Orzeczenie · 2023-12-19

II ZK 91/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-12-19
SNinneodpowiedzialność zawodowaŚrednianajwyższy
adwokatodpowiedzialność dyscyplinarnakodeks etyki adwokackiejobowiązki adwokatazawieszenie w czynnościachSąd Najwyższykasacja

Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej rozpoznał kasację obrońcy adwokata M. H. od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury, które zmieniało w zakresie kary orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej. Obwiniony adwokat został uznany za winnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na niepoinformowaniu Sądu Okręgowego o niemożności uczestnictwa w rozprawie w okresie zawieszenia w czynnościach zawodowych, co skutkowało odroczeniem rozprawy. Sąd Dyscyplinarny Izby Adwokackiej wymierzył karę pieniężną, a Wyższy Sąd Dyscyplinarny obniżył jej wysokość. Kasacja obrońcy opierała się na zarzucie błędnej wykładni § 30 Kodeksu Etyki Adwokackiej, wskazując, że obowiązek powiadomienia sądu spoczywa na ORA, a nie indywidualnie na adwokacie. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za oczywiście bezzasadny. Podkreślono, że obowiązek zawiadomienia sądu przez adwokata o niemożności wzięcia udziału w czynnościach jest jednoznaczny, kategoryczny i niezależny od obowiązków dziekana ORA. Są to odrębne, uzupełniające się regulacje. Sąd Najwyższy wskazał, że adwokat najlepiej wie, które sprawy prowadzi, dlatego to na nim ciąży indywidualny obowiązek zawiadomienia sądu, przed którym występuje. Ponadto, wykonanie tego obowiązku musi być efektywne i nie może być dokonane „na ostatnią chwilę”, aby nie rodzić komplikacji procesowych. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja obowiązków adwokata w zakresie zawiadamiania sądów o niemożności uczestnictwa w rozprawach, zwłaszcza w okresie zawieszenia w czynnościach zawodowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji adwokata zawieszonego w czynnościach zawodowych i jego indywidualnych obowiązków wobec sądu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obowiązek zawiadomienia sądu o niemożności wzięcia udziału w rozprawie w okresie zawieszenia w czynnościach zawodowych spoczywa indywidualnie na adwokacie, czy też jest on wyłączony przez obowiązek Okręgowej Rady Adwokackiej zawiadomienia sądów o tymczasowym zawieszeniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek zawiadomienia sądu spoczywa indywidualnie na adwokacie i jest niezależny od obowiązków Okręgowej Rady Adwokackiej.

Uzasadnienie

Obowiązek zawiadomienia sądu przez adwokata o niemożności wzięcia udziału w czynnościach jest jednoznaczny i kategoryczny (§ 30 ust. 1 Kodeksu Etyki Adwokackiej). Jest on niezależny od obowiązku ORA zawiadomienia sądów o tymczasowym zawieszeniu adwokata (art. 95ł ust. 3 pkt 1 Prawa o adwokaturze). Są to odrębne, uzupełniające się regulacje. Adwokat najlepiej wie, które sprawy prowadzi, dlatego to na nim ciąży indywidualny obowiązek zawiadomienia sądu, przed którym występuje. Ponadto, wykonanie tego obowiązku musi być efektywne i nie może być dokonane „na ostatnią chwilę”.

Czy zawiadomienie sądu o niemożności uczestnictwa w rozprawie dokonane 'w przeddzień rozprawy' lub 'na ostatnią chwilę' jest skuteczne i spełnia wymogi należytej staranności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wykonanie obowiązku powinno być efektywne i nie może rodzić komplikacji procesowych dla sądu i stron.

Uzasadnienie

Wykonanie obowiązku zawiadomienia sądu o niemożności reprezentowania strony powinno być efektywne, a nie dokonane 'na ostatnią chwilę', gdyż wówczas rodzi komplikacje procesowe. Miarą oceny zachowania jest cel normy, której wykonanie nie może być w skutkach nieracjonalne. Znaczenie ma właściwa praktyka adwokata i odpowiednie zachowanie w odniesieniu do Sądu i uczestników postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w zakresie kosztów)

Strony

NazwaTypRola
M. H.osoba_fizycznaobwiniony
M. W.osoba_fizycznaobrońca obwinionego
Skarb Państwaorgan_państwowystrona postępowania (koszty)

Przepisy (10)

Główne

P.o.a. art. 80

Ustawa Prawo o adwokaturze

KEA art. 1 § pkt 2

Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu (Kodeks Etyki Adwokackiej)

KEA art. 8

Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu (Kodeks Etyki Adwokackiej)

KEA art. 30 § ust. 1

Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu (Kodeks Etyki Adwokackiej)

Adwokat obowiązany jest zawiadomić sąd, organ lub instytucje, przed którymi występuje o niemożności wzięcia udziału w czynnościach.

Pomocnicze

P.o.a. art. 95ł § ust. 3 pkt 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Obowiązek dziekana okręgowej rady adwokackiej zawiadomienia sądów o tymczasowym zawieszeniu adwokata w czynnościach zawodowych.

P.o.a. art. 91b

Ustawa Prawo o adwokaturze

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

P.o.a. art. 95n § pkt 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

k.p.k. art. 618 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Dz.U. z 2013 r. poz. 663 ze zm.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek zawiadomienia sądu o niemożności uczestnictwa w rozprawie spoczywa indywidualnie na adwokacie i jest niezależny od obowiązków ORA. • Wykonanie obowiązku zawiadomienia sądu musi być efektywne i nie może być dokonane 'na ostatnią chwilę'.

Odrzucone argumenty

Obowiązek powiadomienia sądu o niemożności uczestnictwa w rozprawie spoczywa na ORA, a nie indywidualnie na adwokacie. • Zawiadomienie sądu w przeddzień rozprawy jest wystarczające.

Godne uwagi sformułowania

Określony obowiązek jest zatem jednoznaczny i kategoryczny. • Są to niezależne regulacje i obowiązki. • Regulacje prawne uzupełniają się a nie wyłączają. • Obowiązki ORA i adwokata idą zatem dwutorowo i są odrębne, czyli adwokat nie wykonuje obowiązku okręgowej rady adwokackiej i rada nie wykonuje obowiązku adwokata. • Wykonanie obowiązku powinno być efektywne, czyli nie na „ostatnią chwilę”, bo wówczas rodzi komplikacje procesowe dla sądu i stron.

Skład orzekający

Zbigniew Korzeniowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków adwokata w zakresie zawiadamiania sądów o niemożności uczestnictwa w rozprawach, zwłaszcza w okresie zawieszenia w czynnościach zawodowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji adwokata zawieszonego w czynnościach zawodowych i jego indywidualnych obowiązków wobec sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych obowiązków etycznych adwokatów i ich odpowiedzialności za prawidłowy przebieg postępowania sądowego, co jest istotne dla prawników i samych adwokatów.

Adwokat zawieszony – czy musi informować sąd o swojej niedyspozycji? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst