II UZ 15/01

Sąd Najwyższy2001-03-13
SAOSubezpieczenia społecznerentyŚrednianajwyższy
rentaubezpieczenia społecznekasacjawartość przedmiotu sporuprawo majątkoweSąd Najwyższypostanowienie

Sąd Najwyższy orzekł, że sprawa o przeliczenie wysokości pobieranej renty, nawet jeśli nie przekracza 10.000 zł, jest sprawą o prawo majątkowe, co oznacza, że kasacja w takich przypadkach nie przysługuje.

Ubezpieczony domagał się przeliczenia pobieranej renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Apelacyjny odrzucił jego kasację, uznając, że sprawa dotyczy prawa majątkowego, a wartość przedmiotu sporu (6.000 zł) jest niższa niż wymagane 10.000 zł do dopuszczalności kasacji. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, potwierdził tę interpretację, stwierdzając, że sprawa o przeliczenie wysokości renty jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 KPC, a kasacja nie przysługuje.

Sprawa dotyczyła wniosku ubezpieczonego Stanisława P. o przeliczenie wysokości pobieranej renty z tytułu niezdolności do pracy na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Sąd Apelacyjny w Rzeszowie odrzucił kasację wniesioną przez ubezpieczonego, ponieważ wartość przedmiotu sporu wynosiła 6.000 zł, co było poniżej progu 10.000 zł wymaganego dla dopuszczalności kasacji w sprawach o prawa majątkowe zgodnie z art. 392¹ § 1 KPC. Sąd Apelacyjny uznał, że sprawa o przeliczenie wysokości renty jest sprawą o prawo majątkowe. Ubezpieczony złożył zażalenie, zarzucając błędną interpretację przepisu i argumentując, że nie należy odróżniać przyznania renty od jej przeliczenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, oddalił zażalenie. W uzasadnieniu Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 392¹ § 1 KPC kasacja nie przysługuje w sprawach o prawa majątkowe, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, z wyjątkiem spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczących przyznania i wstrzymania emerytury lub renty. Sąd Najwyższy uznał, że sprawa o przeliczenie pobieranej renty jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu tego przepisu, a zatem kasacja była niedopuszczalna.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa o przeliczenie wysokości pobieranej renty jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 KPC.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 392¹ § 1 KPC, który stanowi, że kasacja nie przysługuje w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, ma zastosowanie do spraw o przeliczenie wysokości pobieranej renty. Jedynymi wyjątkami w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, gdzie kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu sporu, są sprawy o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.

Strony

NazwaTypRola
Stanisław P.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.instytucjapozwany

Przepisy (2)

Główne

KPC art. 392¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Kasacja nie przysługuje w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, a w sprawach gospodarczych - niższa niż dwadzieścia tysięcy złotych. Jednakże w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego.

Pomocnicze

u.e.r.f.u.s. art. 111 § ust. 1 pkt 2 i 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis, na podstawie którego ubezpieczony domagał się przeliczenia renty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o przeliczenie wysokości pobieranej renty jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 KPC. Kasacja w sprawach o prawa majątkowe, których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, nie przysługuje.

Odrzucone argumenty

Nie należy odróżniać pojęcia przyznania renty od pojęcia jej przeliczenia w niezadowalającej wysokości.

Godne uwagi sformułowania

jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 392¹ § 1 zdanie pierwsze KPC kasacja przysługuje tylko wówczas, kiedy wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza 10.000 zł jedynie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczących przyznania i wstrzymania prawa do emerytury lub renty oraz w sprawach dotyczących objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Skład orzekający

Andrzej Wróbel

przewodniczący-sprawozdawca

Beata Gudowska

członek

Jerzy Kuźniar

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie dopuszczalności kasacji w sprawach o przeliczenie wysokości renty, gdy wartość przedmiotu sporu jest niska."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu KPC i specyfiki spraw ubezpieczeniowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności kasacji w sprawach o świadczenia rentowe, co jest istotne dla praktyków prawa ubezpieczeniowego.

Kiedy kasacja od wyroku w sprawie renty jest możliwa? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 6000 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 13 marca 2001 r. II UZ 15/01 Sprawa, w której ubezpieczony domaga się przeliczenia pobieranej renty według przepisu art. 111 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o eme- ryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.) jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 3921 § 1 zdanie pierwsze KPC. Przewodniczący SSN Andrzej Wróbel (sprawozdawca), Sędziowie SN: Beata Gudowska, Jerzy Kuźniar. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 marca 2001 r. sprawy z powództwa Stanisława P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Spo- łecznych-Oddziałowi w R. o przeliczenie podstawy wymiaru renty z tytułu niezdolno- ści do pracy, na skutek zażalenia wnioskodawcy od postanowienia Sądu Apelacyj- nego w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2001 [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d ni e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie posta- nowieniem z dnia 7 lutego 2001 r. [...] odrzucił kasację wnioskodawcy Stanisława P. od wyroku tegoż Sądu Apelacyjnego z dnia 9 listopada 2000 r. [...], oddalającego apelację od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 lipca 2000 r. [...]. W ocenie Sądu Apelacyjnego sprawa będąca przedmiotem rozstrzygnięcia jest sprawą o wysokość pobieranej przez wnioskodawcę renty. W tego rodzaju spra- wach, stosownie do przepisu art. 392 1 § 1 KPC kasacja przysługuje tylko wówczas, kiedy wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza 10.000 zł. Z pisma pełnomocnika 2 wnioskodawcy z dnia 5 lutego 2001 r. wynika, że wartość przedmiotu sporu w niniej- szej sprawie wynosi 6.000 zł, a więc złożona kasacja podlega odrzuceniu jako niedo- puszczalna. Wnioskodawca w zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucił błędną inter- pretację art. 392 1 § 1 KPC i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i prze- kazanie sprawy do ponownego rozpoznania w przedmiocie dopuszczalności kasacji. W ocenie wnoszącego zażalenie w powyższym przepisie nie odróżnia się „ pojęcia przyznania renty, gdy ktoś nie posiada do niej prawa, od pojęcia, gdy ją posiada, ale w niezadowalającej go wysokości czy też nieprawidłowej wysokości.” Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3921 § 1 KPC kasacja nie przysługuje w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych, a w sprawach gospodarczych - niższa niż dwadzieścia tysięcy zło- tych. Jednakże w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia spo- łecznego. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, że jedynie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczących przyznania i wstrzymania prawa do emerytury lub renty oraz w sprawach dotyczących objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecz- nego kasacja przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. W rozpo- znawanej sprawie jest niesporne, że wnioskodawca był uprawniony do renty z tytułu niezdolności do pracy i domagał się przeliczenia pobieranej renty stosownie do prze- pisu art. 111 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 162, poz. 1118). Należy zatem przyjąć, że sprawa, w której ubezpieczony domaga się przeliczenia pobieranej renty według do przepisu art. 111 ust. 1 pkt 2 i 3 tej ustawy jest sprawą o prawo majątkowe w rozumieniu art. 3921 § 1 zdanie pierwsze KPC. Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI