II UZ 11/14

Sąd Najwyższy2014-09-30
SNubezpieczenia społeczneustalanie podstawy wymiaru składekWysokanajwyższy
ubezpieczenia społeczneskładkiZUSskarga kasacyjnawartość przedmiotu zaskarżeniapracodawcapracownikSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pracodawcy, potwierdzając, że w skardze kasacyjnej wartość przedmiotu zaskarżenia ustala się odrębnie dla każdego pracownika, a nie sumuje się ich roszczeń.

Sprawa dotyczyła ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej pracodawcy przeciwko ZUS w kwestii podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną, ustalając indywidualną wartość przedmiotu zaskarżenia dla każdego z czterech pracowników. Pracodawca w zażaleniu domagał się sumowania tych wartości. Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę składu powiększonego, oddalił zażalenie, potwierdzając, że wartość przedmiotu zaskarżenia należy liczyć odrębnie dla każdego ubezpieczonego pracownika.

Przedmiotem postępowania było zażalenie Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Usługowo-Handlowego "A. " spółki z o.o. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które ustaliło indywidualną wartość przedmiotu zaskarżenia dla czterech pracowników (A. B., B. F., Z. L., J. N.) w sprawie dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Wartości te były na tyle niskie, że Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną pracodawcy jako niedopuszczalną ze względu na niespełnienie wymogu minimalnej wartości przedmiotu zaskarżenia. Pracodawca zarzucił naruszenie przepisów k.p.c., argumentując, że wartości przedmiotu zaskarżenia powinny zostać zsumowane, a nie liczone indywidualnie dla każdego pracownika, ponieważ spór dotyczył pracodawcy i organu rentowego, a pracownicy występowali w sprawie na zasadzie współuczestnictwa formalnego. Sąd Najwyższy, rozpatrując sprawę, odwołał się do uchwały składu powiększonego (II UZP 1/14), która jednoznacznie stwierdziła, że w przypadku objęcia jednym wyrokiem wielu decyzji ustalających podstawę wymiaru składek dla pracodawcy i pracowników, wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej płatnika należy ustalać odrębnie względem każdego ubezpieczonego pracownika. W związku z tym Sąd Najwyższy uznał zarzuty zażalenia za niezasadne i oddalił je, potwierdzając prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną należy ustalać odrębnie względem każdego ubezpieczonego pracownika.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę składu powiększonego (II UZP 1/14), która rozstrzygnęła, że indywidualny stosunek pracowniczy podlegania ubezpieczeniom społecznym decyduje o odrębnym ustalaniu wartości przedmiotu zaskarżenia dla każdego pracownika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe "A. " spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.instytucjapozwany
A. B.osoba_fizycznazainteresowany
B. F.osoba_fizycznazainteresowany
Z. L.osoba_fizycznazainteresowany
J. N.osoba_fizycznazainteresowany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymóg minimalnej wartości przedmiotu zaskarżenia dla dopuszczalności skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^4 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis, który w związku z art. 19 § 2 k.p.c. stanowi podstawę do odrębnego ustalania wartości przedmiotu zaskarżenia dla każdego pracownika.

Pomocnicze

k.p.c. art. 21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ustalania wartości przedmiotu sporu, ale w kontekście skargi kasacyjnej stosuje się przepisy szczególne.

k.p.c. art. 72 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy współuczestnictwa formalnego, które zostało uznane za nieadekwatne do sytuacji.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o oddaleniu zażalenia.

k.p.c. art. 394^1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o oddaleniu zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej ustala się odrębnie dla każdego pracownika, zgodnie z uchwałą składu powiększonego Sądu Najwyższego II UZP 1/14.

Odrzucone argumenty

Wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej powinna być sumowana dla wszystkich pracowników, ponieważ spór dotyczy pracodawcy i organu rentowego, a pracownicy występują w sprawie na zasadzie współuczestnictwa formalnego.

Godne uwagi sformułowania

indywidualny pracowniczy stosunek podlegania ubezpieczeniom społecznym wartość przedmiotu zaskarżenia oznacza się odrębnie względem każdego ubezpieczonego pracownika

Skład orzekający

Krzysztof Staryk

przewodniczący

Zbigniew Korzeniowski

sprawozdawca

Romualda Spyt

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach dotyczących składek na ubezpieczenia społeczne, gdy objętych jest wielu pracowników."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skargi kasacyjnej w sprawach ubezpieczeniowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest istotna dla praktyków prawa ubezpieczeniowego i procesowego, ponieważ wyjaśnia kluczową kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach z udziałem wielu pracowników.

Czy pracodawca może zsumować roszczenia pracowników, by odwołać się do Sądu Najwyższego? Kluczowe rozstrzygnięcie w sprawie składek ZUS.

Dane finansowe

WPS: 31 986 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II UZ 11/14
POSTANOWIENIE
Dnia 30 września 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący)
‎
SSN Zbigniew Korzeniowski (sprawozdawca)
‎
SSN Romualda Spyt
w sprawie z wniosku Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Usługowo-Handlowego "A. " spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.
‎
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w T.
‎
z udziałem zainteresowanych: A. B., B. F., Z. L. i J. N.
‎
o ustalenie podstawy wymiaru składek,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 30 września 2014 r.,
‎
zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 31 października 2013 r., sygn. akt III AUa (…),
oddala zażalenie
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w (…) wyrokiem z 11 października 2012 r. oddalił apelację skarżącej Spółki od wyroku Sądu Okręgowego w W.  z 26 maja 2011 r. Przedmiotem sporu była wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zainteresowanych (ubezpieczonych). Spółka wniosła skargę kasacyjną i wartość przedmiotu zaskarżenia określiła na 31.986 zł. Sąd zweryfikował tę wartość biorąc za podstawę wysokość należnych składek obliczoną od przychodów ubezpieczonych osobno w każdej zaskarżonej decyzji.
Zaskarżonym postanowieniem z 31 października 2013 r. Sąd Apelacyjny w (…) ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawach zainteresowanych: A. B. na 3.534 zł, B. F.  na 2.940 zł, Z. L.  na 2.196 zł i J. N.  na 2.065 zł. W konsekwencji odrzucił skargę kasacyjną w stosunku do tych zainteresowanych jako niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 398
2
§ 1 k.p.c.), której nie aprobował jako sumy odrębnych wartości przedmiotów zaskarżenia, wynikających z indywidualnych decyzji.
W zażaleniu skarżąca Spółka zarzuciła naruszenie: 1) art. 21 k.p.c. w związku z art. 398
21
„§ 2” (?) k.p.c. przez niezastosowanie i błędne przyjęcie, iż wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej wynosi w stosunku do zainteresowanego A. B.  3.534 zł, B. F.  2.940 zł, Z. L.  2.196 zł i J. N. 2.065 zł, a w konsekwencji jej niezasadne odrzucenie, jako niespełniającej wymogu zakreślonego w art. 398
2
§ 1 k.p.c.; 2) art. 72 § 1 pkt 2 k.p.c. przez niezasadne przyjęcie, iż zainteresowani – pracownicy – występują w sprawie na zasadzie współuczestnictwa formalnego. W uzasadnieniu podano, że spór toczył się pomiędzy powodem a organem rentowym, co wykluczało przyjmowanie jakiegokolwiek współuczestnictwa zainteresowanych w znaczeniu art. 72 § 1 pkt 2 k.p.c. i jednostkowego wyliczenia wartości przedmiotu zaskarżenia indywidualnie w stosunku do poszczególnych zainteresowanych. Roszczenia powinny być więc zsumowane i określać wartość przedmiotu zaskarżenia. Występowanie w sprawie wielu zainteresowanych nie świadczy o współuczestnictwie formalnym prowadzącym do ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia odrębnie dla każdego z nich. Skarżąca odwołała się do postanowień Sądu Najwyższego z 17 kwietnia 2009 r., II UZ 12/09 i z 11 maja 2012 r., I UZ 17/12).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
Sprawa wywołała zagadnienie prawne – „
Czy objęcie jednym wyrokiem wielu decyzji ustalających płatnikowi składek (pracodawcy) i wskazanym w tych decyzjach pracownikom podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oznacza, że w skardze kasacyjnej płatnika roszczenia z nich wynikające podlegają zsumowaniu przy ustalaniu wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 21 k.p.c. w związku z art. 3984 § 3 k.p.c.), czy też wartość przedmiotu zaskarżenia należy liczyć odrębnie względem każdego ubezpieczonego pracownika?
”
Skład powiększony Sąd Najwyższego w uchwale z 12 czerwca 2014 r., sygn. II UZP 1/14, stwierdził, że „
W razie objęcia jednym wyrokiem wielu decyzji ustalających płatnikowi składek (pracodawcy) i wskazanym w tych decyzjach pracownikom podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną oznacza się odrębnie względem każdego ubezpieczonego pracownika (art. 19 § 2 w związku z art. 398
4
§ 3 k.p.c.)
”.
Zarzuty zażalenia naruszenia art. 21 k.p.c. i art. 72 § 1 pkt 2 k.p.c. okazały się zatem niezasadne, jako że decyduje indywidualny pracowniczy stosunek podlegania ubezpieczeniom społecznym. Na wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie nie składa się więc suma wartości przedmiotów zaskarżenia w sprawach zainteresowanych, w stosunku do których skarga kasacyjna została zasadnie odrzucona.
Z tych motywów orzeczono jak w sentencji, stosownie do art. 398
14
k.p.c. w związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI