II ZIZ 1/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenia na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2020 r. sygn. akt I DO 36/22, która odmawiała zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Rejonowego w Ż. – D. L. za czyn z art. 234 k.k. (fałszywe oskarżenie). L. S. wniósł przeciwko D. L. prywatny akt oskarżenia, a następnie wzajemny akt oskarżenia, zarzucając jej m.in. fałszywe oskarżenie. Sąd Najwyższy w zaskarżonej uchwale uznał, że czyn z art. 234 k.k. jest przestępstwem ściganym z oskarżenia publicznego, w związku z czym L. S. nie miał kompetencji do wniesienia prywatnego aktu oskarżenia w tej sprawie i domagania się zezwolenia na ściganie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżoną uchwałę i umorzył postępowanie w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, obciążając kosztami postępowania Skarb Państwa. Uzasadnienie podkreśla, że podmiot nieposiadający kompetencji oskarżycielskich w odniesieniu do danego przestępstwa nie może wystąpić z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej. Sąd wskazał również, że przepis art. 234 k.k. nie pozostaje w zbiegu z art. 212 § 1 k.k., a czyn należy kwalifikować wyłącznie z art. 234 k.k.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących fałszywego oskarżenia (art. 234 k.k.) i jego relacji z zniesławieniem (art. 212 k.k.), a także kwestii kompetencji do wnoszenia prywatnych aktów oskarżenia i wniosków o zezwolenie na ściganie.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sędzia jest oskarżony o fałszywe oskarżenie, a sprawa wymaga zezwolenia Sądu Najwyższego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy podmiot, który nie posiada kompetencji oskarżycielskich w odniesieniu do danego przestępstwa, może wystąpić z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej za to przestępstwo?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podmiot nieposiadający kompetencji oskarżycielskich nie ma uprawnień do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.
Uzasadnienie
Przepis art. 13 k.p.k. stanowi, że uzyskanie zezwolenia władzy należy do oskarżyciela. Jeśli zatem przestępstwo jest ścigane z oskarżenia publicznego, prywatny oskarżyciel nie ma uprawnień do wniesienia aktu oskarżenia ani wniosku o zezwolenie na ściganie.
Czy czyn z art. 234 k.k. (fałszywe oskarżenie) pozostaje w zbiegu z przepisem art. 212 § 1 k.k. (zniesławienie)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 234 k.k. nie pozostaje w rzeczywistym, uwzględnialnym zbiegu przepisów ustawy z przepisem art. 212 § 1 k.k.
Uzasadnienie
Czyn sprawcy, fałszywie oskarżającego inną osobę o popełnienie przestępstwa przed organem powołanym do ścigania lub orzekania, należy kwalifikować wyłącznie z art. 234 k.k., a nie w zbiegu z art. 212 § 1 k.k.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. L. | osoba_fizyczna | oskarżycielka prywatna |
| L. S. | osoba_fizyczna | oskarżony / wnioskodawca |
| W. P. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| adwokat P. W. | inne | pełnomocnik wnioskodawcy |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 13
Kodeks postępowania karnego
Uzyskanie zezwolenia władzy, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela. Podmiot nieposiadający kompetencji oskarżycielskich nie ma uprawnień do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 9
Kodeks postępowania karnego
Umorzenie postępowania w przypadku braku podstaw prawnych do jego prowadzenia.
u.s.p. art. 128
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Reguluje postępowanie przed Izbą Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego, w tym kwestie związane z zezwoleniami na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.
k.k. art. 234
Kodeks karny
Fałszywe oskarżenie innej osoby o popełnienie przestępstwa lub przestępstwa skarbowego.
Pomocnicze
k.k. art. 212 § § 1
Kodeks karny
Zniesławienie.
k.p.k. art. 436
Kodeks postępowania karnego
Zakres rozpoznania środka odwoławczego.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 9
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym umorzenie postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czyn z art. 234 k.k. jest przestępstwem ściganym z oskarżenia publicznego, co wyklucza możliwość wniesienia prywatnego aktu oskarżenia i tym samym wniosku o zezwolenie na ściganie przez osobę niebędącą oskarżycielem publicznym. • Przepis art. 234 k.k. nie pozostaje w zbiegu z art. 212 § 1 k.k.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżących L. S. i jego pełnomocnika, którzy domagali się zmiany uchwały i wyrażenia zgody na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.
Godne uwagi sformułowania
podmiot nieposiadający kompetencji oskarżycielskich w odniesieniu do przestępstwa, którego dotyczy postępowanie, nie ma również uprawnień do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej za to przestępstwo • przepis art. 234 k.k. nie pozostaje w rzeczywistym, uwzględnialnym zbiegu przepisów ustawy, z przepisem art. 212 § 1 k.k.
Skład orzekający
Wiesław Kozielewicz
przewodniczący
Dariusz Kala
sprawozdawca
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących fałszywego oskarżenia (art. 234 k.k.) i jego relacji z zniesławieniem (art. 212 k.k.), a także kwestii kompetencji do wnoszenia prywatnych aktów oskarżenia i wniosków o zezwolenie na ściganie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sędzia jest oskarżony o fałszywe oskarżenie, a sprawa wymaga zezwolenia Sądu Najwyższego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między sędzią a obywatelem, który zakończył się umorzeniem postępowania przez Sąd Najwyższy z powodu błędnej kwalifikacji prawnej czynu. Pokazuje to zawiłości proceduralne i potrzebę precyzyjnego stosowania prawa.
“Sędzia oskarżony o fałszywe oskarżenie. Sąd Najwyższy umarza postępowanie – dlaczego?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.