Orzeczenie · 2025-06-24

II USK 409/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-06-24
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyNiskanajwyższy
emeryturaubezpieczenia społeczneSąd Najwyższyskarga kasacyjnaTrybunał Konstytucyjnyprawo materialneprawo procesowe

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną T. C. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, który oddalił apelację skarżącej od wyroku Sądu Okręgowego w Toruniu. Sprawa dotyczyła prawa do emerytury według tzw. „starych zasad”. Skarżąca zarzucała naruszenie prawa materialnego, w tym art. 2 i 67 Konstytucji RP oraz art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS, twierdząc, że nabyła uprawnienie do emerytury w 2008 r. i świadczenie powinno być przeliczone. Podnosiła również zarzuty naruszenia przepisów procesowych, w tym art. 233 § 1 k.p.c. oraz nierozważenie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r., SK 140/20. Sąd Najwyższy, działając jako sąd kasacyjny, odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Stwierdził, że skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani oczywistej zasadności skargi, które są warunkiem przyjęcia skargi do rozpoznania zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c. Wskazał, że wątpliwości dotyczące wyroku TK z 2024 r. nie miały istotnego znaczenia dla sprawy, ponieważ przepis, którego dotyczył, nie miał zastosowania wobec skarżącej, a jej świadczenie zostało przeliczone zgodnie z art. 194j ustawy emerytalnej. Sąd Najwyższy podkreślił również, że zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie może stanowić podstawy skargi kasacyjnej. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził od skarżącej koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Niska
Do czego można powołać

Proceduralne aspekty rozpoznawania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogi formalne wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i nie stanowi przełomu w wykładni prawa materialnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy brak ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r., SK 140/20 w Dzienniku Ustaw nie wywołuje skutków normatywnych i czy jest wyrokiem ostatecznym i powszechnie obowiązującym?

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok ten nie ma istotnego znaczenia dla sprawy, ponieważ dotyczy przepisu, który nie ma zastosowania wobec skarżącej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wątpliwości skarżącej dotyczące wyroku TK z 2024 r. nie są istotne dla sprawy, gdyż przepis art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, którego dotyczył wyrok, nie miał zastosowania wobec skarżącej, a jej świadczenie zostało przeliczone na podstawie innych przepisów.

Czy art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS w zakresie, w jakim dotyczy osób, które złożyły wniosek o przyznanie świadczeń przed dniem 6 czerwca 2012 r., jest zgodny z prawem powszechnym?

Odpowiedź sądu

Wyrok TK z 2024 r. stwierdził niezgodność tego przepisu z Konstytucją, jednakże ten przepis nie miał zastosowania wobec skarżącej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że wyrok TK z 2024 r. dotyczył art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, który został uznany za niezgodny z Konstytucją w zakresie dotyczącym osób składających wnioski przed 6 czerwca 2012 r. Jednakże, w ocenie SN, przepis ten nie miał zastosowania wobec skarżącej, która skorzystała z innych regulacji (art. 194j ustawy).

Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z uwagi na rażące naruszenie art. 233 § 1 k.p.c.?

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona w świetle tego zarzutu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 233 § 1 k.p.c. nie może być podstawą zarzutu kasacyjnego, gdyż dotyczy ustalania faktów lub oceny dowodów, a na etapie przedsądu wiążą ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (odmowa przyjęcia skargi)

Strony

NazwaTypRola
T. C.osoba_fizycznaskarżąca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Toruniuinstytucjaorgan rentowy

Przepisy (17)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa emerytalna art. 194j

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 194i

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Ustawa z dnia 19 czerwca 2020 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 67

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 25 § ust. 1b

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 25 § ust. 1b

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 228

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 390

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^3 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa emerytalna art. 24

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego. • Skarżąca nie wykazała oczywistej zasadności skargi. • Wyrok TK z 2024 r. nie ma istotnego znaczenia dla sprawy. • Przepis art. 233 § 1 k.p.c. nie może być podstawą zarzutu kasacyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy, jako sąd kasacyjny, nie jest sądem powszechnym trzeciej instancji • skarga kasacyjna nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji • zagadnienie prawne musi posiadać walor istotności • nie można przy tym zasadnie twierdzić, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli Sąd Najwyższy we wcześniejszym orzecznictwie wyraził swój pogląd w podnoszonej kwestii • na etapie przedsądu, w ocenie zarzutów materialnych wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wiążą ustalenia faktyczne, na których oparto zaskarżony wyrok

Skład orzekający

Halina Kiryło

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty rozpoznawania skarg kasacyjnych przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogi formalne wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i nie stanowi przełomu w wykładni prawa materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest interesująca z perspektywy prawników zajmujących się prawem ubezpieczeń społecznych ze względu na analizę procedury kasacyjnej i odniesienie do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jednak jej wartość dla szerszej publiczności jest ograniczona.

Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną: kluczowe wymogi formalne w sprawach emerytalnych.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst