II UZ 60/14

Sąd Najwyższy2015-01-14
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyWysokanajwyższy
emeryturawskaźnik podstawy wymiaruZUSapelacjazażalenieSąd Najwyższypostępowanie apelacyjnenieistniejące orzeczenie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji, uznając, że apelacja była wniesiona od nieistniejącego orzeczenia w części dotyczącej żądania wyższego wskaźnika emerytury.

Wnioskodawca złożył apelację od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił decyzję ZUS, ustalając wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury na 104,56%. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, uznając, że wyrok Sądu I instancji uwzględnił odwołanie w całości i brak było rozstrzygnięcia o jego oddaleniu w części, co uniemożliwiało zaskarżenie. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając, że apelacja była wniesiona od nieistniejącego orzeczenia w zakresie żądania wyższego wskaźnika emerytury, a wnioskodawca powinien był wnieść o uzupełnienie wyroku.

Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego, który odrzucił jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, ustalając wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury na 104,56%. Wnioskodawca domagał się podwyższenia tego wskaźnika do co najmniej 120%. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, argumentując, że wyrok Sądu I instancji uwzględnił odwołanie w całości i nie zawierał rozstrzygnięcia o oddaleniu odwołania w jakiejkolwiek części, co czyniło apelację niedopuszczalną z powodu braku substratu zaskarżenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał je za bezzasadne. Podkreślono, że w wyroku Sądu Okręgowego brakowało rozstrzygnięcia o oddaleniu odwołania w części dotyczącej żądania wyższego wskaźnika emerytury, co zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego czyni wyrok w tym zakresie nieistniejącym i uniemożliwia jego skuteczne zaskarżenie. Wskazano, że wnioskodawca powinien był wnieść o uzupełnienie wyroku Sądu Okręgowego, a nie apelację. W związku z tym postanowienie Sądu Apelacyjnego zostało uznane za prawidłowe, a zażalenie oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, apelacja taka jest niedopuszczalna z powodu braku substratu zaskarżenia, ponieważ jest wniesiona od nieistniejącego orzeczenia w tej części.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na utrwaloną linię orzeczniczą stwierdził, że brak w sentencji wyroku rozstrzygnięcia co do oddalenia odwołania w części czyni wyrok w tym zakresie nieistniejącym i uniemożliwia skuteczne jego zaskarżenie. Strona powinna wnieść o uzupełnienie wyroku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznychinstytucjaorgan rentowy

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia apelacji wniesionej od nieistniejącego orzeczenia.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia apelacji wniesionej od nieistniejącego orzeczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Apelacja wniesiona od nieistniejącego orzeczenia w części dotyczącej żądania wyższego wskaźnika emerytury. Wnioskodawca powinien był wnieść o uzupełnienie wyroku Sądu Okręgowego, a nie apelację.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 370 k.p.c. poprzez uznanie apelacji za niedopuszczalną, gdy sąd I instancji w całości miał uwzględnić odwołanie skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

brak rozstrzygnięcia co do oddalenia odwołania w pozostałej części środek ten podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny z powodu braku substratu zaskarżenia wyrok w tym zakresie nieistniejącym i uniemożliwia skutecznego jego zaskarżenie w tej części

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący

Bogusław Cudowski

sprawozdawca

Zbigniew Myszka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że apelacja od wyroku, który nie rozstrzygnął o oddaleniu odwołania w części, jest niedopuszczalna z powodu braku substratu zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdy wyrok nie zawiera rozstrzygnięcia o oddaleniu części odwołania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje subtelne, ale kluczowe kwestie proceduralne dotyczące zaskarżania orzeczeń, co jest ważne dla praktyków prawa ubezpieczeń społecznych.

Uwaga na "nieistniejące orzeczenia"! Jak błąd formalny może zablokować drogę do sądu?

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 60/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący) SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca) SSN Zbigniew Myszka w sprawie z wniosku T. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o wysokość emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 stycznia 2015 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 maja 2014 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 14 maja 2014 r. odrzucił apelację od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 grudnia 2012 r. W uzasadnieniu wskazał, że zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy dokonał zmiany decyzji organu rentowego z dnia 25 czerwca 2009 r. poprzez ustalenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury na poziomie 104,56%. Sąd zaakceptował wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wyliczony przez biegłą sądową. Wnioskodawca zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego w całości, żądając jego zmiany poprzez podwyższenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru jego emerytury do wysokości realnej, wynikającej z przeprowadzonych dowodów, wyższej niż ustalony przez Sąd wskaźnik 104,56%. Sąd Apelacyjny stwierdził, że z konstrukcji 2 zaskarżonego wyroku wynikało, że odwołanie od decyzji organu rentowego zostało uwzględnione w całości. W konsekwencji, iż w zaskarżonym wyroku brak było rozstrzygnięcia o oddaleniu odwołania w jakiejkolwiek części. Zaznaczył jednocześnie, że wnioskodawca nie złożył wniosku o uzupełnienie tego wyroku. W takiej sytuacji, zdaniem Sąd Apelacyjny, nie było możliwości zaskarżenia przez wnioskodawcę rozstrzygnięcia Sądu I instancji odnośnie żądania podwyższenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru jego emerytury stosowanie do wniosku apelacji. Tym samym, na podstawie art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. odrzucił apelację w całości jako wniesioną od nieistniejącego orzeczenia. Zażalenie na niniejsze postanowienie złożył wnioskodawca zaskarżając je w całości. Zarzucono naruszenie art. 370 k.p.c. poprzez uznanie, że apelacja była niedopuszczalna, ponieważ Sąd I instancji w całości miał uwzględnić odwołanie skarżącego od decyzji organu rentowego, a w takiej sytuacji brak było substratu zaskarżenia. Zdaniem skarżącego prawidłowa ocena sprawy i wniesionej apelacji prowadzi do wniosku, iż Sąd I instancji nie uwzględnił w całości odwołania wnioskodawcy od decyzji organu rentowego skoro ustalił wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury na poziomie 104,56%, gdy skarżący domagał się aby ten wskaźnik został ustalony na poziomie co najmniej 120%, przy uwzględnieniu pominiętych przez biegłą dowodów z zeznań świadków, przesłuchania stron i opinii innego biegłego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu celem rozpoznania apelacji oraz o zasądzenie od organu rentowego kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Na wstępie należy wskazać, że w zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 14 maja 2014 r. pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie tylko art. 370 k.p.c., co już nie pozwala na uwzględnienie podniesionego zarzutu. Niezależnie od powyższego, należy zauważyć, że w wyroku z dnia 20 grudnia 2012 r. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję podwyższając wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego w stosunku do wskaźnika 3 ustalonego przez organ rentowy. W sentencji tego wyroku brak było rozstrzygnięcia w przedmiocie oddalenia odwołania w pozostałej części. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego, w sytuacji gdy strona wniosła środek odwoławczy dotyczący przedmiotu nieobjętego rozstrzygnięciem w sentencji orzeczenia, to środek ten podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny z powodu braku substratu zaskarżenia (por. postanowienia SN z dnia: 25 lutego 1997 r., II CKN 15/97, OSNC 1997 nr 6-7, poz. 89; 11 września 2002 r., V CKN 1165/00, LEX nr 57221; 19 lipca 2006 r., I CZ 35/06, LEX nr 584195; 10 listopada 2009 r., II PZ 19/09, LEX nr 574537; 4 lutego 2011 r., I UZ 174/10, LEX nr 1391158, 21 września 2011 r., II PK 34/11, LEX nr 1103014). Odnosząc to stanowisko do niniejszej sprawy Sąd Najwyższy uznał, że brak w sentencji zaskarżonego apelacją wyroku rozstrzygnięcia co do oddalenia odwołania od decyzji organu rentowego w części dotyczącej ustalenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury przewyższającego 104,56%, na poziomie co najmniej 120%, co czyni wyrok w tym zakresie nieistniejącym i uniemożliwia skutecznego jego zaskarżenie w tej części. Wnioskodawca powinien zatem wnieść o uzupełnienie wyroku Sądu Okręgowego w części dotyczącej oddalenia odwołania od decyzji organu rentowego, czego nie zrobił. W związku z powyższym zaskarżone postanowienie należało uznać za prawidłowe, a zażalenie na to postanowienie, jako bezpodstawne oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI