II USKP 9/21
Podsumowanie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w części dotyczącej przyznania emerytury pomostowej za okres przed ukończeniem przez wnioskodawczynię 55 lat, uznając, że prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków.
Sąd Najwyższy rozpatrzył skargę kasacyjną ZUS od wyroku Sądu Apelacyjnego, który przyznał M. K. prawo do emerytury pomostowej od 1 lipca 2017 r. Sąd Apelacyjny uznał, że wnioskodawczyni spełniała wszystkie warunki, w tym wiek 55 lat (urodzona 13 sierpnia 1962 r.) oraz wymagany okres pracy w szczególnych warunkach. Sąd Najwyższy uchylił jednak zaskarżony wyrok w części dotyczącej prawa do emerytury pomostowej za okres od 1 lipca 2017 r. do 13 sierpnia 2017 r., umarzając postępowanie w tym zakresie. Uzasadniono to tym, że prawo do emerytury pomostowej powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków, w tym osiągnięcia wieku 55 lat, co nastąpiło 13 sierpnia 2017 r.
Sprawa dotyczyła prawa M. K. do emerytury pomostowej. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przyznania świadczenia, co zostało podtrzymane przez Sąd Okręgowy. Sąd Apelacyjny zmienił jednak wyrok, przyznając wnioskodawczyni prawo do emerytury pomostowej od 1 lipca 2017 r., uznając, że spełnia ona wszystkie wymagane warunki, w tym wiek 55 lat (urodzona 13 sierpnia 1962 r.) oraz odpowiedni staż pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących momentu powstania prawa do świadczenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną, przychylił się do argumentacji organu rentowego. Zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach pomostowych, prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków, w tym osiągnięcia wymaganego wieku. Ponieważ wnioskodawczyni ukończyła 55 lat dopiero 13 sierpnia 2017 r., prawo do emerytury pomostowej mogło powstać najwcześniej tego dnia. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej przyznania prawa do emerytury pomostowej za okres przed 13 sierpnia 2017 r. i w tym zakresie umorzył postępowanie. Sąd Najwyższy odstąpił również od obciążania wnioskodawczyni kosztami postępowania kasacyjnego, stosując art. 102 k.p.c.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Prawo do emerytury pomostowej powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa, w tym osiągnięcia wymaganego wieku.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 15 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych, który stanowi, że prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia warunków. Jednym z kluczowych warunków jest osiągnięcie wieku 55 lat przez kobietę. Ponieważ wnioskodawczyni osiągnęła ten wiek 13 sierpnia 2017 r., prawo do emerytury pomostowej mogło powstać najwcześniej tego dnia, a nie od daty wskazanej przez Sąd Apelacyjny (1 lipca 2017 r.).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i umorzenie postępowania w części
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.e.p. art. 15 § 1
Ustawa o emeryturach pomostowych
Prawo do emerytury pomostowej powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do nabycia tego prawa.
u.e.r. FUS art. 129 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zasada wypłaty świadczeń od dnia powstania prawa do nich.
Pomocnicze
u.e.p. art. 49
Ustawa o emeryturach pomostowych
Warunki prawa do emerytury pomostowej.
u.e.p. art. 3 § 1 i 3
Ustawa o emeryturach pomostowych
Praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.
u.e.p. art. 24 załącznik nr 2
Ustawa o emeryturach pomostowych
Wykaz prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.
u.e.p. art. 11 § 1
Ustawa o emeryturach pomostowych
Warunek wieku dla kobiet (55 lat).
u.e.r. FUS art. 26 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zastosowanie przepisów ustawy o emeryturach i rentach do emerytur pomostowych.
k.p.c. art. 398 § 16
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w przedmiocie skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w zakresie kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do emerytury pomostowej powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków, w tym osiągnięcia wymaganego wieku. Świadczenia wypłaca się od dnia powstania prawa do nich, a nie wcześniej.
Godne uwagi sformułowania
Prawo do emerytury pomostowej powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do nabycia tego prawa. Zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zasadą jest, że świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
Skład orzekający
Romualda Spyt
przewodniczący, sprawozdawca
Bohdan Bieniek
członek
Halina Kiryło
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie momentu powstania prawa do emerytury pomostowej w kontekście spełnienia warunku wieku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni i przepisów o emeryturach pomostowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób prawa do emerytury pomostowej i precyzyjnego ustalenia momentu jego nabycia, co jest istotne z perspektywy praktycznej dla prawników i ubezpieczonych.
“Kiedy faktycznie nabywasz prawo do emerytury pomostowej? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt II USKP 9/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 lutego 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Romualda Spyt (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bohdan Bieniek SSN Halina Kiryło w sprawie z wniosku M. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w T. o prawo do emerytury pomostowej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 4 lutego 2021 r., skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 16 listopada 2018 r., sygn. akt III AUa (…), uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej prawa do emerytury pomostowej za okres od 1 lipca 2017 r. do 13 sierpnia 2017 r. i w tym zakresie umarza postępowanie oraz odstępuje od obciążenia wnioskodawczyni kosztami postępowania kasacyjnego strony przeciwnej. UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. decyzją z dnia 21 sierpnia 2017 r. odmówił przyznania M. K. prawa do emerytury pomostowej. Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 6 grudnia 2017 r. oddalił odwołanie wnioskodawczyni od powyższej decyzji. Sąd Apelacyjny w […]., uwzględniając apelację wnioskodawczyni od powyższego wyroku, wyrokiem z dnia 16 listopada 2018 r. zmienił zaskarżony wyrok i przyznał jej prawo do emerytury pomostowej od 1 lipca 2017 r. W ocenie Sądu Apelacyjnego, wnioskodawczyni spełnia wynikające z art. 49 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 1924) warunki prawa do emerytury pomostowej, gdyż ukończyła 55 lat (wnioskodawczyni urodziła się 13 sierpnia 1962 r.), posiada okres składkowy i nieskładkowy w wymiarze 25 lat, 1 miesiąc i 29 dni, po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywała pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Sąd przyjął także, że na dzień 1 stycznia 2009 r. wnioskodawczyni miała wymagany okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych w wymiarze 15 lat - zatrudnienie na stanowisku pielęgniarki i starszej pielęgniarki na bloku operacyjnym jako instrumentariuszka w zespołach operacyjnych przy zabiegach i wykonywanie pracy personelu medycznego w zespołach operacyjnych dyscyplin zabiegowych i anestezjologii w warunkach ostrego dyżuru, o których mowa pod poz. 24 załącznika nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych w pełnym wymiarze czasu pracy. Organ rentowy zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w części dotyczącej przyznania prawa do emerytury pomostowej za okres przed 13 sierpnia 2017 r. i zarzucił: (-) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych, przez jego niezastosowanie i w konsekwencji przyznanie wnioskodawczyni prawa do emerytury pomostowej od daty wcześniejszej niż data spełnienia przez nią wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa; (-) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2020 r., poz. 53) w związku z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach, przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i w konsekwencji przyznanie wnioskodawczyni prawa do emerytury pomostowej od daty wcześniejszej niż data spełnienia przez nią wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie punktu 1. i orzeczenie co do istoty sprawy przez przyznanie ubezpieczonej M.K. prawa do emerytury pomostowej od 13 sierpnia 2017 r. oraz zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz organu rentowego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Wnioskodawczyni, w odpowiedzi na skargę kasacyjną, oświadczyła, że popiera skargę kasacyjną w zakresie wniosku o uchylenie punktu 1. zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy przez przyznanie ubezpieczonej M. K. prawa do emerytury pomostowej od 13 sierpnia 2017 r. oraz wniosła o odstąpienie przez Sąd Najwyższy od obciążania M.K. kosztami postępowania kasacyjnego, w tym kosztami zastępstwa procesowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych, prawo do emerytury pomostowej powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do nabycia tego prawa. Jednym z warunków tego prawa jest osiągnięcie przez kobietę wieku 55 lat (art. 11 pkt 1). Wnioskodawczyni wiek ten osiągnęła 13 sierpnia 2017 r. Według art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zasadą jest, że świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. W związku z powyższym wnioskodawczyni nabyła prawo do emerytury pomostowej od 13 sierpnia 2017 r. Potwierdziły się zatem podstawy kasacyjne, skoro data przyznania prawa do świadczenia wyprzedziła datę ukończenia przez wnioskodawczynię 55 lat. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 16 k.p.c. i art. 102 k.p.c. orzekł jak w sentencji.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę