II UZ 17/13

Sąd Najwyższy2013-05-14
SNubezpieczenia społeczneubezpieczenie zdrowotneWysokanajwyższy
ubezpieczenie zdrowotneskładkiSąd Najwyższyskarga kasacyjnawartość przedmiotu sporuubezpieczenie społecznek.p.c.

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że sprawa o składki na ubezpieczenie zdrowotne ma charakter ubezpieczenia społecznego i nie podlega ograniczeniu wartości przedmiotu zaskarżenia.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni A. R. od wyroku dotyczącego składek na ubezpieczenie zdrowotne, uznając, że wartość przedmiotu sporu była niższa niż 10 000 zł, co czyniło skargę niedopuszczalną. Wnioskodawczyni zarzuciła błędną wykładnię przepisów k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że sprawa o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego ma charakter ubezpieczenia społecznego, a zatem skarga kasacyjna przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia, uchylając zaskarżone postanowienie.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni A. R. od wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił jej apelację w sprawie o składki na ubezpieczenie zdrowotne. Sąd Apelacyjny uznał, że wartość przedmiotu sporu w odniesieniu do każdej z zainteresowanych (L. L., D. B., B. C. i Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w E.) była niższa niż dziesięć tysięcy złotych, co zgodnie z art. 398^6 § 2 k.p.c. czyniło skargę kasacyjną niedopuszczalną. Wnioskodawczyni w zażaleniu zarzuciła naruszenie art. 398^2 § 1 k.p.c. przez błędną wykładnię i przyjęcie, że sprawa ma charakter majątkowy, podczas gdy w rzeczywistości dotyczy objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał je za uzasadnione. Podkreślił, że przedmiotem sporu było ustalenie podmiotu zobowiązanego do odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu umów zlecenia, a ubezpieczenie zdrowotne ma charakter ubezpieczenia społecznego. Zgodnie z art. 398^2 § 1 zdanie drugie k.p.c., w sprawach o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego skarga kasacyjna przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy przywołał swoje wcześniejsze orzecznictwo potwierdzające tę interpretację i uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, które ma charakter ubezpieczenia społecznego, jest sprawą, w której skarga kasacyjna przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że ubezpieczenie zdrowotne jest rodzajem ubezpieczenia społecznego, a zatem stosownie do art. 398^2 § 1 zdanie drugie k.p.c., skarga kasacyjna przysługuje w takich sprawach niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

wnioskodawczyni A. R.

Strony

NazwaTypRola
A. R.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w E.instytucjapozwany
L. L.osoba_fizycznazainteresowana
D. B.osoba_fizycznazainteresowana
B. C.osoba_fizycznazainteresowana
Wojewódzki Szpital Zespolony w E.instytucjazainteresowana

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sprawy o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego są sprawami, w których skarga kasacyjna przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.

k.p.c. art. 398^16

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy rozpoznaje zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania lub rozstrzyga ją co do istoty.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu sporu jest niższa niż określona w ustawie.

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 8 § ust. 2a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 18 § ust. 1a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 9 § ust. 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 32

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 66 § ust. 1 pkt 1a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 69 § ust. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego ma charakter ubezpieczenia społecznego i skarga kasacyjna jest dopuszczalna bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd Apelacyjny błędnie zinterpretował przepisy k.p.c. dotyczące dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

ubezpieczenie zdrowotne ma charakter ubezpieczenia społecznego skarga kasacyjna przysługuje bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący, sprawozdawca

Małgorzata Gersdorf

członek

Beata Gudowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że sprawy dotyczące składek na ubezpieczenie zdrowotne są sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych, co wpływa na dopuszczalność skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których przedmiotem sporu jest ustalenie podmiotu zobowiązanego do odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu umów zlecenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach ubezpieczeniowych, co jest istotne dla praktyków prawa ubezpieczeniowego.

Kiedy skarga kasacyjna jest dopuszczalna w sprawach o składki na ubezpieczenie zdrowotne? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Dane finansowe

WPS: 10 000 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 17/13 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 14 maja 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Małgorzata Gersdorf 
SSN Beata Gudowska 
 
w sprawie z wniosku A. R. 
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w E. 
z udziałem zainteresowanych: L. L., D. B., B. C. i Wojewódzkiego Szpitala 
Zespolonego w E. 
o składki na ubezpieczenie społeczne, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń 
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 maja 2013 r., 
zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 12 listopada 2012 r.,  
 
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
UZASADNIENIE 
 
Postanowieniem z dnia 12 listopada 2012 r., Sąd Apelacyjny odrzucił skargę 
kasacyjną wnioskodawczyni A. R. od wyroku tego Sądu z dnia 26 czerwca 2012 r., 
którym oddalono apelację wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu 
Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w E. z dnia 25 stycznia 2012 r., w sprawie o 
składki 
na 
ubezpieczenie 
zdrowotne, 
z 
udziałem 
zainteresowanych: 
Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w E., L. L., D. B. i B. C. W zaskarżonym 
postanowieniu, Sąd Apelacyjny stwierdził, że „nie było spornym w sprawie, iż 

 
 
2 
zainteresowane podlegały ubezpieczeniom zdrowotnym (…) a istotą sporu było, kto 
ma odprowadzać składki należne za nie z tego tytułu”, uznając w związku z tym, że 
wartość przedmiotu sporu w odniesieniu do każdej zainteresowanej stanowi kwota 
składek na ubezpieczenie zdrowotne, która była niższa niż dziesięć tysięcy złotych, 
tak więc skarga kasacyjna jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu (art. 3986 § 
2 k.p.c.). 
W zażaleniu na to postanowienie, pełnomocnik wnioskodawczyni zarzucił 
naruszenie art. 3982 § 1 k.p.c. zdanie drugie przez błędną wykładnię tego przepisu i 
przyjęcie, że sprawa ma charakter majątkowy, gdy w rzeczywistości sprawa 
dotyczy objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego i art. 3982 § 1 k.p.c. 
zdanie pierwsze nie znajduje w niej zastosowania. Wniósł o uchylenie 
postanowienia i nadanie biegu skardze kasacyjnej. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie jest uzasadnione. Nie jest wątpliwe, że przedmiotem sporu w 
sprawie było ustalenie podmiotu zobowiązanego do odprowadzania składek na 
ubezpieczenie zdrowotne z tytułu zawartych umów zlecenia z zainteresowanymi 
(stąd oznaczenie przedmiotu sprawy „o składki na ubezpieczenie zdrowotne” nie 
było precyzyjne), zaś w orzecznictwie Sądu Najwyższego, nie budzi wątpliwości, że 
ubezpieczenie zdrowotne ma charakter ubezpieczenia społecznego (por. np. 
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2004 r., I UZ 35/04, 
OSNP 2005 nr 7, poz. 101 oraz uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 
24 stycznia 2007 r., III UZP 4/06 – OSNP 2007 nr 15-16, poz. 226, w którym 
wskazano, że co prawda ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie 
ubezpieczeń 
społecznych 
rozróżniająca 
cztery 
ryzyka 
ubezpieczeniowe: 
emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe, nie objęła ubezpieczenia 
zdrowotnego, to jednak należy przyjąć, że ubezpieczenie to jest też rodzajem 
ubezpieczenia społecznego zaś jego odrębność wynika przede wszystkim z faktu 
odmiennego przedmiotu ochrony oraz odrębności organizacyjnej). Tak więc - 
stosownie do art. 3982 § 1 zdanie drugie k.p.c. - sprawa o objęcie obowiązkiem 
tego ubezpieczenia jest sprawą, w której skarga kasacyjna przysługuje bez 

 
 
3 
względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. W zażaleniu trafnie określono 
przedmiot sporu, gdy się zważy, że podstawę prawną zaskarżonego wyroku, 
którym 
stwierdzono 
niepodleganie 
przez 
zainteresowane 
ubezpieczeniu 
zdrowotnemu z tytułu umów zlecenia zawieranych z ubezpieczoną prowadzącą 
pozarolniczą działalność w zakresie usług pielęgniarskich i lekarskich, jednocześnie 
przyjmując podleganie przez nie temu ubezpieczeniu z tytułu pracowniczego 
zatrudnienia w zainteresowanym Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w E., stanowił 
art. 8 ust. 2a w związku z art. 18 ust. 1a w opozycji do art. 9 ust. 1 w związku z art. 
32 i art. 66 ust. 1 pkt 1a i art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o 
systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 
1585 ze zm.). 
Podobne 
stanowisko 
zostało 
wyrażone 
przez 
Sąd 
Najwyższy 
w 
postanowieniach z dnia 19 lutego 2013 r., II UZ 129/12 oraz 14 maja 2013 r., II UZ 
19/13 (niepublikowane). 
 
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji (art. 39816 w 
związku z 3941 § 3 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI