II UZ 37/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że w sprawach o przyznanie emerytury skarga ta przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, uznając, że spór dotyczy jedynie daty przyznania emerytury, a nie samego prawa do niej, co uzależniało dopuszczalność skargi od wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że w sprawach o przyznanie emerytury skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, a decydujący jest przedmiot sporu wynikający z odwołania od decyzji organu rentowego.
Sprawa dotyczyła zażalenia organu rentowego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, który odrzucił skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku dotyczącego emerytury. Sąd Apelacyjny uznał, że skoro spór dotyczył wyłącznie daty przyznania świadczenia, a nie samego prawa do niego, dopuszczalność skargi kasacyjnej zależała od wartości przedmiotu zaskarżenia. Organ rentowy nie podał tej wartości, co skutkowało odrzuceniem skargi. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 398^2 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 zł, jednakże przysługuje niezależnie od tej wartości w sprawach o przyznanie emerytury lub renty. Kluczowe jest rozróżnienie między przedmiotem sporu a przedmiotem zaskarżenia. W niniejszej sprawie odwołanie od decyzji organu rentowego dotyczyło prawa do emerytury, co stanowiło przedmiot sporu od samego początku postępowania sądowego. Nawet jeśli zakres zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji ograniczył się do daty przyznania świadczenia, nie zmieniało to faktu, że sprawa w istocie dotyczyła przyznania emerytury, a zatem skarga kasacyjna była dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, skarga kasacyjna jest dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.
Uzasadnienie
Decydujący jest przedmiot sporu wynikający z odwołania od decyzji organu rentowego, a nie przedmiot zaskarżenia. Skoro odwołanie dotyczyło prawa do emerytury, skarga kasacyjna jest dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, nawet jeśli zaskarżono tylko datę przyznania świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w B.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Kazimierz K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w B. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 398^2 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Jednakże skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^6 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa odrzucenia skargi kasacyjnej w przypadku niepodania wartości przedmiotu zaskarżenia.
k.p.c. art. 394^1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna uchylenia postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.
k.p.c. art. 398^16
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna uchylenia postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawa dotyczy przyznania emerytury, co zgodnie z art. 398^2 § 1 k.p.c. uzasadnia dopuszczalność skargi kasacyjnej niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Przedmiot sporu, określony zakresem odwołania od decyzji organu rentowego, decyduje o dopuszczalności skargi kasacyjnej, a nie przedmiot zaskarżenia.
Odrzucone argumenty
Spór dotyczy wyłącznie daty przyznania emerytury, a nie samego prawa do świadczenia, co uzależnia dopuszczalność skargi kasacyjnej od wartości przedmiotu zaskarżenia.
Godne uwagi sformułowania
skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia Przedmiot sporu w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych w rozumieniu art. 398^2 § 1 k.p.c. decydujący jest przedmiot postępowania sądowego, określony zakresem odwołania od decyzji organu rentowego do sądu. Przedmiot zaskarżenia nie jest pojęciem tożsamym z przedmiotem sporu
Skład orzekający
Jolanta Strusińska-Żukowska
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Gersdorf
członek
Zbigniew Myszka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że w sprawach o przyznanie emerytury skarga kasacyjna jest dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, nawet jeśli spór dotyczy jedynie daty przyznania świadczenia."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczących przyznania emerytury lub renty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach emerytalnych, co jest kluczowe dla praktyków prawa ubezpieczeń społecznych.
“Kiedy skarga kasacyjna w sprawie emerytury jest dopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyPostanowienie z dnia 28 października 2009 r. II UZ 37/09 W sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych toczącej się na skutek odwołania od decyzji odmawiającej prawa do emerytury, skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, choćby dotyczyła wyłącznie daty, od której ubezpieczonemu przysługuje prawo do świadczenia (art. 3982 § 1 k.p.c.). Przewodniczący SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca), Sędzio- wie SN: Małgorzata Gersdorf, Zbigniew Myszka. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 paź- dziernika 2009 r. sprawy z wniosku Kazimierza K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w B. o emeryturę, na skutek zażalenia organu rentowego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 maja 2009 r. [...] u c h y l i ł zaskarżone postanowienie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 29 maja 2009 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpie- czeń Społecznych w Gdańsku odrzucił skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Spo- łecznych-Oddziału w B. od wyroku tego Sądu z dnia 23 lipca 2008 r. Sąd odwoław- czy podniósł w szczególności, że na etapie postępowania apelacyjnego, a następnie kasacyjnego, spór w niniejszej sprawie dotyczył wyłącznie daty, od której Kazimierz K. powinien otrzymywać emeryturę, a nie samego prawa do tego świadczenia, albo- wiem zostało ono przyznane ubezpieczonemu wyrokiem Sądu pierwszej instancji z dnia 14 sierpnia 2007 r., który w tym zakresie nie był kwestionowany przez apelujący organ rentowy. Dopuszczalność skargi kasacyjnej zależała zatem od wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 3982 § 1 k.p.c.), a że skarżący, pomimo wezwania Sądu, wartości tej nie wskazał, twierdząc iż sprawa dotyczy przyznania emerytury, skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. 2 Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w B. wniósł zażalenie na to posta- nowienie, domagając się jego uchylenia. Według żalącego się niniejszą sprawę nale- ży zakwalifikować do spraw o przyznanie emerytury, w których stosownie do treści art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, albowiem postępowanie sądowe toczyło się na skutek odwołania Kazi- mierza K. od decyzji odmawiającej prawa do tego świadczenia. Przedmiotem sporu było zatem prawo do emerytury, czego nie może zmienić zakres zaskarżenia apela- cyjnego odnoszący się wyłącznie do daty, od której prawo do tego świadczenia przy- sługuje ubezpieczonemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w spra- wach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w których wartość przed- miotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Jednakże skarga kasacyj- na przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przy- znanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpiecze- nia społecznego. Z przepisu tego wyraźnie wynika, że dopuszczalność skargi kasa- cyjnej niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia uwarunkowana jest przed- miotem sporu w sprawie, a nie przedmiotem zaskarżenia. Przy ocenie przedmiotu sporu w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych w rozumieniu art. 3982 § 1 k.p.c. decydujący jest przedmiot postępowania sądowego, określony zakresem od- wołania od decyzji organu rentowego do sądu. Nie budzi wątpliwości, że w niniejszej sprawie odwołanie dotyczyło decyzji odmawiającej prawa do emerytury i w tym za- kresie spór został przeniesiony na drogę postępowania sądowego. Jeżeli zaś spór sądowy, od jego początku wynikającego z odwołania złożonego do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, dotyczył prawa do emerytury, to tak określony przedmiot sporu nie mógł ulec żadnym zmianom po zakończeniu postępowania przed Sądem pierwszej instancji. Przedmiot zaskarżenia nie jest pojęciem tożsamym z przedmio- tem sporu, a zatem zaskarżenie wyroku Sądu pierwszej instancji tylko w części doty- czącej daty, od której emerytura winna być ubezpieczonemu przyznana, pozostaje bez wpływu na konieczność stwierdzenia, iż niniejsza sprawa dotyczy przyznania emerytury, wobec czego skarga kasacyjna jest w niej dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. 3 Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39816 k.p.c. postanowił jak w sentencji. ========================================
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI