Orzeczenie · 2020-04-30

III APA 58/19

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Data
2020-04-30
SAOSinnedyscyplinarneWysokaapelacyjny
nauczycieldyscyplinaodpowiedzialnośćdzieckoprzemocopiekaedukacjakarta nauczyciela

Sprawa dotyczy orzeczenia dyscyplinarnego wydanego wobec nauczycielki D. K., która została uznana za winną znęcania się psychicznego i fizycznego nad dzieckiem o specjalnych potrzebach edukacyjnych, M. R. Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie (...) wymierzyła jej karę wydalenia z zawodu nauczyciela. Orzeczenie to zostało utrzymane w mocy przez Odwoławczą Komisję Dyscyplinarną dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji Narodowej. Nauczycielka odwołała się od tej decyzji, zarzucając naruszenie prawa procesowego i wybiórczą ocenę materiału dowodowego. Sąd Apelacyjny oddalił jej odwołanie, podkreślając, że jest związany ustaleniami sądu karnego co do winy. Sąd uznał, że czyny obwinionej, polegające na stosowaniu przemocy, krzyczeniu, zastraszaniu, pozbawianiu wolności (m.in. poprzez zawijanie w dywan) i nadmiernym karaniu, wypełniły znamiona przestępstw i stanowiły rażące naruszenie obowiązków nauczyciela oraz godności zawodu. Kara wydalenia z zawodu została uznana za adekwatną, biorąc pod uwagę społeczną szkodliwość czynu, brak skruchy ze strony nauczycielki oraz konieczność ochrony dobra dzieci.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wymierzenia kary wydalenia z zawodu nauczyciela za rażące naruszenie obowiązków i godności zawodu, w tym stosowanie przemocy wobec dzieci.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nauczyciela i odpowiedzialności dyscyplinarnej, ale stanowi ważny przykład interpretacji obowiązków nauczyciela.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zachowanie nauczyciela polegające na stosowaniu przemocy fizycznej i psychicznej wobec dziecka o specjalnych potrzebach edukacyjnych stanowi uchybienie godności zawodu i obowiązkom nauczyciela, uzasadniające karę wydalenia z zawodu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, takie zachowanie stanowi rażące uchybienie godności zawodu i obowiązkom nauczyciela, uzasadniające najsurowszą karę dyscyplinarną.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny, opierając się na ustaleniach sądu karnego, uznał, że stosowanie przemocy fizycznej i psychicznej wobec bezbronnego dziecka, zwłaszcza niepełnosprawnego, jest niedopuszczalne i budzi powszechny sprzeciw. Brak empatii, okrucieństwo i brak skruchy dyskwalifikują nauczyciela, a kara wydalenia z zawodu jest niezbędna dla ochrony dobra dzieci i systemu edukacji.

Czy komisja dyscyplinarna jest związana ustaleniami sądu karnego co do winy nauczyciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, komisje dyscyplinarne oraz sąd odwoławczy są związane prawomocnym wyrokiem skazującym sądu karnego.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 11 k.p.c., komisje dyscyplinarne i sąd odwoławczy są związane wyrokiem skazującym prawomocnym sądu karnego.

Czy wnioski dowodowe strony, mające na celu wykazanie przyczynienia się kierownictwa placówki do zarzucanych czynów lub ustalenie wpływu likwidacji grupy integracyjnej na postępy dzieci, są zasadne w postępowaniu dyscyplinarnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie wnioski dowodowe nie zasługują na uwzględnienie, gdyż nie mają znaczenia dla oceny zachowania obwinionej nauczycielki wobec wychowanków.

Uzasadnienie

Przedmiotem postępowania dyscyplinarnego jest ocena zachowania nauczyciela, a nie ustalanie przyczyn likwidacji grup czy wpływu tych zdarzeń na postępy dzieci. Wnioskowane dowody nie mogłyby usprawiedliwić stosowania przemocy wobec dziecka.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu z zawodu
Strona wygrywająca
Rzecznik Dyscyplinarny / Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna

Strony

NazwaTypRola
D. K. (1) zd. S.osoba_fizycznaobwiniona
M. R.osoba_fizycznapokrzywdzony
J. P.osoba_fizycznamatka pokrzywdzonego
Rzecznik Dyscyplinarny dla nauczycieli przy Wojewodzie (...)instytucjawnioskodawca
Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie (...)instytucjaorgan I instancji
Sąd Rejonowy w C.instytucjasąd karny I instancji
Sąd Okręgowy w B.instytucjasąd karny II instancji

Przepisy (19)

Główne

k.n. art. 75 § 1

Karta Nauczyciela

Stanowi materialną podstawę odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli za uchybienia godności zawodu lub obowiązkom.

Pomocnicze

k.n. art. 6

Karta Nauczyciela

Katalog podstawowych obowiązków nauczyciela, w tym rzetelne realizowanie zadań, zapewnienie bezpieczeństwa uczniom, wspieranie rozwoju, kształtowanie postaw moralnych i obywatelskich.

k.k. art. 207 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący znęcania się psychicznego i fizycznego.

k.k. art. 189 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący pozbawienia wolności.

k.k. art. 191 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący zmuszania do określonego zachowania.

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Zbieg przepisów.

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

Zasada działania ustawy w czasie.

k.k. art. 69 § 1

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary.

k.k. art. 70 § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym zawieszeniu kary.

k.k. art. 71 § 1

Kodeks karny

Grzywna jako środek karny.

k.k. art. 41 § 1

Kodeks karny

Zakaz zajmowania stanowisk lub wykonywania zawodów.

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

Zadośćuczynienie.

k.p. art. 52

Kodeks pracy

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Dz.U. 1998 nr 12 poz. 47 art. 25

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 1998 roku w sprawie komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego

Dotyczy wniosków dowodowych strony.

Dz.U. 1998 nr 12 poz. 47 art. 30

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 1998 roku w sprawie komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego

Dotyczy wniosków dowodowych strony.

Dz.U. 2003 nr 6 poz. 69 art. 13

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach

Niedopuszczalność prowadzenia zajęć bez nadzoru.

Dz.U. 2017 poz. 59 art. 5

Ustawa - Prawo oświatowe

Obowiązek nauczyciela kierowania się dobrem uczniów.

k.p.c. art. 11

Kodeks postępowania cywilnego

Związanie sądu wyrokiem sądu karnego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zachowanie nauczycielki stanowiło rażące uchybienie godności zawodu i obowiązkom. • Ustalenia sądu karnego co do winy są wiążące dla komisji dyscyplinarnej. • Kara wydalenia z zawodu jest adekwatna do społecznej szkodliwości czynu i braku skruchy. • Wnioski dowodowe obwinionej nie miały znaczenia dla przedmiotu postępowania dyscyplinarnego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia prawa procesowego i wybiórczej oceny materiału dowodowego. • Zarzut przyczynienia się kierownictwa placówki do zarzucanych czynów. • Zarzut dotyczący wpływu likwidacji grupy integracyjnej na postępy dzieci.

Godne uwagi sformułowania

znęcała się psychicznie i fizycznie nad podopiecznym • wielokrotne pozbawienie wolności polegające na zawijaniu w dywan, co nie stanowiło metody terapeutycznej, a miało charakter nadmiernego karania • społeczna szkodliwość czynów jest znaczna, albowiem naruszały one istotne dobra prawne w postaci wolności, w tym wolności od strachu, opieki nad dzieckiem • Obwiniona nie wykazała żadnej refleksji ani skruchy za swoje zachowanie, winę przerzucała na innych • dla takich osób nie ma miejsca w oświacie • zachowanie się obwinionej dyskwalifikuje ją jako nauczyciela i wychowawcę

Skład orzekający

W. Bzibziak

sędzia

E. Kocurek-Grabowska

sędzia

A. Grymel

sędzia przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymierzenia kary wydalenia z zawodu nauczyciela za rażące naruszenie obowiązków i godności zawodu, w tym stosowanie przemocy wobec dzieci."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nauczyciela i odpowiedzialności dyscyplinarnej, ale stanowi ważny przykład interpretacji obowiązków nauczyciela.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa porusza niezwykle ważny społecznie temat przemocy wobec dzieci, szczególnie tych z niepełnosprawnościami, oraz konsekwencji prawnych i zawodowych dla sprawcy.

Nauczycielka znęcała się nad dzieckiem z zespołem Aspergera – sąd zdecydował o wydaleniu z zawodu.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst