II UZ 95/98

Sąd Najwyższy1998-10-22
SAOSubezpieczenia społecznewysokość świadczeńŚrednianajwyższy
ubezpieczenia społeczneemeryturawaloryzacjapostępowanie cywilnekasacjazażalenieSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające kasację, uznając, że błędnie potraktowano pismo strony jako kasację, zamiast wezwać do jej sprecyzowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło pismo strony nazwane 'skargą o wznowienie postępowania', błędnie interpretując je jako kasację. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny nie miał podstaw do takiego potraktowania pisma bez wcześniejszego wezwania strony do jego sprecyzowania. W konsekwencji, zaskarżone postanowienie zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez Czesława H. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie, które odrzuciło pismo strony nazwane 'skargą o wznowienie postępowania', błędnie uznając je za kasację. Wcześniej, organ rentowy odmówił waloryzacji emerytury, a sądy niższych instancji oddaliły odwołanie i zażalenie wnioskodawcy. Po kolejnych postępowaniach, Czesław H. złożył wniosek o wznowienie postępowania, który został odrzucony przez Sąd Wojewódzki z powodu przekroczenia terminu. Sąd Apelacyjny utrzymał to postanowienie w mocy. Następnie, Sąd Apelacyjny odrzucił pismo nazwane 'skargą o wznowienie postępowania', traktując je jako niedopuszczalną kasację. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał, że Sąd Apelacyjny nie miał podstaw do automatycznego potraktowania pisma jako kasacji, zwłaszcza gdy strona wyraźnie nazwała je inaczej. W przypadku wątpliwości, sąd powinien był wezwać stronę do sprecyzowania jej intencji. Dlatego Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując Sądowi Apelacyjnemu rozważenie złożonej skargi o wznowienie postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może z urzędu potraktować pisma jako kasacji, jeśli zostało ono nazwane inaczej, bez wcześniejszego wezwania strony do sprecyzowania jego treści.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku wątpliwości co do charakteru pisma procesowego, sąd powinien wezwać stronę do jego sprecyzowania, zamiast samodzielnie nadawać mu status kasacji, zwłaszcza gdy strona wyraźnie określiła jego nazwę i treść.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

Czesław H.

Strony

NazwaTypRola
Czesław H.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w C.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Pomocnicze

KPC art. 393 § 2 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymagania formalne dla kasacji.

KPC art. 130

Kodeks postępowania cywilnego

Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pisma.

KPC art. 393 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kasacji.

KPC art. 406

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wznowienia postępowania.

KPC art. 407

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania.

KPC art. 410 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skutki przekroczenia terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny nie miał podstaw do potraktowania pisma strony jako kasacji wbrew jego nazwie i treści. W przypadku wątpliwości co do charakteru pisma, sąd powinien wezwać stronę do jego sprecyzowania.

Godne uwagi sformułowania

Nazwanie przez stronę pisma "skargą o wznowienie postępowania" nie uzasadnia, bez dodatkowych wyjaśnień strony, potraktowania pisma jako kasacji i stosowania wymagania określonego w art. 393 2 § 1 KPC. Rzeczą Sądu Apelacyjnego było - w przypadku wątpliwości - wezwanie wnioskodawcy do sprecyzowania treści pisma i oświadczenie się, czy winno być potraktowane jako kasacja.

Skład orzekający

Teresa Romer

przewodniczący

Jerzy Kuźniar

sprawozdawca

Stefania Szymańska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Właściwe stosowanie przepisów proceduralnych dotyczących kwalifikacji pism procesowych i konieczności wzywania do ich sprecyzowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie pismo zostało błędnie zakwalifikowane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawidłowym kwalifikowaniem pism procesowych przez sądy, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy sąd może zmienić nazwę Twojego pisma procesowego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 22 października 1998 r. II UZ 95/98 Nazwanie przez stronę pisma "skargą o wznowienie postępowania" nie uzasadnia, bez dodatkowych wyjaśnień strony, potraktowania pisma jako ka- sacji i stosowania wymagania określonego w art. 393 2 § 1 KPC. Przewodniczący: SSN Teresa Romer, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar (spra- wozdawca), Stefania Szymańska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 22 października 1998 r. na posiedze- niu niejawnym sprawy z wniosku Czesława H. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w C. o wysokość świadczenia, na skutek zażalenia wnios- kodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecz- nych w Lublinie z dnia 27 lipca 1998 r. [...] p o s t a n o w i ł: u c h y l i ć zaskarżone postanowienie. U z a s a d n i e n i e Decyzją z dnia 30 grudnia 1995 r. organ rentowy dokonał waloryzacji emerytu- ry wnioskodawcy Czesława H. od 1 grudnia 1995 r. ustalając wysokość świadczenia na kwotę 607,53 zł. Od powyższej decyzji wnioskodawca wniósł odwołanie do Sądu Wojewódz- kiego w Lublinie, który oddalił je wyrokiem z dnia 20 grudnia 1996 r. Postanowieniem z dnia 27 lutego 1997 r. Sąd Wojewódzki odmówił sporzą- dzenia uzasadnienia wyroku, stwierdzając, że żądanie wnioskodawcy w tym przed- miocie zgłoszone zostało przed datą ogłoszenia wyroku i dlatego nie wywołuje skut- ków prawnych. 2 Na powyższe postanowienie Sądu Wojewódzkiego wnioskodawca złożył za- żalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i doręczenie wy- roku wraz z uzasadnieniem. Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 1997 r. Sąd Apelacyjny w Lublinie, po- dzielając stanowisko Sądu Wojewódzkiego, oddalił zażalenie. W dniu 10 października 1997 r. Czesław H. złożył wniosek o wznowienie pos- tępowania, w którym stwierdził, że nie brał udziału w postępowaniu przed sądem i z tego względu został pozbawiony możności obrony swych praw. W skardze o wzno- wienie postępowania wnioskodawca podnosił, iż nie stawił się na rozprawę w dniu 11 grudnia 1996 r. ponieważ był chory. Postanowieniem z dnia 30 stycznia 1998 r. Sąd Wojewódzki odrzucił skargę powoda, stwierdzając, że zgodnie z art. 407 KPC skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym i termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona lub jej przedstawiciel ustawowy. Czesław H. stwierdził, że o wyroku Sądu Wojewódzkiego dowiedział się w dniu 17 lutego 1997 r., skargę o wznowienie postępowania wniósł dopiero 10 października 1997 r., dlatego też jego skarga podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 410 § 1 KPC. Na powyższe postanowienie Czesław H. złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 10 czerwca 1998 r. oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Wojewódzkiego. Od powyższego postanowienia wnioskodawca złożył, pismo nazwane skargą o wznowienie postępowania, i wniósł o jego uchylenie oraz o uchylenie orzeczeń Sądu Wojewódzkiego poprzedzających zaskarżone postanowienie. Sąd Apelacyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 27 lipca 1998 r. odrzucił kasację, nazwaną skargą, stwierdzając, że została ona wniesiona przez samą stronę, która nie zalicza się do kręgu osób wymienionych w art. 393 2 § 2 KPC i jako niedopuszczalna w rozumieniu art. 393 5 KPC podlega odrzuceniu. W zażaleniu na to postanowienie, wnioskodawca zarzucił, że - wobec nazwy i treści pisma - Sąd Ape- lacyjny nie miał podstaw do potraktowania go jako kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Zażalenie jest uzasadnione. Postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 10 czerwca 1998 r. [...], oddalające zażalenie wnioskodawcy, zostało przez niego zaskarżone pismem nazwanym skargą o wznowienie postępowania. Nie było więc podstaw, by wbrew jego nazwie i treści, z urzędu traktować je jako kasację i stosować w związku z tym rygory przewidziane w art. 393 2 § 1 KPC. Rzeczą Sądu Apelacyjnego było - w przypadku wątpliwości - wez- wanie wnioskodawcy do sprecyzowania treści pisma i oświadczenie się, czy winno być potraktowane jako kasacja (art. 130 w związku z art. 393 3 i 406 KPC). Zanie- chanie tego w sytuacji, gdy w zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego od- rzucające kasację, wnioskodawca wyraźnie wskazał, że pismo jego nie było kasacją, ale skargą o wznowienie postępowania, daje podstawy do przyjęcia, że odrzucenie kasacji nie było uzasadnione. Z tych względów należało uchylić zaskarżone postanowienie i orzec jak w sentencji. W związku z tym Sąd Apelacyjny powinien rozpoznać i ocenić złożoną przez wnioskodawcę skargę o wznowienie postępowania. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI