II UZ 38/08

Sąd Najwyższy2008-08-27
SNubezpieczenia społecznerenta socjalnaWysokanajwyższy
terminskarga kasacyjnauzupełnienie brakówsąd apelacyjnysąd okręgowypocztadoręczenieuchylenie postanowienia

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że termin do jej uzupełnienia został zachowany mimo omyłkowego wskazania sądu okręgowego zamiast apelacyjnego jako adresata przesyłki.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w terminie. Pełnomocnik wysłał odpis skargi do Sądu Okręgowego zamiast Sądu Apelacyjnego, choć adres i oznaczenie wydziału wskazywały na Sąd Apelacyjny. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie, stwierdzając, że termin został zachowany, ponieważ omyłka w nazwie sądu nie uniemożliwiła prawidłowego ustalenia adresata, a pismo zostało nadane w terminie.

Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku o odrzuceniu jego skargi kasacyjnej. Sąd Apelacyjny uznał, że pełnomocnik nie uzupełnił braków formalnych skargi w terminie, ponieważ wysłał odpis pisma do Sądu Okręgowego w Gdyni zamiast do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie. Wskazał, że zgodnie z art. 165 § 2 k.p.c., oddanie pisma procesowego w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Chociaż pełnomocnik wskazał jako adresata Sąd Okręgowy, pozostałe dane (oznaczenie wydziału, adres siedziby) jednoznacznie wskazywały na Sąd Apelacyjny. Sąd Najwyższy uznał, że omyłka w nazwie sądu nie była podstawą do odrzucenia skargi, ponieważ adresat był prawidłowo zidentyfikowany, a pismo zostało nadane w terminie. Dodatkowo, Sąd Najwyższy podkreślił, że wymaganie podpisu dotyczy pisma procesowego, a nie jego odpisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, termin jest zachowany, jeśli omyłka w nazwie sądu nie uniemożliwia prawidłowego ustalenia adresata, a pismo zostało nadane w terminie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że omyłka w nazwie sądu nie była decydująca, ponieważ pozostałe dane adresowe (oznaczenie wydziału, adres siedziby) jednoznacznie wskazywały na właściwy Sąd Apelacyjny. Kluczowe jest, że pismo zostało nadane w terminie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
Mateusz K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział Wojewódzki w B.instytucjapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 165 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Oddanie pisma procesowego w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu.

k.p.c. art. 3986 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych w terminie.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do rozpoznania zażalenia i uchylenia postanowienia.

k.p.c. art. 39816

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do rozpoznania zażalenia i uchylenia postanowienia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 126 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaganie podpisania pisma procesowego dotyczy oryginału, a nie jego odpisów.

k.p.c. art. 128

Kodeks postępowania cywilnego

Odpisy powinny być dołączone do pisma procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Omyłka w nazwie sądu nie uniemożliwiła identyfikacji właściwego adresata. Pismo zostało nadane w polskim urzędzie pocztowym w zakreślonym terminie. Podpis pełnomocnika nie jest wymagany na odpisach pism procesowych.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna została wysłana do niewłaściwego sądu (Sądu Okręgowego zamiast Apelacyjnego). Termin do uzupełnienia braków formalnych został uchybiony.

Godne uwagi sformułowania

W sytuacji, gdy siedziby sądów pierwszej i drugiej instancji nie mieszczą się pod tym samym adresem, termin do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej należy uznać za zachowany, jeżeli strona w tym terminie oddała pismo procesowe uzupełniające braki w polskim urzędzie pocztowym, wskazując jako adres odbiorcy siedzibę właściwego sądu apelacyjnego, choćby omyłkowo nazwała ten sąd „sądem okręgowym”. Pod pojęciem „adres” rozumie się określenie miejsca zamieszkania lub pobytu jakiejś osoby albo siedziby instytucji. Zgodnie z utrwalonym w judykaturze poglądem przewidziane w art. 126 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaganie podpisania dotyczy samego pisma procesowego, a nie jego odpisów.

Skład orzekający

Józef Iwulski

przewodniczący

Jolanta Strusińska-Żukowska

sprawozdawca

Herbert Szurgacz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zachowania terminu przy oddawaniu pism procesowych w urzędzie pocztowym, zwłaszcza w kontekście omyłek adresowych i wymogów formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji omyłki w nazwie sądu przy jednoczesnym prawidłowym wskazaniu jego siedziby i wydziału.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy częstego problemu praktycznego - jak błędy formalne, zwłaszcza w adresowaniu, wpływają na zachowanie terminów procesowych. Wyjaśnienie Sądu Najwyższego jest bardzo praktyczne dla prawników.

Omyłka w nazwie sądu nie przekreśla szans na rozpoznanie skargi kasacyjnej – kluczowe jest prawidłowe wskazanie siedziby.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 27 sierpnia 2008 r. 
II UZ 38/08 
 
W sytuacji, gdy siedziby sądów pierwszej i drugiej instancji nie mieszczą 
się pod tym samym adresem, termin do uzupełnienia braków formalnych skargi 
kasacyjnej należy uznać za zachowany, jeżeli strona w tym terminie oddała pi-
smo procesowe uzupełniające braki w polskim urzędzie pocztowym, wskazując 
jako adres odbiorcy siedzibę właściwego sądu apelacyjnego, choćby omył-
kowo nazwała ten sąd „sądem okręgowym”. 
 
Przewodniczący SSN Józef Iwulski, Sędziowie SN: Jolanta Strusińska-
Żukowska (sprawozdawca), Herbert Szurgacz. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 sierpnia 
2008 r. sprawy z wniosku Mateusza K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecz-
nych-Oddziałowi Wojewódzkiemu w B. o rentę socjalną, na skutek zażalenia wnio-
skodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 lutego 2008 r. 
[...] 
 
u c h y l i ł   zaskarżone postanowienie. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Postanowieniem z dnia 29 lutego 2008 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubez-
pieczeń Społecznych w Gdańsku odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy Mateusza 
K. od wyroku tego Sądu z dnia 22 sierpnia 2007 r. 
W uzasadnieniu postanowienia Sąd drugiej instancji wskazał, że zarządze-
niem z dnia 9 stycznia 2008 r. pełnomocnik wnioskodawcy został zobowiązany do 
uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie jednego jej odpi-
su w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Zarządzenie zostało doręczone 
pełnomocnikowi w dniu 5 lutego 2008 r. Pismem datowanym na dzień 6 lutego 2008 
r. pełnomocnik wnioskodawcy przesłał do Sądu Okręgowego niepodpisany przez 
siebie odpis skargi. 

 
2
Sąd Apelacyjny podniósł, że warunkiem zachowania terminu do dokonania 
czynności przez oddanie pisma procesowego w polskim urzędzie pocztowym jest 
zaadresowanie przesyłki do właściwego sądu. Przy wskazaniu jako adresata prze-
syłki sądu niewłaściwego, termin do dokonania czynności jest zachowany tylko wów-
czas, gdy sąd niewłaściwy nada w tym terminie przesyłkę do sądu właściwego. Skar-
żący nadał pismo uzupełniające, w jego mniemaniu, brak formalny skargi do sądu 
niewłaściwego. Wpłynęło ono do Sądu Okręgowego w dniu 13 lutego 2008 r. i w tym 
samym dniu zostało nadane do Sądu Apelacyjnego, a więc już po upływie zakreślo-
nego stronie siedmiodniowego terminu. W tym stanie rzeczy skarga podlegała odrzu-
ceniu stosownie do art. 3986 § 2 k.p.c. 
Wnioskodawca złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, wno-
sząc o jego uchylenie. Zdaniem skarżącego, nie uchybił terminowi do usunięcia bra-
ków skargi kasacyjnej, albowiem żądany odpis skargi został przesłany w zakreślo-
nym przez Sąd terminie pod adres Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. Prawidłowo 
oznaczono także Wydział tego Sądu, a omyłkowo wskazano jedynie, iż chodzi o Sąd 
Okręgowy, który jednak mieści się pod zupełnie innym adresem. Pomyłka co do na-
zwy Sądu nie mogła mieć, w ocenie wnioskodawcy, wpływu na prawidłowe ustalenie, 
że chodziło o Sąd Apelacyjny, skoro z pozostałych określeń użytych w opisie adre-
sata wynikało, iż jest nim właśnie ten Sąd. Według skarżącego, jego pismo proceso-
we zostało zatem doręczone do Sądu Okręgowego na skutek nienależytego wyko-
nania doręczenia przez pocztę, a nie w wyniku błędnego wskazania tego Sądu jako 
odbiorcy przesyłki. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zgodnie z art. 165 § 2 k.p.c., oddanie pisma procesowego w polskim urzędzie 
pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Nie budzi wątpliwości, że 
pełnomocnik wnioskodawcy skorzystał z tej formy nadania przesyłki, wysyłając w 
dniu 6 lutego 2008 r. pismo procesowe w odpowiedzi na wezwanie Sądu Apelacyj-
nego do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej, doręczone mu 5 lutego 2008 r. Pi-
smo to trafiło do Sądu Okręgowego-Sądu Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z 
siedzibą w Gdyni przy Placu Konstytucji 8 w dniu 13 lutego 2008 r. i w tym samym 
dniu zostało przekazane Sądowi Apelacyjnemu w Gdańsku.  

 
3
Jak prawidłowo wskazał Sąd drugiej instancji, dla zachowania terminu do do-
konania czynności procesowej w przypadku pisma oddawanego w urzędzie poczto-
wym, konieczne jest jego nadanie pod adresem właściwego sądu. Rozważenia wy-
maga zatem, czy rzeczywiście pełnomocnik wnioskodawcy nie dochował tego wa-
runku. Nie jest sporne, iż jako adresata przesyłki wskazano Sąd Okręgowy, ale 
wszystkie pozostałe dane identyfikujące odbiorcę nie mogły być przypisane do tego 
Sądu, skoro wymienioną na kopercie jednostką organizacyjną Sądu był III Wydział 
Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, a nie Wydział Ubezpieczeń Społecznych, a adres 
siedziby Sądu był właściwy dla Sądu Apelacyjnego, który mieści się w Gdańsku przy 
ul. Nowe Ogrody 28, a nie dla Sądu Okręgowego mającego siedzibę w innym mie-
ście, tj. w Gdyni przy Pl. Konstytucji 8. Pod pojęciem „adres” rozumie się określenie 
miejsca zamieszkania lub pobytu jakiejś osoby albo siedziby instytucji. Nie można 
zatem uznać, że pełnomocnik skarżącego nadał przesyłkę usuwającą braki formalne 
skargi kasacyjnej pod adresem niewłaściwego sądu, skoro prawidłowo określił miej-
sce, w którym ma siedzibę Sąd Apelacyjny, czego nie zmienia okoliczność omyłki w 
oznaczeniu nazwy sądu. Skoro zaś przesyłka ta nadana została następnego dnia po 
doręczeniu pełnomocnikowi wezwania Sadu Apelacyjnego, to termin do uzupełnienia 
braków skargi kasacyjnej został zachowany, a zatem nie było podstaw do jej odrzu-
cenia po myśli art. 3986 § 2 k.p.c. 
Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż niezrozumiałe są margineso-
we uwagi Sądu Apelacyjnego, sugerujące jakoby złożenie odpisu skargi kasacyjnej, 
który nie został podpisany przez pełnomocnika, nie było prawidłowym wykonaniem 
zobowiązania. Zgodnie z utrwalonym w judykaturze poglądem przewidziane w art. 
126 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaganie podpisania dotyczy samego pisma procesowego, a 
nie jego odpisów. Odpisy w odpowiedniej liczbie powinny więc być do pisma proce-
sowego dołączone (art. 128 k.p.c.), ale podpisane być nie muszą. Niezachowanie 
warunku formalnego w postaci złożenia podpisu, uzasadniające wezwanie strony do 
jego uzupełnienia, z przewidzianymi w przepisach sankcjami, może zatem dotyczyć 
tylko pisma procesowego, tj. np. pozwu, apelacji, sprzeciwu od wyroku zaocznego, 
skargi kasacyjnej, a nie jego odpisu. Nie jest też potrzebne poświadczenie zgodności 
odpisu z pismem procesowym (por. orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia: 19 grud-
nia 1967 r., I CZ 111/67, OSNC 1968 nr 7, poz. 127; 12 stycznia 1998 r., I PKN 
471/97, OSNP 1998 nr 24, poz. 711; 21 kwietnia 1998 r., III CKN 235/98, niepubliko-

 
4
wane; 18 października 2002 r., V CKN 1830/00, OSNC 2004 nr 1, poz. 9, czy z dnia 
27 stycznia 2006 r., III CK 369/05, OSNC 2006 nr 11, poz. 187). 
Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy uznał zażalenie wnioskodawcy za 
uzasadnione, wobec czego na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39816 k.p.c. 
postanowił jak w sentencji.  
========================================