II ZO 66/23

Sąd Najwyższy2023-11-21
SNKarneodpowiedzialność zawodowa sędziów i asesorówŚrednianajwyższy
asesor sądowyodpowiedzialność karnaSąd Najwyższylegitymacja procesowaakt oskarżeniaprawo karnepostępowanie karne

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego z powodu braku legitymacji wnioskodawcy.

Radca prawny L. J. złożył wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego A. W., dołączając prywatny akt oskarżenia. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku, uznając, że wnioskodawca nie posiada legitymacji procesowej, ponieważ nie wykazał, że wniósł akt oskarżenia spełniający wymogi formalne. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, oddalając zażalenie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie radcy prawnego L. J. na zarządzenie Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 2023 r., sygn. akt I ZI 19/23, o odmowie przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego A. W. Wnioskodawca złożył wniosek o zezwolenie na ściganie, dołączając prywatny akt oskarżenia przeciwko asesorowi. Sąd pierwszej instancji odmówił przyjęcia wniosku z powodu braku legitymacji wnioskodawcy. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie nie jest zasadne. Potwierdził, że zarządzenie zostało wydane przez umocowaną osobę, sędziego Pawła Wojciechowskiego. Podkreślił, że do uzyskania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego wymagany jest status oskarżyciela, co wiąże się z wniesieniem aktu oskarżenia spełniającego wymogi formalne. Wnioskodawca nie wykazał, że taki akt został wniesiony, a jedynie załączył wydruk korespondencji mailowej. W związku z tym, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, radca prawny nie posiada legitymacji do złożenia takiego wniosku, jeśli nie wykazał statusu oskarżyciela poprzez wniesienie aktu oskarżenia spełniającego wymogi formalne.

Uzasadnienie

Status oskarżyciela, wymagany do uzyskania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego, uzyskuje się poprzez wniesienie aktu oskarżenia. Wnioskodawca nie wykazał, że taki akt został wniesiony, a jedynie załączył wydruk korespondencji mailowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (utrzymanie zarządzenia)

Strony

NazwaTypRola
A. W.osoba_fizycznaasesor sądowy
L. J.osoba_fizycznaradca prawny (wnioskodawca)

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 13

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 17 § 1 pkt 10

Kodeks postępowania karnego

p.u.s.p. art. 128

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

k.k. art. 212 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 216 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 45 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 55 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 332

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 333 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 487

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak statusu oskarżyciela po stronie wnioskodawcy, co uniemożliwia złożenie wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego. Wniesienie aktu oskarżenia jest warunkiem uzyskania statusu oskarżyciela. Załączenie wydruku korespondencji mailowej nie jest równoznaczne z wniesieniem aktu oskarżenia.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzekania. Zarzut braku wskazania sędziego autora zarządzenia. Zarzut błędnego ustalenia braku legitymacji procesowej radcy prawnego.

Godne uwagi sformułowania

nie ulega wątpliwości, że zostało ono wydane przez sędziego Sadu Najwyższego Pawła Wojciechowskiego, gdyż przez tego sędziego zostało podpisane. nie ma wpływu również wniesienie przez r.pr. L. J. załączonej do zażalenia „skargi konstytucyjnej” pismo r.pr. L. J. z dnia 10 marca 2023 r. zatytułowane „wniosek o wydanie zezwolenia na ściganie na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k.” nie zawierało informacji odnośnie statusu możliwej sprawy karnej wszczętej na podstawie tego wniosku. tylko fakt dokonania takiej czynności procesowej wywołuje skutek w postaci uzyskania statusu oskarżyciela. Wykładnia językowa art. 13 k.p.k. nie pozostawia wątpliwości, że podmiot, który dąży do uzyskania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej osoby, co do której ustawa wymaga takiego zezwolenia, musi posiadać status oskarżyciela.

Skład orzekający

Marek Siwek

członek

Paweł Wojciechowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie wymogów formalnych wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego oraz legitymacji procesowej wnioskodawcy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej asesora sądowego i wymogów procesowych w sprawach o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy procedury uzyskiwania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem karnym i ustrojem sądów, ale może być mniej zrozumiałe dla szerszej publiczności.

Kto może żądać ścigania asesora sądowego? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II ZO 66/23
POSTANOWIENIE
Dnia 21 listopada 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Siwek
w sprawie A. W. – asesora sądowego
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na posiedzeniu w dniu 21 listopada 2023 r.
zażalenia r.pr. L. J.
na zarządzenie Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 2023 r., sygn. akt I ZI 19/23
o odmowie przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego – A. W.
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
postanowił:
zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy.
UZASADNIENIE
Radca prawny L. J. w dniu 10 marca 2023 r. wniósł do Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej „wniosek o wydanie zezwolenia na ściganie na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k.”
asesor sądowego A. W.
Sędzia Sądu Najwyższego Paweł Wojciechowski zarządzeniem z dnia
1 czerwca 2023 r., sygn. akt I ZI 19/23,
na podstawie art. 13 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 212; dalej: „p.u.s.p.”), odmówił przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego A. W., złożonego przez radcę prawnego L. J., z uwagi na brak legitymacji do wystąpienia z wnioskiem.
Zażalenie na zarządzenie w dniu 3 lipca 2023 r. wniósł r. pr. L. J., zaskarżając je w części, co do pkt 1.
Jak wynika z treści uzasadnienia zażalenia, zaskarżonej uchwalę zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzekania, gdyż są one „całkowicie chybione, nielogiczne i oderwane od faktów”. Ponadto, zarzucił
brak wskazania sędziego - autora wydającego zaskarżone zarządzenie oraz błędne ustalenie, iż r. pr. L. J. nie posiada legitymacji do wystąpienia z w/w wnioskiem, gdyż załączył on do niego prywatny akt oskarżenia przeciwko asesor sądowemu A. W. o czyn z art. 212
§
1 k.k. i art. 216
§
1 k.k.
Skarżący wniósł o uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie jest zasadne.
Pomimo, że rzeczywiście w zaskarżonym zarządzeniu nie wskazano w sposób wyraźny, przez kogo zostało wydane, nie ulega wątpliwości, że zostało ono wydane przez sędziego Sadu Najwyższego Pawła Wojciechowskiego, gdyż przez tego sędziego zostało podpisane. W tym stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że zaskarżone zarządzenie zostało wydane przez osobę formalnie do tego umocowaną.
Na ocenę zaskarżonego zarządzenia nie ma wpływu również wniesienie przez r.pr. L. J. załączonej do zażalenia „skargi konstytucyjnej”, gdyż w żadnym stopniu nie podważa ona uprawnienia Prezydenta RP do wykonywania czynności przewidzianych w Konstytucji RP oraz ustawach, ani również nie prowadzi do konkluzji o „podejrzeniach” nieważności tych czynności.
Chybione są również pozostałe uwagi skierowane wobec zaskarżonego zarządzenia. W szczególności należy podzielić wyrażone w tym zarządzeniu stanowisku, że  pismo r.pr. L. J. z dnia 10 marca 2023 r. zatytułowane „wniosek o wydanie zezwolenia na ściganie na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k.” nie zawierało informacji odnośnie statusu możliwej sprawy karnej wszczętej na podstawie tego wniosku. Wnioskodawca nie wskazał sądu powszechnego, przed którym sprawa karna przeciwko asesor sądowemu A. W. zawisła, jej sygnatury, ani treści postawionego jej zarzutu. Do wniosku załączony został wprawdzie wydruk korespondencji mailowej, w której domaga się on ukarania asesor A. W., jednak w oczywisty sposób wydruk ten nie jest potwierdzeniem skierowania do właściwego sądu aktu oskarżenia zawierającego zarzut popełnienia przestępstwa, a tylko fakt dokonania takiej czynności procesowej wywołuje skutek w postaci uzyskania statusu oskarżyciela. Jedynie oskarżyciel z kolei, zgodnie z treścią art. 13 k.p.k. jest uprawniony do uzyskania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej asesora sądowego.
Wykładnia językowa art. 13 k.p.k. nie pozostawia wątpliwości, że podmiot, który dąży do uzyskania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej osoby, co do której ustawa wymaga takiego zezwolenia, musi posiadać status oskarżyciela. Status taki np. prokuratorowi przysługuje z mocy ustawy, co wynika z art. 45 § 1 k.p.k., zaś w zakresie innych podmiotów, warunkiem jego uzyskania jest dokonanie czynności procesowej, jaką jest wniesienie aktu oskarżenia. Skutkiem wniesienia aktu oskarżenia jest zawisłość sprawy przed określonym sądem, z powodu oskarżenia przez określony podmiot – oskarżyciela prywatnego lub subsydiarnego. Przepisy dotyczące aktu oskarżenia, przewidziane zarówno dla skargi prywatnej (art. 487 k.p.k.), jak i subsydiarnej (art. 55 § 1 k.p.k. w zw. z art. 332 i art. 333 § 1 k.p.k.), przewidują określone wymogi formalne, których spełnienie przez oskarżyciela pozwala dopiero na stwierdzenie, jakie zachowanie objęte jest skargą zasadniczą i jaka jest jego podstawa dowodowa. Jak wynika z danych znajdujących się w aktach, żaden akt oskarżenia spełniający wymogi przewidziane we wskazanych przepisach, nie został skierowany wobec A. W.
Skarżący nie wykazał zatem, że posiada status oskarżyciela, a więc realizacja wymogów pisma procesowego, co jest warunkiem formalnym wniosku o zezwolenie na pociągnięcie asesora sądowego do odpowiedzialności karnej, nie mogła być spełniona – nie został bowiem zrealizowany dalej idący warunek.
W tym stanie rzeczy nie można uznać, żeby u podstaw zaskarżonego zarządzenia leżały jakiekolwiek błędy w ustaleniach faktycznych, wobec czego należało uznać je za prawidłowe i dlatego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[M. T.]
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI