Orzeczenie · 2022-12-29

II ZK 81/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-12-29
SNinneodpowiedzialność zawodowaŚrednianajwyższy
radca prawnyetykaodpowiedzialność dyscyplinarnawyjaśnieniakasacjaSąd Najwyższy

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez radcę prawnego M.B. od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych, które utrzymało w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego. Obwiniony został uznany winnym popełnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na niezłożeniu w terminie pisemnych wyjaśnień na wezwanie Rzecznika Dyscyplinarnego. Mimo odebrania wezwania, obwiniony poinformował, że nie jest w stanie złożyć wyjaśnień przed planowanym urlopem, a następnie nie złożył ich po jego zakończeniu. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, podkreślając, że stan faktyczny nie był sporny, a przepisy Kodeksu Etyki Radcy Prawnego jasno nakładają obowiązek złożenia wyjaśnień. Sąd wskazał, że informacja o urlopie nie zwalniała z tego obowiązku, a po powrocie z urlopu nadal istniała możliwość złożenia wyjaśnień. Zaniechanie tego obowiązku świadczyło o winie obwinionego. W związku z tym, nie stwierdzono naruszenia prawa ani nieadekwatności kary, co skutkowało oddaleniem kasacji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja obowiązków radcy prawnego w zakresie składania wyjaśnień na wezwanie organów dyscyplinarnych oraz podstawy wnoszenia kasacji w sprawach dyscyplinarnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku złożenia wyjaśnień po urlopie; nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Zagadnienia prawne (2)

Czy niezłożenie wyjaśnień przez radcę prawnego na wezwanie Rzecznika Dyscyplinarnego, mimo poinformowania o niemożności złożenia ich w terminie z powodu urlopu, stanowi przewinienie dyscyplinarne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, niezłożenie wyjaśnień stanowi przewinienie dyscyplinarne, ponieważ informacja o urlopie nie zwalnia z obowiązku złożenia wyjaśnień, a obowiązek ten pozostaje aktualny po zakończeniu urlopu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że stan faktyczny nie był sporny, a przepisy Kodeksu Etyki Radcy Prawnego jasno określają obowiązek złożenia wyjaśnień. Informacja o urlopie nie stanowiła wykonania tego obowiązku, a po powrocie z urlopu nadal istniał wystarczający czas na złożenie wyjaśnień. Zaniechanie tego obowiązku świadczy o winie.

Czy kara upomnienia i zasądzone koszty postępowania dyscyplinarnego są niewspółmierne do zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kara i koszty nie są niewspółmierne, ponieważ nie stwierdzono naruszenia prawa ani nieadekwatności kary do przewinienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że skoro nie doszło do naruszenia prawa w orzeczeniu dyscyplinarnym ani kara nie była nieadekwatna do przewinienia, to nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia zarzutu niewspółmierności kary.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznaobwiniony
Skarb Państwaorgan_państwowystrona kosztów
Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.instytucjaorgan orzekający niższej instancji
Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawieinstytucjaorgan orzekający wyższej instancji
Rzecznik Dyscyplinarny – B. M.osoba_fizycznarzecznik dyscyplinarny
D. Z.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (10)

Główne

u.p.r. art. 64 § 1

Ustawa o radcach prawnych

K.E.R.P. art. 62 § 2

Kodeks Etyki Radcy Prawnego

K.E.R.P. art. 62 § 3

Kodeks Etyki Radcy Prawnego

Pomocnicze

u.p.r. art. 65 § 1

Ustawa o radcach prawnych

u.p.r. art. 70 § 2

Ustawa o radcach prawnych

u.p.r. art. 62 § 3

Ustawa o radcach prawnych

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

u.p.r. art. 74 § 1

Ustawa o radcach prawnych

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym art. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezłożenie wyjaśnień przez radcę prawnego na wezwanie Rzecznika Dyscyplinarnego stanowi przewinienie dyscyplinarne. • Informacja o urlopie nie zwalnia z obowiązku złożenia wyjaśnień. • Obowiązek złożenia wyjaśnień pozostaje aktualny po zakończeniu urlopu. • Stan faktyczny nie był sporny, a przepisy Kodeksu Etyki Radcy Prawnego jasno określają obowiązek. • Nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia kasacji z powodu rażącego naruszenia prawa lub niewspółmierności kary.

Odrzucone argumenty

Wyjaśnienia złożone przez obwinionego spełniały ustawowe wymogi. • Wszczęcie postępowania dyscyplinarnego było spowodowane osobistymi pobudkami rzecznika dyscyplinarnego. • Kary i koszty postępowania były niewspółmierne do rzekomego przewinienia.

Godne uwagi sformułowania

kasacji obwinionego od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego [...] utrzymującego w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego • kasacji obwinionego [...] jako oczywiście bezzasadną • obwiniony [...] nie wywiązał się z obowiązku złożenia pisemnych wyjaśnień w wyznaczonym 14 dniowym terminie • stan faktyczny nie był sporny a przepis Kodeksu Etyki Radcy Prawnego jasno określa obowiązek, którego skarżący nie wypełnił • Radca prawny wezwany do złożenia wyjaśnień przez rzecznika dyscyplinarnego obowiązany jest złożyć wyjaśnienia w wyznaczonym terminie • Informacja o urlopie nie stanowiła wykonania obowiązku złożenia wyjaśnień w sprawie. • Zaniechanie obowiązku złożenia wyjaśnień, ciążącego na obwinionym, świadczy od jego winie i potwierdza niewykonanie obowiązku

Skład orzekający

Zbigniew Korzeniowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków radcy prawnego w zakresie składania wyjaśnień na wezwanie organów dyscyplinarnych oraz podstawy wnoszenia kasacji w sprawach dyscyplinarnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku złożenia wyjaśnień po urlopie; nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności zawodowej radcy prawnego, co jest interesujące dla prawników tej grupy zawodowej. Pokazuje praktyczne konsekwencje niedopełnienia obowiązków proceduralnych.

Radca prawny nie złożył wyjaśnień po urlopie. Sąd Najwyższy: to przewinienie dyscyplinarne.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II ZK 81/22
POSTANOWIENIE
Dnia 29 grudnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Zbigniew Korzeniowski
w sprawie radcy prawnego
M. B.
obwinionego o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych w zw. z art. 62 ust. 2 i 3 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego,
po rozpoznaniu 29 grudnia 2022 r. w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu, kasacji obwinionego od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie z 17 lutego 2022 r., sygn. akt WO – 181/21, utrzymującego w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. z 21 czerwca 2021 r., sygn. akt D […],
postanowił:
I. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
II. zasądzić od obwinionego radcy prawnego M. B. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 20 (dwudziestu) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Radca prawny M. B. został obwiniony o to, że
będąc wezwany pismem z dnia 7 lipca 2020 r. przez Rzecznika Dyscyplinarnego – B. M. do złożenia w terminie 14 dni od dnia doręczenia pisma, pisemnych wyjaśnień w sprawie ze skargi pana D. Z. -w sprawie o sygn. akt RD
[…]
, które to pismo zostało przez obwinionego skutecznie odebrane w dniu 21 lipca 2020 r.- do dnia wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów, nie wywiązał się z obowiązku złożenia pisemnych wyjaśnień w wyznaczonym 14 dniowym terminie tj. od daty otrzymania wezwania Rzecznika Dyscyplinarnego w sprawie zawiadomienia nadesłanego przez D. Z. w sprawie pod sygn. akt. RD
[…]
, do dnia wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów tj. popełnienia czynu naruszającego podstawowe wartości i zasady wykonywania zawodu radcy prawnego, określonego w art. 62 ust. 2 i 3 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, którego tekst jednolity stanowi załącznik do uchwały Nr 3/2014 Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 r. w sprawie Kodeksu Etyki Radcy Prawnego w zw. art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.
Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. orzeczeniem z 21 czerwca 2021 r. uznał radcę prawnego M. B. (
[…]
) winnym zarzucanego we wniosku o ukaranie czynu, który to czyn stanowi przewinienie dyscyplinarne jako czyn sprzeczny z zasadami wyrażonymi w art. 62 ust. 3 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego w zw. art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych i za czyn ten na podstawie art. 64 ust. 1 i art. 65 ust. 1 pkt 1 ustawy
‎
o radcach prawnych wymierzył karę upomnienia oraz na podstawie art. 70
6
ust.
‎
2 ustawy o radcach prawnych zasądził od obwinionego radcy prawnego na rzecz Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. tytułem zwrotu kosztów postępowania dyscyplinarnego kwotę 500 złotych.
Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie nie uwzględnił odwołania obwinionego i orzeczeniem z 17 lutego 2022 r. utrzymał
‎
w mocy orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego oraz zasądził od obwinionego 1.800 zł na rzecz Krajowej Izby Radców Prawnych tytułem kosztów postępowania odwoławczego.
Obwiniony w kasacji zarzucił
rażące naruszenia prawa materialnego, mianowicie art. 62 ust. 2 i 3 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, przez przyjęcie, że wyjaśnienia obwinionego z dnia 31 lipca 2020 r. nie spełniały ustawowych wymogów wyjaśnień, zgodnie z ich interpretacją dokonaną przez WSD KIRP w Warszawie
‎
w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia na stronie 4, podczas gdy stanowiły właściwe wyjaśnienia skarżącego i tylko niechęć rzecznika dyscyplinarnego B. M., kierującego się osobistymi pobudkami, spowodowała wszczęcie przeciwko skarżącemu postępowania dyscyplinarnego i postawienie zarzutów skarżącemu oraz niewspółmierność kary w stosunku do rzekomego przewinienia dyscyplinarnego, w szczególności w zakresie orzeczonych przeciwko obwinionemu kosztów postępowania dyscyplinarnego oraz kosztów postępowania odwoławczego, które wynikało jedynie z zaniedbania rzecznika dyscyplinarnego, który nie odpowiedział na email obwinionego z dnia 31 lipca 2020 r. i nie wskazał, że obwiniony może złożyć wyjaśnienia w dodatkowym terminie, z przekroczeniem terminu wynikającego z art. 62 ust. 2 i 3 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego. Wynikało także z niechęci rzecznika dyscyplinarnego B. M. do skarżącego, kierującego się osobistymi pobudkami, które spowodowały wszczęcie przeciwko skarżącemu postępowania dyscyplinarnego i postawienie mu zarzutów. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna, gdyż stan faktyczny nie był sporny a przepis Kodeksu Etyki Radcy Prawnego jasno określa obowiązek, którego skarżący nie wypełnił.
Kasacja może być wniesiona z powodu rażącego naruszenia prawa, jak również rażącej niewspółmierności kary dyscyplinarnej – art. 62
3
ustawy z 7 lipca 1982 r.
‎
o radcach prawnych.
Radca prawny wezwany do złożenia wyjaśnień przez rzecznika dyscyplinarnego obowiązany jest złożyć wyjaśnienia w wyznaczonym terminie – art. 62 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego.
Obwiniony odebrał wezwanie do złożenia wyjaśnień i udzielił odpowiedzi
‎
w emailu z 31 lipca 2020 r., że w związku z otrzymanym wezwaniem do złożenia wyjaśnień, mając na uwadze zaplanowany urlop, nie jest w stanie złożyć wyjaśnień wcześniej niż po 24 sierpnia 2020 r.
W sprawie nie ustalono, iż brak odpowiedzi ze strony Rzecznika Dyscyplinarnego oznaczał, że obwiniony został zwolniony od obowiązku złożenia wyjaśnień.
‎
Po 24 sierpnia 2020 r. obowiązek złożenia wyjaśnień był nadal aktualny, wszak chodziło o wezwanie do złożenia wyjaśnień w odniesieniu do konkretnej skargi.
Informacja o urlopie nie stanowiła wykonania obowiązku złożenia wyjaśnień
‎
w sprawie.
Rzecznik nie musiał ponownie wzywać obwinionego do złożenia wyjaśnień, skoro obwiniony otrzymał wezwanie i wskazał, że „nie jest w stanie złożyć wyjaśnień wcześniej niż po 24 sierpnia 2020 r.”.
Od tego terminu, zważając na zaplanowany przez obwinionego urlop, Rzecznik nadal oczekiwał na złożenie wyjaśnień przez obwinionego.
Zaniechanie obowiązku złożenia wyjaśnień, ciążącego na obwinionym, świadczy od jego winie i potwierdza niewykonanie obowiązku, skoro po 24 sierpnia 2020 r. miał wystarczający czas, ponad 14 dni, do złożenia wyjaśnień w sprawie.
W takiej sytuacji nie można stwierdzić naruszenia prawa w orzeczeniu dyscyplinarnym ani kary nieadekwatnej do przewinienia.
Nie występują zatem przesłanki do wniesienia kasacji z art. 62
3
ustawy o radcach prawnych i z art. 523 § 1 k.pk. w zw. z art. 74
1
pkt 1 ustawy z 6 lipca 1982 r.
‎
o radcach prawnych. W postępowaniu karnym kasacja może być wniesiona tylko
‎
z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.pk. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.
Żadna z wskazanych wyżej przesłanek kasacji nie spełnia się w tej sprawie.
Z tych przyczyn kasacja jako oczywiście bezzasadna została oddalona.
O kosztach orzeczono na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa
‎
w postępowaniu karnym z 18 czerwca 2003 r.
[as]
l.n