II UZ 38/05

Sąd Najwyższy2005-06-10
SNubezpieczenia społeczneświadczenia z ubezpieczenia wypadkowegoŚrednianajwyższy
kasacjadopuszczalnośćwartość przedmiotu zaskarżeniaubezpieczenie wypadkoweodszkodowanieSąd Najwyższypostanowienieprawo majątkowe

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na odrzucenie kasacji w sprawie o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy, potwierdzając, że dopuszczalność kasacji w takich sprawach zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia, chyba że chodzi o rentę wypadkową.

Sprawa dotyczyła dopuszczalności kasacji w sprawie o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację wnioskodawczyni, uznając, że wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagane 10 000 zł. Wnioskodawczyni wniosła zażalenie, argumentując, że sprawa ma charakter niemajątkowy. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, podkreślając, że świadczenia z tytułu wypadków przy pracy, w tym jednorazowe odszkodowania, mają charakter majątkowy, a dopuszczalność kasacji jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia, z wyjątkiem spraw o rentę wypadkową.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z wniosku Reginy K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w G. o odszkodowanie, dotyczącą dopuszczalności kasacji w sprawie o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy. Sąd Apelacyjny wcześniej odrzucił kasację wnioskodawczyni, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia (10 230 zł w kasacji, choć w apelacji określono ją na 6 820 zł) była niższa niż próg 10 000 zł, wymagany przez art. 3921 § 1 k.p.c. dla spraw o prawa majątkowe. Wnioskodawczyni zaskarżyła to postanowienie zażaleniem, twierdząc, że sprawa nie ma charakteru majątkowego, dopóki nie zostanie ustalony procent uszczerbku na zdrowiu, i że jest to sprawa o ustalenie, w której kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 6 ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych oraz art. 3921 § 1 k.p.c., stwierdził, że wszystkie świadczenia z tytułu wypadków przy pracy, w tym jednorazowe odszkodowania, mają charakter majątkowy. Wyjątkiem są sprawy o rentę wypadkową, gdzie kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd uznał, że wniosek o jednorazowe odszkodowanie jest sprawą o prawo majątkowe, a ustalenie uszczerbku na zdrowiu jest częścią postępowania w tej sprawie, a nie samodzielnym roszczeniem niemajątkowym. Wartość przedmiotu zaskarżenia została prawidłowo ustalona przez Sąd Apelacyjny jako niższa niż 10 000 zł, co czyniło kasację niedopuszczalną. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawczyni.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko w sprawach o rentę wypadkową. W sprawach o jednorazowe odszkodowanie dopuszczalność kasacji zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Uzasadnienie

Świadczenia z tytułu wypadków przy pracy, w tym jednorazowe odszkodowania, mają charakter majątkowy. Dopuszczalność kasacji w takich sprawach jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia, zgodnie z art. 3921 § 1 k.p.c., z wyjątkiem spraw o rentę wypadkową.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w G.

Strony

NazwaTypRola
Regina K.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w G.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 3921 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Kasacja nie przysługuje w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, z wyjątkiem spraw o rentę wypadkową.

ustawa wypadkowa art. 6

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

Wymienia świadczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, które mają charakter majątkowy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 3935

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia kasacji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Procedura zażaleniowa.

k.p.c. art. 39318 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Procedura kasacyjna.

ustawa wypadkowa art. 47 § ust. 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

Określa termin na zgłoszenie roszczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Świadczenia z tytułu wypadków przy pracy, w tym jednorazowe odszkodowania, mają charakter majątkowy. Dopuszczalność kasacji w sprawach o prawa majątkowe jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia, zgodnie z art. 3921 § 1 k.p.c. Wyjątek od zasady dopuszczalności kasacji dotyczy wyłącznie spraw o rentę wypadkową. Ustalenie uszczerbku na zdrowiu nie jest samodzielnym roszczeniem niemajątkowym, lecz częścią postępowania o jednorazowe odszkodowanie.

Odrzucone argumenty

Sprawa o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy ma charakter niemajątkowy, dopóki nie zostanie ustalony procent uszczerbku na zdrowiu. Kasacja przysługuje w każdym przypadku niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, jako sprawa o ustalenie.

Godne uwagi sformułowania

Wszystkie te świadczenia - zasiłki i świadczenia rehabilitacyjne, jednorazowe odszkodowania, renty, dodatki i pokrycie kosztów leczenia mają charakter praw majątkowych. Ustawa wypadkowa nie przewiduje samodzielnego roszczenia o ustalenie uszczerbku na zdrowiu.

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący

Krystyna Bednarczyk

sprawozdawca

Jerzy Kwaśniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie dopuszczalności kasacji w sprawach o świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego, w szczególności jednorazowe odszkodowania, w kontekście wartości przedmiotu zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji lub specyfiki przepisów dotyczących kasacji w sprawach ubezpieczeniowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności kasacji w sprawach ubezpieczeniowych, co jest istotne dla praktyków prawa ubezpieczeniowego.

Kiedy można złożyć kasację w sprawie o odszkodowanie z ZUS? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 10 230 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 10 czerwca 2005 r. 
II UZ 38/05 
 
Dopuszczalność kasacji w sprawach o świadczenia wymienione w art. 6 
ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wy-
padków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.) uza-
leżniona jest od wartości przedmiotu zaskarżenia, z wyjątkiem spraw o rentę 
wypadkową (art. 3921 § 1 k.p.c.). 
 
Przewodniczący SSN Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk 
(sprawozdawca), Jerzy Kwaśniewski. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 czerwca 
2005 r. sprawy z wniosku Reginy K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-
Oddziałowi w G. o odszkodowanie, na skutek zażalenia wnioskodawczyni na posta-
nowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z 
siedzibą w Gdyni z dnia 31 stycznia 2005 r. [...] 
 
o d d a l i ł   zażalenie. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2005 r. [...] Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku odrzucił kasację wnioskodawczyni Reginy K. 
od wyroku tego Sądu z dnia 24 września 2004 r. Sąd ustalił, że sprawa toczy się z 
odwołania wnioskodawczyni od decyzji organu rentowego odmawiającej przyznania 
jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy. Odwołanie to zostało 
oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 1 kwietnia 2004 r. Po 
wniesieniu apelacji od tego wyroku pełnomocnik wnioskodawczyni został wezwany 
do wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia i określił tę wartość na kwotę 6.820 
zł. Natomiast w kasacji wniesionej od wyroku oddalającego apelację wartość przed-
miotu zaskarżenia określił na 10.230 zł. Sąd Apelacyjny uznał, że wartość przed-
miotu zaskarżenia kasacją nie może być wyższa niż wartość podana w apelacji. Nie 

 
2
można bowiem przyjąć, że dla potrzeb postępowania kasacyjnego (ze względu na 
przedmiotową dopuszczalność kasacji) wartość ta mogłaby ulec zwiększeniu. Kasa-
cja, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych 
jest niedopuszczalna z mocy art. 3921 § 1 k.p.c. i podlega odrzuceniu na podstawie 
art. 3935 k.p.c. 
Postanowienie to zaskarżyła zażaleniem wnioskodawczyni, wnosząc o jego 
uchylenie. Zarzuciła, że wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o uznanie 
zdarzenia za wypadek przy pracy. Organ rentowy odmówił ustalenia procentowego 
uszczerbku na zdrowiu i odszkodowania. Zdaniem wnioskodawczyni, sprawa nie ma 
charakteru majątkowego tak długo jak nie zostanie ustalony procent uszczerbku na 
zdrowiu. Jest to sprawa o ustalenie i kasacja przysługuje w każdym przypadku nie-
zależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Przepis art. 3921 § 1 w zdaniu pierwszym stanowi, że kasacja nie przysługuje 
w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niż-
sza niż dziesięć tysięcy złotych. Świadczenia z tytułu wypadków przy pracy przysłu-
gujące od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wymienione są enumeratywnie w art. 6 
ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypad-
ków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.). Wszystkie 
te świadczenia - zasiłki i świadczenia rehabilitacyjne, jednorazowe odszkodowania, 
renty, dodatki i pokrycie kosztów leczenia mają charakter praw majątkowych. Do-
puszczalność kasacji w sprawach o te świadczenia uzależniona jest od wartości 
przedmiotu zaskarżenia, wyjątkiem spraw o przyznanie prawa do renty wypadkowej. 
Wynika to ze zdania drugiego art. 3921 § 1 k.p.c. stanowiącego, że kasacja w tego 
rodzaju sprawach o prawa majątkowe przysługuje niezależnie od wartości przed-
miotu zaskarżenia.  
Wniosek złożony przez wnioskodawczynię w organie rentowym dotyczył przy-
znania jednorazowego odszkodowania, a więc prawa majątkowego. Wysokość na-
leżnego odszkodowania uzależniona jest od ustalonego procentu uszczerbku na 
zdrowiu. Organ rentowy odmówił ustalenia takiego uszczerbku uznając, że niezależ-
nie od stopnia uszczerbku, odszkodowanie nie może być przyznane ze względu na 
uchybienie terminu określonego w art. 47 ust. 1 ustawy wypadkowej. Kwestionując w 

 
3
odwołaniu to stanowisko, wnioskodawczyni domagała się nadal jednorazowego od-
szkodowania, przy czym w postępowaniu sądowym musiała określić wartość przed-
miotu sporu - wysokość odszkodowania za doznany według jej twierdzeń uszczerbek 
na zdrowiu. Wartość tę określiła w postępowaniu apelacyjnym na kwotę niższą niż 
dziesięć tysięcy złotych. Zawarte w zażaleniu twierdzenie, że sprawa ma charakter 
niemajątkowy, dopóki nie zostanie określony uszczerbek na zdrowiu nie ma żadnego 
uzasadnienia prawnego. Ustawa wypadkowa nie przewiduje samodzielnego rosz-
czenia o ustalenie uszczerbku na zdrowiu. Ustalenie takie jest częścią postępowania 
przed organem rentowym w sprawie o jednorazowe odszkodowanie. Słusznie Sąd 
Apelacyjny uznał sprawę niniejszą za sprawę o prawa majątkowe, a jego prawidłowe 
ustalenie co do rzeczywistej wartości przedmiotu zaskarżenia nie jest w zażaleniu 
kwestionowane. 
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 385 k.p.c. w związku z art. 
397 § 2 i 39318 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie. 
========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI