II UKN 90/98
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka Janina D.-G. dochodziła odszkodowania z tytułu choroby zawodowej (niedowładu wiązadeł głosowych) oraz przywrócenia do pracy. Sąd Rejonowy w Bochni oddalił powództwo, nie dopatrując się związku przyczynowego między chorobą a zatrudnieniem w Publicznej Szkole Podstawowej w J. Sąd Wojewódzki w Krakowie zmienił wyrok w części dotyczącej odszkodowania, zasądzając 6.444 zł, ale oddalił apelację w zakresie przywrócenia do pracy. Sąd Wojewódzki oparł się na art. 32 ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, wprowadzającym domniemanie, że choroba zawodowa powstała w ostatnim zakładzie pracy, chyba że nie panowały tam szkodliwe warunki. Pozwana szkoła nie udowodniła braku takich warunków ani innych przyczyn choroby. Kasacja pozwanej szkoły zarzucała naruszenie prawa materialnego i procesowego, kwestionując istnienie choroby zawodowej, odpowiedzialność szkoły jako ostatniego pracodawcy oraz nieuwzględnienie opinii biegłych co do długiego okresu powstawania choroby. Sąd Najwyższy oddalił kasację, potwierdzając prawidłową wykładnię art. 32 ustawy. Podkreślono, że stwierdzona choroba (pozycja 7 wykazu) została potwierdzona przez organy sanitarne i NSA. Sąd Najwyższy uznał, że istniały podstawy do domniemania istnienia szkodliwych warunków pracy w szkole, a pozwana nie wykazała, że choroba powstała wcześniej u innego pracodawcy lub z innych przyczyn. Okres zatrudnienia powódki (11 lat) odpowiadał okresom powstawania schorzenia. Sąd Najwyższy uznał argumenty kasacji za nieuzasadnione i oddalił ją na podstawie art. 393^12 KPC.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie odpowiedzialności ostatniego pracodawcy za chorobę zawodową pracownika, nawet przy krótkim okresie zatrudnienia, w kontekście domniemania prawnego.
Dotyczy sytuacji, gdy choroba zawodowa została stwierdzona prawomocnie, a ostatni pracodawca nie udowodnił braku szkodliwych warunków lub innych przyczyn choroby.
Zagadnienia prawne (2)
Kto ponosi odpowiedzialność za chorobę zawodową pracownika, jeśli pracował w kilku zakładach pracy, z których ostatni zatrudniał go przez krótki okres?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność ponosi ostatni zakład pracy, w którym istniały warunki narażające na chorobę zawodową, nawet jeśli okres zatrudnienia był krótki.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na domniemaniu z art. 32 ustawy wypadkowej, zgodnie z którym choroba zawodowa powstała w ostatnim zakładzie pracy, chyba że pracodawca udowodni brak szkodliwych warunków lub inne przyczyny choroby. W tej sprawie pozwana szkoła nie udowodniła tych okoliczności.
Czy pracownikowi przysługuje odszkodowanie za chorobę zawodową, jeśli choroba została stwierdzona po ustaniu zatrudnienia w ostatnim zakładzie pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli ostatni zakład pracy zapewniał warunki narażające na chorobę zawodową, a choroba została stwierdzona w sposób prawem przewidziany i spowodowała uszczerbek na zdrowiu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że kluczowe jest istnienie szkodliwych warunków w ostatnim zakładzie pracy i stwierdzenie choroby zawodowej zgodnie z prawem, niezależnie od tego, czy pracownik był już wtedy zatrudniony.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Janina D.-G. | osoba_fizyczna | powódka |
| Publiczna Szkoła Podstawowa w J. | instytucja | pozwana |
Przepisy (4)
Główne
ustawa wypadkowa art. 32
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych
Przepis ten wprowadza domniemanie, że choroba zawodowa powstała w ostatnim zakładzie pracy, który zatrudniał pracownika w chwili stwierdzenia choroby, chyba że nie panowały w nim warunki narażające na zachorowanie.
Pomocnicze
rozporządzenie o chorobach zawodowych art. 1 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych
Określa wykaz chorób zawodowych, w tym niedowład wiązadeł głosowych (pozycja 7).
KPC art. 393^12
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia kasacji.
KPC art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania materiału zebranego w pierwszej instancji, zarzucane naruszenie przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ostatni zakład pracy ponosi odpowiedzialność za chorobę zawodową, jeśli istniały w nim warunki narażające na zachorowanie. • Domniemanie z art. 32 ustawy wypadkowej jest kluczowe dla ustalenia odpowiedzialności pracodawcy. • Choroba zawodowa stwierdzona prawem i powodująca uszczerbek na zdrowiu uzasadnia przyznanie odszkodowania.
Odrzucone argumenty
Brak związku przyczynowego między chorobą a zatrudnieniem w ostatnim zakładzie pracy. • Okres zatrudnienia w ostatnim zakładzie pracy był zbyt krótki, aby spowodować chorobę. • Choroba mogła powstać w poprzednich miejscach pracy lub z innych przyczyn. • Niewłaściwe uwzględnienie materiału dowodowego przez Sąd Wojewódzki.
Godne uwagi sformułowania
Jeżeli w ostatnim zakładzie pracy zatrudniającym pracownika istniały warunki pracy narażające go na chorobę zawodową i w okresie zatrudnienia w tym zakładzie choroba zawodowa została u pracownika stwierdzona w sposób prawem przewidziany, a wskutek tej choroby doznał on uszczerbku na zdrowiu, to odpowiedzialność ponosi ten ostatni zakład pracy, chociażby okres pracy w tym zakładzie nie był znaczny... • Sąd Wojewódzki wskazał, że z przepisu art. 32 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. [...] wynika domniemanie, że choroba zawodowa powstała w zakładzie, który w chwili jej stwierdzenia zatrudniał pracownika, chyba że nie panowały w nim warunki narażające na zachorowanie. • Bez znaczenia jest pogląd kasacji, iż biegli określili czas powstawania tej choroby u nauczycieli na 20-30 lat; biegli użyli przy tym określenia, że takie schorzenie u tych nauczycieli występuje bardzo często, natomiast wcześniej wyrazili zdanie, że schorzenie to związane jest z pewnymi okresami chorobowymi trwającymi co najmniej 5-10 lat.
Skład orzekający
Maria Mańkowska
przewodniczący
Roman Kuczyński
sprawozdawca
Stefania Szymańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności ostatniego pracodawcy za chorobę zawodową pracownika, nawet przy krótkim okresie zatrudnienia, w kontekście domniemania prawnego."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy choroba zawodowa została stwierdzona prawomocnie, a ostatni pracodawca nie udowodnił braku szkodliwych warunków lub innych przyczyn choroby.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności pracodawcy za choroby zawodowe, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców. Pokazuje, jak prawo chroni pracownika nawet w trudnych sytuacjach dowodowych.
“Ostatni pracodawca winny choroby zawodowej? Sąd Najwyższy wyjaśnia!”
Dane finansowe
odszkodowanie: 6444 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.