IV KA 455/16

Sąd Okręgowy
SAOSinnewykroczenia drogoweŚredniaokręgowy
wykroczenieruch drogowykolizjaodpowiedzialnośćkaragrzywnasąd okręgowyapelacja

Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, odstępując od wymierzenia kary grzywny za spowodowanie kolizji drogowej, uznając, że choć obwiniony przyczynił się do zdarzenia, to również drugi kierowca przyczynił się do kolizji, a dotychczasowa niekaralność sprawcy uzasadnia odstąpienie od ukarania.

Obwiniony L. Z. został uznany przez Sąd Rejonowy winnym spowodowania kolizji drogowej poprzez niewłaściwe operowanie hamulcem postojowym, co spowodowało cofnięcie się jego pojazdu ciężarowego i uderzenie w stojący za nim samochód. Sąd Rejonowy wymierzył mu karę grzywny. Obwiniony złożył apelację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i twierdząc, że jego jazda była prawidłowa, a drugi kierowca zajechał mu drogę. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną w części dotyczącej odstąpienia od wymierzenia kary, podzielając ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji co do sprawstwa obwinionego, ale uwzględniając przyczynienie się drugiego kierowcy do kolizji oraz dotychczasową niekaralność obwinionego.

Sąd Rejonowy w Radomsku wyrokiem z dnia 12 maja 2016 roku w sprawie VI W 537/15 uznał obwinionego L. Z. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 kw. Ustalono, że obwiniony, kierując samochodem ciężarowym, nieprawidłowo operował hamulcem postojowym, co spowodowało cofnięcie się pojazdu i uderzenie w stojący za nim samochód marki V. wraz z przyczepą. Sąd Rejonowy uzupełnił opis czynu, wskazując na błąd w technice jazdy obwinionego poprzez niewłaściwe operowanie hamulcem awaryjnym lub brak jego użycia, czym stworzył zagrożenie. Jednocześnie Sąd Rejonowy ustalił, że kierujący samochodem V. przyczynił się do kolizji poprzez zbyt bliskie podjechanie do pojazdu poprzedzającego. Obwiniony L. Z. zaskarżył wyrok, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i twierdząc, że jego jazda była prawidłowa, a drugi kierowca zeznawał nieprawdę. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, uznał ją za zasadną w zakresie odstąpienia od wymierzenia kary grzywny. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego co do sprawstwa obwinionego, uznając, że jego zachowanie wypełniło dyspozycję art. 86 § 1 kw. Jednakże, biorąc pod uwagę, że zachowanie kierującego pojazdem V. również przyczyniło się do kolizji, a także niewielką szkodę i dotychczasową niekaralność obwinionego, Sąd Okręgowy uznał, że odstąpienie od wymierzenia kary jest wystarczające dla uświadomienia obwinionemu popełnionego błędu. Sąd Okręgowy zasądził od obwinionego opłatę za obie instancje oraz obciążył go wydatkami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, niewłaściwe operowanie hamulcem postojowym lub brak jego użycia, skutkujące cofnięciem się pojazdu i uderzeniem w inny pojazd, wypełnia dyspozycję art. 86 § 1 kw, stwarzając zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podzielił ustalenia Sądu Rejonowego, że zachowanie obwinionego wypełniło dyspozycję art. 86 § 1 kw. Opinia biegłego oraz zeznania świadka potwierdziły, że cofnięcie się pojazdu ciężarowego było bezpośrednią przyczyną kolizji, a sugerowana przez obwinionego możliwość cofnięcia się pojazdu V. została wykluczona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku poprzez odstąpienie od wymierzenia kary grzywny

Strona wygrywająca

L. Z.

Strony

NazwaTypRola
L. Z.osoba_fizycznaobwiniony
M. B.osoba_fizycznapokrzywdzony/świadk

Przepisy (4)

Główne

k.w. art. 86 § § 1

Kodeks wykroczeń

Zachowanie kierującego pojazdem ciężarowym, polegające na niewłaściwym operowaniu hamulcem postojowym, które spowodowało cofnięcie się pojazdu i uderzenie w inny pojazd, wypełnia dyspozycję tego przepisu, stwarzając zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Pomocnicze

k.w. art. 39 § § 1

Kodeks wykroczeń

Wskazuje na możliwość odstąpienia od wymierzenia kary, gdy okoliczności popełnienia czynu uzasadniają przekonanie, że samo zastosowanie środka karnego nie jest celowe, a cele tego środka zostaną osiągnięte w inny sposób. W niniejszej sprawie zastosowano tę zasadę ze względu na przyczynienie się drugiego kierowcy, niewielką szkodę i niekaralność sprawcy.

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa apelacji dotycząca błędu w ustaleniach faktycznych mającego istotny wpływ na treść orzeczenia.

k.p.w. art. 109 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Dotyczy prawa do wniesienia apelacji od wyroku sądu rejonowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przyczynienie się drugiego kierowcy do kolizji. Dotychczasowa niekaralność obwinionego. Niewielka szkoda. Wystarczalność zastosowania środka karnego w postaci samego postępowania dla osiągnięcia celów wychowawczych.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych sądu pierwszej instancji dotyczący sprawstwa obwinionego. Twierdzenie, że jazda obwinionego była prawidłowa. Kwestionowanie wiarygodności zeznań świadka M. B.

Godne uwagi sformułowania

obwiniony dopuścił się błędu w technice jazdy poprzez niewłaściwe operowanie hamulcem awaryjnym lub brakiem jego użycia kierujący samochodem marki V. (...) przyczynił się do powstania kolizji poprzez to, że dopuścił się błędu w technice jazdy poprzez zbyt bliskie podjechanie do pojazdu poprzedzającego zachowanie obwinionego L. Z. wyczerpało dyspozycję art. 86 § 1 kw zachowanie M. B. przyczyniło się do zaistnienia przedmiotowej kolizji zachodzi wskazana w art. 39 § 1 kw sytuacja, kiedy sąd może odstąpić od wymierzenia kary dotychczasowy sposób życia L. Z. , dotychczasowa niekaralność

Skład orzekający

Stanisław Tomasik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odstąpienia od wymierzenia kary w sprawach o wykroczenia drogowe, gdy występuje współsprawstwo lub przyczynienie się innych uczestników ruchu, a sprawca jest niekarany."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji art. 39 § 1 kw w kontekście wykroczeń drogowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, że nawet jeśli kierowca popełni błąd, który doprowadzi do kolizji, nie zawsze zostanie ukarany grzywną, jeśli drugi kierowca również przyczynił się do zdarzenia, a sprawca jest niekarany. Jest to ciekawy przykład stosowania zasady miarkowania kary.

Czy zawsze zapłacisz za kolizję, nawet jeśli drugi kierowca też zawinił? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Ka 455/16 UZASADNIENIE L. Z. został obwiniony o to, że : w dniu 13 listopada 2015 r., o godz. 10:15, w miejscowości R. droga krajowa (...) (...) , kierunek W. , jako kierujący samochodem ciężarowym m-ki I. nr rej. (...) podczas oczekiwania na sygnał zielony przed sygnalizatorem świetlnym (...) na skrzyżowaniu dróg (...) z (...) , nieprawidłowo operował hamulcem postojowym, czym spowodował, iż w/w pojazd stoczył się do tyłu i uderzył w stojący za nim na tym samym prawym pasie ruchu, samochód m-ki V. (...) nr rej. (...) wraz z przyczepą lekką nr rej (...) , uszkadzając go, tj. o czyn z art. 86 § 1 kw Sąd Rejonowy w Radomsku wyrokiem z dnia 12 maja 2016 roku w sprawie VI W 537/15 obwinionego L. Z. uznał za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu, z tym uzupełnieniem jego opisu, że ustalił dodatkowo, iż obwiniony dopuścił się błędu w technice jazdy poprzez niewłaściwe operowanie hamulcem awaryjnym lub brakiem jego użycia, czym stworzył zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a kierujący samochodem marki V. (...) o numerze rejestracyjnym (...) wraz z przyczepą lekką o numerze rejestracyjnym (...) , przyczynił się do powstania kolizji poprzez to, że dopuścił się błędu w technice jazdy poprzez zbyt bliskie podjechanie do pojazdu poprzedzającego, czym obwiniony wyczerpał dyspozycję art. 86 § 1 kw i za to na podstawie art. 86 § 1 kw wymierzył mu karę grzywny w kwocie 500 złotych; Nadto wymierzył obwinionemu 50 złotych tytułem opłaty i zasądził od niego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 złotych, tytułem obowiązku zwrotu wydatków postępowania. Powyższy wyrok zaskarżył obwiniony L. Z. . Jak wynika z treści pisma, apelacja wywiedziona została z podstawy art. 438 pkt 3 kpk w zw. z art 109 § 2 kpw . Obwiniony zarzucił bowiem zaskarżonemu wyrokowi błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, polegający na nieprawidłowym ustaleniu, że dopuścił się błędu w technice jazdy, poprzez niewłaściwe operowanie (lub jego brakiem) hamulca ręcznego. Z treści skargi apelacyjnej wynika natomiast, iż jego jazda była prawidłowa. W toku postepowania odwoławczego obwiniony popierał złożoną skargę apelacyjną. Dodał, iż jego zdaniem M. B. zeznawał nieprawdę i na podstawie jego zeznań został wydany wyrok skazujący. M. B. nie mógł bowiem widzieć jaki pojazd stał przede obwinionym z uwagi na gabaryty jego pojazdu. Nieprawdą jest również to co mówił M. B. , że go wyprzedził i zajechał drogę poprzez gwałtowne zahamowanie. Obwiniony wskazał, że został zatrzymany poprzez bandyckie zajechanie. Podkreślił, iż to nie jego pojazd cofnął się powodując uszkodzenia w V. (...) , gdyż nigdy nie zdarzyła mU się taka sytuacja. Potwierdził, iż widział po przyjeździe funkcjonariuszy Policji niewielkie wgniecenie w samochodzie V. . Wskazał nadto, iż opinia biegłego nie była w sprawie potrzebna. Dodał, iż w ogóle nie widział w lusterkach swojego samochodu V. (...) pana M. B. , bo on jest dużo węższy. Wskazał nadto, iż ma wątpliwości, że to było w tamtym miejscu, a całą sprawę powinny rozstrzygnąć firmy ubezpieczające pojazdy. W konkluzji wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie, wskazując jednocześnie, iż w tej chwili nie stać go na zapłatę grzywny. Sad Okręgowy zważył co następuje: Apelacja obwinionego jest zasadna w takim stopniu, że w wyniku jej uwzględnienia nastąpiła zmiana punktu 1 zaskarżonego wyroku poprzez odstąpienie od wymierzenia obwinionemu L. Z. kary grzywny za przypisany mu czyn. Sąd nie podzielił natomiast skargi apelacyjnej co do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych. Wbrew stanowisku zaprezentowanemu w apelacji ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji, a dotyczące sprawstwa obwinionego w zakresie zarzucanego mu wykroczenia są prawidłowe i zgodne z całokształtem okoliczności sprawy. Sąd pierwszej instancji kierując się prawem swobodnej oceny dowodów poczynił ustalenia takie, które nie mogą być uważane za błędne, dowolne, sprzeczne z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego. Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej oceny zachowania obwinionego L. Z. , którą Sąd Odwoławczy w całości podziela. Słusznie bowiem skonstatował, iż zachowanie obwinionego wypełniło dyspozycję art. 86 § 1 kodeksu wykroczeń . Brak jest podstaw by uwzględnić zarzut obwinionego, iż prowadzenie pojazdu w dniu zdarzenia był prawidłowe. L. Z. neguje bowiem przede wszystkim okoliczność, iż to jego pojazd uszkodził pokrywę silnika pojazdu M. B. . Do takiego wniosku i takiego przekonania oprócz zeznań świadka M. B. wiedzie również opinia biegłego S. S. . Tym bardziej, że biegły z dziedziny mechaniki i techniki samochodowej po zaznajomieniu się z aktami sprawy, jak i po oględzinach miejsca zdarzenia wskazał, iż wykluczyć można możliwość zaistnienia kolizji jaką sugerował obwiniony, jakoby to kierujący V. M. B. nie wyhamował przed stojącym pojazdem ciężarowym. Wskazał bowiem, że podczas intensywnego hamowania przód pojazdu obniża się o około 4-9 cm, tak więc powstały zakres uszkodzenia na samochodzie M. B. nie odpowiadałby zestawieniu statycznemu. Natomiast uszkodzenia pojazdu M. B. odpowiadają jego relacji co do okoliczności stoczenia się pojazdu ciężarowego do tyłu przy niewielkiej prędkości. Podstawową sporną kwestią w niniejszej sprawie jest okoliczność czy i dlaczego pojazd ciężarowy stoczył się do tyłu. Biegły wykonał pomiar pochyłości jezdni w miejscu zdarzenia i wykluczył, aby we wskazanych obszarach występowało pochylenie jezdni zgodnie z kierunkiem ruchu pojazdów tak jak wskazywał w swoich wyjaśnieniach L. Z. . Wykluczyć zatem należy zarzuty podniesione w skardze obwinionego. Biegły zauważył natomiast, iż na prawym pasie jezdni znajdują się głębokie koleiny, nawet 5-7 cm. Wskazał, iż najechanie na taki garb koleiny może spowodować stoczenie się pojazdu, a więc zjechanie z takiego garbu koleiny mogło zapoczątkować ruch ciężarówki do tyłu. Natomiast ten stan techniczny drogi i zjechanie z garbu samochodu V. nie mogłoby spowodować ruchu tego pojazdu i uderzenia w samochód obwinionego, gdyż nachylenie drogi, przeciwne do ruchu pojazdów, nie mogło spowodować stoczenia się samochodu M. B. do przodu. Reasumując biegły wskazał, iż to niewłaściwe zachowanie kierującego pojazdem ciężarowym pozostaje w związku przyczynowym z zaistniałą kolizją i miało charakter bezpośredni stając się przyczyną zaistnienia kolizji. Podkreślił także, iż zachowanie kierującego V. M. B. przyczyniło się do zaistnienia przedmiotowej kolizji, poprzez zbyt bliskie podjechania do pojazdu obwinionego. Mając na uwadze wszystkie okoliczności sprawy wskazać należy, iż zachowanie obwinionego L. Z. wyczerpało dyspozycję art. 86 § 1 kw. Jednocześnie jednak Sąd odwoławczy doszedł do wniosku, że mając na uwadze ustaloną okoliczność, iż także zachowanie M. B. , przyczyniło się do zaistnienia przedmiotowej kolizji, fakt niewielkiej szkody a także kryteria podmiotowe - właściwości i warunki osobiste sprawcy, zachodzi wskazana w art. 39 § 1 kw sytuacja, kiedy sąd może odstąpić od wymierzenia kary. Mając na względzie dotychczasowy sposób życia L. Z. , dotychczasową niekaralność, w przekonaniu Sądu Okręgowego, takie właśnie rozstrzygnięcie (i sam fakt toczenia się przeciwko niemu postępowania wykroczeniowego), będzie wystarczające dla uświadomienia obwinionemu błędu jakie popełnił w ruchu drogowym. Jako kierowca zawodowy obwiniony musi zwrócić uwagę na właściwe operowanie hamulcem awaryjnym, by nie powodować w przyszłości zagrożenia, tym bardziej, kiedy prowadzi się pojazd ciężarowy. Dlatego też w powyższym zakresie należało zmienić zaskarżony wyrok. Na podstawie przepisów powołanych w sentencji orzeczenia Sąd Odwoławczy zasądził od L. Z. kwotę 30 złotych tytułem opłaty za obie instancji i obciążył go wydatkami w kwocie 50 złotych. SSA w SO Stanisław Tomasik

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI