II UZ 64/99

Sąd Najwyższy1999-06-01
SAOSubezpieczenia społecznechoroby zawodoweŚrednianajwyższy
choroba zawodowakasacjaprzywrócenie terminuSąd Najwyższypostępowanie cywilneubezpieczenia społeczneKPC

Sąd Najwyższy oddalił zażalenia na postanowienie o odrzuceniu kasacji i przekazał wniosek o przywrócenie terminu do rozpoznania sądowi niższej instancji.

Sprawa dotyczyła wniosku o przywrócenie terminu do złożenia kasacji w sprawie o ustalenie choroby zawodowej. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenia na postanowienie o odrzuceniu kasacji, która została wniesiona osobiście przez powoda, mimo wymogu reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego. Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu powinien być rozpoznany przez sąd niższej instancji.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z powództwa Ryszarda C. przeciwko KGHM „P.-M.” Spółka Akcyjna o ustalenie choroby zawodowej. Po oddaleniu apelacji powoda przez Sąd Wojewódzki, powód złożył kasację osobiście, wniósł o adwokata z urzędu, a następnie kasacja została odrzucona przez Sąd Okręgowy. Powód złożył zażalenie na to postanowienie, a jego pełnomocnik z urzędu złożył kolejne zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji przez pełnomocnika. Sąd Najwyższy oddalił oba zażalenia, stwierdzając, że kasacja wniesiona osobiście przez powoda była niedopuszczalna ze względu na brak reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd uznał również, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji przez pełnomocnika z urzędu powinien być rozpoznany przez sąd niższej instancji, a nie w postępowaniu zażaleniowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o przywrócenie terminu podlega rozpoznaniu przez sąd, który uznał, że czynność procesowa nie może odnieść skutku z powodu upływu terminu, a nie w postępowaniu zażaleniowym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy rozróżnił instytucję zażalenia na postanowienie o odrzuceniu kasacji od wniosku o przywrócenie terminu. Stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu powinien być rozpoznany przez sąd niższej instancji zgodnie z przepisami KPC dotyczącymi przywrócenia terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono zażalenia i przekazano wniosek do rozpoznania sądowi niższej instancji

Strony

NazwaTypRola
Ryszard C.osoba_fizycznapowód
KGHM „P.-M.” Spółka Akcyjna – Oddział Huta Miedzi „G.” w G.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

KPC art. 3932 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 168

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

KPC art. 3935

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 3922 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 39318

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 3933

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 397

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 39319

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja wniesiona osobiście przez stronę, która powinna być reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, jest niedopuszczalna. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji przez pełnomocnika z urzędu podlega rozpoznaniu przez sąd niższej instancji, a nie w postępowaniu zażaleniowym.

Odrzucone argumenty

Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu kasacji powinno być uwzględnione, jeśli kasacja została złożona przed upływem terminu i zawierała wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Pełnomocnik z urzędu powinien móc skorzystać z kasacji 'osobistej' strony.

Godne uwagi sformułowania

Wniosek o przywrócenie terminu zawarty w zażaleniu podlega rozpoznaniu przez sąd drugiej instancji, a nie przez Sąd Najwyższy w postępowaniu wywołanym złożeniem zażalenia na postanowienie o odrzuceniu kasacji. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że Sąd Okręgowy nie mógł skierować do rozpoznania przez Sąd Najwyższy kasacji niedopuszczalnej, a jej odrzucenie było konieczne. Wniosek taki bowiem nie ma wpływu na bieg terminu miesięcznego do wniesienia kasacji (nie przerywa go ani nie przedłuża). Przywróceniu terminu nie służy natomiast postępowanie wywołane złożeniem zażalenia na postanowienie sądu pierwszej lub drugiej instancji o odrzuceniu środka odwoławczego.

Skład orzekający

Teresa Romer

przewodniczący

Kazimierz Jaśkowski

sędzia

Jadwiga Skibińska-Adamowicz

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia kasacji, w tym wymóg reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika oraz właściwość sądu do rozpoznawania wniosków o przywrócenie terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z kasacją i wnioskiem o przywrócenie terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące wnoszenia kasacji i przywracania terminów, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Kiedy wniosek o przywrócenie terminu do kasacji trafia do Sądu Najwyższego – pułapki proceduralne.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 1 czerwca 1999 r. II UZ 64/99 Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia kasacji podlega rozpozna- niu przez sąd drugiej instancji, a nie przez Sąd Najwyższy w postępowaniu wy- wołanym złożeniem zażalenia na postanowienie o odrzuceniu kasacji. Przewodniczący: SSN Teresa Romer, Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski, Jadwiga Skibińska-Adamowicz (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 1999 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Ryszarda C. przeciwko KGHM „P.-M.” Spółka Ak- cyjna – Oddziałowi Huta Miedzi „G.” w G. o ustalenie choroby zawodowej, na skutek zażaleń wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpie- czeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 13 kwietnia 1999 r. [...] 1. o d d a l i ł zażalenia, 2. przekazał wniosek o przywrócenie terminu zawarty w zażaleniu z dnia 22 kwietnia 1999 r. Sądowi Okręgowemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu do rozpoznania. U z a s a d n i e n i e Sąd Rejonowy w Głogowie wyrokiem z dnia 11 lutego 1998 r. oddalił po- wództwo Ryszarda C. przeciwko KGHM „P.-M.” S.A. Oddział Huta Miedzi „G.” w G. o ustalenie, że w okresie pracy u strony pozwanej nabył chorobę zawodową w postaci choroby wibracyjnej. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu, po uzupełnieniu postępowania dowodowego, wyrokiem z dnia 17 grudnia 1998 r. oddalił apelację powoda, wskazując, że materiał dowodowy zebrany w sprawie, a przede wszystkim opinie lekarzy biegłych wykluczyły istnienie u powoda choroby zawodo- wej, a jego przejście w 1992 r. na rentę inwalidzką III grupy spowodowane było ogól- nym stanem zdrowia. 2 Wyrok Sądu Wojewódzkiego został powodowi doręczony dnia 9 marca 1999 r. W dniu 2 kwietnia 1999 r. do Sądu Okręgowego we Wrocławiu wpłynęła kasacja po- woda, sporządzona przez niego osobiście i zawierająca wniosek o ustanowienie dla niego adwokata z urzędu. Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 1999 r. wniosek ten został uwzględniony. Postanowieniem z dnia 13 kwietnia 1999 r. Sąd Okręgowy odrzucił kasację „osobistą” powoda na podstawie art. 3935 w związku z art. 3922 § 1 KPC. Na powyższe postanowienie powód złożył zażalenie, twierdząc, że jeżeli kasa- cja sporządzona przez niego osobiście została złożona przed upływem terminu mie- sięcznego i zawierała wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, to Sąd Woje- wódzki nie był uprawniony do jej odrzucenia. Na postanowienie z dnia 13 kwietnia 1999 r. odrzucające kasację złożył także zażalenie pełnomocnik powoda z urzędu adw. Waldemar T., podając, że „zaskarża w/w postanowienie w całości wraz z wnioskiem o przywrócenie powodowi terminu do wniesienia kasacji sporządzonej przez wyznaczonego pełnomocnika z urzędu”. Wy- jaśnił, że informację Okręgowej Rady Adwokackiej w W. o wyznaczeniu go pełno- mocnikiem powoda otrzymał dnia 9 kwietnia 1999 r. w godzinach popołudniowych, nie miał więc możliwości sporządzenia kasacji w terminie. W związku z tym wniósł o przywrócenie terminu do złożenia kasacji i uznanie, że „zażalenie było konieczne i zasadne”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu kasacji i wniosek o przywrócenie terminu są dwiema różnymi instytucjami procesowymi i podlegają rozpoznaniu wed- ług różnych przepisów. Postanowienie o odrzuceniu kasacji sporządzonej i wniesionej osobiście przez powoda nastąpiło dlatego, że stosownie do art. 3932 § 1 KPC kasacja powinna być wniesiona przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że Sąd Okręgowy nie mógł skierować do rozpoznania przez Sąd Najwyższy kasacji niedopuszczalnej, a jej odrzucenie było konieczne. Wprawdzie zgodnie z art. 39318 KPC na postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu kasacji przysługiwało powodowi prawo złożenia zażalenia, z którego skorzystał, lecz podstawy do uwzględnienia zażalenia i uchyle- 3 nia zaskarżonego postanowienia nie mógł stanowić wniosek o ustanowienie adwo- kata z urzędu. Wniosek taki bowiem nie ma wpływu na bieg terminu miesięcznego do wniesienia kasacji (nie przerywa go ani nie przedłuża). Poza tym pełnomocnik wyz- naczony z urzędu nie może „skorzystać” z kasacji „osobistej” strony, lecz musi spo- rządzić kasację własną, zgodną z wymaganiami przewidzianymi w art. 3933 KPC. Z tego względu, stosownie do art. 385 i art. 397 w związku z art. 39319 KPC, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda jako niezasadne. Tak samo Sąd Najwyższy ocenił zażalenie, które w imieniu powoda wniósł jego pełnomocnik z urzędu adw. Waldemar T. Zażalenie to bowiem nie zawiera żad- nych zarzutów podważających prawidłowość postanowienia o odrzuceniu kasacji, a jedynie wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia przez pełnomocnika. Dla rozpoznania jednak takiego wniosku przewidziane jest postępowanie określone w art. 168 i następnych KPC wraz z wymaganiami zawartymi w tych przepisach. Przy- wróceniu terminu nie służy natomiast postępowanie wywołane złożeniem zażalenia na postanowienie sądu pierwszej lub drugiej instancji o odrzuceniu środka odwo- ławczego. Wniosek o przywrócenie terminu podlega rozpoznaniu przez sąd, który uznał, że czynność procesowa nie może odnieść skutku z powodu upływu terminu. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI