II UZ 53/11

Sąd Najwyższy2012-01-23
SNubezpieczenia społeczneświadczenia emerytalne i rentoweŚrednianajwyższy
świadczenie przedemerytalneskarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu zaskarżeniaSąd Najwyższyubezpieczenia społeczneomyłka rachunkowa

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że wartość przedmiotu zaskarżenia przekraczała 10 000 zł.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy w sprawie o świadczenie przedemerytalne, uznając, że wartość przedmiotu zaskarżenia (8 475 zł) była niższa niż wymagane 10 000 zł. Wnioskodawca w zażaleniu podniósł, że popełniono oczywistą omyłkę rachunkową i faktyczna wartość świadczenia za rok wynosiła 10 407 zł. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za uzasadnione, stwierdzając, że wartość przedmiotu zaskarżenia faktycznie przekraczała 10 000 zł, co czyniło skargę kasacyjną dopuszczalną.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło skargę kasacyjną w sprawie o świadczenie przedemerytalne. Sąd drugiej instancji uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia, określona przez pełnomocnika wnioskodawcy na 8 475 zł, była niższa niż wymagane 10 000 zł do dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach majątkowych z ubezpieczeń społecznych (art. 398^2 § 1 k.p.c.). Wnioskodawca w zażaleniu argumentował, że oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia było wynikiem oczywistej omyłki rachunkowej, a faktyczna wartość świadczenia za okres jednego roku wynosiła 10 407 zł (12 x 867,25 zł). Sąd Najwyższy przyznał rację wnioskodawcy. Stwierdził, że sprawa o świadczenie przedemerytalne ma charakter majątkowy i dopuszczalność skargi kasacyjnej zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia nie niższej niż 10 000 zł. Wartość tę należy określić jako sumę świadczeń za okres jednego roku (art. 22 k.p.c.). Sąd Najwyższy ustalił, że zarówno w dacie wniesienia odwołania (24 maja 2010 r.), jak i w dacie orzekania przez Sąd Apelacyjny (28 kwietnia 2011 r.), wartość przedmiotu sporu przekraczała 10 000 zł (odpowiednio 10 094,04 zł i 10 407 zł). W związku z tym skarga kasacyjna była dopuszczalna, a pierwotne oznaczenie jej wartości było wynikiem oczywistej omyłki. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, skarga kasacyjna jest dopuszczalna, jeśli wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza 10 000 zł, a błędne jej ustalenie przez pełnomocnika może zostać skorygowane.

Uzasadnienie

Sprawa o świadczenie przedemerytalne ma charakter majątkowy, a wartość przedmiotu zaskarżenia określa się jako sumę świadczeń za rok. Sąd Najwyższy ustalił, że faktyczna wartość świadczenia za rok przekraczała 10 000 zł, co czyniło skargę kasacyjną dopuszczalną, mimo pierwotnego błędnego oznaczenia tej wartości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
S. G.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznychinstytucjastrona przeciwna

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o prawa majątkowe z zakresu ubezpieczeń społecznych skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 zł.

Pomocnicze

k.p.c. art. 22

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o świadczenia powtarzające się wartość przedmiotu sporu stanowi suma świadczeń za okres jednego roku.

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu w przypadkach określonych w przepisach.

k.p.c. art. 368 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu kasacyjnym stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące badania warunków formalnych skargi, w tym ustalania wartości przedmiotu zaskarżenia.

u.ś.p. art. 3 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych

Określa wysokość świadczenia przedemerytalnego.

u.ś.p. art. 3 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych

Świadczenie przedemerytalne podlega waloryzacji na zasadach przewidzianych w ustawie o emeryturach i rentach.

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W zw. z art. 398^16 k.p.c. - podstawa do uchylenia postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 8 475 zł było wynikiem oczywistej omyłki rachunkowej. Faktyczna wartość przedmiotu zaskarżenia (suma świadczeń za rok) przekraczała 10 000 zł. Skarga kasacyjna w sprawie o świadczenie przedemerytalne jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest wyższa niż 10 000 zł.

Odrzucone argumenty

Wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 8 475 zł, co czyniło skargę kasacyjną niedopuszczalną.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest prawo do świadczenia przedemerytalnego wartość przedmiotu zaskarżenia określa się według art. 22 k.p.c., czyli stanowi ją suma świadczeń za okres jednego roku sprawa o przyznanie świadczenia przedemerytalnego ma bez wątpienia charakter majątkowy badanie w tym zakresie nie może być utożsamiane ze sprawdzeniem wartości przedmiotu sporu wysokość świadczenia przedemerytalnego od 1 marca 2010 r. wynosiła 841, 17 zł, zaś od 1 marca 2011 r. – 867, 25 zł wartość przedmiotu sporu przekraczała 10.000 zł, bo wynosiła odpowiednio 10.094,04 zł (12 x 841,17 zł) i 10.407 zł (12 x 867,25 zł) pierwotne oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 8.475 zł było wynikiem oczywistej omyłki

Skład orzekający

Beata Gudowska

przewodniczący

Jolanta Strusińska-Żukowska

sprawozdawca

Maciej Piankowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o świadczenia powtarzające się, możliwość korygowania oczywistych omyłek w oznaczeniu wartości przedmiotu zaskarżenia, sposób ustalania wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o świadczenie przedemerytalne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury kasacyjnej i sposobu ustalania wartości przedmiotu sporu w konkretnym rodzaju świadczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego, jakim jest dopuszczalność skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa ubezpieczeń społecznych. Pokazuje, jak drobna omyłka może wpłynąć na przebieg postępowania.

Omyłka rachunkowa w skardze kasacyjnej – czy to koniec drogi? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 8475 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 53/11 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 23 stycznia 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Beata Gudowska (przewodniczący) 
SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca) 
SSA Maciej Piankowski 
 
w sprawie z wniosku S. G. 
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych  
o świadczenie przedemerytalne , 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń 
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 23 stycznia 2012 r., 
zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 2 sierpnia 2011 r.,  
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
 
UZASADNIENIE 
 
Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z 
dnia 2 sierpnia 2011 r. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy od wyroku tego 
Sądu z dnia 28 kwietnia 2011 r., którym oddalono apelację S. G. od wyroku Sądu 
Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 2 grudnia 2010 r. 
Sąd drugiej instancji wskazał, że przedmiotem sporu w sprawie jest prawo 
do świadczenia przedemerytalnego, którego wysokość uzależniona jest od kwoty 
emerytury wyliczonej na użytek tego prawa. W myśl art. 3982 § 1 k.p.c., w 
sprawach o prawa majątkowe z zakresu ubezpieczeń społecznych skarga 
kasacyjna jest niedopuszczalna, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa 
niż 10.000 zł. Ponieważ przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest prawo do 

 
 
2 
świadczenia powtarzającego się, wartość przedmiotu zaskarżenia określa się 
według art. 22 k.p.c., czyli stanowi ją suma świadczeń za okres jednego roku. W 
skardze kasacyjnej pełnomocnik wnioskodawcy oznaczył tę wartość na kwotę 
8.475 zł, czyli niższą niż warunkująca dopuszczalność skargi kasacyjnej, wobec 
czego skarga na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. podlegała odrzuceniu. 
W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik wnioskodawcy wniósł o jego 
uchylenie, wskazując że określając wartość przedmiotu zaskarżenia popełnił 
oczywistą omyłkę rachunkową. Faktyczną wartością przedmiotu zaskarżenia jest 
bowiem kwota 10.407 zł (12 x 867,25 zł), a zatem skarga kasacyjna w sprawie jest 
dopuszczalna. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie jest uzasadnione. 
Sprawa o przyznanie świadczenia przedemerytalnego ma bez wątpienia 
charakter majątkowy, co oznacza, że dopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej 
od wyroku Sądu drugiej instancji zależy od wartości przedmiotu kasacyjnego 
zaskarżenia w wysokości nie niższej niż kwota dziesięciu tysięcy złotych (art. 3982 
§ 1 k.p.c.). Sprawa o majątkowe prawo do świadczenia przedemerytalnego nie jest 
bowiem objęta zamkniętym katalogiem spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, 
w których skarga kasacyjna wyjątkowo przysługuje bez względu na wartość 
przedmiotu zaskarżenia, a którymi w myśl art. 3982 § 1 in fine k.p.c. są wyłącznie 
sprawy o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie 
obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, co oznacza, że w tej kategorii spraw nie 
mieści się sprawa o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Z uwagi na to, że 
jest to sprawa o świadczenia powtarzające się, nie budzi wątpliwości, że suma 
takich świadczeń za rok stanowi w niniejszej sprawie wartość przedmiotu sporu 
(art. 22 k.p.c.), a tym samym wartość przedmiotu zaskarżenia, bowiem skarga 
kasacyjna dotyczy oddalenia w całości żądania odwołującego się. 
Zgodnie z art. 39821 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym ma odpowiednie 
zastosowanie m.in. art. 368 § 2 k.p.c., który w zdaniu trzecim przewiduje, że 
przepisy art. 19-24 i 25 § 1 k.p.c. stosuje się odpowiednio. Oznacza to, że zarówno 

 
 
3 
sąd drugiej instancji, jak również Sąd Najwyższy w ramach badania warunków 
formalnych skargi kasacyjnej może sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia 
podaną w skardze kasacyjnej, czy jest ona zgodna z zasadami jej ustalenia 
zawartymi w art. 19-24 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 
6 czerwca 1997 r., II CKN 47/97, OSNC 1997 nr 11, poz. 180; z dnia 20 czerwca 
1997 r., II CKN 245/97, niepublikowane; z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 156/97 
niepublikowane, z dnia 9 lipca 1997 r., II CKN 257/97, niepublikowane). Badanie 
wartości przedmiotu zaskarżenia podanej w skardze kasacyjnej ma na celu 
sprawdzenie, czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna ze względu na minimalną 
wartość zaskarżenia wymaganą od skargi kasacyjnej według art. 3982 § 1 k.p.c. 
Badanie w tym zakresie nie może być utożsamiane ze sprawdzeniem wartości 
przedmiotu sporu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 1997 r., 
III CKN 71/97, niepublikowane oraz z dnia 15 stycznia 1998 r., I CZ 19/97, 
niepublikowane). Ważne jest bowiem, by rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy 
podlegały te skargi kasacyjne, których dopuszczalność przewidują przepisy 
procesowe. 
Przepisy 
ustawy 
z 
dnia 
30 
kwietnia 
2004 
r. 
o 
świadczeniach 
przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252 ze zm.) w sposób precyzyjny 
określają wysokość świadczenia przedemerytalnego przysługującego konkretnej 
osobie, a zatem możliwe i konieczne jest dokładne jego obliczenie. Zgodnie z art. 3 
ust. 1 tej ustawy, kwota świadczenia przedemerytalnego wynosi 670 zł miesięcznie, 
z tym że podlega waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych w ustawie 
z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń 
Społecznych (art. 3 ust. 2). Uwzględniając, że w roku 2010 wskaźnik waloryzacji 
emerytur i rent wynosił 104,62 % (komunikat Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 
dnia 12 lutego 2010 r.; M.P. Nr 8, poz. 75), a w roku 2011 - 103,1% (komunikat 
Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 lutego 2011 r.; M.P. Nr 12, poz. 134), 
wysokość świadczenia przedemerytalnego od 1 marca 2010 r. wynosiła 841, 17 zł, 
zaś od 1 marca 2011 r. – 867, 25 zł. 
Z uwagi na zaskarżenie przez wnioskodawcę wyroku Sądu Apelacyjnego w 
całości wartość przedmiotu zaskarżenia odpowiadała wartości przedmiotu sporu. 
Zarówno zaś na dzień wniesienia odwołania (24 maja 2010 r.), jak i na datę 

 
 
4 
orzekania przez Sąd Apelacyjny (28 kwietnia 2011 r.) wartość przedmiotu sporu 
przekraczała 10.000 zł, bo wynosiła odpowiednio 10.094,04 zł (12 x 841,17 zł) i 
10.407 zł (12 x 867,25 zł). 
Żalący trafnie zatem podniósł, że skarga kasacyjna jest w tej sprawie 
dopuszczalna, a pierwotne oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 
8.475 zł było wynikiem oczywistej omyłki (w skardze kasacyjnej odniesiono ją do 
wysokości 
najniższej 
emerytury 
zamiast 
do 
wysokości 
świadczenia 
przedemerytalnego). 
Z tych względów Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji (art. 3941 § 3 w 
związku z art. 39816 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI