II ZO 47/22

Sąd Najwyższy2022-10-27
SNinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówWysokanajwyższy
sąd najwyższyodpowiedzialność dyscyplinarnasędziawłaściwość sąduprawo o ustroju sądów powszechnychizba odpowiedzialności zawodowej

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie o przekazaniu sprawy dyscyplinarnej sędzi do rozpoznania Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, uznając, że zarzucane czyny mogą wypełniać znamiona przewinienia dyscyplinarnego kwestionującego skuteczność powołania sędziego.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy sędzi A. Ś. na postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w Warszawie o przekazaniu sprawy dyscyplinarnej do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. Obrońca zarzucił naruszenie przepisów o właściwości sądu. Sąd Najwyższy uznał, że zarzucane sędzi A. Ś. czyny, dotyczące kwestionowania skuteczności powołania sędziów Sądu Najwyższego, mogą wypełniać znamiona przewinienia dyscyplinarnego z art. 107 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, co uzasadnia właściwość Izby Odpowiedzialności Zawodowej.

Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej rozpoznał zażalenie obrońcy sędzi A. Ś. na postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w Warszawie z dnia 31 stycznia 2022 r., którym sprawa dyscyplinarna sędzi została przekazana do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. Obrońca zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów o właściwości, wskazując na przedwczesne i bezzasadne uznanie się niewłaściwym. Sąd Najwyższy, analizując treść wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego, stwierdził, że zarzucane sędzi A. Ś. czyny, polegające na kwestionowaniu skuteczności powołania sędziów Sądu Najwyższego oraz istnienia stosunku służbowego sędziego, mogą wypełniać znamiona przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 107 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że właściwość do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji przysługuje Sądowi Najwyższemu w składzie Izby Odpowiedzialności Zawodowej, zgodnie z przepisami ustawy. Podkreślono, że w postępowaniu zażaleniowym nie rozstrzyga się o popełnieniu czynu, a jedynie o właściwości sądu. W konsekwencji, Sąd Najwyższy nie uwzględnił zażalenia i utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd Najwyższy w składzie Izby Odpowiedzialności Zawodowej jest właściwy do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej, jeśli zarzucane czyny mogą wypełniać znamiona przewinienia dyscyplinarnego kwestionującego skuteczność powołania sędziego lub istnienie stosunku służbowego sędziego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że treść wniosku o ukaranie, wskazująca na kwestionowanie przez sędzię skuteczności powołania sędziów Sądu Najwyższego, pozwala na przypisanie zachowaniu znamion przewinienia dyscyplinarnego z art. 107 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. W związku z tym, właściwość do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji przysługuje Sądowi Najwyższemu w składzie Izby Odpowiedzialności Zawodowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zażalenia nie uwzględnić i zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
A. Ś.osoba_fizycznasędzia
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w Piotrkowie Trybunalskimorgan_państwowywnioskodawca
obrońca sędzi A. Ś.inneobrońca

Przepisy (7)

Główne

p.u.s.p. art. 107 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych

Sędzia odpowiada dyscyplinarnie za przewinienia służbowe, w tym za działania kwestionujące istnienie stosunku służbowego sędziego, skuteczność powołania sędziego, lub umocowanie konstytucyjnego organu Rzeczypospolitej Polskiej.

p.u.s.p. art. 110 § § 1 pkt 1b

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych

W sprawach dyscyplinarnych sędziów w pierwszej instancji orzeka Sąd Najwyższy w składzie dwóch sędziów orzekających w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej i jednego ławnika Sądu Najwyższego w sprawach o przewinienia z art. 107 § 1 pkt 3.

Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw

Ustawa znosząca Izbę Dyscyplinarną i przekazująca sprawy do Izby Odpowiedzialności Zawodowej.

Pomocnicze

p.u.s.p. art. 128

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych

Przepis dotyczący przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi.

k.p.k. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi.

u.SN art. 27a § § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym

Przepis dotyczący składu orzekającego Sądu Najwyższego w sprawach dyscyplinarnych.

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący kwalifikacji prawnej czynu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzucane sędziemu czyny wypełniają znamiona przewinienia dyscyplinarnego z art. 107 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Właściwość do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji przysługuje Sądowi Najwyższemu w składzie Izby Odpowiedzialności Zawodowej.

Odrzucone argumenty

Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w Warszawie był właściwy do rozpoznania sprawy. Przekazanie sprawy do Sądu Najwyższego było przedwczesne i pozbawione podstaw faktycznych.

Godne uwagi sformułowania

działania kwestionujące istnienie stosunku służbowego sędziego, skuteczność powołania sędziego, lub umocowanie konstytucyjnego organu Rzeczypospolitej Polskiej Izba Dyscyplinarna została zniesiona na mocy ustawy z 9 czerwca 2022 r. Sprawy wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia jej w życie, należące do Izby Dyscyplinarnej, zostały przejęte do rozpoznania przez Izbę Odpowiedzialności Zawodowej.

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Zbigniew Korzeniowski

sprawozdawca

Michał Górski

ławnik

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości Sądu Najwyższego w sprawach dyscyplinarnych sędziów dotyczących kwestionowania skuteczności powołania sędziów lub istnienia stosunku służbowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej ze zmianami w Sądzie Najwyższym i odpowiedzialnością dyscyplinarną sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziego i kwestii właściwości Sądu Najwyższego, co jest tematem budzącym zainteresowanie w środowisku prawniczym i szerszej opinii publicznej ze względu na kontekst ustrojowy.

Sąd Najwyższy rozstrzyga: Czy sędzia może kwestionować powołanie innych sędziów? Kluczowa decyzja w sprawie dyscyplinarnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II ZO 47/22
POSTANOWIENIE
Dnia 27 października 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący)
‎
SSN Zbigniew Korzeniowski (sprawozdawca)
‎
Ławnik SN Michał Górski
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu 27 października 2022 r.
zażalenia obrońcy sędzi A. Ś. na postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w Warszawie z 31 stycznia 2022 r.
postanowił:
zażalenia nie uwzględnić i zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy
.
UZASADNIENIE
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w Piotrkowie Trybunalskim wniósł o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej sędzi Sądu Rejonowego w B.-  A. Ś. obwinionej o przewinienie dyscyplinarne określone w art. 107 § 1 pkt 3, 4 i 5 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych.
Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w Warszawie postanowieniem z 31 stycznia 2022 r. (sygn. akt ASD 2/21) stwierdził brak swojej właściwości do rozpoznania sprawy i na podstawie art. 110 § 1 pkt 1b, art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 35 § 1 k.p.k. przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Najwyższemu, albowiem w sprawach o przewinienia z art. 107 § 1 pkt 3 ustawy orzeka Sąd Najwyższy w składzie dwóch sędziów Izby Dyscyplinarnej i jednego ławnika Sądu Najwyższego.
W zażaleniu zarzucono naruszenie art. 35 § 1 k.p.k. w zw. z art. 110 § 1 pkt 1b oraz art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych poprzez przedwczesne i pozbawione podstawy faktycznej uznanie się niewłaściwym i przekazanie sprawy do rozpoznania Izbie Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego.
Obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zwrócenie sprawy do rozpoznania Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w Warszawie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
Izba Dyscyplinarna została zniesiona na mocy ustawy z 9 czerwca 2022 r.
o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw. S
prawy wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia jej w życie, należące do Izby Dyscyplinarnej, zostały przejęte do rozpoznania przez Izbę Odpowiedzialności Zawodowej.
Zgodnie z art. 110 § 1 pkt 1) lit b ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w sprawach dyscyplinarnych sędziów w pierwszej instancji orzeka Sąd Najwyższy w składzie dwóch sędziów orzekających w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej i jednego ławnika Sądu Najwyższego m.in. w sprawach, o których mowa w art. 107 § 1 pkt 3 tej ustawy.
Art. 107 § 1 pkt 3 ustawy stanowi, że sędzia dopowiada dyscyplinarnie za przewinienia służbowe (dyscyplinarne), w tym za działania kwestionujące istnienie stosunku służbowego sędziego, skuteczność powołania sędziego, lub umocowanie konstytucyjnego organu Rzeczypospolitej Polskiej.
W ocenie zażalenia i właściwego Sądu w pierwszej instancji znaczenie mają zatem w pierwszej kolejności opis czynu i jego kwalifikacja podane we wniosku przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego.
Rzecznik Dyscyplinarny obwinia sędzię A. Ś. także o to, że „
uchybiła godności urzędu wskazując, jakoby rozpoznanie protestów wyborczych i stwierdzenie ważności wyborów toczyć się miało przed Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, w której członkowie – sędziowie Sądu Najwyższego – zostali powołani w wadliwym prawnie procesie wywołującym brak niezależności tej izby, publicznie kwestionując skuteczność powołania sędziów orzekających w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego w Warszawie (…)
”.
W ocenie Sądu Najwyższego, na obecnym etapie postępowania, treść wniosku o ukaranie, pozwala na przypisanie zachowaniu objętemu zarzutem, znamion przewinienia dyscyplinarnego o którym mowa w art 107 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Nie można zatem stwierdzić, iż opis czynu pozwala na odrzucenie jego kwalifikacji z art. 107 § 1 pkt 3 ustawy
Prawo o ustroju sądów powszechnych
, już na etapie ustalania właściwego Sądu.
W trybie obecnej kontroli zażaleniowej nie rozstrzyga się o popełnieniu czynu. O właściwości ustrojowej Sądu w pierwszej instancji decyduje ustawodawca.
Z tych motywów należało utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie (art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz art. 27a § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym).
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI