II UZ 88/14

Sąd Najwyższy2015-03-26
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury wojskoweŚrednianajwyższy
emerytura wojskowawaloryzacjawartość przedmiotu sporuskarga kasacyjnaSąd NajwyższyWojskowe Biuro Emerytalnekodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawcy, uznając, że jego wyliczenie wartości przedmiotu zaskarżenia dotyczącego waloryzacji emerytury wojskowej było błędne metodologicznie.

Wnioskodawca Z.W. zaskarżył postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jego skargi kasacyjnej, zarzucając błąd w ustaleniu wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Apelacyjny, opierając się na wyjaśnieniach Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego, uznał, że wartość ta wynosi 722,12 zł, co było poniżej progu 10.000 zł wymaganego do kasacji. Wnioskodawca twierdził, że prawidłowa wartość wynosi 18.587,48 zł, wskazując na błędy w wyliczeniach organu rentowego dotyczących waloryzacji emerytury. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że wnioskodawca popełnił błąd metodologiczny, mieszając różne elementy uposażenia żołnierzy i stosując niewłaściwe przepisy do waloryzacji.

Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawcy Z.W. na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jego skargi kasacyjnej w sprawie dotyczącej wysokości emerytury wojskowej. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, ponieważ uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia, określona przez pełnomocnika skarżącego na 26.136 zł, była nieprawidłowa. Organ rentowy, Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego, wyliczył, że różnica wynikająca z dwóch rodzajów waloryzacji świadczenia wynosiła jedynie 722,12 zł rocznie, co było poniżej ustawowego progu 10.000 zł dla skargi kasacyjnej (art. 3982 § 1 k.p.c.). Wnioskodawca w zażaleniu zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów, twierdząc, że wyliczenia organu rentowego były błędne. Przedstawił własne wyliczenia, wskazując na nieprawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych i waloryzacji emerytur. Twierdził, że prawidłowa podstawa wymiaru świadczenia wynosiła 4.528,95 zł, a różnica miesięczna 1.548,54 zł, co rocznie dawało 18.587,48 zł. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając je za bezzasadne. Wyjaśnił, że spór dotyczył sposobu waloryzacji emerytury wojskowej, a nie jej podstawy wymiaru. Podkreślił, że wnioskodawca popełnił błąd metodologiczny, mieszając dwa odrębne elementy uposażenia zasadniczego żołnierzy: uposażenie według stopnia wojskowego i uposażenie według stanowiska służbowego. Wskazał, że wnioskodawca błędnie zastosował stawki uposażenia według stanowiska służbowego do ustalenia uposażenia według stopnia wojskowego, co doprowadziło do zawyżenia wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy potwierdził, że zaskarżone postanowienie miało oparcie w przepisach k.p.c. i orzekł o oddaleniu zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wyliczenie wnioskodawcy było błędne metodologicznie, a prawidłowa wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż 10.000 zł.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wnioskodawca popełnił błąd metodologiczny, mieszając uposażenie według stopnia wojskowego z uposażeniem według stanowiska służbowego, co doprowadziło do zawyżenia wartości przedmiotu zaskarżenia. Prawidłowe zastosowanie przepisów wykazało, że wartość ta była poniżej progu kasacyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalił zażalenie

Strona wygrywająca

Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w W.

Strony

NazwaTypRola
Z. W.osoba_fizycznawnioskodawca
Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w W.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (16)

Główne

k.p.c. art. 3982 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa minimalną wartość przedmiotu zaskarżenia wymaganą do wniesienia skargi kasacyjnej.

u.z.e.ż. art. 6

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Dotyczy sposobu waloryzacji emerytur wojskowych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 3986 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia postanowienia w przypadku braku podstaw do jego uchylenia.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.

u.z.e.ż. art. 5

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Dotyczy podstawy wymiaru emerytury wojskowej.

u.e.r.f.u.s. art. 159 § pkt 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Nadaje emeryturom wojskowym waloryzację na zasadach FUS.

u.e.r.f.u.s.

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Ogólne przepisy dotyczące emerytur i rent.

Ustawa o uposażeniu żołnierzy art. 11 § ust. 1

Definiuje elementy uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego.

Ustawa o uposażeniu żołnierzy art. 11 § ust. 2

Delegacja do określenia stawek uposażenia według stopnia wojskowego.

Ustawa o uposażeniu żołnierzy art. 11 § ust. 3

Delegacja do określenia stawek uposażenia według stanowiska służbowego.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 18 listopada 1994 r. w sprawie szczegółowych zasad waloryzacji emerytur i rent wojskowych

Przywołane przez skarżącego jako podstawa poprzedniego sposobu waloryzacji.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 2000 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych

Reguluje stawki uposażenia zasadniczego według stopnia wojskowego.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 marca 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych

Ostatnia zmiana rozporządzenia z 2000 r. dotyczącego stawek uposażenia według stopnia wojskowego.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 2000 r. w sprawie uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzy zawodowych

Reguluje uposażenie według stanowiska służbowego.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 marca 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzy zawodowych

Ostatnia zmiana rozporządzenia z 2000 r. dotyczącego uposażenia według stanowiska służbowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyliczenie wartości przedmiotu zaskarżenia przez organ rentowy było prawidłowe. Wnioskodawca popełnił błąd metodologiczny w obliczeniu wartości przedmiotu zaskarżenia, mieszając różne elementy uposażenia. Wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż 10.000 zł, co uniemożliwiało wniesienie skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Wyliczenie wartości przedmiotu zaskarżenia przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego było błędne. Prawidłowa wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 18.587,48 zł.

Godne uwagi sformułowania

spór w niniejszej sprawie nie dotyczył podstawy wymiaru emerytury (...), ale sposobu jej waloryzacji Tymczasem z argumentacji skarżącego wynika, że przedstawiane przez niego wyliczenia dokonane zostały w zupełnie dowolny sposób, z pominięciem uregulowań mających wpływ na wysokość emerytury przy zastosowaniu waloryzacji „uposażeniowej” (zamiast „cenowej”) Błąd metodologiczny skarżącego polega zatem na tym, że podstawia w miejsce stawek uposażenia zasadniczego według stopnia wojskowego z uwzględnieniem wysługi lat, służących ustaleniu uposażenia według stopnia wojskowego (pierwszego elementu) - stawki uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego dla pozostałych stanowisk służbowych, służące ustaleniu uposażenia według stanowiska służbowego (drugiego elementu).

Skład orzekający

Romualda Spyt

przewodniczący-sprawozdawca

Halina Kiryło

członek

Zbigniew Korzeniowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących waloryzacji emerytur wojskowych oraz zasad ustalania wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej żołnierzy zawodowych i ich emerytur, a także konkretnych przepisów proceduralnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i wojskowych ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących waloryzacji emerytur i ustalania wartości przedmiotu sporu.

Błąd w wyliczeniach kosztował emeryta wojskowego szansę na kasację. Sąd Najwyższy wyjaśnia, jak liczyć waloryzację.

Dane finansowe

WPS: 26 136 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 88/14 POSTANOWIENIE Dnia 26 marca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Romualda Spyt (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Halina Kiryło SSN Zbigniew Korzeniowski w sprawie z wniosku Z. W. przeciwko Dyrektorowi Wojskowego Biura Emerytalnego w W. o wysokość emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 26 marca 2015 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 20 stycznia 2014 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2014 r. Sąd Apelacyjny, w sprawie Z. W. przeciwko Dyrektorowi Wojskowego Biura Emerytalnego w W. o wysokość emerytury, odrzucił skargę kasacyjną Z. W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w z dnia 28 września 2012 r. W uzasadnieniu podniesiono, że w przedmiotowej sprawie wątpliwości budziła wartość przedmiotu zaskarżenia określona przez pełnomocnika skarżącego na kwotę 26.136 zł, dlatego Sąd Apelacyjny zwrócił się do organu rentowego o ustosunkowanie się do wskazanej kwoty. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w W. wyjaśnił, załączając do swojego pisma odpowiednie wyliczenie, że po dokonaniu hipotetycznego obliczenia różnicy wynikającej z dwóch rodzajów 2 waloryzacji świadczenia Z. W. (uposażeniowej i cenowej) wynosi ona za okres dwunastu miesięcy (od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2011 r.) - 722,12 zł. W ocenie Sądu Apelacyjnego, określenie wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 26.136 zł nie znajduje podstaw faktycznych i prawnych, natomiast prawidłową wartość - 722,12 zł, wskazał organ emerytalny. Stwierdził, że wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł (art. 3982 § 1 k.p.c.). W zażaleniu na to postanowienie skarżący zarzucił mu błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia prowadzący do naruszenia art. 3982 § 1 k.p.c., przez przyjęcie, iż wyliczenie przedmiotu zaskarżenia przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego jest prawidłowe. W uzasadnieniu wskazano, że wyliczenie sporządzone przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego jest błędne. Należy domniemywać, iż uposażenie Z. W. przyjęto z rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 marca 2004 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzy zawodowych. Z rozporządzenia tego przyjęto kwotę z załącznika nr 2 dla stanowiska służbowego U-19, tj. kwotę 1.518 zł pomijając załącznik nr 1. Uposażenie dla stopnia majora wynosiło w tym rozporządzeniu kwotę 2.208 zł, a nie 934 zł. Kwota 934 zł była wskazana we wcześniejszym Rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 maja 2002 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzy zawodowych. Prawidłowa baza wynosi wtedy 3.726 zł (1.518 zł + 2.208 zł) a wskaźnik dodatków (21,55 %) - 802,95 zł. Podstawa wymiaru świadczenia to kwota 4.528,95 zł, a nie kwota 2.980,41 zł przedstawiona przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego. Różnica między wyliczeniem Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego a powyższym wynosi 1.548,54 zł miesięcznie. Rocznie jest to kwota 18.587,48 zł, która stanowi przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. 3 Przede wszystkim należy wskazać, że spór w niniejszej sprawie nie dotyczył podstawy wymiaru emerytury (art. 5 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin; jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 666), ale sposobu jej waloryzacji (art. 6 powyższej ustawy). Chodziło więc o to, w jaki sposób powinna być podwyższana emerytura skarżącego. Skarżący nie zgadzał się na sposób jej waloryzacji, który wynika z art. 6 w brzmieniu nadanym art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.), zgodnie z którym emerytury i renty (wojskowe) podlegają waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Żądał więc, aby była ona waloryzowana nie w jakikolwiek dowolny sposób, ale według poprzedniego brzmienia tego artykułu i w konsekwencji na podstawie zasad określonych w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 18 listopada 1994 r. w sprawie szczegółowych zasad waloryzacji emerytur i rent wojskowych (Dz.U. Nr 126, poz. 625). Taki zaś sposób waloryzacji emerytur i rent wojskowych polegał na obliczeniu nowej wysokości tych świadczeń, z uwzględnieniem podwyższonych składników uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, pozostających w służbie wojskowej i zajmujących analogiczne stanowiska. Tymczasem z argumentacji skarżącego wynika, że przedstawiane przez niego wyliczenia dokonane zostały w zupełnie dowolny sposób, z pominięciem uregulowań mających wpływ na wysokość emerytury przy zastosowaniu waloryzacji „uposażeniowej” (zamiast „cenowej”). Skarżący, powołując się na błąd w wyliczeniach organu rentowego, miesza dwa elementy uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. z 1992 r. Nr 5, poz. 18 ze zm.), obowiązującej do 30 czerwca 2004 r., uposażenie zasadnicze żołnierza zawodowego obejmowało między innymi dwa różne elementy 1) uposażenie według stopnia wojskowego, 2) uposażenie według stanowiska służbowego. Ustęp 4 tego przepisu stanowił, że stanowiska służbowe żołnierzy zawodowych są zaliczane do odpowiednich grup uposażenia w zależności od rangi stanowiska, zakresu wykonywanych zadań służbowych, ponoszonej odpowiedzialności i wymaganych kwalifikacji. Oznacza to, 4 że zindywidualizowane uposażenie według stanowiska służbowego (drugi element) zależało od przydzielonej grupy uposażenia mieszczącej się w granicach stawek („widełek”) przypisanych określonym stanowiskom służbowym, natomiast nie miało żadnego wpływu na uposażenie według stopnia wojskowego (pierwszy element). Wskazany przepis ustawy o uposażeniu żołnierzy zawierał dwie delegacje ustawowe. Pierwsza była skierowana do Ministra Obrony Narodowej w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy upoważniająca do określenia, w drodze rozporządzenia, stawki uposażenia zasadniczego według: a) stopnia wojskowego - z uwzględnieniem wysługi lat, b) stanowiska służbowego - dla stanowisk podstawowych. - art. 11 ust. 2, druga zaś do Ministra Obrony Narodowej upoważniająca do określenia, w drodze rozporządzenia: a) stawki uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego dla pozostałych stanowisk służbowych w granicach stawek określonych dla stanowisk podstawowych, b) grupy uposażenia odpowiednie dla stawek uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego - art. 11 ust. 3. Na podstawie tej pierwszej delegacji (z ust. 2) wydane zostało rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 2000 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 20, poz. 246), którego ostatnią zmianę stanowiło rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 marca 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 45, poz. 434). Załączniki do tego aktu prawnego regulowały stawki uposażenia zasadniczego według stopnia wojskowego z uwzględnieniem wysługi lat (nr 1) i stawki uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego dla stanowisk podstawowych (nr 2). Na podstawie drugiej delegacji (z ust. 3), wydane zostało rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 2000 r. w sprawie uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 20, poz. 247), które ostatnio zastąpione zostało rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 marca 2004 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzy zawodowych (Dz.U. Nr 38, poz. 350). Poza materią tego aktu prawnego pozostawały stawki uposażenia zasadniczego według stopnia wojskowego z uwzględnieniem wysługi 5 lat. Wskazywał on wyłącznie odpowiednie grupy uposażenia (załącznik nr 2) w ramach (w granicach) stawek określonych dla pozostałych stanowisk podstawowych (załącznik nr 1). Błąd metodologiczny skarżącego polega zatem na tym, że podstawia w miejsce stawek uposażenia zasadniczego według stopnia wojskowego z uwzględnieniem wysługi lat, służących ustaleniu uposażenia według stopnia wojskowego (pierwszego elementu) - stawki uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego dla pozostałych stanowisk służbowych, służące ustaleniu uposażenia według stanowiska służbowego (drugiego elementu). W istocie zatem wyliczenie przedstawione przez skarżącego nie jest adekwatne do zgłoszonego roszczenia. Z tych względów zaskarżone postanowienie ma oparcie w art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 3982 § 1 k.p.c. Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c. z związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI