I UK 118/10

Sąd Najwyższy2010-09-24
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
emeryturażołnierz zawodowywaloryzacjaSąd Najwyższyskarga kasacyjnaprawo emerytalneświadczenie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku wykazania przez skarżącego istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub oczywistej zasadności skargi.

Skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego. Sprawa dotyczyła ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego żołnierza zawodowego. Skarżący zarzucił błędną wykładnię przepisów dotyczących waloryzacji emerytury. Sąd Najwyższy, analizując wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, stwierdził, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., takich jak istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów czy oczywista zasadność skargi.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez B. P. przeciwko Wojskowemu Biuru Emerytalnemu w sprawie dotyczącej ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego. Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 3 listopada 2009 r. oddalił apelację wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego, który z kolei oddalił odwołanie B. P. od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego odmawiającej wznowienia postępowania w celu ponownego ustalenia wysokości świadczenia oraz odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji o waloryzacji. Skarżący zarzucił sądom obu instancji błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych, twierdząc, że zaniżono wysokość jego emerytury. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparto na argumentach o istnieniu istotnego zagadnienia prawnego, potrzebie wykładni przepisów budzących wątpliwości oraz oczywistej zasadności skargi. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 3989 § 1 k.p.c., stwierdził, że skarżący nie wykazał istnienia żadnej z tych przesłanek. Uzasadnienie wniosku nie zawierało wystarczającej argumentacji jurydycznej, a jedynie powtórzenie zarzutów skargi. Sąd podkreślił, że rolą Sądu Najwyższego jest dbanie o jednolitość orzecznictwa i rozwój prawa, a nie rozpatrywanie indywidualnych spraw bez spełnienia ustawowych kryteriów. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał istnienia żadnej z tych przesłanek.

Uzasadnienie

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawierało wystarczającej argumentacji jurydycznej, a jedynie powtórzenie zarzutów skargi. Skarżący nie przedstawił generalnej i abstrakcyjnej argumentacji prawnej dotyczącej problemu prawnego, ani nie wykazał rozbieżności w orzecznictwie lub poważnych wątpliwości interpretacyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Wojskowe Biuro Emerytalne

Strony

NazwaTypRola
B. P.osoba_fizycznawnioskodawca
Wojskowe Biuro Emerytalneinstytucjastrona przeciwna

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 3989 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3989 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

u.z.e.ż.z. art. 6

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Kwestia wykładni i zastosowania w kontekście nowelizacji przepisów.

u.z.e.ż.z. art. 32

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Kwestia wykładni i zastosowania w kontekście nowelizacji przepisów.

u.e.i.r.f.u.s. art. 159

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis nowelizujący art. 6 i 32 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 390

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3984 § § 1 i § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez skarżącego istotnego zagadnienia prawnego. Brak wykazania przez skarżącego potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Brak wykazania przez skarżącego oczywistej uzasadnioności skargi kasacyjnej. Niewłaściwe uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, które nie zawierało wystarczającej argumentacji jurydycznej.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego. Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości. Oczywista uzasadnioność skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinno zawierać wykazanie, przy pomocy jurydycznej argumentacji, że rzeczywiście występują przesłanki uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania. Rzeczą Sądu Najwyższego przy ocenie, czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania, nie jest doszukiwanie się w uzasadnieniu podstaw skargi jurydycznej argumentacji mającej wykazać istnienie istotnego zagadnienia prawnego. Sformułowanie przez skarżącego pewnej wątpliwości, bez przedstawienia jurydycznej argumentacji służącej wykazaniu, że zasługuje ona na miano zagadnienia prawnego, które rzeczywiście występuje i wymaga wyjaśnienia przez Sąd Najwyższy, nie może być uznane za dowiedzenie istnienia przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p. Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, realizującym przede wszystkim interes publiczny, polegający na usuwaniu rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych oraz na wspomaganiu rozwoju prawa.

Skład orzekający

Jerzy Kwaśniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi dotyczące uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy głównie kwestii proceduralnych związanych z przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania, a nie meritum sprawy emerytalnej, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I UK 118/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 24 września 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jerzy Kwaśniewski 
 
w sprawie z odwołania B. P. 
przeciwko Wojskowemu Biuru Emerytalnemu  
o ponowne ustalenie wysokości świadczenia emerytalnego, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń 
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 24 września 2010 r., 
skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego  
z dnia 3 listopada 2009 r.,  
 
 
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 
 
 
Uzasadnienie 
 
Wyrokiem z dnia 3 listopada 2009 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację 
wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych z 
dnia 11 maja 2009 r., którym oddalono odwołanie B. P. od: decyzji Wojskowego 
Biura Emerytalnego z dnia 19 grudnia 2008 r. odmawiającej wnioskodawcy 
wznowienia postępowania w celu ponownego ustalenia wysokości świadczenia 
emerytalnego i odmawiającej wypłaty kwot wynikających z różnicy pomiędzy 
świadczeniem w wysokości żądanej i wysokości wypłaconej; oraz od decyzji 
Wojskowego Biura Emerytalnego z dnia 23 stycznia 2009 r. odmawiającej 
stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego  o 
waloryzacji świadczenia emerytalnego wydawanych w stosunku do wnioskodawcy 
w okresie od marca 1999 r. do lutego 2008 r. 

 
 
2 
Powyższy 
wyrok 
Sądu 
Apelacyjnego 
zaskarżył 
skargą 
kasacyjną 
wnioskodawca. Skargę oparto na podstawie naruszenia przepisów prawa 
materialnego zarzucając błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 6 w 
związku z art. 32 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym 
żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz.U. z 1994 r. Nr 10, poz. 36) w brzmieniu 
ustalonym w art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i 
rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 162, poz. 1118). 
Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ 
jego zdaniem „prawidłowa wykładnia i zastosowanie art. 6 w związku z art. 32 
ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy 
zawodowych  i ich rodzin (Dz.U. z 1994 r. Nr 10, poz. 36) w stanie faktycznym 
ustalonym w tej sprawie prowadziłoby do rozstrzygnięcia przeciwnego niż podjęte 
przez sądy orzekające. Stąd występuje istotne zagadnienie prawne wymagające 
rozstrzygnięcia, a jednocześnie zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych 
budzących poważne wątpliwości, zaś sama skarga kasacyjna jest w sposób 
oczywisty uzasadniona. Nadto rozstrzygnięcie sprawy pozwoli na prawidłowe 
ustalenie należnej wnioskodawcy emerytury. Zdaniem skarżącego Sądy obu 
instancji dokonały nie znajdującej potwierdzenia w obowiązujących przepisach 
wykładni kwestionowanych przepisów przez co uzasadniony jest zarzut naruszenia 
prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie w tej sprawie art. 6 w zw. z 
art. 32 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin w 
brzmieniu ustalonym treścią art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o 
emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 1998 r. Nr 
162, poz. 1118). Przyjęto bowiem, że z chwilą wejścia w życie w dniu 1 stycznia 
1999 
r. 
znowelizowanej treści tego 
przepisu, 
bez 
wyraźnego 
przepisu 
intertemoporalnego, miała ona zastosowanie także do tych osób, które skutecznie 
nabyły uprawnienia emerytalne przed wejściem w życie tego przepisu i w 
konsekwencji wadliwie określono skutki prawne wynikające z tego przepisu dla 
wnioskodawcy, co polegało na zaniżeniu wysokości otrzymywanej przez niego 
emerytury”. 
W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona przeciwna – Wojskowe Biuro 
Emerytalne wniosło o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; w 

 
 
3 
przypadku nieuwzględnienia powyższego wniosku o oddalenie skargi kasacyjnej 
oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym 
według norm przepisanych.  
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do 
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje 
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność 
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym 
wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że 
zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, 
a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc 
pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi 
przez Sąd Najwyższy.  
   Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do 
rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że w sprawie występuje zagadnienie 
prawne, potrzeba wykładni przepisów prawa, a nadto skarga jest oczywiście 
uzasadniona. Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie tych 
przesłanek. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania 
powinno bowiem zawierać wykazanie, przy pomocy jurydycznej argumentacji, że w 
sprawie rzeczywiście występują przesłanki uzasadniające przyjęcie skargi do 
rozpoznania. Tymczasem uzasadnienie wniosku w niniejszej sprawie nie zawiera 
nawet skrótowo zarysowanej argumentacji prawnej. Trzeba podkreślić, że rzeczą 
Sądu Najwyższego przy ocenie, czy skarga kasacyjna może być przyjęta do 
rozpoznania, nie jest doszukiwanie się w uzasadnieniu podstaw skargi jurydycznej 
argumentacji mającej wykazać istnienie istotnego zagadnienia prawnego. 
Przedstawienie takiej argumentacji w uzasadnieniu podstaw skargi służy bowiem 
jedynie wykazaniu zarzucanego naruszenia prawa materialnego lub procesowego, 
a nie uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. 
Sformułowanie przez skarżącego pewnej wątpliwości, bez przedstawienia 

 
 
4 
jurydycznej argumentacji służącej wykazaniu, że zasługuje ona na miano 
zagadnienia prawnego, które rzeczywiście występuje i wymaga wyjaśnienia przez 
Sąd Najwyższy, nie może być uznane za dowiedzenie istnienia przesłanki 
określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p. Jeżeli zaś chodzi o samo sformułowanie 
zagadnienia prawnego, podnieść należy dodatkowo, że zgodnie ze stanowiskiem 
wyrażanym w judykaturze, skarżący ma w tym zakresie obowiązek wywiedzenia i 
uzasadnienia występującego w sprawie problemu prawnego w sposób zbliżony do 
tego, jaki przyjęty jest przy przedstawieniu zagadnienia prawnego przez sąd 
odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 
dnia 9 maja 2006 r., V CSK 75/06, niepublikowane). Sformułowane zagadnienie 
powinno zatem odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści 
przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, a którego wyjaśnienie przez 
Sąd Najwyższy przyczyni się do rozwoju jurysprudencji i prawa pozytywnego. Rolą 
Sądu Najwyższego, jako najwyższego organu sądowego w Rzeczypospolitej 
Polskiej, nie jest bowiem działanie w interesie indywidualnym, lecz powszechnym, 
poprzez ochronę obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością 
orzekania i ujednolicanie praktyki stosowania prawa (por. postanowienie Sądu 
Najwyższego z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147).    
  Z powyższego wynika, że skarżący, motywując wniosek w wyżej 
przedstawiony sposób, nie przedstawił w istocie zagadnienia prawnego, które 
miałoby świadczyć o potrzebie rozpoznania jego skargi.  
Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przyjęcie 
skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na potrzebę wykładni przepisów prawa 
wymaga natomiast od skarżącego określenia, które przepisy wymagają wykładni 
Sądu Najwyższego, ze wskazaniem, na czym polegają związane z tym poważne 
wątpliwości, lub z przedstawieniem rozbieżności występujących w orzecznictwie 
sądów (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2002 r., III 
CKN 570/01, Biuletyn SN 2002 nr 7, s. 10).  
  Autor skargi nie powołał się tymczasem na orzeczenia, które mogłyby 
świadczyć o rozbieżnościach w interpretacji przytoczonych przez niego przepisów, 
ani nie wyjaśnił, na czym polegają poważne wątpliwości związane z ich wykładnią.  
Kwestia zaprezentowana jako wymagająca wykładni przepisów jest faktycznie 

 
 
5 
powtórzeniem zarzutów podniesionych w podstawach skargi, zaś zgodnie z 
utrwalonym 
orzecznictwem 
Sądu 
Najwyższego, 
poszczególne 
wymagania 
dotyczące skargi kasacyjnej z art. 3984 § 1 i § 2 k.p.c. mają samodzielny byt, stąd 
niedopuszczalne jest traktowanie ich zamiennie. Stanowi o tym jednoznacznie treść 
ustawy, wskazująca na odmienny przedmiot regulacji. Jeśli wziąć przy tym pod 
uwagę, że skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, 
realizującym przede wszystkim interes publiczny, polegający na usuwaniu 
rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych oraz na wspomaganiu rozwoju 
prawa, to nie może budzić wątpliwości, iż uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi 
do rozpoznania powinno koncentrować się na wykazaniu, że takie okoliczności w 
sprawie zachodzą. Tego warunku nie spełnia wskazanie na wątpliwości, które 
miałyby być związane z wykładnią przywołanych przez skarżącego przepisów, bez 
poprawnego jurydycznie wyjaśnienia, w czym tego rodzaju trudności się przejawiają 
i że można uznać je za poważne. 
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania nie ma też 
żadnych argumentów przemawiających za jej oczywistą zasadnością. Skarżący 
również w tym zakresie odwołał się bowiem do podstaw skargi kasacyjnej, skoro 
jedyną motywacją twierdzenia o występowaniu tej przesłanki „przedsądu” jest to, że 
„Sądy obu instancji dokonały nie znajdującej potwierdzenia w obowiązujących 
przepisach wykładni kwestionowanych przepisów, przez co uzasadniony jest zarzut 
naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie w tej sprawie art. 
6 w zw. z art. 32 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich 
rodzin w brzmieniu ustalonym treścią art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 
r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych”. Takie 
uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania nie może zaś przekonać o 
jej oczywistej zasadności nie tylko dlatego, że podstawy skargi nie podlegają 
badaniu na tym etapie postępowania przed Sądem Najwyższym, ale również z tego 
względu, 
iż 
rozpoznanie 
skargi 
kasacyjnej 
następuje 
tylko 
z 
przyczyn 
kwalifikowanych, gdyż tylko one decydują o wyniku „przedsądu”. Powołanie się na 
przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje zatem skarżącego do 
przedstawienia wywodu prawnego, uzasadniającego jego pogląd, że skarga jest 
oczywiście uzasadniona, konieczne jest wykazanie kwalifikowanej postaci 

 
 
6 
naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego 
oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy 
prawniczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2003 r., IV 
CZ 100/03, LEX nr 82274). 
Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 
3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art.  3989 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI