II UZ 122/97

Postanowienie z dnia 28 stycznia 1998 r. II UZ 122/97 Wniesienie kasacji przez radcę prawnego organizacji zrzeszającej emery- tów i rencistów wymaga udzielenia mu upoważnienia tej organizacji i pełno- mocnictwa strony, chociażby była ona członkiem tej organizacji. Przewodniczący SSN: Andrzej Kijowski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar, Walerian Sanetra. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 1998 r. sprawy z wniosku Adolfa B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w K. o objęcie ubezpieczeniem, na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apela- cyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie z dnia 16 września 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie postano- wieniem z dnia 16 września 1997 r. odrzucił kasację, którą od wyroku tegoż Sądu z dnia 7 maja 1997 r. [...], oddalającego apelację wnioskodawcy Adolfa B. od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie z dnia 31 października 1996 r. [...] wniósł radca prawny Polskiego Związku Emerytów, Rencis- tów i Inwalidów - Zarządu Oddziału Dzielnicowego K.-N.H. W uzasadnieniu swego postanowienia Sąd Apelacyjny wskazał, że wnoszący kasację nie przedłożył pełno- mocnictwa wnioskodawcy i nie uczynił tego również w wyznaczonym mu w tym celu dodatkowym terminie, pomimo pouczenia o procesowych skutkach nieusunięcia wspomnianego braku. Sąd Apelacyjny podkreślił, że podstawy do działania w imieniu - 2 - wnioskodawcy, a w szczególności do sporządzenia i wniesienia kasacji od zapadłego w niniejszej sprawie wyroku drugoinstancyjnego, nie może stanowić załączone do skargi kasacyjnej pełnomocnictwo Zarządu Dzielnicowego powołanego Związku w K.-N.H., upoważniające radcę prawnego do prowadzenia spraw członków przed są- dami powszechnymi i Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. W zażaleniu na powyższe postanowienie radca prawny Związku, załączając pełnomocnictwo wnioskodawcy, domagał się uchylenia zaskarżonego orzeczenia i "uznania kasacji". W uzasadnieniu tego żądania pełnomocnik wnioskodawcy twier- dzi, że przepis art. 88 KPC przewiduje możliwość udzielenia pełnomocnictwa ogól- nego i takie właśnie pełnomocnictwo Polskiego Związku Emerytów, Rencistów i In- walidów -Zarządu Oddziału Dzielnicowego K.-N.H., upoważniające do prowadzenia spraw członków przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych i sądami powszechnymi, legitymowało związkowego radcę prawnego również do reprezentowania wniosko- dawcy, który jest członkiem Związku od dnia 1 października 1995 r. [...]. Takie ogólne pełnomocnictwo nie było zresztą kwestionowane przez sądy w całym kraju i tylko w niniejszej sprawie radca prawny został wezwany - wbrew wymaganiom Kodeksu pos- tępowania cywilnego - do przedstawienia ponadto szczególnego pełnomocnictwa wnioskodawcy. Temu wezwaniu nie mógł zresztą sprostać ze względu na "społecz- nie wykonywane prace w Związku, jak i brak kontaktu z wnioskodawcą - wyjazd do sanatorium w C.", ale z tego powodu nie wolno wnioskodawcy pozbawić prawa zło- żenia kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne i podlega oddaleniu. Nie może być w szczególno- ści mowy o naruszeniu przez Sąd Apelacyjny przepisu art. 88 KPC. Powołany prze- pis określa bowiem tylko zakres upoważnienia, jaki strona może do działania za nią w postępowaniu cywilnym ustalić swemu pełnomocnikowi. Na podstawie wspomnia- nego przepisu można zatem wnioskować jedynie o ramach pełnomocnictwa, jakim w sprawach Polskiego Związku Emerytów, Rencistów i Inwalidów - Oddziału Dzielni- cowego K.-N.H. dysponuje jego radca prawny. Nie jest to zresztą - wbrew twierdze- niom skarżącego - pełnomocnictwo ogólne, gdyż nie obejmuje wszelkich spraw - 3 - Związku w postępowaniu cywilnym, tylko pełnomocnictwo w sprawach "dotyczących członków Związku", a więc pełnomocnictwo do prowadzenia "poszczególnych spraw". Wprawdzie prowadzenie przed sądami powszechnymi (i Zakładem Ubezpie- czeń Społecznych) spraw dotyczących członków Związku mieści się w obrębie sta- tutowych zadań tej korporacji, ale to nie znaczy, że tak rozumiane reprezentowanie Związku upoważnia jego radcę prawnego w sposób automatyczny, a więc niezależ- nie od woli członka, do zastępowania zainteresowanego w jego indywidualnej spra- wie z zakresu ubezpieczeń społecznych. Aby więc radca prawny, reprezentujący Związek z mocy upoważnienia jego zarządu, mógł w postępowaniu zastępować oznaczoną osobę fizyczną, to powinien legitymować się również jej pełnomocnic- twem, którego zakres nie musi się pokrywać z ramami upoważnienia ze strony Związku. Wspomniana osoba fizyczna może się zresztą w świetle art. 465 § 1 KPC wywodzić zarówno z kręgu członków Związku, jak też innych emerytów lub rencistów, a nawet osób dopiero ubiegających się o przyznanie takiego świadczenia. Powołany przepis wymaga bowiem tylko, aby pełnomocnikiem ubezpieczonego był przedstawiciel organizacji zrzeszającej emerytów lub rencistów, a kasację wniósł jego radca prawny. Ubocznie zauważyć trzeba, że jeżeli wnoszący kasację radca prawny Związku rzeczywiście chciał - jak podnosi w zażaleniu - przedłożyć żądane przez Sąd Apela- cyjny pełnomocnictwo ubezpieczonego, lecz nie mógł tego bez swej winy uczynić w wyznaczonym terminie, to powinien zgłosić wniosek o jego przywrócenie (art. 168 § 1 KPC). Jest jednak poza sporem, że wniosek taki nie został złożony. Z wyżej podanych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 19 w związku z art. 385 i art. 397 § 2 KPC orzekł, jak w sentencji. ========================================