III APz 17/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda na obciążenie go kosztami zastępstwa procesowego, uznając brak środków finansowych za niewystarczający powód do zastosowania wyjątku od zasady zwrotu kosztów.
Powód K. R. wniósł zażalenie na postanowienie o obciążeniu go kosztami zastępstwa procesowego w wysokości 5.400 zł, argumentując swoją trudną sytuacją finansową i brakiem pracy. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że przegranie procesu o znaczną kwotę (500.000 zł) obliguje do poniesienia kosztów, a brak środków finansowych nie stanowi "szczególnie uzasadnionego wypadku" pozwalającego na zastosowanie art. 102 kpc.
Sąd Apelacyjny w Poznaniu rozpoznał zażalenie powoda K. R. na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu, które obciążyło go kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej w wysokości 5.400 zł. Powód przegrał w całości sprawę o zapłatę kwoty 500.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych przeciwko Parafii (...) w P. i wniósł o zmianę postanowienia w przedmiocie kosztów, powołując się na swoją obecną bezrobotność, utratę zdolności do pracy i brak środków do życia. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za bezzasadne. Podkreślono, że powód, wytaczając powództwo o tak znaczną kwotę, powinien liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów procesu. Zwrócono uwagę, że powód skorzystał z częściowego zwolnienia od opłaty sądowej, jednak nie zwalnia go to z obowiązku zwrotu kosztów zastępstwa procesowego przeciwnikowi zgodnie z art. 98 § 1 kpc. Sąd odrzucił argumentację powoda o braku środków finansowych jako podstawę do zastosowania art. 102 kpc, który dopuszcza odstępstwo od zasady zwrotu kosztów tylko w "szczególnie uzasadnionych wypadkach". Uzano, że przejściowy brak dochodów i oczekiwanie na orzeczenie ZUS nie spełniają tego kryterium. Podkreślono, że przegranie procesu nie może pozbawiać strony wygrywającej należnych jej kosztów, a art. 102 kpc jest przepisem szczególnym i nie podlega wykładni rozszerzającej. Decyzja o wytoczeniu powództwa była suwerenna i nie była wymuszona przez stronę pozwaną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, brak środków finansowych i przejściowy brak dochodów nie stanowią "szczególnie uzasadnionego wypadku" w rozumieniu art. 102 kpc, który pozwalałby na odstąpienie od zasady zwrotu kosztów procesu stronie wygrywającej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że powód, wytaczając powództwo o znaczną kwotę, powinien liczyć się z kosztami. Brak środków finansowych jest traktowany jako sytuacja przejściowa i nieuzasadnia zastosowania wyjątku od zasady zwrotu kosztów, przewidzianego w art. 102 kpc, który wymaga "szczególnie uzasadnionych wypadków" i nie może być interpretowany rozszerzająco.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
Parafia (...) w P.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 102 kpc w kontekście trudnej sytuacji materialnej strony przegrywającej proces, zasada zwrotu kosztów procesu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i nie stanowi przełomu w wykładni prawa. Dotyczy sprawy z zakresu prawa pracy/ubezpieczeń społecznych.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III APz 17/12 POSTANOWIENIE Dnia 11 października 2012 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu – III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Dorota Goss-Kokot (spr.) Sędziowie: SSA Katarzyna Wołoszczak SSA Marek Borkiewicz Protokolant: inspektor ds. biurowości Krystyna Kałużna po rozpoznaniu w dniu 11 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa K. R. przeciwko Parafii (...) w P. o zapłatę na skutek zażalenia powoda K. R. na postanowienie zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu VI Wydział Pracy z dnia 1 sierpnia 2012 r. sygn. akt VI P 46/11 p o s t a n a w i a : oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2012r. Sąd Okręgowy oddalił powództwo K. R. przeciwko Parafii (...) w P. o zapłatę kwoty 500.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych. Ponadto w punkcie 2 wyroku Sąd Okręgowy obciążył powoda kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej w wysokości 5.400 zł. Rozstrzygnięcie to wynika z faktu, iż powód przegrał proces w całości. Zażalenie na postanowienie w przedmiocie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wniósł powód. Skarżący wnosi o zmianę zaskarżonego postanowienia i nieobciążanie go kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podaje, że pozostaje bez pracy, utracił zdolność do pracy co ogranicza jego możliwości zarobkowania. W obecnej chwili pozostaje bez środków do życia i utrzymania. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie powoda jest bezzasadne. Powód wytaczając powództwo o znaczną kwotę – 500.000 zł – winien się liczyć z koniecznością poniesienia kosztów procesu. Powód już skorzystał z dobrodziejstwa częściowego zwolnienia od opłaty sądowej, zamiast kwoty 25.000 zł uiścił 500 zł, co jednak nie zwalnia go od obowiązku zwrotu kosztów zastępstwa procesowego strony przeciwnej. Zasada wyrażona w przepisie art. 98 § 1 kpc nakazuje stronie przegrywającej proces zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty procesu. W rozpoznawanej sprawie strona pozwana była reprezentowana przez adwokata, któremu należy się wynagrodzenie w wysokości 5.400 zł, przy czym należy podkreślić, że jest to stawka minimalna. Powód, w uzasadnieniu zażalenia nie podaje żadnych okoliczności, które wskazywałyby na zastosowanie przepisu art. 102 kpc i nieobciążanie go kosztami procesu. Przepis ten dopuszcza bowiem wyjątek od zasady wyrażonej w art. 98 § 1 kpc i odwołuje się do pojęcia – szczególnie uzasadnionych wypadków – które pozwalają na nieobciążanie strony kosztami procesu. W ocenie Sądu Apelacyjnego aktualny brak dochodów u powoda i oczekiwanie na badanie komisji lekarskiej w ZUS-ie nie stanowi szczególnego wypadku o którym mowa w art. 102 kpc . Powód odwołuje się bowiem do faktów, które mają charakter przejściowy i nie wykluczają możliwości zarobkowych powoda w przyszłości. Przegranie przez powoda procesu o zapłatę kwoty 500.000 zł nie może pozbawiać strony pozwanej należnych jej kosztów zastępstwa procesowego. Przepis art. 102 kpc musi być traktowany jako wyjątek od zasady zwrotu kosztów procesu stronie wygrywającej proces i nie może być interpretowany rozszerzająco. W szczególności brak środków finansowych po stronie powoda nie uzasadnia w rozpoznawanej sprawie nieobciążania go kosztami procesu strony przeciwnej. Należy bowiem jeszcze raz podkreślić, że wytaczając proces o zapłatę kwoty 500.000 zł powód musi się liczyć z koniecznością ponoszenia kosztów procesu. Stwierdzenie powoda w uzasadnieniu zażalenia, że „wszczęcie procesu nastąpiło nagle i nieprzewidywalnie”, nie uzasadnia uwzględnienia zażalenia. To powód jako strona procesu zadecydował o pozwaniu pracodawcy o zapłatę kwoty 500.000 zł, co w żadnym wypadku nie zostało wymuszone sytuacją stworzoną przez stronę pozwaną. Wypowiedzenie i rozwiązanie umowy o pracę nie rodzi bowiem automatycznie tak wysokich roszczeń. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny na podstawie przepisu art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc oddalił zażalenie powoda. SSA Katarzyna Wołoszczak SSA Dorota Goss-Kokot SSA Marek Borkiewicz
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI