II UKN 45/98
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego, uznając brak podstaw do przyznania renty inwalidzkiej z powodu niespełnienia przez nią kryterium inwalidztwa.
Wnioskodawczyni domagała się przyznania renty inwalidzkiej, jednak zarówno Sąd Wojewódzki, jak i Sąd Apelacyjny oddaliły jej odwołanie, stwierdzając, że nie spełnia ona kryteriów inwalidztwa. Sąd Najwyższy rozpoznał kasację, zarzucającą naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, jednak uznał ją za bezzasadną, podkreślając, że kluczowym warunkiem przyznania renty jest status inwalidy, którego wnioskodawczyni nie posiadała.
Sprawa dotyczyła wniosku Małgorzaty B. o przyznanie renty inwalidzkiej, który został odmówiony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, ponieważ wnioskodawczyni nie została zaliczona do żadnej grupy inwalidów. Sąd Wojewódzki w Łodzi oraz Sąd Apelacyjny w Łodzi oddaliły odwołanie wnioskodawczyni, opierając się na opiniach biegłych lekarzy, którzy stwierdzili, że schorzenia wnioskodawczyni nie kwalifikują jej do żadnej grupy inwalidzkiej. Sąd Apelacyjny dodatkowo przeprowadził specjalistyczne badania, które potwierdziły brak inwalidztwa. Wnioskodawczyni wniosła kasację do Sądu Najwyższego, zarzucając naruszenie przepisów KPC oraz ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając zarzut naruszenia art. 3 § 2 KPC za bezpodstawny z uwagi na zmianę przepisów, a zarzut naruszenia prawa materialnego za nieuzasadniony, ponieważ kluczowym warunkiem przyznania renty inwalidzkiej jest posiadanie statusu inwalidy, czego wnioskodawczyni nie wykazała. Sąd Najwyższy podkreślił, że opinie biegłych i dokumentacja medyczna jednoznacznie wskazywały na brak inwalidztwa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, brak statusu inwalidy jest przesłanką negatywną do przyznania renty inwalidzkiej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że inwalidztwo jest jednym z niezbędnych warunków do przyznania renty inwalidzkiej zgodnie z ustawą, a skoro wnioskodawczyni nie została uznana za inwalidę przez komisje lekarskie i biegłych sądowych, nie może otrzymać renty.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w T.M.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Małgorzata B. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w T.M. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
u.z.e.p. art. 24
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin
Określa warunki zaliczenia do jednej z grup inwalidów (od 1 września 1997 r. stwierdzenie częściowej lub całkowitej niezdolności do wykonywania zatrudnienia).
u.z.e.p. art. 32
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin
Określa warunki przyznania renty inwalidzkiej, w tym wymóg inwalidztwa.
Pomocnicze
k.p.c. art. 3 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis, który utracił moc przed wydaniem orzeczenia przez Sąd Apelacyjny.
k.p.c. art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak statusu inwalidy jako przesłanka negatywna do przyznania renty. Przepis art. 3 § 2 KPC utracił moc.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 24 i art. 32 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin. Naruszenie art. 3 § 2 KPC.
Godne uwagi sformułowania
Nie ma uzasadnionych podstaw kasacja oparta na zarzucie naruszenia art. 24 i art. 32 ustawy [...] gdy wnioskodawczyni nie jest inwalidką. Powodowanie się przez wnoszącego kasację na naruszenie nie istniejącego przepisu prawa jest oczywiście bezpodstawne. Jeżeli wnioskodawczyni nie jest inwalidą w rozumieniu art. 24 ustawy o z.e.p. to nie można przypisać Sądowi naruszenia art. 32 ustawy o z.e.p. Niezrozumiałe wręcz są wywody kasacji dotyczące nieustalenia przez Sąd pogorszenia inwalidztwa wnioskodawczyni podczas zatrudnienia skoro wnioskodawczyni w ogóle nie jest inwalidą.
Skład orzekający
Teresa Romer
przewodniczący-sprawozdawca
Roman Kuczyński
sędzia
Andrzej Wróbel
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że brak statusu inwalidy jest podstawą do odmowy przyznania renty inwalidzkiej."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 1998 roku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 3/10
Sprawa ma charakter rutynowy, dotyczący braku spełnienia podstawowych przesłanek do przyznania świadczenia, bez nietypowych faktów czy kontrowersyjnych interpretacji.
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWyrok z dnia 12 maja 1998 r. II UKN 45/98 Nie ma uzasadnionych podstaw kasacja oparta na zarzucie naruszenia art. 24 i art. 32 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 ze zm.), gdy wnioskodawczyni nie jest inwalidką. Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 1998 r. sprawy z wniosku Małgorzaty B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w T.M. o rentę inwalidzką, na skutek kasacji wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi z dnia 28 października 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w T.M. odmówił Małgorzacie B. prawa do renty inwalidzkiej ponieważ nie została zaliczona do żadnej grupy inwali- dów. W odwołaniu od odmownej decyzji z dnia 14 listopada 1996 r. wniesionym do Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi wnioskodaw- czyni podtrzymywała swoje żądanie o przyznanie jej renty inwalidzkiej. Sąd Woje- wódzki wyrokiem z dnia 12 marca 1997 r. oddalił odwołanie. W uzasadnieniu stwier- dził, że ustalone u wnioskodawczyni schorzenia nie kwalifikują jej do żadnej z grup inwalidzkich. Ustalenie to dokonane zostało na podstawie opinii biegłych lekarzy. Od powyższego wyroku Małgorzata B. złożyła apelację, domagając się jego zmiany i uwzględnienia odwołania. 2 Wyrokiem z dnia 28 października 1997 r. Sąd Apelacyjny Sąd Pracy i Ubez- pieczeń Społecznych w Łodzi oddalił apelację uznając, że wnioskodawczyni nie spełnia przesłanek wynikających z art. 23 i art. 32 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.). Powyższy wyrok wnioskodawczyni zaskarżyła kasacją, zarzucając naruszenie prawa procesowego i materialnego a szczególnie art. 3 § 2 KPC oraz art. 24 ust. 2 i art. 32 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.). Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Zarzut kasacji, naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 3 § 2 KPC jest całkowicie bezpodstawny. Orzeczenia obu Sądów zapadły po dniu 1 lipca 1996 r., a więc po wejściu w życie ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cy- wilnego, rozporządzeń Prezydenta RP - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowa- niu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądo- wych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. N43, poz. 189 ze zm.), którą to ustawą przepis art. 3 KPC został zmieniony przez skreślenie jego § 2. W tych okolicznościach powoływanie się przez wnoszącego kasację na naruszenie nie istniejącego przepisu prawa jest oczywiście bezpodstawne. Kasacja podnosi jeszcze zarzut naruszenia prawa materialnego art. 23 i 32 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.). Naruszenie tych przepisów, zdaniem wno- szącego kasację, polega na nie przeprowadzeniu odpowiedniego postępowania ce- lem ustalenia stanu zdrowia wnioskodawczyni. Jest to w istocie zarzut naruszenia prawa procesowego, które nie miało w sprawie miejsca. Wnioskodawczyni nie pozostaje w zatrudnieniu od 30 września 1992 r. W okresie od 2 października 1992 r. do 1 października 1993 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych. Wniosek o rentę inwalidzką zgłosiła 16 października 1996 r. Orze- czenie Obwodowej Komisji Lekarskiej z dnia 7 listopada 1996 r., która zaliczyła wnioskodawczynię do III grupy inwalidów zostało zmienione orzeczeniem Woje- wódzkiej Komisji Lekarskiej z dnia 7 listopada 1996 r., która nie stwierdziła u Małgo- rzaty B. inwalidztwa. 3 To orzeczenie stało się podstawą wydania odmownej decyzji przez organ rentowy. Sąd Wojewódzki, rozpatrując odwołanie od tej decyzji dopuścił dowód z opinii biegłych lekarzy sądowych kardiologa i pulmunologa, którzy orzekli, że wnios- kodawczyni nie jest inwalidą. Sąd Apelacyjny przeprowadził dowód z opinii biegłego gastrologa, który po wykonaniu specjalistycznego badania gastrofiberoskopii analizie dokumentacji lekarskiej wnioskodawczyni z lat 1992-1997 i po zbadaniu wnios- kodawczyni nie stwierdził u niej inwalidztwa. Sąd Apelacyjny podkreślił, że biegli le- karze wydali swoją opinię nie tylko na podstawie badania wnioskodawczyni, ale rów- nież na podstawie dokumentacji z leczenia ambulatoryjnego i szpitalnego. Powołał się również na dodatkowe, specjalistyczne badanie łącznie z gastrofiberoskopią, którą przeprowadził w toku postępowania apelacyjnego. Trudno wobec takich wyni- ków postępowania dowodowego przyjąć, że Sąd Apelacyjny naruszył powołane w kasacji przepisy prawa materialnego, które określają warunki zaliczenia do jednej z grup inwalidów (od 1 września 1997 r. stwierdzenie częściowej lub całkowitej niez- dolności do wykonywania zatrudnienia)- art. 24 ustawy o z.e.p. Jeżeli wnioskodaw- czyni nie jest inwalidą w rozumieniu art. 24 ustawy o z.e.p. to nie można przypisać Sądowi naruszenia art. 32 ustawy o z.e.p. Zgodnie z tym przepisem jednym z trzech niezbędnych do przyznania renty inwalidzkiej warunków jest inwalidztwo. Wbrew zarzutom kasacji orzeczenie Sądu Apelacyjnego odpowiada treści tych przepisów prawa materialnego. Niezrozumiałe wręcz są wywody kasacji dotyczące nieustalenia przez Sąd pogorszenia inwalidztwa wnioskodawczyni podczas zatrudnienia skoro wnioskodawczyni w ogóle nie jest inwalidą. Kierując się powyższymi względami Sąd Najwyższy uznał, że kasacja nie ma usprawiedliwionych podstaw i na mocy art. 393 12 KPC orzekł jak w sentencji. ========================================
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI