II UKN 692/98

Sąd Najwyższy1999-06-15
SAOSubezpieczenia społecznerenty inwalidzkieŚrednianajwyższy
rentainwalida wojennaubezpieczenie społeczneświadczeniabiegliwiadomości specjalnepostępowanie dowodowe

Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy, uznając, że ustalenie związku inwalidztwa z działaniami wojennymi wymaga wiadomości specjalnych, które zostały prawidłowo wykazane opiniami biegłych.

Sprawa dotyczyła wniosku Czesława P. o rentę inwalidzką wojenną, odrzuconego przez ZUS i sądy niższych instancji, które uznały, że inwalidztwo wnioskodawcy nie miało związku z działaniami wojennymi. Sąd Najwyższy oddalił kasację, stwierdzając, że ustalenie takiego związku wymaga wiadomości specjalnych, a opinie biegłych zostały prawidłowo wykorzystane.

Wnioskodawca Czesław P. domagał się przyznania renty inwalidy wojennego, jednak jego odwołanie od decyzji ZUS zostało oddalone przez Sąd Wojewódzki, a następnie przez Sąd Apelacyjny. Sądy obu instancji uznały, opierając się na opiniach biegłych lekarzy, że wnioskodawca jest inwalidą I grupy z ogólnego stanu zdrowia, bez związku z działaniami wojennymi. Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wnioskodawcy, która zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych. Sąd Najwyższy uznał jednak, że kasacja nie jest uzasadniona, ponieważ przepisy te nie zostały naruszone. Podkreślono, że kluczową kwestią było ustalenie związku inwalidztwa z działaniami wojennymi, co wymaga wiadomości specjalnych, a dowód z opinii biegłych został przeprowadzony prawidłowo. Zeznania świadków nie mogły zastąpić opinii biegłych w tej kwestii. W związku z tym kasacja została oddalona na podstawie art. 39312 KPC.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ustalenie związku inwalidztwa z działaniami wojennymi wymaga wiadomości specjalnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kwestia związku schorzeń z udziałem w kampanii wrześniowej i pobytem w obozie jenieckim jest okolicznością wymagającą wiadomości specjalnych, które mogą być wyjaśnione jedynie przez dowód z opinii biegłych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie_kasacji

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w W.

Strony

NazwaTypRola
Czesław P.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w W.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

KPC art. 278 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że w wypadkach wymagających wiadomości specjalnych sąd powinien zasięgnąć opinii biegłych.

KPC art. 39312

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje orzekanie Sądu Najwyższego w przedmiocie kasacji.

u.z.i.w.

Ustawa o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin

Ustawa określająca zasady przyznawania świadczeń inwalidom wojennym.

Pomocnicze

KPC art. 5

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 212

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 217 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

KPC art. 391

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalenie związku inwalidztwa z działaniami wojennymi wymaga wiadomości specjalnych, które zostały prawidłowo wykazane opiniami biegłych.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów procesowych przez Sąd Apelacyjny, który nie dopuścił dowodu z zeznań świadków na okoliczność stanu zdrowia.

Godne uwagi sformułowania

Ustalenie związku niezdolności do pracy z działaniami wojennymi wymaga wiadomości specjalnych (art. 278 § 1 KPC). Związku tego nie można skutecznie dowodzić przy pomocy zeznań świadków.

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący-sprawozdawca

Roman Kuczyński

członek

Stefania Szymańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie konieczności dowodu z opinii biegłych w sprawach o świadczenia związane z działaniami wojennymi lub innymi zdarzeniami wymagającymi wiedzy specjalistycznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej kategorii świadczeń (renta inwalidy wojennego) i procedury dowodowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą dowodu z opinii biegłych, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej, choć stan faktyczny jest specyficzny.

Kiedy zeznania świadków to za mało? Sąd Najwyższy o dowodzie z opinii biegłych w sprawach o renty wojenne.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Wyrok z dnia 15 czerwca 1999 r. II UKN 692/98 Ustalenie związku niezdolności do pracy z działaniami wojennymi wy- maga wiadomości specjalnych (art. 278 § 1 KPC). Przewodniczący: SSN Jerzy Kuźniar (sprawozdawca), Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Stefania Szymańska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 1999 r. sprawy z wniosku Czesława P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w W. o rentę inwalidzką wojenną, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apela- cyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 1998 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 18 grudnia 1997 r. [...] Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubez- pieczeń Społecznych w Warszawie oddalił odwołanie wnioskodawcy Czesława P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w W. z dnia 13 marca 1997 r. odmawiającej przyznania renty inwalidy wojennego, ustalając na podstawie opinii biegłych lekarzy (chirurga i neurologa), że wnioskodawca jest inwalidą I grupy z ogólnego stanu zdrowia, bez związku z działaniami wojennymi. Stanowisko to po- dzielił Sąd Apelacyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 28 kwietnia 1998 r. [...] oddalił apelację wnioskodawcy. W kasacji od tego wyroku opartej na zarzucie naruszenia przepisów proceso- wych, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 5, 212, 217 § 1 w związku z art. 391 KPC – skarżący (wnioskodawca) wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji, po uchyleniu również jego wyroku, do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: 2 Kasacja nie jest uzasadniona, powołane bowiem jako naruszone przez Sąd Apelacyjny przepisy, które miały być jej podstawą, nie zostały w toku postępowania pominięte w sposób sprzeczny z prawem. Jedyną sporną w sprawie okolicznością było zbadanie, czy inwalidztwo wnioskodawcy według I grupy, czyniące go całkowi- cie niezdolnym do pracy i wymagającym stałej lub długotrwałej opieki innej osoby, pozostaje w związku z działaniami wojennymi, co jest konieczne dla ubiegania się o świadczenie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu in- walidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r. Nr 13, poz. 68 ze zm.). Podzielając ustalenia poczynione przez Sąd pierwszej instancji na podstawie opinii biegłych sądowych, lekarzy odpowiednich specjalności w sto- sunku do rozpoznanych schorzeń, Sąd Apelacyjny nie naruszył wskazanych przepi- sów postępowania. Oparte – jak się wydaje – na zarzucie naruszenia art. 217 § 1 w związku z art. 212 i art. 5 KPC twierdzenia kasacji, iż Sąd Apelacyjny winien dopu- ścić dowód „np. z zeznań świadków (...) na okoliczność stanu zdrowia skarżącego po wyjściu z obozu w 1940 r.”, nie może być podzielone w kontekście ustaleń Sądu po- czynionych na podstawie opinii biegłych. Chodziło bowiem o przesądzenie związku rozpoznanych i niewątpliwych schorzeń z udziałem w kampanii wrześniowej i poby- tem w obozie jenieckim. Związku tego nie można skutecznie dowodzić przy pomocy zeznań świadków. Chodzi bowiem o okoliczność wymagającą wiadomości specjal- nych (art. 278 § 1 KPC), której wyjaśnieniu służy dowód z opinii biegłych. Gdy więc właściwie jedyne uzasadnienie kasacji nie może być uznane za trafne, należało orzec jak w sentencji po myśli art. 39312 KPC. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI