II USKP 124/24

Sąd Najwyższy2025-05-08
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
emerytura policyjnarenta inwalidzkaSąd Najwyższypostępowanie kasacyjneumorzenie postępowaniaprzesłanki procesowe

Sąd Najwyższy uchylił własne postanowienie o umorzeniu postępowania kasacyjnego i umorzył to postępowanie, stwierdzając, że skarga kasacyjna została wniesiona przez niewłaściwą stronę.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę dotyczącą wysokości emerytury policyjnej i policyjnej renty inwalidzkiej. Wcześniej Sąd Najwyższy umorzył postępowanie kasacyjne, błędnie przyjmując, że skargę wniósł organ rentowy. W rzeczywistości skargę wniósł odwołujący się A.W., a pismo organu rentowego dotyczyło innej sprawy. Sąd Najwyższy uchylił swoje wcześniejsze postanowienie i umorzył postępowanie, uznając je za niedopuszczalne z powodu braku prawidłowo wniesionej skargi kasacyjnej przez organ rentowy.

Sąd Najwyższy w składzie sędzi Romualdy Spyt rozpoznał sprawę z odwołania A.W. przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracyjnych w Warszawie, dotyczącą wysokości emerytury policyjnej i policyjnej renty inwalidzkiej. Na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 maja 2025 r. Sąd Najwyższy uchylił swoje własne postanowienie z dnia 13 marca 2025 r. w tej samej sprawie (II USKP 124/24) i umorzył postępowanie kasacyjne ze skargi organu rentowego. Uzasadnienie wskazuje na błąd Sądu Najwyższego, który pierwotnie umorzył postępowanie kasacyjne, błędnie przyjmując, że skargę wniósł organ rentowy. W rzeczywistości skargę kasacyjną wniósł odwołujący się A.W., a pismo organu rentowego, które zawierało błędną sygnaturę sprawy, dotyczyło innej sprawy. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, postępowanie przed Sądem Najwyższym stosuje się odpowiednio do przepisów o apelacji i postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Kluczową przesłanką procesową jest istnienie wniosku strony o rozpoznanie sprawy. Ponieważ organ rentowy nie wniósł skargi kasacyjnej w tej sprawie, prowadzenie postępowania kasacyjnego było niedopuszczalne. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił swoje wcześniejsze postanowienie i umorzył postępowanie kasacyjne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, prowadzenie postępowania kasacyjnego jest niedopuszczalne, jeśli skarga kasacyjna nie została prawidłowo wniesiona.

Uzasadnienie

Istnienie wniosku strony o rozpoznanie sprawy (w tym przypadku skargi kasacyjnej) jest podstawową przesłanką procesową. Brak takiego wniosku czyni postępowanie niedopuszczalnym, co skutkuje koniecznością jego umorzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i umorzenie postępowania kasacyjnego

Strona wygrywająca

Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracyjnych w Warszawie (formalnie, gdyż postępowanie zostało umorzone)

Strony

NazwaTypRola
A.W.osoba_fizycznaodwołujący się
Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracyjnych w Warszawieorgan_państwowyorgan rentowy

Przepisy (3)

Pomocnicze

k.p.c. art. 398²¹

Kodeks postępowania cywilnego

Stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.

k.p.c. art. 355

Kodeks postępowania cywilnego

Przyczyna umorzenia postępowania, gdy wydanie wyroku staje się zbędne lub niedopuszczalne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak prawidłowo wniesionej skargi kasacyjnej przez organ rentowy jako przesłanka niedopuszczalności postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Niedopuszczalność procesu jest pojęciem wiązanym powszechnie z następczym brakiem przesłanki procesowej. Zgodnie z zasadą dyspozytywności procesu cywilnego proces nie może toczyć się bez powództwa (czyli wniosku powoda o rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy). Ponieważ w niniejszej sprawie organ rentowy nie wniósł skargi kasacyjnej, niedopuszczalne było prowadzenie postępowania kasacyjnego z nieistniejącej skargi i wydanie orzeczenia.

Skład orzekający

Romualda Spyt

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności postępowania kasacyjnego i skutków braku prawidłowo wniesionej skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie doszło do pomyłki w ustaleniu strony wnoszącej skargę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje istotne błędy proceduralne, które mogą prowadzić do uchylenia wcześniejszych orzeczeń i umorzenia postępowania, co jest cenne z perspektywy praktyki prawniczej.

Sąd Najwyższy uchyla własne postanowienie: kluczowa pomyłka proceduralna w sprawie emerytury policyjnej.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II USKP 124/24
POSTANOWIENIE
Dnia 8 maja 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Romualda Spyt
w sprawie z odwołania A.W.
‎
przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracyjnych w Warszawie
‎
o wysokość emerytury policyjnej i policyjnej renty inwalidzkiej,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 8 maja 2025 r.,
uchyla postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2025 r. w sprawie II USKP 124/24 i umarza postępowanie kasacyjne ze skargi organu rentowego.
[az]
UZASADNIENIE
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 13 marca 2025 r. w sprawie II USKP 24/24 umorzył postępowanie kasacyjne, przyjmując, że:
„Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji
wniósł do Sądu Najwyższego skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2023 r., III AUa 1139/20. W piśmie procesowym z dnia 21 lutego 2025 r. pełnomocnik skarżącego cofnął tę skargę, wnosząc o umorzenie postępowania kasacyjnego”. W rzeczywistości w powyższej sprawie skargę kasacyjną wniósł odwołujący się A.W., a pismo
Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (zawierające błędnie sygnaturę niniejszej sprawy) dotyczyło innej sprawy zawisłej przed Sądem Najwyższym.
Stosownie do art. 398
21
k.p.c. jeżeli nie ma szczególnych przepisów o postępowaniu przed Sądem Najwyższym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji, zaś stosownie do art. 391 § 1 k.p.c. jeżeli nie ma szczególnych przepisów o postępowaniu przed sądem drugiej instancji, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
W świetle art. 355 k.p.c. przyczyną umorzenia postępowania jest (także) zaistnienie okoliczności, w świetle których wydanie wyroku staje się zbędne lub niedopuszczalne. Niedopuszczalność procesu jest pojęciem wiązanym powszechnie z następczym brakiem przesłanki procesowej (z wielu zob. Z. Resich, Przesłanki procesowe, Warszawa 1966, s. 85; W. Siedlecki [w:] Kodeks postępowania cywilnego..., t. 1, red. Z. Resich, W. Siedlecki, s. 556; J. Krajewski [w:]
Kodeks postępowania cywilnego..., t. 2, red. J. Jodłowski, K. Piasecki, s. 578; P. Telenga [w:]
Kodeks postępowania cywilnego, t. 1, Komentarz do art. 1–729, red. A. Jakubecki, Warszawa 2017, s. 415). Zgodnie z zasadą dyspozytywności procesu cywilnego proces nie może toczyć się bez powództwa (czyli wniosku powoda o rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy). Istnienie pozwu (powództwa) warunkuje więc dopuszczalność procesu. Dlatego też przyjmuje się, że istnienie pozwu (w istocie chodzi o powództwo) należy traktować jako przesłankę procesową w szerszym znaczeniu. Odpowiednio zatem przesłanką procesową skargi kasacyjnej jest jej wniesienie. Jeśli jej nie wniesiono, niedopuszczalne jest  orzekanie o niej.
Ponieważ w niniejszej sprawie organ rentowy nie wniósł skargi kasacyjnej, niedopuszczalne było prowadzenie postępowania kasacyjnego z nieistniejącej skargi i wydanie orzeczenia (tu: o umorzeniu postępowania kasacyjnego ze skargi organu rentowego).
W związku z powyższym postępowanie ze skargi kasacyjnej organu rentowego należało umorzyć, uchylając uprzednio postanowienie Sądu Najwyższego umarzające postępowanie kasacyjne ze skargi organu rentowego (co wynika z uzasadnienia tego postanowienia).
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.
[az]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI