Orzeczenie · 2025-05-20

II UZ 10/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-05-20
SNubezpieczenia społecznepodstawa wymiaru składekWysokanajwyższy
ubezpieczenia społeczneskładkipodstawa wymiaruskarga kasacyjnaSąd NajwyższyZUSpłatnik składekwartość przedmiotu zaskarżenia

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie płatnika składek F. S.A. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 10 października 2024 r., które odrzuciło skargę kasacyjną spółki. Sąd Apelacyjny ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwoty 25 zł i 1675 zł dla poszczególnych ubezpieczonych i uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną, ponieważ sprawa dotyczyła ustalenia wysokości podstawy wymiaru składek, a nie objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, a wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagane 10 000 zł. Płatnik składek wniósł odwołanie od decyzji ZUS, domagając się ustalenia podstawy wymiaru składek na zadeklarowanym poziomie. Sąd Okręgowy w Słupsku oddalił odwołania, a Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił apelację co do meritum. Skarżąca spółka zaskarżyła wyrok, podając pierwotnie wartość przedmiotu zaskarżenia na 10 181 zł, jednak później wskazała na omyłkę. Pełnomocnik pozwanej złożył zażalenie, argumentując naruszenie art. 398^2 § 1 k.p.c. przez błędne zakwalifikowanie sprawy jako niebędącej sprawą o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, powołując się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym sprawy wynikające z art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, dotyczące ustalenia wysokości składki, nie są sprawami o objęcie ubezpieczeniem, a ich dopuszczalność kasacyjna zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wynikającej z art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sprawa dotycząca ustalenia wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, wynikająca z art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, jest sprawą o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, co wpływa na dopuszczalność skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sprawa dotycząca ustalenia wysokości podstawy wymiaru składek nie jest sprawą o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Dopuszczalność skargi kasacyjnej w takich sprawach zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym sytuacja określona w art. 8 ust. 2a ustawy systemowej tworzy tylko jeden tytuł ubezpieczenia, a spór dotyczy wysokości składki, a nie objęcia ubezpieczeniem. W związku z tym, dopuszczalność skargi kasacyjnej jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Słupsku

Strony

NazwaTypRola
F. S.A.spółkaodwołująca się
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Słupskuinstytucjapozwany
R.K.osoba_fizycznauczestnik
A.P.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (4)

Główne

u.s.u.s. art. 8 § ust. 2a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Konstrukcja uznania osoby wykonującej pracę na rzecz własnego pracodawcy za jego pracownika, sporne jest ustalenie właściwej kwoty podstawy wymiaru składki, co przekłada się na wysokość składki. Nie dotyczy ona zatem objęcia ubezpieczeniem, lecz wysokości składki.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa dotyczy ustalenia wysokości składki, a nie objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. • Wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 zł, co czyni skargę kasacyjną niedopuszczalną.

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny naruszył art. 398^2 § 1 k.p.c. przez błędne uznanie, że sprawa nie stanowi sprawy o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego.

Godne uwagi sformułowania

sprawa o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, w której o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje dolna granica wartości przedmiotu zaskarżenia w wysokości dziesięciu tysięcy złotych • nie dotyczy ona zatem objęcia ubezpieczeniem, lecz wysokości składki • W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że sprawa, w której przedmiot sporu wynika z przyjętej w art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (...) konstrukcji uznania osoby wykonującej pracę na rzecz własnego pracodawcy za jego pracownika, sporne jest ustalenie właściwej kwoty podstawy wymiaru składki, co przekłada się na wysokość składki równej obciążeniu umowy o pracę i zlecenia wykonywanego na rzecz tego pracodawcy.

Skład orzekający

Piotr Prusinowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wynikającej z art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie potwierdza utrwaloną linię orzeczniczą w ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej skargi kasacyjnej w sprawach ubezpieczeniowych, co jest istotne dla praktyków.

Kiedy skarga kasacyjna w sprawach ZUS jest dopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 10 181 PLN

wartość przedmiotu zaskarżenia: 25 PLN

wartość przedmiotu zaskarżenia: 1675 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst