II UKN 51/96
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił kasację wnioskodawcy w sprawie o przyznanie wyższej grupy inwalidzkiej, uznając ją za niedopuszczalną ze względu na zbyt niską wartość przedmiotu zaskarżenia.
Sprawa dotyczyła wniosku Piotra K. o przeliczenie renty inwalidzkiej wypadkowej i podwyższenie jej do drugiej grupy inwalidzkiej, a także ustalenie wysokości zarobków z lat 1964-1969. Sądy niższych instancji oddaliły odwołanie, uznając wnioskodawcę za inwalidę trzeciej grupy i stwierdzając niemożność ustalenia zarobków. Sąd Najwyższy odrzucił kasację wnioskodawcy, ponieważ sprawa dotyczyła świadczenia, a wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagane 5000 zł.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez Piotra K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Wojewódzkiego oddalający odwołanie wnioskodawcy od decyzji ZUS. Wnioskodawca domagał się podwyższenia renty inwalidzkiej wypadkowej z trzeciej do drugiej grupy oraz przeliczenia świadczenia według zarobków z lat 1964-1969. Sądy niższych instancji uznały, że Piotr K. jest inwalidą trzeciej grupy z wypadku przy pracy i nie było możliwe ustalenie wysokości jego zarobków w spornych latach. Sąd Najwyższy, działając na posiedzeniu niejawnym, odrzucił kasację jako niedopuszczalną. Uzasadniono to tym, że sprawa dotyczyła świadczenia z ubezpieczenia społecznego, a wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż 5000 zł, co zgodnie z art. 393 § 1 pkt 1 KPC wyłącza dopuszczalność kasacji. Sąd Najwyższy podkreślił, że choć wnioskodawca domagał się ustalenia prawa do renty i zarobków, były to jedynie instrumenty służące podwyższeniu świadczenia, a miesięczna różnica w wysokości świadczeń nie przekraczała rocznie kwoty granicznej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sprawa o przyznanie wyższej grupy inwalidzkiej i przeliczenie renty jest sprawą o świadczenie, w której dopuszczalność kasacji podlega ograniczeniu ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że żądanie zaliczenia do drugiej grupy inwalidztwa wypadkowego i ustalenia wysokości zarobków stanowi instrument służący podwyższeniu wysokości świadczenia, a miesięczna różnica w wysokości pobieranych i dochodzonych świadczeń nie daje w skali rocznej kwoty przewyższającej wartość określoną w art. 393 § 1 pkt 1 KPC.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie kasacji
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych- Oddział w K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Piotr K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych- Oddział w K. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
KPC art. 393 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Kasacja nie przysługuje m.in. w sprawach o świadczenia, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy złotych.
Pomocnicze
KPC art. 393 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach gospodarczych wartość przedmiotu zaskarżenia musi być wyższa niż dziesięć tysięcy złotych.
KPC art. 393 § 5
Kodeks postępowania cywilnego
Kasacja niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
KPC art. 393 § 8
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy obowiązany jest odrzucić niedopuszczalną kasację.
KPC art. 22
Kodeks postępowania cywilnego
Określenie rocznej wartości świadczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest niedopuszczalna, ponieważ sprawa dotyczy świadczenia, a wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 5000 zł.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w postaci odmówienia inwalidztwa wypadkowego przynajmniej drugiej grupy. Naruszenie przepisów postępowania polegające na odmowie poddania obserwacji w szpitalu oraz zaniechaniu powołania biegłego z zakresu księgowości płacowej.
Godne uwagi sformułowania
Sprawa o przyznanie wyższej grupy inwalidzkiej jest sprawą o świadczenie, w której dopuszczalność kasacji podlega ograniczeniu ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Postępowanie kasacyjne nie jest zwykłym postępowaniem instancyjnym ('trzecioinstancyjnym') i dlatego ogólna kompetencja do wniesienia kasacji doznaje w art. 393 § 1 KPC szeregu wyjątków. Żądanie zaliczenia do drugiej grupy inwalidztwa wypadkowego i ustalenia wysokości zarobków z lat 1964-1969 nie stanowi więc dla niego przesłanek nabycia prawa do świadczenia, tylko jest instrumentem służącym podwyższeniu jego wysokości.
Skład orzekający
Teresa Romer
przewodniczący
Andrzej Kijowski
sprawozdawca
Maria Tyszel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ograniczenia dopuszczalności kasacji w sprawach o świadczenia z ubezpieczenia społecznego ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów KPC dotyczących kasacji i spraw o świadczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego, jakim jest dopuszczalność kasacji, jednak jej rozstrzygnięcie opiera się na formalnych przesłankach (wartość przedmiotu zaskarżenia), a nie na merytorycznej ocenie stanu faktycznego czy prawa.
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyPostanowienie z dnia 14 stycznia 1997 r. II UKN 51/96 Sprawa o przyznanie wyższej grupy inwalidzkiej jest sprawą o świadczenie, w której dopuszczalność kasacji podlega ograniczeniu ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 393 § 1 pkt 1 KPC). Przewodniczący SSN: Teresa Romer, Sędziowie SN: Andrzej Kijowski (sprawozdawca), Maria Tyszel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 1997 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Piotra K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych- Oddziałowi w K. o przeliczenie podstawy wymiaru renty inwalidzkiej wypadkowej, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 8 października 1996 r. [...] p o s t a n o w i ł: odrzucić kasację U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie wyrokiem z dnia 22 stycznia 1996 r. [...] oddalił odwołanie wnioskodawcy Piotra K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w K. z dnia 15 grudnia 1993 r., odmawiającej wnioskodawcy podwyższenia wypadkowej renty inwalidzkiej pobieranej według trzeciej grupy inwalidzkiej do wymiaru przysługującego inwalidom drugiej grupy, jak też od decyzji z dnia 25 kwietnia 1994 r., odmawiającej zainteresowanemu przeliczenia świadczenia według zarobków z lat 1966-1968. Sąd Wojewódzki na podstawie opinii biegłych lekarzy specjalistów - internisty, neurologa i otolaryngologa ustalił bowiem, że jako inwalida pierwszej grupy z ogólnego stanu zdrowia, jest Piotr K. "jedynie" inwalidą trzeciej grupy z wypadku przy pracy, któremu uległ w 1964 r. Sąd Wojewódzki stwierdził również, że nie jest obecnie możliwe ustalenie wysokości wynagrodzenia za pracę pobieranego przez wnioskodawcę w latach 1964 - 1969. Rewizję wnioskodawcy od tego orzeczenia oddalił Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krakowie, który w motywach wyroku z dnia 8 października 1996 r. [...] podzielił ustalenia faktyczne poczynione w wyroku pierwszoinstancyjnym i zgodził się z ich prawną kwalifikacją. W kasacji od tego wyroku, wniesionej w dniu 5 listopada 1996 r., wnioskodawca zarzuca naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w postaci odmówienia mu inwalidztwa wypadkowego przynajmniej drugiej grupy, jak też przyjęcia rzekomej niemożliwości ustalenia wysokości jego zarobków w latach 1964-1969. Poza tym wnioskodawca twierdzi o naruszeniu przepisów postępowania, wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy, a polegającym zarówno na odmowie poddania go obserwacji w Szpitalu Górniczym w S. w celu wydania opinii, czy z tytułu wypadku przy pracy jest inwalidą trzeciej, czy drugiej grupy, jak też na zaniechaniu powołania biegłego z zakresu księgowości płacowej, który znając specyfikę wynagradzania za pracę w "E." w latach 1964-1969 mógłby swoją opinią zastąpić brakujące zaświadczenie pracodawcy o wysokości zarobków osiąganych wówczas przez skarżącego.W oparciu o powyższe zarzuty wnoszący kasację domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania z zaleceniem uzupełnienia postępowania dowodowego, względnie zmiany zaskarżonego wyroku w taki sposób, że "uznaje się inwalidztwo skarżącego w ramach II grupy z wypadku przy pracy i ustala się wysokość jego wynagrodzenia za pracę z lat 1964-69 w oparciu o zebrany materiał dowodowy". Odpowiadając na kasację w dniu 22 listopada 1996 r., organ rentowy wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 393 5 KPC, jako niedopuszczalnej w świetle art. 393 pkt 1 KPC, gdyż wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 5000 zł. Jedynie z tzw. ostrożności procesowej organ rentowy wnosił alternatywnie o oddalenie kasacji z powodu braku jej podstaw (art. 393 1 KPC). Oddalając bowiem rewizję wnioskodawcy od wyroku pierwszoinstancyjnego, Sąd Apelacyjny trafnie - zdaniem organu rentowego - zauważył, że wyjaśnienie sprawy nie wymagało dodatkowego badania stanu zdrowia zainteresowanego ani też opinii biegłego z zakresu księgowości zarobkowej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Wprawdzie kasacja dotyczy wyroku wydanego przez sąd drugiej instancji i kończącego postępowanie w sprawie (art. 392 § 1 KPC), ale postępowanie kasacyjne nie jest zwykłym postępowaniem instancyjnym ("trzecioinstancyjnym") i dlatego ogólna kompetencja do wniesienia kasacji doznaje w art. 393 § 1 KPC szeregu wyjątków. Według art. 393 § 1 pkt 1 KPC kasacja nie przysługuje m.in. w sprawach o świadczenia, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy złotych, a w sprawach gospodarczych - niż dziesięć tysięcy złotych. Sprawa niniejsza nie jest w rozumieniu kodeksu postępowania cywilnego sprawą gospodarczą, tylko sprawą o świadczenie z ubezpieczenia społecznego, a więc o świadczenie, przy którym dopuszczalność skargi kasacyjnej podlega również ograniczeniu ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Co prawda skarga kasacyjna wbrew wymaganiom art. 393 3 KPC nie podaje wartości przedmiotu zaskarżenia, a nawet jest sformułowana w sposób sugerujący domaganie się przez wnioskodawcę jedynie ustalenia prawa do inwalidzkiej renty wypadkowej drugiej grupy oraz wysokości zarobków osiąganych w latach 1964-1969, ale taka ocena charakteru prawnego dochodzonych roszczeń byłaby błędna. Wnios- kodawca jest bowiem uprawnionym do emerytury inwalidą pierwszej grupy z ogólnego stanu zdrowia oraz inwalidą trzeciej grupy z tytułu wypadku przy pracy. Żądanie zaliczenia do drugiej grupy inwalidztwa wypadkowego i ustalenia wysokości zarobków z lat 1964-1969 nie stanowi więc dla niego przesłanek nabycia prawa do świadczenia, tylko jest instrumentem służącym podwyższeniu jego wysokości. Miesięczna różnica w wysokości pobieranych i dochodzonych świadczeń nie daje jednak w skali rocznej (art. 22 KPC) kwoty, która przewyższałaby wartość określoną w art. 393 § 1 pkt 1 KPC. Z powyższych względów kasacja jako niedopuszczalna powinna być odrzucona przez Sąd drugiej instancji (art. 393 5 ). Skoro jednak nie uczynił tego Sąd Apelacyjny, to zgodnie z art. 393 8 § 1 KPC obowiązany był to uczynić Sąd Najwyższy. ========================================Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI