VIII U 1144/14

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-07-22
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotneŚredniaokręgowy
ubezpieczenie zdrowotneskładkidziałalność gospodarczaspółka cywilnaZUSdecyzjaodwołanieprawomocność

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS stwierdzającej obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w różnych formach, uznając, że kwestia objęcia ubezpieczeniem była już prawomocnie rozstrzygnięta.

Ubezpieczona odwołała się od decyzji ZUS nakładającej obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w spółkach cywilnych i indywidualnie. Twierdziła, że działalność była zawieszona i nie uzyskiwała przychodów. ZUS wniósł o odrzucenie odwołania z powodu przekroczenia terminu. Sąd ustalił, że kwestia objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym była już prawomocnie rozstrzygnięta decyzją administracyjną, a ZUS i sąd są nią związane. W związku z tym, sąd oddalił odwołanie, uznając, że nie badał okresów podlegania ubezpieczeniu, a jedynie kwestie związane z wymiarem składek, które nie były przedmiotem zaskarżonej decyzji.

Sprawa dotyczyła odwołania K. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 10 marca 2014 r., która stwierdzała obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej oraz innej działalności gospodarczej. Ubezpieczona domagała się zmiany decyzji, argumentując, że działalność w spółce cywilnej była zawieszona w latach 2002-2004 i 2006-2011, a podjęcie działalności w innym okresie było związane ze sprzedażą majątku spółki. Do odwołania załączyła zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o nieuzyskiwaniu dochodów. ZUS wniósł o odrzucenie odwołania, podnosząc zarzut przekroczenia miesięcznego terminu. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po analizie akt sprawy, ustalił, że ubezpieczona prowadziła różne formy działalności gospodarczej w latach 1993-2011. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej został już prawomocnie stwierdzony decyzją Dyrektora (...) Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 22 sierpnia 2012 r., utrzymaną w mocy przez Prezesa NFZ oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sąd Okręgowy podkreślił, że w postępowaniu z odwołania od decyzji ZUS ustalającej wysokość zaległych składek, sąd może badać jedynie przesłanki związane z wymiarem składek, mając na uwadze treść prawomocnej decyzji określającej okresy podlegania ubezpieczeniu. Ponieważ zaskarżona decyzja ZUS nie dotyczyła wymiaru zaległych składek, a jedynie stwierdzała istnienie obowiązku ich opłacania, co było już prawomocnie rozstrzygnięte, sąd oddalił odwołanie jako bezzasadne, jednocześnie stwierdzając, że termin do jego wniesienia nie został przekroczony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd w takim postępowaniu może badać jedynie przesłanki związane z wymiarem składek, mając na uwadze treść decyzji określającej okresy podlegania ubezpieczeniu.

Uzasadnienie

Kwestia objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej została już prawomocnie rozstrzygnięta decyzją administracyjną (NFZ, WSA), która jest wiążąca dla ZUS i sądu. ZUS jest właściwy do wydawania decyzji dotyczących wymierzania i pobierania składek, ale nie do ponownego ustalania samego objęcia ubezpieczeniem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.

Strony

NazwaTypRola
K. W.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (9)

Główne

u.s.u.s. art. 83 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

ZUS może wydawać decyzje dotyczące wymierzania, pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne i prowadzenia rozliczeń z płatnikami składek.

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 82 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

W przypadku uzyskiwania przychodów z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka opłacana jest z każdego tytułu odrębnie.

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 82 § 3

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Jeżeli ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednego rodzaju działalności, składka opłacana jest odrębnie od każdego rodzaju działalności.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala odwołanie, jeśli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 83 § 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Od decyzji ZUS przysługuje odwołanie do właściwego Sądu.

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 109 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu jest właściwy do stwierdzania objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym.

k.p.c. art. 477 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia odwołania od decyzji organu rentowego wynosi miesiąc.

u.p.u.n.f.z. art. 24 § 3

Ustawa o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia

Przepis tożsamy z art. 82 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej.

u.p.u.z. art. 22 § 2

Ustawa o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym

Przepis tożsamy z art. 82 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocność decyzji administracyjnej stwierdzającej objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Sąd w postępowaniu z odwołania od decyzji ZUS dotyczącej składek nie bada ponownie kwestii objęcia ubezpieczeniem.

Odrzucone argumenty

Działalność gospodarcza była zawieszona i nie uzyskiwano z niej przychodów. Zarzut nieuzyskiwania przychodów jest przedwczesny (argument ZUS, który nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia o obowiązku ubezpieczenia).

Godne uwagi sformułowania

Decyzja ta, wobec wyczerpania przez odwołującą trybu odwoławczego (...) stała się prawomocna i ostateczna. W przedmiotowej sprawie, Sąd nie badał okresów podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu, ponieważ kwestia ta została ustalona ostateczną i prawomocną decyzją administracyjną... Zatem Sąd, w postępowaniu toczącym się z odwołania od decyzji ZUS ustalającej wysokość zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne będącej następstwem prawomocnej decyzji (...) stwierdzającej objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym może badać jedynie przesłanki związane z wymiarem składek...

Skład orzekający

Teresa Kalinka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady związania sądu prawomocnymi decyzjami administracyjnymi w postępowaniach dotyczących składek na ubezpieczenie zdrowotne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie obowiązek ubezpieczenia był już prawomocnie ustalony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą prawomocności decyzji administracyjnych i zakresu kognicji sądu w sprawach ubezpieczeniowych, co jest istotne dla praktyków.

Czy ZUS może kwestionować obowiązek ubezpieczenia, który został już prawomocnie ustalony?

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 1144/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Teresa Kalinka Protokolant: Ewa Grychtoł po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2014 r. w Gliwicach sprawy K. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o składki na ubezpieczenie zdrowotne na skutek odwołania K. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 10 marca 2014 r. nr (...) oddala odwołanie. (-) SSO Teresa Kalinka Sygn. akt VIII U 1144/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 10 marca 2014r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2009r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.) w z. z art. 82 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135 ze zm.) stwierdził, że za K. W. jako osobę prowadzącą działalność pozarolniczą występuje obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z 2 przychodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej prowadzonej w formie spółki cywilnej oraz z innej działalności gospodarczej prowadzonej na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych. Ubezpieczona w odwołaniu domagała się zmiany decyzji podnosząc, iż działalność prowadzona w formie spółki cywilnej została zawieszona w latach 2002-2004 i 2006-2011 i nie uzyskiwała z niej przychodów, a podjęcie działalności w okresie od 1 lutego 2005r. do 30 marca 2005r. było związane ze sprzedażą majątku spółki. Do odwołania załączyła zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w Z. na dowód nieuzyskiwania dochodów. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego odrzucenie, względnie oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, iż ubezpieczona złożyła przedmiotowe odwołanie po upływie miesięcznego terminu przewidzianego w art. 477 9 § 3 k.p.c. ZUS wskazał podstawę prawną zaskarżonej decyzji oraz nadmienił, iż przedmiotowa decyzja stwierdza obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne, a wysokości zadłużenia z tego tytułu organ rentowy jeszcze nie określił, wobec czego zarzut nieuzyskiwania przychodów jest przedwczesny. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Odwołująca, K. W. , prowadziła w okresie od 1 września 1993r. do 30 grudnia 2011r. działalność w formie indywidualnej –„Parking strzeżony” zarejestrowany pod nr wpisu (...) , wykreślony z dniem 31 grudnia 2011r. Odwołująca prowadziła działalność także w formie spółki cywilnej: „Delikatesy Z.K.Z.” zarejestrowanej pod nr wpisu (...) , w okresie od 28 grudnia 1998r. do 31 stycznia 200r., kiedy to wystąpiła ze spółki. Natomiast w okresie od 17 kwietnia 2000r. do 28 grudnia 2011r., prowadziła działalność w formie spółki cywilnej Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe (...) S.C. (...) , K. W. , zarejestrowaną pod nr wpisu (...) , wykreślony z dniem 29 grudnia 2011r. Odwołująca w okresie od 1 stycznia 1999r. do 29 grudnia 2011r. zgłosiła się jako płatnik składek na podstawie wpisów nr (...) , (...) wydanych przez Prezydenta Miasta Z. , a jako osoba ubezpieczona zgłosiła się do ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego w okresie od 1 stycznia 1999r. do 10 sierpnia 2004r. oraz od 1 stycznia 2008r. do 31 grudnia 2011r., a w okresie od 11 sierpnia 2004r. do 31 grudnia 2007r. dokonała zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego. Zawieszenia działalności dokonano w okresie od 1 stycznia 2000r. do 6 lutego 2005r. oraz od 1 kwietnia 2005r. bez wskazania której działalności dotyczyło. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. wystąpił w kwietniu 2012r. z wnioskiem do (...) Oddziału Wojewódzkiego (...) o ustalenie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej. W wyniku wszczętego, na wniosek ZUS postępowania, Dyrektor (...) Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. , decyzją z dnia 22 sierpnia 2012r. stwierdził objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym odwołującej K. W. z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej w okresie od - od 1 stycznia 1999r. do 30 grudnia 2011r. w formie indywidualnej (...) zarejestrowanej pod nr wpisu (...) . - od 1 stycznia 1999r. do 30 stycznia 2000r. w formie spółki cywilnej DELIKATESY Z .K.Z.” zarejestrowanej pod nr wpisu (...) - od 17 kwietnia 2000r. do 28 grudnia 2011r. w formie spółki cywilnej PRZEDSIĘBIORSTWO HANDLOWO-USŁUGOWE (...) S.C. (...) , K. W. , zarejestrowanej pod nr wpisu (...) . Od powyższej decyzji płatnik składek wniosła odwołanie w dniu 6 września 2012r. do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Decyzją z dnia 9 listopada 2012r. Prezes NFZ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Skargę od tej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. złożyła odwołująca. Wobec oddalenia skargi przez WSA w Warszawie, decyzja z dnia 22 sierpnia 2012r. stała się prawomocna. Wobec powyższego, ZUS O/ Z. wydał zaskarżoną decyzję z dnia 10 marca 2014r. Ubezpieczona otrzymała zaskarżoną decyzję w dniu 19 marca 2014r., odwołanie natomiast wniosła 18 kwietnia 2014r. – data nadania przesyłki pocztowej, zgodnie z przedłożonym przez nią rozprawie w dniu 22 lipca 2014r. dowodem nadania przesyłki do ZUS O/ Z. . Powyższe okoliczności faktyczne Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego oraz dowodu nadania odwołania. Powyższe dowody nie budzą wątpliwości. Stan faktyczny jest bezsporny. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie podnieść należy, iż wbrew twierdzeniu ZUS, w przedmiotowej sprawie nie zachodziły przesłanki do odrzucenia odwołania, gdyż jak wykazało przeprowadzone postępowanie dowodowe, zostało ono wniesione przez odwołującą w przepisanym miesięcznym terminie. Zgodnie z art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008r. nr 164, poz. 1027 ze zm. ), w przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust. 1 , składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie. Jeżeli ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednego z rodzajów działalności określonych w ust. 5 , składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana odrębnie od każdego rodzaju działalności, z zastrzeżeniem ust. 4 . ( ust. 3 ). Powyższy przepis jest tożsamy z treścią wcześniej obowiązujących odpowiednio art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 23 kwietnia 2003r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. z 2003r. nr 45, poz. 391) oraz art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 6 lutego 1997r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz.U. z 1997r. nr 28, poz. 153 z późn. zm.). Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie, pozostawała kwestia istnienia po stronie odwołującej obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne. Kwestia ta została rozstrzygnięta decyzją stwierdzającą objęcie ubezpieczonej obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej we wskazanych okresach w formie indywidualnej i w formie spółek cywilnych. Decyzja ta, wobec wyczerpania przez odwołującą trybu odwoławczego (sprawę rozpoznawał Prezes NFZ i WSA w Warszawie, utrzymując w mocy decyzję dyrektora (...) ) stała się prawomocna i ostateczna. W przedmiotowej sprawie, Sąd nie badał okresów podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu, ponieważ kwestia ta została ustalona ostateczną i prawomocną decyzją administracyjną dyrektora właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu Zdrowia, utrzymaną następnie w mocy przez Prezesa NFZ oraz WSA w Warszawie, a decyzją ustalającą okresy podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu jest związany zarówno organ rentowy jak i Sąd. Zakład Ubezpieczeń społecznych, zgodnie z treścią art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2013r. poz. 1442, j.t.) może wydawać decyzje dotyczące wymierzania, pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne i prowadzenia rozliczeń z płatnikami składek, od których to decyzji przysługuje odwołanie do właściwego Sądu, zgodnie z art. 83 ust. 2 u.s.u.s. jednak do jego kompetencji nie należą sprawy dotyczące samego objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym. W tym zakresie bowiem właściwym jest - zgodnie z art. 109 ust. 1 ww. ustawy z 27.08.2008 r. o ś.o.z.f.ś.p. - dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu (vide – wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 czerwca 2008r., sygn. akt III AUa 1880/07, Biul. SAKa (...) , lex 504167). Zatem Sąd, w postępowaniu toczącym się z odwołania od decyzji ZUS ustalającej wysokość zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne będącej następstwem prawomocnej decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego (...) stwierdzającej objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym może badać jedynie przesłanki związane z wymiarem składek, mając na względzie treść decyzji określającej okresy podlegania ubezpieczeniu i art. 82 ww. ustawy. Jednak w niniejszym postępowaniu zaskarżona decyzja ZUS nie dotyczy wymiaru zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczych i okresów, za które składki nie zostały opłacone, a stwierdza istnienie obowiązku opłacania takich składek z podanych w decyzji rodzajów działalności. Mając na uwadze powyższe, Sąd nie znajdując podstaw do zmiany decyzji organu rentowego, na mocy art. 477 14 §1 k.p.c. orzekł jak w sentencji. SSO Teresa Kalinka ZARZĄDZENIE 1. uzasadnienie odnotować, 2. odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć ubezpieczonej z pouczeniem, 3. kalendarz 14 dni lub z wpływem. SSO Teresa Kalinka

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI