II UKN 89/98

Sąd Najwyższy1998-06-02
SAOSubezpieczenia społecznerenty wypadkoweŚrednianajwyższy
renta wypadkowaubezpieczenia społeczneinwalidztwowypadek przy pracykasacjaSąd Najwyższyuzasadnienie wyrokupodstawa prawna

Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy, uznając, że brak wskazania podstawy prawnej w uzasadnieniu wyroku nie stanowił istotnego uchybienia, gdy przyczyna odmowy renty była oczywista - brak inwalidztwa związanego z wypadkiem przy pracy.

Wnioskodawca domagał się renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy, jednak zarówno Sąd Wojewódzki, jak i Apelacyjny oddaliły jego odwołanie i apelację, stwierdzając brak związku przyczynowego między urazem a inwalidztwem. Kasacja wnioskodawcy zarzucała sądom obu instancji naruszenie art. 328 § 2 KPC z powodu niepodania podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając, że skoro z uzasadnienia wynikało w sposób oczywisty, iż przyczyną odmowy było stwierdzenie braku inwalidztwa wypadkowego, to brak formalnego wskazania podstawy prawnej nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy.

Sprawa dotyczyła wniosku Tadeusza W. o przyznanie renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy, który miał miejsce 1 lipca 1994 r. i polegał na kontuzji głowy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przyznania renty, stwierdzając brak inwalidztwa w związku z wypadkiem. Sąd Wojewódzki w Krakowie oddalił odwołanie wnioskodawcy, opierając się na opiniach biegłych, które wykluczyły związek przyczynowy między urazem a inwalidztwem. Sąd Apelacyjny w Krakowie, po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania dowodowego z dokumentacji medycznej, również oddalił apelację, podtrzymując ustalenia sądu pierwszej instancji. Wnioskodawca wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 328 § 2 KPC z powodu niepodania podstawy prawnej rozstrzygnięcia przez sądy obu instancji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd Najwyższy oddalił kasację. W uzasadnieniu Sąd Najwyższy wskazał, że choć uzasadnienie wyroku powinno zawierać podstawę prawną, to w niniejszej sprawie spór dotyczył ustalenia, czy wypadek przy pracy spowodował inwalidztwo. Sąd uznał, że skoro z uzasadnień wyroków sądów niższych instancji wynikało w sposób oczywisty, że przyczyną odmowy przyznania renty było stwierdzenie braku inwalidztwa pozostającego w związku z wypadkiem, to niepodanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie stanowiło uchybienia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zgodnie z art. 393 § 1 pkt 2 KPC.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nie stanowi takiego uchybienia.

Uzasadnienie

Jeżeli z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika w sposób oczywisty, że przyczyną odmowy przyznania renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy jest stwierdzenie braku inwalidztwa pozostającego w związku z tym wypadkiem, to niepodanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie stanowi uchybienia, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w N.S.

Strony

NazwaTypRola
Tadeusz W.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w N.S.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

u.ś.w.p.i.ch.z. art. 18

Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

Podstawa prawna do przyznania renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy, wymagająca ustalenia inwalidztwa w związku z wypadkiem.

Pomocnicze

KPC art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.

KPC art. 393 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania następuje m.in. w przypadku, gdy uchybienie sądu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

u.ś.w.p.i.ch.z. art. 25 § pkt 2

Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

W zakresie orzekania o inwalidztwie należy odnieść się do przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.

u.z.e.p.i.r. art. 23

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin

u.z.e.p.i.r. art. 24

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oczywistość z uzasadnienia sądu niższej instancji, że przyczyną odmowy renty było stwierdzenie braku inwalidztwa wypadkowego, co czyni zarzut naruszenia art. 328 § 2 KPC nieistotnym dla wyniku sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przez sądy obu instancji art. 328 § 2 KPC poprzez niepodanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Godne uwagi sformułowania

Jeżeli z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika w sposób oczywisty, że przyczyną odmowy przyznania renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy jest stwierdzenie braku inwalidztwa pozostającego w związku z tym wypadkiem, niepodanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie stanowi uchybienia, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Maria Mańkowska

przewodniczący

Roman Kuczyński

sędzia

Stefania Szymańska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych uzasadnienia wyroku w kontekście oczywistości rozstrzygnięcia i braku istotnego wpływu na wynik sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przyczyna odmowy jest ewidentna z treści uzasadnienia, a nie ogólnej zasady dotyczącej braków uzasadnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą wymogów formalnych uzasadnienia wyroku, co jest istotne dla praktyków prawa, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowy.

Czy brak podstawy prawnej w wyroku zawsze oznacza jego uchylenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 2 czerwca 1998 r. II UKN 89/98 Jeżeli z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika w sposób oczywisty, że przyczyną odmowy przyznania renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy jest stwierdzenie braku inwalidztwa w związku z tym wypadkiem, to nie- podanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie stanowi uchybienia, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 393 1 pkt 2 KPC). Przewodniczący SSN: Maria Mańkowska, Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Stefania Szymańska (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 1998 r. sprawy z wniosku Tadeusza W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w N.S. o rentę inwalidzką wypadkową, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie z dnia 27 listopa- da 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie wyrokiem z 23 października 1996 r. oddalił odwołanie Tadeusza W. od decyzji Zakładu Ubez- pieczeń Społecznych-Oddziału w N.S. z 31 marca 1995 r. Decyzją tą odmówiono wnioskodawcy prawa do renty z tytułu wypadku przy pracy, jaki miał miejsce 1 lipca 1994 r. i polegał na kontuzji głowy w wyniku uderzenia kamieniem przy pracy w ka- mieniołomie. Sąd Wojewódzki oparł się na opinii biegłych lekarzy oraz Kliniki Neu- rologii [...] w K. W apelacji od powyższego wyroku wnioskodawca zarzucił niewyjaśnienie istotnych okoliczności oraz sprzeczność ustaleń zebranego materiału dowodowego. 2 Podniósł, że przez lekarzy był badany ogólnikowo, że jego stan jest bardzo ciężki i pojawiają się nagłe stany utraty przytomności. Sąd Apelacyjny przeprowadził dodatkowe dowody z aktualnej dokumentacji lekarskiej związanej z pobytem wnioskodawcy w szpitalu w czerwcu 1997 r., jak rów- nież z historii choroby Szpitala Rejonowego w G. oraz historii choroby Szpitala w L. i następnie wyrokiem z 27 listopada 1997 r. oddalił apelację. Sąd Apelacyjny stwier- dził, że dokumentacja ta nie wnosi „nowych okoliczności do obrazu schorzeń”, na które cierpi wnioskodawca i nie powoduje konieczności ponowienia badań specjal- nych. Opinie złożone przed Sądem pierwszej instancji są szczegółowe i należycie uzasadnione. Odnosi się to w szczególności do opinii Kliniki Neurologii [...], która została wydana po obserwacji klinicznej i w której po specjalistycznych badaniach wykluczono związek przyczynowy pomiędzy urazem głowy doznanym w czasie wy- padku w pracy, a inwalidztwem wnioskodawcy, który został zaliczony do III grupy in- walidów z ogólnego stanu zdrowia z powodu niedowidzenia wrodzonego prawego oka połączonego z niezbornością nadwzroczną i zespołem neurasteniczno-konwer- syjnym ze znaczną komponentą roszczeniową. W kasacji wnioskodawca zarzuca naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 328 § 2 KPC, a to na skutek niepodania przez Sądy obu instancji, w szczególności przez Sąd Apelacyjny, podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Brak powołania przepisu prawa materialnego nie pozwala bowiem na ocenę, czy stan faktyczny zaistniały w sprawie uzasadnia odmowę przyznania wnios- kodawcy renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy. Z tego powodu wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającego go wyroku Sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temuż Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Słusznie podniesiono w kasacji, iż zgodnie z art. 328 § 2 KPC uzasadnienie wyroku powinno zawierać, między innymi, wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. W niniejszej sprawie spór sprowadzał się do kwes- tii, czy następstwo wypadku przy pracy jakiemu uległ wnioskodawca doznając urazu głowy powoduje inwalidztwo jednej z grup inwalidów. Tylko bowiem, pozytywne ustalenie w tym zakresie dawałoby podstawę do przyznania dochodzonej wypadko- wej renty inwalidzkiej, a to stosownie do art. 18 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o 3 świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.). Zgodnie z art. 25 pkt 2 tejże ustawy w za- kresie orzekania o inwalidztwie należy zaś odnieść się do przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym, pracowników i ich rodzin. Chodzi więc o art. 23 i art. 24 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (DZ. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.). Organ rentowy odmawiając przyznania wypadkowej renty in- walidzkiej powołał się na ustawę z dnia 12 czerwca 1975 r. i stwierdził brak prawa do takiej renty z uwagi na niezaliczenie wnioskodawcy do jednej z grup inwalidów z ty- tułu wypadku przy pracy. Sąd Wojewódzki rozpoznając odwołanie wnioskodawcy prowadził postępowa- nie dowodowe w kierunku wyjaśnienia spornej kwestii, formułując odpowiednie tezy dowodowe. Wprawdzie w motywach wyroku Sąd Wojewódzki nie wskazał podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jednakże w sposób opisowy określił, iż dotyczy przyznania wypadkowej renty inwalidzkiej i co było powodem odmowy przyznania przez organ rentowy takiej renty oraz dlaczego odwołanie podlega oddaleniu. Zarzuty, podnie- sione w apelacji dowodzą, iż wnioskodawca był zorientowany o przyczynach odmowy przyznania wypadkowej renty inwalidzkiej i zwalczał ustalenie co do braku inwa- lidztwa wypadkowego. Sąd Apelacyjny kontrolując to ustalenie przeprowadził dodat- kowe postępowanie dowodowe; wskazał dlaczego je podziela. Z motywów wyroków Sądu obu instancji wynika więc, że żądanie wnioskodawcy nie zostało uwzględnione z powodu niezaliczenia go do jednej z grup inwalidów z tytułu wypadku przy pracy, o co - jak już wyżej podkreślono - toczył się spór w postępowaniu sądowym. W tym stanie nie jest uprawniony zarzut, iż niepodanie przez Sąd Wojewódzki, a następnie przez Sąd Apelacyjny podstawy prawnej rozstrzygnięcia miało istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko pozytywne stwierdzenie w tym przedmiocie usprawiedliwiałoby powołanie się na podstawę z art. 393 1 pkt 2 KPC. Jeżeli z uzasadnienia zaskarżo- nego wyroku wynika w sposób oczywisty, że przyczyną odmowy przyznania renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy jest stwierdzenie braku inwalidztwa pozos- tającego w związku z tym wypadkiem, niepodanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie stanowi uchybienia, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 393 1 pkt 2 KPC). ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI