II UZ 22/10

Sąd Najwyższy2010-10-13
SNubezpieczenia społecznerenty z tytułu niezdolności do pracyŚrednianajwyższy
rentaniezdolność do pracyZUSapelacjaopłata sądowapostępowanie cywilneSąd Najwyższyk.p.c.

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu apelacji, uznając, że zastosowanie miał przepis o obowiązku uiszczenia opłaty od apelacji, mimo jego późniejszego uchylenia.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, który odrzucił apelację wnioskodawcy od wyroku odmawiającego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Apelacja została wniesiona bez wymaganej opłaty, a pełnomocnik został wezwany do jej uiszczenia. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, stosując uchylony przepis art. 1302 § 3 k.p.c., argumentując, że postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowelizacji. Sąd Najwyższy uznał to rozstrzygnięcie za prawidłowe, podkreślając, że przepisy nowej ustawy stosuje się do postępowań wszczętych po jej wejściu w życie, a w tym przypadku odwołanie wpłynęło przed tą datą.

Sąd Najwyższy w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych rozpoznał zażalenie wnioskodawcy C. N. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 30 kwietnia 2010 r., które odrzuciło apelację wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 sierpnia 2009 r. Wyrok ten oddalał odwołanie wnioskodawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, ponieważ została ona wniesiona bez uiszczenia wymaganej opłaty, a pełnomocnik wnioskodawcy (radca prawny) został wezwany do jej uiszczenia pod rygorem odrzucenia. Mimo że przepis art. 1302 § 3 k.p.c. (dotyczący odrzucenia pisma wniesionego przez profesjonalnego pełnomocnika bez opłaty) został uchylony z dniem 1 lipca 2009 r., Sąd Apelacyjny uznał, że miał on zastosowanie w tej sprawie, ponieważ odwołanie od decyzji ZUS wpłynęło do organu rentowego jeszcze w 2006 r. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Apelacyjnego. Podkreślono, że zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej, jej postanowienia stosuje się do postępowań wszczętych po dniu wejścia w życie, a w tym przypadku odwołanie zostało wniesione przed tą datą. W związku z tym, zastosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. było prawidłowe, a apelacja podlegała odrzuceniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przepis art. 1302 § 3 k.p.c. miał zastosowanie, ponieważ odwołanie od decyzji organu rentowego zostało wniesione przed dniem wejścia w życie przepisów nowelizujących Kodeks postępowania cywilnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej, jej przepisy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie. W niniejszej sprawie odwołanie od decyzji ZUS zostało wniesione przed datą wejścia w życie nowelizacji, co oznacza, że zastosowanie miał uchylony przepis art. 1302 § 3 k.p.c., nakazujący odrzucenie apelacji wniesionej bez opłaty przez profesjonalnego pełnomocnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
C. N.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznychinstytucjapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 1302 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ten nakazywał odrzucenie bez wezwania pisma wniesionego przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, w tym środków odwoławczych, podlegających opłacie, jeśli opłata nie została uiszczona.

Pomocnicze

ustawa zmieniająca art. 8 § ust. 1

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Przepisy tej ustawy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. ze względu na datę wszczęcia postępowania (wniesienie odwołania). Przepisy przejściowe ustawy nowelizującej k.p.c. nakazują stosowanie starych przepisów do postępowań wszczętych przed wejściem w życie nowelizacji.

Odrzucone argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny. Apelacja została opłacona na wezwanie Sądu Okręgowego. Pełnomocnik działał na podstawie pełnomocnictwa udzielonego w toku trwającego procesu.

Godne uwagi sformułowania

przepisy tej ustawy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie odwołanie wnioskodawcy zostało wniesione przed 1 lipca 2009 r. prawidłowo na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. odrzucono apelację

Skład orzekający

Beata Gudowska

przewodniczący

Bogusław Cudowski

sprawozdawca

Romualda Spyt

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego, w szczególności w kontekście opłat sądowych i środków odwoławczych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w określonym czasie. Orzeczenie Sądu Najwyższego w sprawie II PZ 22/09, II PZ 16/09 i I UZ 1/10, na które się powołano, mogą stanowić szerszy kontekst.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z opłatami sądowymi i przepisami przejściowymi, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy uchylony przepis nadal obowiązuje? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady stosowania prawa w czasie.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 22/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 13 października 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Beata Gudowska (przewodniczący) 
SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca) 
SSN Romualda Spyt 
 
w sprawie z wniosku C. N. 
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych  
o rentę z tytułu niezdolności do pracy, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń 
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 października 2010 r., 
zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 30 kwietnia 2010 r.,  
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
Uzasadnienie 
 
Postanowieniem z 30 kwietnia 2010 r. Sąd Apelacyjny –Wydział Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych odrzucił na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. apelację C. N. 
od wyroku z 4 sierpnia 2009 r. Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń 
Społecznych. Wyrokiem tym oddalono odwołanie wnioskodawcy od decyzji z 20 
października 2006 r. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do 
renty z tytułu niezdolności do pracy. 
 
Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że 12 października 
2009 r. profesjonalny pełnomocnik ubezpieczonego będący radcą prawnym wniósł 
apelację od wyroku Sądu Okręgowego bez uiszczenia wymaganej opłaty 

 
 
2 
podstawowej od apelacji w kwocie 30 zł. Zarządzeniem przewodniczącego z 19 
października 2009 r. pełnomocnik wnioskodawcy został wezwany do uiszczenia 
opłaty w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia apelacji. Opłatę uiszczono w 
wyznaczonym terminie. Przypomniano, że art. 1302 § 3 k.p.c. został wprawdzie 
uchylony z dniem 1 lipca 2009 r. na podstawie art. 1 pkt 3 lit. a ustawy z 5 grudnia 
2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych 
ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571), jednak zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy 
zmieniającej, przepisy tej ustawy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej 
wejścia w życie. Uznano, że art. 1302 § 3 k.p.c. miał zastosowanie w sprawie, 
ponieważ odwołanie od decyzji z 20 października 2006 r. wpłynęło do organu 
rentowego 10 listopada 2006 r. Sąd Apelacyjny uznał zatem, że pełnomocnik 
wnioskodawcy – radca prawny obowiązany był dokonać stosownej opłaty wraz ze 
złożeniem środka odwoławczego. Apelację powinien był odrzucić Sąd pierwszej 
instancji, który błędnie wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków apelacji.  
Na postanowienie Sądu Apelacyjnego z 30 kwietnia 2010 r. zażalił się 
wnioskodawca, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie przepisów 
postępowania: 1) art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c. – poprzez jego 
niewłaściwe zastosowanie na skutek przyjęcia, że apelacja podlegała odrzuceniu 
przez Sąd pierwszej instancji z powodu jej nieopłacenia, 2) art. 1302 § 3 k.p.c. 
poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy apelacja ubezpieczonego 
została opłacona na wezwanie Sądu Okręgowego przez pełnomocnika 
działającego na podstawie pełnomocnictwa udzielonego w toku trwającego 
procesu, tj. 20 lipca 2009 r. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i 
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie jest nieuzasadnione i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1302 § 3 
k.p.c. sąd odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty pismo wniesione przez 
adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego środki odwoławcze lub 
środki zaskarżenia (apelację, zażalenie, skargę kasacyjną, skargę o stwierdzenie 
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sprzeciw od wyroku 

 
 
3 
zaocznego, zarzuty od nakazu zapłaty, skargę na orzeczenie referendarza 
sądowego) podlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od 
wskazanej przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia.  
Przepis ten został uchylony z dniem 1 lipca 2009 r. przez art. 1 pkt 3 lit. a) 
ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania 
cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571). Z kolei 
zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy zmieniającej, jej przepisy stosuje się do 
postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie (z zastrzeżeniem przepisów 
ust. 2-5, które nie odnoszą się do niniejszej sprawy). Data ta odnosi się do 
wniesienia pozwu. 
Dla sprawy kluczowe znaczenie ma, że odwołanie wnioskodawcy zostało 
wniesione przed 1 lipca 2009 r. Oznacza to, że przepisy ustawy z 5 grudnia 2008 
r. nie znajdują w sprawie zastosowania i prawidłowo na podstawie art. 1302 § 3 
k.p.c. odrzucono apelację (tak samo Sąd Najwyższy w postanowieniach z 9 
grudnia 2009 r., II PZ 22/09, LEX nr 577834, 28 października 2009 r., II PZ 16/09, 
LEX nr 559945 i 3 lutego 2010 r., I UZ 1/10, niepublikowane). 
Z powyższych względów, na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 
39814 k.p.c., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI