II UZ 28/01

Sąd Najwyższy2001-05-15
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
emerytura rolniczaubezpieczenie społecznekasacjawartość przedmiotu sporuKPCprawo majątkowezawieszenie świadczenia

Sąd Najwyższy orzekł, że sprawa o zawieszenie części uzupełniającej emerytury rolniczej jest sprawą majątkową w rozumieniu KPC, co determinuje dopuszczalność kasacji.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu kasacji w sprawie dotyczącej wysokości emerytury rolniczej. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację, uznając, że wartość przedmiotu sporu była niższa od progu wymaganego dla kasacji. Pełnomocnik wnioskodawcy argumentował, że sprawy dotyczące rent (w tym emerytur rolniczych) są wyłączone z tego ograniczenia. Sąd Najwyższy uznał jednak, że sprawa dotyczyła wysokości emerytury, a nie jej przyznania, co czyniło ją sprawą majątkową podlegającą ogólnym przepisom KPC.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z wniosku Romana C. przeciwko Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącą wysokości emerytury rolniczej. Sąd Apelacyjny w Katowicach odrzucił kasację wnioskodawcy, uznając ją za niedopuszczalną ze względu na niską wartość przedmiotu sporu, poniżej progu określonego w art. 392¹ § 1 KPC. Sąd Apelacyjny odrzucił również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji oraz wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W zażaleniu pełnomocnik Romana C. zarzucił Sądowi Apelacyjnemu błędne przyjęcie, że kasacja nie przysługuje, argumentując, że sprawy dotyczące rent i emerytur rolniczych są wyłączone z ograniczeń wartości przedmiotu sporu. Sąd Najwyższy uznał jednak, że w niniejszej sprawie spór dotyczył wysokości części uzupełniającej emerytury, a nie jej przyznania, co kwalifikuje sprawę jako sprawę o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 KPC. W związku z tym, dopuszczalność kasacji zależała od wartości przedmiotu sporu, a zażalenie było bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa o częściowe zawieszenie wypłaty emerytury jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 KPC.

Uzasadnienie

Spór dotyczył wysokości części uzupełniającej emerytury, a nie jej przyznania. Wnioskodawca dochodził wypłaty emerytury w pełnej wysokości, co oznacza, że prawo do emerytury zostało przyznane, a kwestią sporną jest jej wysokość.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego

Strony

NazwaTypRola
Roman C.osoba_fizycznawnioskodawca
Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego-Oddział Regionalny w B.B.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

KPC art. 392¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dopuszczalność kasacji w sprawach o prawo majątkowe, uzależniając ją od wartości przedmiotu sporu.

Pomocnicze

KPC art. 171

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu.

KPC art. 117

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

u.u.s.r. art. 28 § ust. 4

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Podstawa do zawieszenia części składkowej emerytury.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o zawieszenie części uzupełniającej emerytury rolniczej jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 KPC. Wysokość części uzupełniającej emerytury rolniczej jest kwestią majątkową, a nie kwestią przyznania prawa do świadczenia.

Odrzucone argumenty

Sprawa o zawieszenie części uzupełniającej emerytury rolniczej nie jest sprawą o prawo majątkowe, lecz sprawą o przyznanie prawa do renty (emerytury), co wyłącza stosowanie art. 392¹ § 1 KPC.

Godne uwagi sformułowania

sprawa o zawieszenie części uzupełniającej emerytury rolniczej jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 KPC dochodził „wypłaty emerytury w pełnej wysokości.”

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący

Andrzej Wasilewski

członek

Andrzej Wróbel

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru sprawy o wysokość świadczeń z ubezpieczenia społecznego rolników jako sprawy majątkowej w kontekście dopuszczalności kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i stanu faktycznego związanego z emeryturami rolniczymi i przepisami KPC sprzed nowelizacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności kasacji w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kiedy sprawa o emeryturę rolniczą trafia do Sądu Najwyższego? Kluczowa interpretacja KPC.

0

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 15 maja 2001 r. II UZ 28/01 Sprawa o zawieszenie części uzupełniającej emerytury rolniczej jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 3921 § 1 KPC. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Andrzej Wasilewski, Andrzej Wróbel (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 maja 2001 r. sprawy z wniosku Romana C. przeciwko Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego-Oddziałowi Regionalnemu w B.B. o wysokość emerytury, zażalenia wniesionego przez wnioskodawcę od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Katowi- cach z dnia 19 lutego 2001 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach w punk- cie 1 postanowieniem z dnia 19 lutego 2001 r. [...] odrzucił kasację Romana C. od wyroku tegoż Sądu z dnia 4 października 2000 r. [...], w pkt 2 - odrzucił wniosek o przywrócenie terminu, w pkt 3 - oddalił wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Uzasadniając odrzucenie kasacji Sąd stwierdził w szczególności, że wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie wysokości emerytury ubezpieczonego jest niższa od wymaganej przepisem art. 392 1 § 1 KPC. Również wniosek o przywrócenie ter- minu podlega odrzuceniu na podstawie art. 171 KPC, bowiem zgodnie ze stanowi- skiem Sądu Najwyższego wyrażonym w postanowieniu z dnia 14 marca 2000 r., II UZ 1/00, sąd drugiej instancji uznając kasację za niedopuszczalną przedmiotowo nie ma obowiązku merytorycznej oceny wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesie- nia. Natomiast wniosek ubezpieczonego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu 2 podlega oddaleniu na podstawie art. 117 KPC. W niniejszej sprawie ubezpieczone- mu nie przysługuje kasacja, a zatem wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu celem jej wniesienia należało uznać za oczywiście bezzasadny. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik ubezpieczonego za- rzucił „mylne przyjęcie, iż nie przysługuje kasacja w niniejszej sprawie z uwagi na wartość przedmiotu sporu podczas gdy z treści tego przepisu wynika, iż w sporach dotyczących przyznania renty, a takim jest niniejszy spór, kasacja przysługuje nie- zależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia” i wniósł o uchylenie zaskarżonego po- stanowienia, przyznanie powodowi pełnomocnika z urzędu i przywrócenie terminu do wniesienia kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. W rozpoznawanej sprawie jest niesporne, że Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego-Oddział Regionalny w B.B. decyzją z dnia 11 maja 1999 r. przyznała ubezpieczonemu Romanowi C. emeryturę na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (jednolity tekst: Dz.U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25 ze zm.) ustalając wysokość części składkowej na kwotę 139,50 zł i części uzupełniającej na kwotę 363,13, zawieszając w 100% wy- płatę tej drugiej części z powodu niezaprzestania przez ubezpieczonego prowadze- nia działalności rolniczej. W sprawie głównym przedmiotem sporu było zawieszenie części składkowej emerytury w całości na podstawie art. 28 ust. 4 tej ustawy. Trafny jest zatem pogląd Sądu drugiej instancji wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że przedmiotem niniejszej sprawy jest wysokość rolniczej emerytury ubezpieczonego. Błędny jest natomiast pogląd wnoszącego zażalenie, że przed- miotem sprawy jest przyznanie prawa do renty. Z treści decyzji organu rentowego i wyroków Sądu obu instancji wynika bowiem jednoznacznie, że ubezpieczonemu przyznane zostało prawo do emerytury rolniczej, zaś dochodzi on „wypłaty emerytury w pełnej wysokości.” W związku z tym należy przyjąć, że sprawa o częściowe zawie- szenie wypłaty emerytury jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392 1 § 1 KPC. Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI