II UZ 36/10

Sąd Najwyższy2011-01-14
SNubezpieczenia społeczneustalanie stopnia niepełnosprawnościWysokanajwyższy
niepełnosprawnośćubezpieczenia społeczneskarga kasacyjnapostępowanie cywilneSąd Najwyższydopuszczalnośćorzeczenie

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie dotyczącej stopnia niepełnosprawności, uznając ją za dopuszczalną.

Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy A. K. w sprawie dotyczącej ustalenia stopnia niepełnosprawności, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ nie była to sprawa o prawa majątkowe. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uchylił to postanowienie. Zgodnie z przepisami, skarga kasacyjna w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczących stopnia niepełnosprawności, jest dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia, nawet jeśli nie są to sprawy o prawa majątkowe.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wnioskodawcy A. K. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 6 sierpnia 2010 r., którym odrzucono jego skargę kasacyjną. Sąd Okręgowy uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ sprawa dotyczyła ustalenia stopnia niepełnosprawności i nie była sprawą o prawa majątkowe ani o przyznanie lub wstrzymanie emerytury lub renty. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 3982 § 1 k.p.c. i art. 476 § 3 k.p.c.) oraz ustawę o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, stwierdził, że sprawy dotyczące ustalenia stopnia niepełnosprawności są sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z prawem, skarga kasacyjna w takich sprawach jest dopuszczalna, nawet jeśli nie dotyczą praw majątkowych. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przyznał radcy prawnemu koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, skarga kasacyjna jest dopuszczalna w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczących ustalenia stopnia niepełnosprawności, niezależnie od tego, czy są to sprawy o prawa majątkowe.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 3982 § 1 k.p.c. i art. 476 § 3 k.p.c., wskazując, że sprawy dotyczące orzeczeń wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o stopniu niepełnosprawności są sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych, a skarga kasacyjna w takich sprawach jest zawsze dopuszczalna, w przeciwieństwie do spraw o prawa majątkowe, gdzie obowiązują ograniczenia wartości przedmiotu zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przyznanie kosztów

Strona wygrywająca

A. K. (pośrednio, poprzez uchylenie postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawnościinstytucjaprzeciwnik procesowy
J. B.osoba_fizycznapełnomocnik (radca prawny)
Skarb Państwaorgan_państwowystrona kosztów

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 3981 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 476 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 3986 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3982 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.r.z.o.n. art. 6c § ust. 8

Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39815 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § ust. 1 pkt 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczących ustalenia stopnia niepełnosprawności, jest dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia i charakteru sprawy (majątkowy/niemajątkowy). Sprawy dotyczące ustalenia stopnia niepełnosprawności są sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych w rozumieniu art. 476 § 3 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, gdyż sprawa nie dotyczy praw majątkowych ani spraw o przyznanie/wstrzymanie emerytury/renty.

Godne uwagi sformułowania

„ograniczenia skargi kasacyjnej, przewidziane w art. 3982 § 1 k.p.c., ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia dotyczą jedynie spraw o prawa majątkowe, nie odnoszą się zatem do spraw mających za przedmiot roszczenia niemajatkowe, choćby łącznie z tymi roszczeniami dochodzono także wynikających z nich roszczeń majątkowych” „sprawa dotycząca ustalenia stopnia niepełnosprawności, będąc sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, nie jest sprawą o prawa majątkowe.” „W takich sprawach (o prawa niemajątkowe) skarga kasacyjna jest zawsze dopuszczalna w myśl ogólnej reguły przewidzianej w art. 3981 § 1 k.p.c.”

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący, sprawozdawca

Romualda Spyt

członek

Krzysztof Staryk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach dotyczących ustalenia stopnia niepełnosprawności oraz interpretacja przepisów k.p.c. dotyczących skargi kasacyjnej w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej kategorii spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o ustalenie stopnia niepełnosprawności, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem ubezpieczeń społecznych.

Kiedy skarga kasacyjna jest dopuszczalna w sprawie o niepełnosprawność? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 36/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 14 stycznia 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Romualda Spyt 
SSA Krzysztof Staryk 
 
w sprawie z wniosku A. K. 
przeciwko Wojewódzkiemu Zespołowi ds. Orzekania o Niepełnosprawności [….]  o 
ustalenie, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń 
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 stycznia 2011 r., 
zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego Sądu Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych  
z dnia 6 sierpnia 2010 r.,  
 
uchyla 
zaskarżone 
postanowienie 
i 
przyznaje 
radcy 
prawnemu J. B., od Skarbu Państwa kwotę 120 zł (sto 
dwadzieścia) powiększoną o należną kwotę podatku od towarów 
i 
usług 
tytułem 
kosztów 
nieopłaconej 
pomocy 
prawnej 
udzielonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. 
 
Uzasadnienie 
 
Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2010 r., Sąd Okręgowy odrzucił na 
podstawie art. 3986 § 2 oraz art. 3982 § 1 k.p.c., jako przedmiotowo 
niedopuszczalną, skargę kasacyjną wnioskodawcy A. K. od wyroku tego Sądu z 
dnia 20 kwietnia 2010 r., którym oddalono odwołanie od orzeczenia Wojewódzkiego 

 
 
2 
Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 28 stycznia 2009 r. o ustalenie 
stopnia niepełnosprawności. 
Sąd uznał, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, gdyż sprawa w której 
wniesiono skargę kasacyjną dotyczy orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz 
żądania przez wnioskodawcę ustalenia stałego współdziałania opiekuna dziecka w 
procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji – nie jest sprawą o prawa majątkowe, 
nie jest też sprawą o przyznanie bądź wstrzymanie emerytury lub renty, ani sprawą 
o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, a wobec powyższego skarga 
kasacyjna w takiej sprawie nie przysługuje.  
W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik wnioskodawcy, wskazując na 
naruszenie art. 3981 § 1 oraz 398 2 k.p.c., wniósł o jego uchylenie, zarzucając że 
wskazane 
w 
uzasadnieniu 
postanowienia 
podstawy 
prawne 
warunkujące 
odrzucenie skargi nie znajdują zastosowania w sprawie. Przytaczając stanowisko 
doktryny, podniósł nadto, że „ograniczenia skargi kasacyjnej, przewidziane w art. 
3982 § 1 k.p.c., ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia dotyczą jedynie 
spraw o prawa majątkowe, nie odnoszą się zatem do spraw mających za przedmiot 
roszczenia niemajatkowe, choćby łącznie z tymi roszczeniami dochodzono także 
wynikających z nich roszczeń majątkowych”. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zażalenie jest uzasadnione. Stosownie do art. 3982 § 1 k.p.c., w sprawach z 
zakresu ubezpieczeń społecznych skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od 
wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie bądź wstrzymanie 
emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. 
Zgodnie z art. 476 § 3 k.p.c., przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych 
rozumie się między innymi, także sprawy, w których wniesiono odwołanie od 
orzeczenia 
wojewódzkiego 
zespołu 
do 
spraw 
orzekania 
o 
stopniu 
niepełnosprawności. Należy także dodać, że stosownie do art. 6c ust. 8 ustawy z 
dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu 
osób niepełnosprawnych (jednolity tekst: Dz.U. z 2010 r. Nr 214, poz. 1407 ze zm.), 
od orzeczenia wojewódzkiego zespołu przysługuje odwołanie do sądu pracy i 
ubezpieczeń społecznych w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia. 
Odwołanie wnosi się za pośrednictwem wojewódzkiego zespołu, który orzeczenie 

 
 
3 
wydał. Jeżeli wojewódzki zespół uzna, że odwołanie zasługuje w całości na 
uwzględnienie, wydaje orzeczenie, w którym uchyla lub zmienia zaskarżone 
orzeczenie. Jak słusznie podnosi zażalenie sprawa dotycząca ustalenia stopnia 
niepełnosprawności, będąc sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, nie jest 
sprawą o prawa majątkowe.  
Zasadą jest, że skarga kasacyjna przysługuje we wszystkich sprawach, w 
których sąd drugiej instancji wydał prawomocny wyrok lub postanowienie w 
przedmiocie 
odrzucenia 
pozwu 
albo 
umorzenia 
postępowania 
kończące 
postępowanie w sprawie (art. 3981 § 1 k.p.c.). Wyjątkiem natomiast jest 
niedopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach wymienionych w art. 3982 k.p.c., 
a więc w sprawach o prawa majątkowe (§ 1) oraz wskazanych przedmiotowo w § 2 
i 3, niezależnie od ich majątkowego lub niemajątkowego charakteru. Przewidziana 
w art. 3982 § 1 k.p.c. niedopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach z zakresu 
ubezpieczeń społecznych, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa 
niż dziesięć tysięcy złotych dotyczy jedynie spraw o prawa majątkowe, z wyjątkiem 
spraw o prawa majątkowe wskazane w art. 3982 § 1 zdanie drugie k.p.c. 
Ograniczenie to nie dotyczy natomiast spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, 
których przedmiotem są prawa niemajątkowe. W takich sprawach (o prawa 
niemajątkowe) skarga kasacyjna jest zawsze dopuszczalna w myśl ogólnej reguły 
przewidzianej w art. 3981 § 1 k.p.c.  
Z tych przyczyn, Sąd Najwyższy, uwzględniając zażalenie, postanowił jak w 
sentencji (art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39815 § 1 zdanie pierwsze k.p.c.).  
O kosztach orzeczono po myśli art. 98 k.p.c., uwzględniając taryfowe 
wynagrodzenie pełnomocnika strony pozwanej - § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia 
Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności 
radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej 
udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.1349 
ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI