Orzeczenie · 2025-07-02

II ZIZ 19/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-07-02
SNKarneodpowiedzialność zawodowa sędziówWysokanajwyższy
immunitetsędziaodpowiedzialność karnawypadek drogowyzasady ruchu drogowegospołeczna szkodliwośćSąd Najwyższyuchwała

Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej rozpoznał zażalenie sędziego X.Y. na uchwałę zezwalającą na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej za nieumyślne naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, które skutkowało obrażeniami u innego uczestnika ruchu. Sędzia X.Y. zarzucił m.in. obrazę przepisów postępowania poprzez błędną ocenę opinii biegłych, uznając je za niepełne i nierzetelne. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w drugiej instancji, uznał zażalenie za zasadne. Podkreślił, że postępowanie immunitetowe wymaga dostatecznie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa, co jest tożsame z wymogami art. 313 § 1 k.p.k. Sąd stwierdził, że w ustalonych realiach sprawy czyn sędziego nie cechował się stopniem społecznej szkodliwości wyższym niż znikomy, co jest przesłanką do odmowy zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej zgodnie z art. 1 § 2 k.k. W związku z tym, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżoną uchwałę i odmówił zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, w szczególności znaczenie oceny społecznej szkodliwości czynu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury immunitetowej sędziów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy stopień społecznej szkodliwości czynu, polegającego na nieumyślnym naruszeniu zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym przez sędziego, jest wystarczający do zezwolenia na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, stopień społecznej szkodliwości czynu nie był wyższy niż znikomy, co skutkuje odmową zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w ustalonych realiach sprawy, mimo naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, czyn sędziego nie osiągnął stopnia społecznej szkodliwości wyższego niż znikomy, co zgodnie z art. 1 § 2 k.k. wyłącza przestępność czynu. Kluczowe było zaniechanie przez sąd pierwszej instancji oceny stopnia społecznej szkodliwości.

Czy opinie biegłych dotyczące rekonstrukcji wypadku drogowego spełniają wymogi art. 201 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k.?

Odpowiedź sądu

W kontekście oceny społecznej szkodliwości czynu, zarzuty dotyczące opinii biegłych nie podważyły oceny sądu drugiej instancji, że czyn nie był przestępstwem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy w drugiej instancji uznał, że zarzuty dotyczące opinii biegłych, choć podnoszone przez sędziego, nie były wystarczające do podważenia ustaleń faktycznych w stopniu, który uzasadniałby zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, zwłaszcza w kontekście oceny społecznej szkodliwości.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmienia zaskarżoną uchwałę i odmawia zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej
Strona wygrywająca
X. Y.

Strony

NazwaTypRola
X. Y.osoba_fizycznasędzia Sądu Okręgowego w T.
Prokurator Okręgowy w E.organ_państwowywnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowykoszty postępowania

Przepisy (13)

Główne

k.k. art. 177 § 1

Kodeks karny

Przepis typizujący przestępstwo lekkiego wypadku w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym jako występku nieumyślnego.

k.k. art. 1 § 2

Kodeks karny

Nie stanowi przestępstwa czyn zabroniony, którego społeczna szkodliwość jest znikoma.

u.s.p. art. 80 § 2c

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

Sąd Najwyższy wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, jeżeli zachodzi dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego przestępstwa.

Pomocnicze

k.p.k. art. 201

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wymogów dowodowych opinii biegłych.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 313 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wydanie postanowienia o przedstawieniu zarzutów wymaga istnienia dostatecznie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa.

p.r.d. art. 26 § 3

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

Dotyczy zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym (wyprzedzanie).

p.r.d. art. 2 § 28

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

Definicja wyprzedzania.

p.r.d. art. 24 § 7

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

Zakaz wyprzedzania.

p.r.d. art. 2 § 46

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

Definicja pojazdu silnikowego.

p.r.d. art. 24 § 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

Zasady wyprzedzania.

p.r.d. art. 3 § 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

Zasada ostrożności.

k.k. art. 115 § 2

Kodeks karny

Okoliczności brane pod uwagę przy ustalaniu stopnia społecznej szkodliwości czynu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie sędziego X.Y. na uchwałę zezwalającą na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej. • Niewystarczający stopień społecznej szkodliwości czynu. • Zaniechanie przez sąd pierwszej instancji oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu. • Błędna ocena opinii biegłych przez sąd pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2023 r., sygn. akt I ZI 52/22, zezwalająca na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.

Godne uwagi sformułowania

dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego przestępstwa • stopień społecznej szkodliwości wyższym niż znikomy • nie stanowi przestępstwa czyn zabroniony, którego społeczna szkodliwość jest znikoma • nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym • brak właściwej obserwacji przedpola jazdy

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Zbigniew Korzeniowski

sprawozdawca

Barbara Skoczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, w szczególności znaczenie oceny społecznej szkodliwości czynu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury immunitetowej sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy immunitetu sędziowskiego i oceny, czy sędzia może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej za wypadek drogowy. Pokazuje, jak złożone są procedury związane z odpowiedzialnością karną sędziów i jakie kryteria muszą być spełnione.

Czy sędzia może uniknąć odpowiedzialności za wypadek drogowy? Sąd Najwyższy rozstrzyga.

Zdanie odrębne

Zbigniew Korzeniowski

Sędzia Zbigniew Korzeniowski w zdaniu odrębnym wyraził opinię, że przedwczesne jest stwierdzenie, iż czyn sędziego nie cechował się stopniem społecznej szkodliwości wyższym niż znikomy. Podkreślił, że właściwe zachowanie kierującego jest kluczowe, a zarzut braku właściwej obserwacji przedpola jazdy przez sędziego, prowadzący do zaskoczenia manewrem motorowerzysty, wskazuje na istotne naruszenie zasad bezpieczeństwa.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst