III APA 18/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczeń pracownika L. T. o ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oraz odprawę rentową. Sąd Okręgowy w Krakowie zasądził na rzecz powoda kwotę 168.690,08 zł z odsetkami tytułem odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop, przyjmując jako podstawę wymiaru ostatnie wynagrodzenie powoda w wysokości 29.000 zł miesięcznie. Pozwana spółka złożyła apelację, zarzucając nierozpoznanie istoty sprawy i naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 240 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy w związku z postanowieniami zakładowego układu zbiorowego pracy oraz art. 58 § 1 i 2 k.c. Argumentowano, że wynagrodzenie pracownika nie może być niezgodne z układem zbiorowym pracy, a przyznanie wynagrodzenia sprzecznie z nim powinno być uznane za nieważne. Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i oddalił apelację. Sąd podkreślił, że umowa o pracę z dnia 14 lipca 2010 r. obowiązywała do momentu rozwiązania stosunku pracy, a odwołanie z funkcji członka zarządu nie skutkuje pozbawieniem roszczeń ze stosunku pracy (art. 370 § 1 k.s.h.). Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że zasada uprzywilejowania pracownika (art. 18 § 1 k.p.) zakazuje postanowień umów mniej korzystnych dla pracownika niż przepisy prawa pracy, ale nie zabrania zawierania umów bardziej korzystnych. Potwierdzono, że wynagrodzenie wynikające z umowy o pracę w wysokości 29.000 zł było należne, mimo iż przewyższało kwotę przewidzianą w zakładowym układzie zbiorowym dla stanowiska dyrektora. W związku z tym, naliczenie ekwiwalentu za urlop i odprawy rentowej na podstawie tego wynagrodzenia było uzasadnione. Sąd odniósł się również do kwestii odprawy rentowej, wskazując, że nie stosuje się art. 241 26 § 2 k.p., a warunki ustalania odprawy mogą być przewidziane w układzie zbiorowym pracy, który w tym przypadku przewidywał korzystniejsze zasady.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wysokości wynagrodzenia pracownika w sytuacji, gdy umowa o pracę przewiduje świadczenia korzystniejsze niż zakładowy układ zbiorowy pracy, a także kwestie związane z prawem do odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop po odwołaniu z funkcji członka zarządu.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika zajmującego wysokie stanowisko (dyrektor, członek zarządu) i stosowania przepisów prawa pracy oraz układów zbiorowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wynagrodzenie pracownika wynikające z umowy o pracę może być wyższe niż przewidziane w zakładowym układzie zbiorowym pracy, a jeśli tak, czy może stanowić podstawę do obliczenia ekwiwalentu za urlop i odprawy rentowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa o pracę może przyznać pracownikowi świadczenia korzystniejsze niż przewidziane w zakładowym układzie zbiorowym pracy, a takie wynagrodzenie stanowi podstawę do obliczenia ekwiwalentu za urlop i odprawy rentowej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny powołał się na zasadę uprzywilejowania pracownika (art. 18 § 1 k.p.), która zakazuje postanowień umów mniej korzystnych dla pracownika niż przepisy prawa pracy, ale nie zabrania zawierania umów bardziej korzystnych. Potwierdzono, że wynagrodzenie ustalone w umowie o pracę jest należne, nawet jeśli przewyższa kwotę z układu zbiorowego.
Czy odwołanie członka zarządu ze spółki skutkuje utratą roszczeń ze stosunku pracy, w tym prawa do odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop obliczonych od ostatniego wynagrodzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odwołanie z funkcji członka zarządu nie skutkuje pozbawieniem roszczeń ze stosunku pracy, a stosunek pracy trwa nadal do momentu jego rozwiązania.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 370 § 1 k.s.h., odwołanie z funkcji członka zarządu nie wpływa na treść umowy o pracę ani na roszczenia ze stosunku pracy. Stosunek pracy trwał do momentu rozwiązania go przez pracodawcę na podstawie art. 53 k.p.
Czy przepis art. 241 26 § 2 k.p. (dotyczący odprawy dla osób zarządzających zakładem pracy) ma zastosowanie do obliczenia odprawy rentowej pracownika, który został odwołany z funkcji członka zarządu, ale nadal pozostawał w stosunku pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten nie ma zastosowania, ponieważ pracownik w momencie przejścia na rentę nie był osobą zarządzającą zakładem pracy w rozumieniu art. 128 § 2 pkt 2 k.p., a odprawa rentowa nie stanowi wynagrodzenia za pracę.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że powód nie pełnił już funkcji członka zarządu w momencie przejścia na rentę, a odprawa rentowa nie jest wynagrodzeniem za pracę, co pozwala na stosowanie korzystniejszych postanowień układu zbiorowego pracy do jej obliczenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. T. | osoba_fizyczna | powód |
| Pierwsza Fabryka (...) w (...) S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (16)
Główne
k.p. art. 18 § § 1
Kodeks pracy
Postanowienia umów o pracę oraz innych aktów, na których podstawie powstaje stosunek pracy, nie mogą być mniej korzystne dla pracownika niż przepisy prawa pracy. Istnieje zasada uprzywilejowania pracownika, która zakazuje regulowania indywidualnej treści stosunku pracy w sposób mniej korzystny, ale dopuszcza zawieranie umów bardziej korzystnych.
k.p. art. 53 § § 1
Kodeks pracy
Podstawa rozwiązania stosunku pracy przez pracodawcę z powodu długotrwałej niezdolności do pracy spowodowanej chorobą.
k.p. art. 171
Kodeks pracy
Podstawa prawna ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu za urlop.
k.s.h. art. 370 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Odwołanie członka zarządu ze spółki nie skutkuje pozbawieniem go roszczeń ze stosunku pracy.
k.p. art. 92¹ § § 1
Kodeks pracy
Przepis dotyczący odprawy rentowej, który został zastąpiony przez korzystniejsze postanowienia układu zbiorowego pracy.
Pomocnicze
k.p. art. 9 § § 1
Kodeks pracy
Przepisami prawa pracy są przepisy Kodeksu pracy, innych ustaw i aktów wykonawczych oraz układy zbiorowe pracy, regulaminy i statuty, określające prawa i obowiązki stron stosunku pracy.
k.p. art. 241¹³
Kodeks pracy
Postanowienia układu zbiorowego pracy zastępują warunki umowy o pracę tylko wtedy, gdy są bardziej korzystne dla pracownika.
k.p. art. 8
Kodeks pracy
Klauzula zasad współżycia społecznego, która mogłaby być podstawą do kwestionowania świadczeń sprzecznych z tymi zasadami.
k.p. art. 241²⁶ § § 2
Kodeks pracy
Przepis dotyczący odprawy dla osób zarządzających zakładem pracy, który nie został zastosowany w sprawie.
k.p. art. 128 § § 2
Kodeks pracy
Definicja osoby zarządzającej zakładem pracy w rozumieniu Kodeksu pracy.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Podstawa prawna zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.
k.c. art. 58 § § 2
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej sprzecznej z zasadami współżycia społecznego.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania o kosztach sądowych.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 477²
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna nadania wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa o pracę może przyznać pracownikowi świadczenia korzystniejsze niż układ zbiorowy pracy. • Odwołanie z funkcji członka zarządu nie wpływa na roszczenia ze stosunku pracy. • Odprawa rentowa i ekwiwalent za urlop powinny być obliczone od ostatniego, wyższego wynagrodzenia. • Przepis art. 241 26 § 2 k.p. nie ma zastosowania w sprawie.
Odrzucone argumenty
Wynagrodzenie pracownika nie może być niezgodne z zakładowym układem zbiorowym pracy. • Przyznanie wynagrodzenia sprzecznie z układem zbiorowym powinno być uznane za nieważne. • Wynagrodzenie nienależne nie może być podstawą wyliczenia odprawy i ekwiwalentu. • Zastosowanie art. 241 26 § 2 k.p. do obliczenia odprawy rentowej.
Godne uwagi sformułowania
Istnieje taka reguła, lecz ma ona charakter jednokierunkowy - znajduje zastosowanie wyłącznie na korzyść pracownika. • Nie istnieje natomiast zasada odwrotna, to jest taka, która zabraniałaby zawierania umów bardziej korzystnych dla pracownika niż te przepisy.
Skład orzekający
Agata Pyjas - Luty
przewodniczący-sprawozdawca
Maria Szaroma
sędzia
Marta Fidzińska - Juszczak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wynagrodzenia pracownika w sytuacji, gdy umowa o pracę przewiduje świadczenia korzystniejsze niż zakładowy układ zbiorowy pracy, a także kwestie związane z prawem do odprawy rentowej i ekwiwalentu za urlop po odwołaniu z funkcji członka zarządu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika zajmującego wysokie stanowisko (dyrektor, członek zarządu) i stosowania przepisów prawa pracy oraz układów zbiorowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak prawo pracy chroni pracownika, pozwalając na ustalanie korzystniejszych warunków niż te zawarte w układach zbiorowych, co jest istotne dla zrozumienia elastyczności prawa pracy.
“Czy Twoje wynagrodzenie może być wyższe niż w układzie zbiorowym? Sąd Apelacyjny wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 168 690,08 PLN
ekwiwalent za urlop i odprawa rentowa: 168 690,08 PLN
odsetki ustawowe: 1183,34 PLN
zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 2700 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.