym nie spełnia przesłanek do skorzystania z art. 26c ustawy emerytalnej. • Obowiązujące przepisy dotyczące reformy emerytalnej i podziału składki nie są niezgodne z Konstytucją.
Odrzucone argumenty
Emerytura przyznana w 2019 r. jest emeryturą kapitałową i powinna zostać przeliczona na podstawie art. 26c ustawy emerytalnej. • Przepisy różnicujące osoby, które przystąpiły do OFE, od tych, które tego nie zrobiły, są dyskryminujące i niesprawiedliwe. • Organ rentowy powinien prowadzić subkonto dla każdego obywatela, niezależnie od członkostwa w OFE.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja E. H. jest bezzasadna. • Na wstępie zaznaczyć należy, że stan faktyczny w sprawie nie był objęty sporem, zaś zarzuty apelacji sprowadzają się wyłącznie do naruszenia wskazanych w środku zaskarżenia przepisów prawa materialnego. • Odwołująca, jak sama wskazała zarówno w odwołaniu jak i podczas rozprawy nie podważała de facto wydanej przez ZUS decyzji, a jej odwołanie skierowane było przeciwko obowiązującym przepisom. • Rolą sądów jest stosowanie prawa. Odmienna wykładnia przepisów, których sens i znaczenie nie powinny rodzić wątpliwości w świetle jednoznacznych wyników ich interpretacji, mogłaby prowadzić do zastępowania ustawodawcy w tworzeniu prawa.
Skład orzekający
Marta Sawińska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przeliczania emerytur dla osób niebędących członkami OFE oraz zasady funkcjonowania okresowej emerytury kapitałowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby urodzonej po 1948 r., która nie przystąpiła do OFE. Nie stanowi przełomu w orzecznictwie, lecz potwierdza utrwaloną linię interpretacyjną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego tematu emerytur i reformy systemu, a argumentacja apelującej odzwierciedla frustrację części społeczeństwa. Jednak rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą.
“Czy brak członkostwa w OFE pozbawia Cię prawa do przeliczenia emerytury? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.